Χρηματική ικανοποίηση ηθικής βλάβης ΑΚ 932 — κριτήρια υπολογισμού ύψους αποζημίωσης

Κύρια Νομική Θέση

Με βάση το διαθέσιμο υλικό, το ύψος της χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης κατ’ ΑΚ Άρθρο 932 καθορίζεται από το δικαστήριο με στάθμιση του είδους και της έκτασης της σωματικής βλάβης, της διάρκειας νοσηλείας και αποκατάστασης, της μόνιμης αναπηρίας, της επίδρασης στην επαγγελματική και προσωπική ζωή, του βαθμού υπαιτιότητας και τυχόν συνυπαιτιότητας, καθώς και της κοινωνικοοικονομικής κατάστασης των μερών. Η νομολογία του Αρείου Πάγου που περιλαμβάνεται στο υλικό δέχεται σταθερά ότι, όταν το επιδικαζόμενο ποσό υπολείπεται καταφανώς των συνήθως επιδικαζομένων σε παρόμοιες περιπτώσεις, παραβιάζεται η αρχή της αναλογικότητας και ιδρύεται λόγος αναίρεσης.

Στα δικά σας πραγματικά περιστατικά, η πρόταση της ασφαλιστικής για 25.000 ευρώ δεν μπορεί να αξιολογηθεί ως επαρκής ή μη με μαθηματικό τρόπο, αλλά το διαθέσιμο νομολογιακό υλικό δείχνει ότι σε περιπτώσεις σοβαρών σωματικών βλαβών με μόνιμη αναπηρία, μακρά νοσηλεία/αποκατάσταση και ανικανότητα εργασίας, ο Άρειος Πάγος έχει επανειλημμένα κρίνει ως καταφανώς χαμηλά ποσά ίσα ή και ανώτερα των 25.000 ευρώ.


1. Νομικό Πλαίσιο

ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ

ΑΚ Άρθρο 932
Ορίζει ότι σε περίπτωση αδικοπραξίας το δικαστήριο μπορεί να επιδικάσει εύλογη χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης.
Εφαρμόζεται στις ΑΠ 1593/2024, 1153/2025, 12/2020, 869/2020, 1809/2024, 1552/2017, 140/2025, 1096/2020, 1553/2017, 1336/2013, 1210/2021, 1539/2023, 1515/2025, 1130/2018, 1172/2025.

ΑΚ Άρθρο 931
Ορίζει ότι η αναπηρία ή η παραμόρφωση που προξενήθηκε στον παθόντα λαμβάνεται ιδιαίτερα υπόψη κατά την επιδίκαση της αποζημίωσης, αν επιδρά στο μέλλον του.
Εφαρμόζεται στις ΑΠ 12/2020, 1809/2024, 140/2025, 1096/2020, 1553/2017, 1336/2013, 1130/2018, 1172/2025.

ΑΚ Άρθρο 929
Ορίζει ότι σε περίπτωση βλάβης του σώματος ή της υγείας η αποζημίωση περιλαμβάνει, εκτός από τα νοσήλια και τη ζημία που έχει ήδη επέλθει, και ό,τι ο παθών θα στερείται στο μέλλον ή θα ξοδεύει επιπλέον λόγω της αύξησης των δαπανών του.
Εφαρμόζεται στις ΑΠ 12/2020, 1809/2024, 1515/2025, 1172/2025.

ΑΚ Άρθρο 300
Ορίζει ότι αν ο ζημιωθείς συντέλεσε από δικό του πταίσμα στη ζημία ή στην έκτασή της, το δικαστήριο μπορεί να μειώσει το ποσό της αποζημίωσης.
Εφαρμόζεται στις ΑΠ 1593/2024, 1153/2025, 12/2020, 140/2025, 1210/2021.

ΠΔ237 Άρθρο 10
Ορίζει ότι το ζημιωθέν πρόσωπο έχει ιδία αξίωση κατά του ασφαλιστή μέχρι το ποσό της ασφαλιστικής σύμβασης και ότι η αξίωση αυτή παραγράφεται μετά πέντε έτη από την ημέρα του ατυχήματος.

ΠΔ237 Άρθρο 19
Ρυθμίζει την ευθύνη του Επικουρικού Κεφαλαίου σε ειδικές περιπτώσεις (άγνωστος υπαίτιος, ανασφάλιστο όχημα, ασφαλιστική εκκαθάριση κ.λπ.).
Από τα δικά σας περιστατικά δεν προκύπτει άμεσα ότι εφαρμόζεται, εκτός αν υπάρχει ζήτημα ανασφάλιστου οχήματος, αγνώστου υπαιτίου ή αφερεγγυότητας ασφαλιστή.

ΠΔ237 Άρθρο 9
Ρυθμίζει τις υποχρεώσεις δήλωσης ατυχήματος του ασφαλισμένου προς τον ασφαλιστή.
Δεν ρυθμίζει το ύψος της ηθικής βλάβης, αλλά μπορεί να έχει πρακτική σημασία στη διαχείριση της ασφαλιστικής υπόθεσης.


2. Νομολογία

Α) Ενισχυτικά επιχειρήματα

ΑΠ 1153/2025
- Σχετικότητα: Εργατικό ατύχημα με σοβαρό τραυματισμό σπονδυλικής στήλης, μακρά ανικανότητα προς εργασία και χειρουργική επέμβαση. Είναι ιδιαίτερα σχετική, διότι και στο δικό σας ζήτημα υπάρχει κάταγμα σπονδυλικής στήλης, μόνιμη αναπηρία και ανικανότητα εργασίας.
- Κρίση: Το Εφετείο είχε επιδικάσει 20.000 ευρώ ως χρηματική ικανοποίηση. Ο Άρειος Πάγος έκρινε ότι το ποσό αυτό υπολείπεται καταφανώς των συνήθως επιδικαζομένων. Ο παθών ήταν ανίκανος για εργασία επί 29 μήνες.
- Εφαρμογή: Ενισχύει ευθέως το επιχείρημα ότι ποσό της τάξης των 25.000 ευρώ μπορεί να είναι χαμηλό όταν υπάρχει σοβαρό σπονδυλικό κάταγμα, χειρουργική αντιμετώπιση και μακρά επαγγελματική ανικανότητα, με βάση το ΑΚ Άρθρο 932 και την αρχή της αναλογικότητας.

ΑΠ 1096/2020
- Σχετικότητα: Τροχαίο με πολυτραυματισμό, πολλαπλές επεμβάσεις, μόνιμη μερική αναπηρία 67%, σημαντική λειτουργική ανεπάρκεια και οικογενειακές επιπτώσεις.
- Κρίση: Το ποσό των 25.000 ευρώ για ηθική βλάβη κρίθηκε καταφανώς χαμηλό.
- Εφαρμογή: Είναι πολύ χρήσιμη, διότι αφορά ακριβώς τροχαίο ατύχημα και δείχνει ότι το όριο των 25.000 ευρώ έχει ήδη κριθεί ανεπαρκές σε σοβαρή περίπτωση μόνιμης αναπηρίας. Μπορεί να αξιοποιηθεί για να υποστηριχθεί ότι η ασφαλιστική προσφορά δεν ανταποκρίνεται αυτομάτως στα κριτήρια του ΑΚ Άρθρο 932.

ΑΠ 1539/2023
- Σχετικότητα: Τροχαίο με πολλαπλά κατάγματα, σπληνεκτομή, τραχειοστομία, χολοκυστεκτομή, μόνιμη πάρεση νεύρου, ανισοσκελία και ανάγκη αποκλειστικού νοσοκόμου για 132 ημέρες.
- Κρίση: Το ποσό των 25.000 ευρώ για χρηματική ικανοποίηση κρίθηκε κατώτερο και καταφανώς χαμηλό.
- Εφαρμογή: Παρότι τα τραύματα διαφέρουν, η απόφαση είναι ισχυρή ως προς τη μεθοδολογία: σοβαρές σωματικές βλάβες, μακρά αποθεραπεία και μόνιμες συνέπειες οδηγούν σε κρίση ότι 25.000 ευρώ είναι χαμηλό κατά το ΑΚ Άρθρο 932.

ΑΠ 1515/2025
- Σχετικότητα: Τροχαίο με σοβαρό κάταγμα, οστεομυελίτιδα, μόνιμη αναπηρία 43,74%, δυσμορφίες, περιορισμούς κινήσεων και επανειλημμένες επεμβάσεις.
- Κρίση: Το ποσό των 15.000 ευρώ κρίθηκε προδήλως χαμηλό.
- Εφαρμογή: Ενισχύει το επιχείρημα ότι σε περιπτώσεις μόνιμης αναπηρίας και σοβαρής λειτουργικής επιβάρυνσης, τα χαμηλά ποσά δεν αντέχουν στον αναιρετικό έλεγχο. Χρήσιμη αναλογικά για να υποστηριχθεί ότι η ύπαρξη 35% μόνιμης αναπηρίας ΚΕΠΑ, μακράς νοσηλείας και ανικανότητας εργασίας αυξάνει σημαντικά το εύλογο ποσό.

ΑΠ 1210/2021
- Σχετικότητα: Νεαρός παθών με βαρύτατο κρανιοεγκεφαλικό τραυματισμό, αναπηρία 67%, ολική ανικανότητα εργασίας 70%, μόνιμες νευρολογικές και ψυχολογικές βλάβες.
- Κρίση: Το ποσό των 70.000 ευρώ κρίθηκε ότι υπολείπεται καταφανώς του συνήθως επιδικαζομένου.
- Εφαρμογή: Δεν είναι συγκρίσιμη ως προς τη βαρύτητα των βλαβών, αλλά είναι πολύ χρήσιμη για τη γενική αρχή: η ηλικία, η μόνιμη αναπηρία και η ανικανότητα εργασίας έχουν ιδιαίτερη βαρύτητα στον καθορισμό του ποσού κατά το ΑΚ Άρθρο 932.

Β) Αντιμετώπιση αντιρρήσεων

ΑΠ 140/2025
- Ποια θέση στηρίζει: Ότι ποσά 35.000 ευρώ για ηθική βλάβη και 20.000 ευρώ κατ’ ΑΚ Άρθρο 931 μπορεί να κριθούν εύλογα σε περίπτωση σοβαρού τραυματισμού με μόνιμη αναπηρία 80% και συνυπαιτιότητα 30%.
- Διαφοροποίηση: Στην απόφαση αυτή υπήρχε ρητή συνυπαιτιότητα 30% και το δικαστήριο έκρινε συνολικά και το κονδύλιο του ΑΚ Άρθρο 931. Αν στη δική σας υπόθεση δεν υπάρχει συνυπαιτιότητα ή είναι μικρότερη, η απόφαση δεν ευνοεί την ασφαλιστική. Επιπλέον, το ότι κρίθηκε εύλογο ένα ποσό δεν σημαίνει ότι κάθε χαμηλότερη εξωδικαστική προσφορά είναι επαρκής.

ΑΠ 869/2020
- Ποια θέση στηρίζει: Ότι το επιδικασθέν ποσό μπορεί να παραμείνει ανεκτό αν κινείται εντός του συνήθως επιδικαζόμενου εύρους.
- Διαφοροποίηση: Στο απόσπασμα του υλικού δεν αναφέρεται το ακριβές ποσό που επιδικάστηκε, άρα η χρησιμότητά της για ποσοτική σύγκριση είναι περιορισμένη. Μπορεί να επικληθεί μόνο ως γενική αρχή ότι δεν αναιρείται κάθε ποσό, αλλά μόνο εκείνο που υπερβαίνει τα ακραία όρια. Αυτό δεν αρκεί για να στηρίξει ειδικά την προσφορά των 25.000 ευρώ.

Δεν εντοπίστηκε αντίθετη νομολογία στις διαθέσιμες αποφάσεις που να κρίνει ειδικά ότι ποσό 25.000 ευρώ είναι επαρκές σε περίπτωση κάταγματος σπονδυλικής στήλης, μόνιμης αναπηρίας, πολύμηνης νοσηλείας και ανικανότητας εργασίας.


3. Προτεινόμενη Επιχειρηματολογία

1. Κεντρικός άξονας: σοβαρότητα της σωματικής βλάβης
Να τονιστεί ότι πρόκειται για κάταγμα σπονδυλικής στήλης, δηλαδή βλάβη κατ’ εξοχήν κρίσιμη για τη σωματική ακεραιότητα, με νοσηλεία 3 μηνών και αποκατάσταση 8 μηνών. Κατά το ΑΚ Άρθρο 932, το είδος και η έκταση της προσβολής αποτελούν βασικά κριτήρια.

2. Μόνιμη αναπηρία και επαγγελματική επίπτωση
Η ύπαρξη μόνιμης αναπηρίας 35% ΚΕΠΑ και ανικανότητας εργασίας στο επάγγελμα του παθόντος ενισχύει όχι μόνο το κονδύλιο του ΑΚ Άρθρο 932, αλλά και αυτοτελή αξίωση από ΑΚ Άρθρο 931, εφόσον η αναπηρία επιδρά στο μέλλον του.
Εδώ είναι ιδιαίτερα χρήσιμες οι ΑΠ 1809/2024, 1172/2025, 140/2025, που δέχονται σωρευτική λειτουργία των ΑΚ Άρθρο 931 και ΑΚ Άρθρο 932.

3. Η προσφορά 25.000 ευρώ δεν πρέπει να αντιμετωπιστεί ως ασφαλές σημείο αναφοράς
Οι ΑΠ 1096/2020 και 1539/2023 έκριναν ακριβώς το ποσό των 25.000 ευρώ ως καταφανώς χαμηλό σε σοβαρές περιπτώσεις τροχαίων με μόνιμες συνέπειες.
Η ΑΠ 1153/2025 έκρινε χαμηλό ακόμη και το ποσό των 20.000 ευρώ σε σπονδυλικό τραυματισμό με μακρά ανικανότητα εργασίας.

4. Αναλογικότητα και αναιρετικός έλεγχος
Να προβληθεί ρητά ότι, κατά τις ΑΠ 1593/2024, 12/2020, 1210/2021, 1539/2023, 1515/2025, το ποσό της ηθικής βλάβης δεν είναι ανεξέλεγκτο: αν υπολείπεται καταφανώς των συνήθως επιδικαζομένων, παραβιάζει την αρχή της αναλογικότητας.

5. Διαχωρισμός κονδυλίων
Στρατηγικά, να μη συγχέεται:
- η ηθική βλάβη του ΑΚ Άρθρο 932,
- η αποζημίωση για μελλοντικές δαπάνες/απώλειες του ΑΚ Άρθρο 929,
- η πρόσθετη παροχή λόγω αναπηρίας του ΑΚ Άρθρο 931.
Η ασφαλιστική συχνά επιχειρεί συνολική αποτίμηση. Από το υλικό προκύπτει ότι τα κονδύλια αυτά έχουν διαφορετική νομική βάση.


4. Νομολογιακή Ισχύς

Παγία

Υπάρχουν πολύ περισσότερες από τρεις αποφάσεις του Αρείου Πάγου που συγκλίνουν ότι:
- το ύψος της χρηματικής ικανοποίησης του ΑΚ Άρθρο 932 κρίνεται με βάση τη βαρύτητα της βλάβης, τη διάρκεια ταλαιπωρίας, τη μόνιμη αναπηρία, την ηλικία, την επαγγελματική επίπτωση και τυχόν συνυπαιτιότητα,
- η αρχή της αναλογικότητας δεσμεύει τον καθορισμό του ποσού,
- καταφανώς χαμηλά ποσά αναιρούνται.

Ενδεικτικά: 1593/2024, 1153/2025, 12/2020, 1809/2024, 1096/2020, 1210/2021, 1539/2023, 1515/2025, 1172/2025.


5. Πρακτικές Συστάσεις

1. Μην περιορίσετε την υπόθεση μόνο στο ΑΚ Άρθρο 932.
Με τα δεδομένα που δίνετε, πρέπει να εξεταστεί σωρευτικά και αξίωση από ΑΚ Άρθρο 931, λόγω μόνιμης αναπηρίας 35% και ανικανότητας εργασίας στο επάγγελμα.

2. Ζητήστε πλήρη ιατρική τεκμηρίωση
Ιδίως:
- ποσοστό και διάρκεια αναπηρίας ΚΕΠΑ,
- αν η ανικανότητα είναι οριστική ή μακροχρόνια,
- λειτουργικοί περιορισμοί,
- επίδραση στην άσκηση του συγκεκριμένου επαγγέλματος,
- ανάγκη μελλοντικών θεραπειών ή επεμβάσεων.
Αυτό είναι κρίσιμο τόσο για ΑΚ Άρθρο 932 όσο και για ΑΚ Άρθρο 931 και ΑΚ Άρθρο 929.

3. Στην εξώδικη ή δικαστική επιχειρηματολογία, επικαλεστείτε πρώτα τις αποφάσεις με σπονδυλικό τραυματισμό ή με 25.000 ευρώ ως χαμηλό ποσό:
- ΑΠ 1153/2025
- ΑΠ 1096/2020
- ΑΠ 1539/2023
- συμπληρωματικά ΑΠ 1593/2024, 12/2020, 1515/2025

4. Αν η ασφαλιστική επιμένει στα 25.000 ευρώ, ζητήστε αιτιολογημένη αποτίμηση ανά κονδύλι.
Δηλαδή:
- πόσο αποτιμά για ΑΚ Άρθρο 932,
- αν αναγνωρίζει χωριστά ΑΚ Άρθρο 931,
- αν περιλαμβάνει μελλοντική ζημία του ΑΚ Άρθρο 929.
Χωρίς αυτόν τον διαχωρισμό, η προσφορά είναι νομικά ασαφής.

5. Ως προς το ΠΔ237 Άρθρο 10
Εφόσον υπάρχει ασφαλισμένο όχημα, ο παθών έχει ιδία αξίωση κατά του ασφαλιστή. Να ελεγχθεί η πενταετής παραγραφή από την ημέρα του ατυχήματος.

6. Ως προς το ΠΔ237 Άρθρο 19
Να χρησιμοποιηθεί μόνο αν υπάρχει ειδικό ζήτημα Επικουρικού Κεφαλαίου. Με τα παρόντα δεδομένα δεν φαίνεται να είναι ο κύριος άξονας της υπόθεσης.


Συμπέρασμα για τη συγκεκριμένη προσφορά των 25.000 €

Με βάση αποκλειστικά το παρεχόμενο υλικό, η προσφορά των 25.000 ευρώ για ηθική βλάβη σε θύμα τροχαίου 34 ετών με κάταγμα σπονδυλικής στήλης, μόνιμη αναπηρία 35% ΚΕΠΑ, ανικανότητα εργασίας στο επάγγελμά του, νοσηλεία 3 μηνών και αποκατάσταση 8 μηνών, δεν εμφανίζεται εκ πρώτης όψεως ισχυρή υπέρ του παθόντος, διότι η διαθέσιμη νομολογία του Αρείου Πάγου έχει κρίνει ως καταφανώς χαμηλά ίσα ή παρόμοια ποσά σε σοβαρές περιπτώσεις μόνιμης βλάβης.

Το ασφαλέστερο δικονομικά και στρατηγικά επιχείρημα είναι ότι:
- το ΑΚ Άρθρο 932 θεμελιώνει αυξημένη χρηματική ικανοποίηση λόγω της σοβαρότητας της βλάβης,
- το ΑΚ Άρθρο 931 πρέπει να εξεταστεί αυτοτελώς λόγω μόνιμης αναπηρίας που επηρεάζει το μέλλον,
- και το ΑΚ Άρθρο 929 καλύπτει κάθε πρόσθετη μελλοντική ζημία ή δαπάνη.

Αν θέλετε, μπορώ αμέσως να σας δώσω και έτοιμο σχέδιο νομικής επιχειρηματολογίας/αγωγικού ισχυρισμού ειδικά για τα περιστατικά σας, με δομή ανά ΑΚ 929, 931, 932 και με ενσωματωμένες παραπομπές στις ανωτέρω αποφάσεις.

ΑΚ Άρθρο 932
Αστικός Κώδικας
Σχετικότητα: 96.1%
ΑΚ Άρθρο 932: Ικανοποίηση της ηθικής βλάβης Σε περίπτωση αδικοπραξίας, ανεξάρτητα από την αποζημίωση για την περιουσιακή ζημία, το δικαστήριο μπορεί να επιδικάσει εύλογη κατά την κρίση του χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης. Αυτό ισχύει ιδίως για εκείνον που έπαθε προσβολή της υγείας, της τιμής ή της αγνείας του ή στερήθηκε την ελευθερία του. Σε περίπτωση θανάτωσης προσώπου η χρηματική αυτή ικανοποίηση μπορεί να επιδικαστεί στην οικογένεια του θύματος λόγω ψυχικής οδύνης.
ΑΚ Άρθρο 929
Αστικός Κώδικας
Σχετικότητα: 90.3%
ΑΚ Άρθρο 929: Σε περίπτωση βλάβης του σώματος ή της υγείας Σε περίπτωση βλάβης του σώματος ή της υγείας προσώπου η αποζημίωση περιλαμβάνει, εκτός από τα νοσήλια και τη ζημία που έχει ήδη επέλθει, οτιδήποτε ο παθών θα στερείται στο μέλλον ή θα ξοδεύει επιπλέον εξαιτίας της αύξησης των δαπανών του. Υποχρέωση αποζημίωσης υπάρχει και προς τον τρίτο, ο οποίος είχε κατά το νόμο δικαίωμα να απαιτήσει την παροχή υπηρεσιών από τον παθόντα και τις στερείται.
ΑΚ Άρθρο 931
Αστικός Κώδικας
Σχετικότητα: 89.2%
ΑΚ Άρθρο 931: "Η αναπηρία ή η παραμόρφωση που προξενήθηκε στον παθόντα λαμβάνεται ιδιαίτερα υπόψη κατά την επιδίκαση της αποζημίωσης, αν επιδρά στο μέλλον του".
Ν3500 Άρθρο 5
Ν. 3500/2006 - Ενδοοικογενειακή Βία
Σχετικότητα: 93.1%
Ν3500 Άρθρο 5: Χρηματική ικανοποίηση Η κατά το άρθρο 932 του Αστικού Κώδικα χρηματική ικανοποίηση, λόγω ηθικής βλάβης του παθόντος για μία από τις πράξεις του παρόντος νόμου, δεν μπορεί να είναι κατώτερη των δύο χιλιάδων (2.000) ευρώ, εκτός αν ο ίδιος ο παθών ζήτησε μικρότερο ποσό.
ΑΚ Άρθρο 59
Αστικός Κώδικας
Σχετικότητα: 90.7%
ΑΚ Άρθρο 59: Ικανοποίηση ηθικής βλάβης Στις περιπτώσεις των δύο προηγούμενων άρθρων το δικαστήριο με την απόφασή του, ύστερα από αίτηση αυτού που έχει προσβληθεί και αφού λάβει υπόψη το είδος της προσβολής, μπορεί επιπλέον να καταδικάσει τον υπαίτιο να ικανοποιήσει την ηθική βλάβη αυτού που έχει προσβληθεί. Η ικανοποίηση συνίσταται σε πληρωμή χρηματικού ποσού, σε δημοσίευμα, ή σε οτιδήποτε επιβάλλεται από τις περιστάσεις.
ΚΠΔ Άρθρο 540
Κώδικας Ποινικής Δικονομίας
Σχετικότητα: 88.5%
ΚΠΔ Άρθρο 540: Προσδιορισμός αποζημίωσης Σε περίπτωση που γίνει δεκτή η αίτηση για αποζημίωση, επιδικάζεται στον αιτούντα αμετακλήτως κατ' αποκοπή αποζημίωση συνολικά για τεκμαρτή περιουσιακή ζημία και για ηθική βλάβη, η οποία δεν μπορεί να είναι κατώτερη των είκοσι (20) ευρώ ούτε ανώτερη των πενήντα (50) ευρώ την ημέρα και της οποίας το ύψος προσδιορίζεται αφού ληφθεί υπόψη και η οικονομική και οικογενειακή κατάσταση του δικαιούχου. Το κατώτερο και το ανώτερο όριο της αποζημίωσης μπορεί να αναπροσαρμόζονται με κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών και Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων.
ΕΚ Άρθρο 549
Εργατικός Κώδικας
Σχετικότητα: 87.9%
ΕΚ Άρθρο 549: Υπολογισμός αποζημίωσης 1. Για τον καθορισμό της κατά τα ανωτέρω άρθρα αποζημίωσης το μεν έτος λογίζεται πλήρες, ο δε μισθός: α) αν πρόκειται για μαθητευόμενους ή για εργάτες που δεν έχουν συμπληρώσει το εικοστό πρώτο (21o) έτος, λογίζεται ίσος με την αντιμισθία άλλων εργατών ή υπαλλήλων με το ίδιο φύλο και της ίδιας κατηγορίας με εκείνους που λαμβάνουν τις μικρότερες αποδοχές και όχι μικρότερος από ένα (1) ευρώ το έτος, β) αν πρόκειται για οποιονδήποτε άλλο εργάτη, λογίζεται ίσος με την αντιμισθία που έλαβε αυτός πραγματικά κατά τους δώδεκα (12) μήνες πριν από το ατύχημα, είτε σε χρήμα είτε σε είδος. 2. Εάν στην περ. β της παρ. 1 ο παθών απασχολήθηκε επί χρονικό διάστημα μικρότερο των δώδεκα (12) μηνών πριν από το ατύχημα, ως βάση για τον υπολογισμό της αποζημίωσης λαμβάνεται η πραγματική αντιμισθία την οποία έλαβε από τότε που προσλήφθηκε, αυξημένη κατά το ποσό της αντιμισθίας την οποία μπορούσε αυτός να λάβει κατά το διάστημα που απαιτείται για την συμπλήρωση του δωδεκαμήνου πριν από το ατύχημα, με βάση την μέση αντιμισθία εργατών ή υπαλλήλων της ίδιας κατηγορίας κατά το διάστημα που αναφέρθηκε. 3. Εάν η εργασία δεν είναι διαρκής, ο ετήσιος μισθός υπολογίζεται τόσο με βάση την αντιμισθία που έλαβε ο παθών κατά το διάστημα της απασχόλησής του, όσο και με βάση τις απολαβές του παθόντος κατά το χρονικό διάστημα για την συμπλήρωση του δωδεκαμήνου πριν από το ατύχημα. Εάν κατά τις χρονικές περιόδους που αναφέρονται στις παρ . 1 και 2 και στο προηγούμενο εδάφιο ο παθών έμεινε χωρίς εργασία εκτάκτως ή για αιτία ανεξάρτητη από την θέλησή του, για το χρονικό αυτό διάστημα συνυπολογίζεται ο μέσος όρος του μισθού των εργατών ή υπαλλήλων που απασχολήθηκαν κατά το χρονικό διάστημα της ανεργίας αυτής.
ΕΚ Άρθρο 548
Εργατικός Κώδικας
Σχετικότητα: 87.7%
ΕΚ Άρθρο 548: Ύψος αποζημίωσης Η αποζημίωση του άρθρου 546 περιλαμβάνει: 1. Σε περίπτωση πλήρους διαρκούς ανικανότητας τους μισθούς έξι (6) ετών και δεν είναι κατώτερη από χίλια είκοσι επτά (1.027) ευρώ και εάν το σύνολο των μισθών των έξι (6) ετών υπερβαίνει τα δύο χιλιάδες εννιακόσια τριάντα πέντε (2.935) ευρώ προστίθεται στο ποσό αυτό το ένα τέταρτο (1/4) του ποσού της υπέρβασης αυτής. 2. Σε περίπτωση μερικής διαρκούς ανικανότητας το εξαπλάσιο του ποσού κατά το οποίο μειώθηκε ή μπορεί να μειωθεί το ετήσιο εισόδημα του παθόντος από μισθούς και δεν μπορεί να είναι μικρότερη από σαράντα οκτώ (48) ευρώ. Αν η μείωση υπερβαίνει τα εκατόν εξήντα ένα (161) ευρώ προστίθεται στο ποσό αυτό το ένα τέταρτο (1/4) του ποσού της υπέρβασης αυτής. 3. Σε περίπτωση πλήρους πρόσκαιρης ανικανότητας, η οποία δεν παρατείνεται πέρα από δύο (2) έτη, είναι ημερήσια και ίση προς τον μισό μισθό που ελάμβανε ο παθών κατά την ημέρα του ατυχήματος και καταβάλλεται από την πέμπτη ημέρα μετά το ατύχημα ή από την ημέρα του ατυχήματος, αν πρόκειται για ανικανότητα που διήρκεσε περισσότερο από δέκα (10) ημέρες. Μετά την παρέλευση των δύο (2) ετών, η ανικανότητα θεωρείται διαρκής και το ποσό που καταβλήθηκε λόγω πρόσκαιρης ανικανότητας εκπίπτει από το ποσό της αποζημίωσης που αντιστοιχεί, σύμφωνα με το παρόν Μέρος, για διαρκή ολική ανικανότητα. 4. Σε περίπτωση μερικής πρόσκαιρης ανικανότητας, η οποία δεν παρατείνεται πέρα από δύο (2) έτη, είναι ημερήσια και ίση προς το μισό (1/2) του ποσού κατά το οποίο μειώνεται ή μπορεί να μειωθεί εξαιτίας αυτής ο μισθός τον οποίο ελάμβανε ο παθών κατά την ημέρα του ατυχήματος και καταβάλλεται από την πέμπτη ημέρα μετά το ατύχημα ή από την ημέρα του ατυχήματος, αν πρόκειται για ανικανότητα που διήρκεσε περισσότερο από δέκα (10) ημέρες. Μετά την παρέλευση των δύο (2) ετών, η ανικανότητα θεωρείται διαρκής και το ποσό που καταβλήθηκε λόγω πρόσκαιρης ανικανότητας εκπίπτει από το ποσό της αποζημίωσης που αντιστοιχεί, σύμφωνα με το παρόν Μέρος, για διαρκή μερική ανικανότητα. 5. Η καταβλητέα στις περιπτώσεις των παρ. 3 και 4 αποζημίωση οφείλεται για όλες ανεξαιρέτως τις ημέρες. 6. Σε περίπτωση θανάτου τους μισθούς πέντε (5) ετών, ποτέ όμως λιγότερα από χίλια είκοσι επτά (1.027) ευρώ. Εάν το σύνολο των μισθών των πέντε (5) ετών υπερβαίνει τα δύο χιλιάδες εννιακόσια τριάντα πέντε (2.934) ευρώ προστίθεται στο ποσό αυτό το ένα τέταρτο (1/4) του ποσού της υπέρβασης αυτής.
ΑΚ Άρθρο 299
Αστικός Κώδικας
Σχετικότητα: 87.3%
ΑΚ Άρθρο 299: Ζημία μη περιουσιακή Για μη περιουσιακή ζημία οφείλεται χρηματική ικανοποίηση στις περιπτώσεις που ορίζει ο νόμος.
ΕΚ Άρθρο 338
Εργατικός Κώδικας
Σχετικότητα: 87.2%
ΕΚ Άρθρο 338: Υπολογισμός αποζημίωσης 1. Ο υπολογισμός της αποζημίωσης γίνεται με βάση τις τακτικές αποδοχές του τελευταίου μήνα, υπό καθεστώς πλήρους απασχόλησης. Κατά τον υπολογισμό αυτό δεν λαμβάνονται υπόψη οι μηνιαίες αποδοχές του εργαζόμενου, κατά το ποσό που υπερβαίνουν το οκταπλάσιο του ημερομισθίου του ανειδίκευτου εργάτη, πολλαπλασιαζόμενο επί τον αριθμό τριάντα (30). 2. Η αποζημίωση των εργαζομένων που αμείβονται με ποσοστά κατ’ αποκοπή ή κατά μονάδα παραγόμενης εργασίας υπολογίζεται με βάση τον μέσο όρο των αποδοχών αυτών των τελευταίων δύο μηνών πριν από την καταγγελία της σχέσης εργασίας. Πάντως, το ποσό αυτής δεν μπορεί να είναι κατώτερο από εκείνο που προκύπτει με βάση τη μισθολογική κλάση στην οποία κατατάσσεται ο εργαζόμενος σύμφωνα με το άρθρο 25 του α.ν. 1846/1951 (Α ’ 179). 3. Ως μηνιαίος μισθός του εργατοτεχνίτη λογίζονται τα είκοσι δύο (22) ημερομίσθια, εκτός εάν ήδη αμείβεται με μηνιαίο μισθό.
ΠΔ237 Άρθρο 6
Π.Δ. 237/1986 - Υποχρεωτική Ασφάλιση Αυτοκινήτων
Σχετικότητα: 86.9%
ΠΔ237 Άρθρο 6: 1. Η ασφάλιση πρέπει να καλύπτει την αστική ευθύνη του κυρίου, του κατόχου και κάθε οδηγού ή προστηθέντος για την οδήγηση ή υπεύθυνου του ασφαλισµένου αυτοκινήτου. Εξαιρείται η αστική ευθύνη των προσώπων που επελήφθησαν του αυτοκινήτου µε κλοπή ή βία και αυτών που προκάλεσαν το ατύχηµα εκ προθέσεως. 2. Η ασφαλιστική κάλυψη πρέπει να περιλαµβάνει την έναντι τρίτων αστική ευθύνη εξαιτίας θανάτωσης ή σωµατικής βλάβης ή ζηµιών σε πράγµατα, στην οποία περιλαµβάνεται και η χρηµατική ικανοποίηση για ψυχική οδύνη ή ηθική βλάβη καθώς και την αστική ευθύνη λόγω θανάτωσης ή σωµατικών βλαβών έναντι των µελών της οικογένειας του ασφαλισµένου, οδηγού ή κάθε άλλου προσώπου του οποίου η αστική ευθύνη καλύπτεται σύµφωνα µε την πρώτη παράγραφο, ανεξάρτητα από δεσµό συγγένειας. Η ασφαλιστική κάλυψη επίσης περιλαµβάνει και την αστική ευθύνη του κυρίου ή κατόχου έναντι τρίτων σε περίπτωση αυτοκινήτων που έχουν, είτε κλαπεί, είτε αποκτηθεί µε χρήση βίας. Τα πράγµατα που µεταφέρονται µε το εξαιρούνται της υποχρεωτικής ασφάλισης. ίδιο αυτοκίνητο Εξαιρείται της κάλυψης η αστική ευθύνη έναντι προσώπων τα οποία συγκατατέθηκαν να µεταφερθούν µε αυτοκίνητο, εφόσον ο ασφαλιστής αποδείξει ότι γνώριζαν ότι το αυτοκίνητο αφαιρέθηκε από το νόµιµο κάτοχό του µε αθέµιτα µέσα ή χρησιµοποιείται προς εκτέλεση εγκληµατικής πράξης. 3. α) Ο ασφαλιστής ευθύνεται βάσει ενιαίου ασφαλίστρου, έναντι των τρίτων που ζηµιώθηκαν από την κυκλοφορία αυτοκινήτων που έχουν τον τόπο συνήθους στάθµευσης στην Ελλάδα, στα εδάφη των Κρατών – Μελών της Ε.Ε., σύµφωνα µε τη νοµοθεσία και τις υποχρεωτικές καλύψεις του κράτους του ατυχήµατος ή την κάλυψη που προβλέπεται από το ασφαλιστήριο ή την ελληνική νοµοθεσία, όταν αυτή είναι υψηλότερη. Το ίδιο ισχύει και για τα λοιπά κράτη, των οποίων τα Εθνικά Γραφεία ∆ιεθνούς Ασφάλισης έχουν προσυπογράψει την κατά το άρθρο 2 παρ. 2 του παρόντος σύµβαση. β) Ο ασφαλιστής ευθύνεται και έναντι των υπηκόων Κρατών – µελών της ΕΟΚ, που ζηµιώθηκαν από αυτοκίνητο, που έχει τόπο συνήθους στάθµευσης στην Ελλάδα, κατά τη διέλευσή του από περιοχή η οποία συνδέει απευθείας την Ελληνική Επικράτεια µε το έδαφος Κράτους – µέλους, εφόσον δεν υπάρχει στο Κράτος της διέλευσης Εθνικό Γραφείο ∆ιεθνούς Ασφάλισης. Η ευθύνη τούτου καθορίζεται κατά τις διατάξεις του παρόντος. γ) Την κατά το εδάφιο α ευθύνη έχει και το Γραφείο ∆ιεθνούς Ασφάλισης από την κυκλοφορία αυτοκινήτων που έχουν τον τόπο συνήθους στάθµευσης στην Ελλάδα στα εδάφη των παραπάνω Κρατών. 4. Αν το αυτοκίνητο πρόκειται να εκτεθεί σε ειδικούς κινδύνους αστικής ευθύνης, η ασφαλιστική κάλυψη πρέπει να περιλαµβάνει και αυτούς, εκδιδοµένου ειδικού πιστοποιητικού ασφάλισης. Στην προκειµένη περίπτωση, εφαρµόζονται οι διατάξεις της παραγρ. 4 του άρθρου 4 . Η υποχρέωση αυτή ισχύει ιδίως για την περίπτωση που το αυτοκίνητο πρόκειται να µετέχει σε αγωνίσµατα που επάγονται ειδικούς κινδύνους, ως αγώνες ή διαγωνισµοί ταχύτητας, ακριβείας ή δεξιοτεχνίας (ειδική κάλυψη). 5. Το ασφαλιστικό ποσό είναι τουλάχιστον ίσο µε αυτό που καθορίζει κάθε φορά µε αποφάσεις του ο Υπουργός Εµπορίου, για κάθε είδος κινδύνου που υπάγεται στην υποχρεωτική ασφάλιση. Βλέπε παρατήρηση στο άρθρο 4 παράγραφο 4 ∆εν µπορεί όµως για κάθε ατύχηµα να οριστούν ποσά κατώτερα από αυτά που προβλέπονται ακολούθως : Από 1ης Ιανουαρίου 1996, 500.000 ECU για σωµατικές βλάβες, ανεξαρτήτως αριθµού θυµάτων και 100.000 ECU για υλικές ζηµίες. Από 1ης Ιανουαρίου 1993 ποσοστό 31% των ποσών αυτών. 6. Ο ασφαλιστής υποχρεούται εντός τριάντα (30) ηµερών από την υποβολή δήλωσης ατυχήµατος σ’ αυτόν εκ µέρους του ασφαλισµένου, να έχει ολοκληρώσει τη διαδικασία διακανονισµού της ζηµιάς. Η µη συµµόρφωση του ασφαλιστή προς την υποχρέωση αυτή επισύρει τις κυρώσεις του άρθρου 38 παρ. 1 και 2 του παρόντος. 7. Στην περίπτωση που ο ζηµιωθείς είναι µόνιµος κάτοικος κράτους µέλους εκτός της Ελλάδος και έχει υποστεί ζηµιά από αυτοκίνητο µε τόπο συνήθους στάθµευσης την Ελλάδα ή σε άλλο κράτος µέλος και ασφαλισµένο σε ασφαλιστική επιχείρηση εγκατεστηµένη στην Ελλάδα (µε έδρα την Ελλάδα ή µε υποκατάστηµα), η ασφαλιστική επιχείρηση υποχρεούται εντός τριών (3) µηνών από την κοινοποίηση της αίτησης αποζηµίωσης του ζηµιωθέντος εις αυτήν ή στον αντιπρόσωπό της για τον διακανονισµό ζηµιών, που έχει διορίσει σύµφωνα µε τα άρθρα 15 παρ. 1 στοιχ. στ) και 20 παρ. 2Α στοιχ. στ) Ν.∆. 400/70, όπως ισχύει. α) να υποβάλει αιτιολογηµένη προσφορά αποζηµίωσης σε περίπτωση που η ευθύνη δεν αµφισβητείται και η ζηµιά έχει αποτιµηθεί. β) να υποβάλει αιτιολογηµένη απάντηση επί των σηµείων που περιέχονται στην αίτηση, στην περίπτωση που η ευθύνη αµφισβητείται ή δεν έχει ακόµα διαπιστωθεί σαφώς ή σε περίπτωση που η ζηµιά δεν έχει αποτιµηθεί πλήρως. Σε περίπτωση παράβασης της περίπτωσης του εδαφίου α) της Παρούσας παραγράφου, οφείλεται ο εκάστοτε προβλεπόµενος τόκος υπερηµερίας επί του ποσού της αποζηµίωσης την οποία προσφέρει η ασφαλιστική επιχείρηση στον ζηµιωθέντα, µετά την λήξη του τριµήνου και µέχρι την ηµέρα της προσφοράς. Η µη συµµόρφωση της ασφαλιστικής επιχείρησης προς τις ανωτέρω υποχρεώσεις επισύρει τις κυρώσεις του άρθρου 38 του Π.∆. 237/1986 (Α’ 110), όπως τροποποιήθηκε από τον Ν. 2170/93 (Α’ 150) και τον Ν. 2496/97 (Α’ 87)». 8. Με απόφαση του Υπουργού Εµπορίου που δηµοσιεύεται στην Εφηµερίδα της Κυβέρνησης (ΤΑΕ και ΕΠΕ) καθορίζονται οι γενικοί όροι του ασφαλιστηρίου συµβολαίου που καλύπτει αστική ευθύνη από ατυχήµατα τηρουµένης της διαδικασίας του άρθρ. 30 του Ν.∆. 400/1970.
ΑΚ Άρθρο 930
Αστικός Κώδικας
Σχετικότητα: 86.2%
ΑΚ Άρθρο 930: Η αποζημίωση των δύο προηγούμενων άρθρων που αναφέρεται στο μέλλον καταβάλλεται σε χρηματικές δόσεις κατά μήνα. Όταν υπάρχει σπουδαίος λόγος, η αποζημίωση μπορεί να επιδικαστεί σε κεφάλαιο εφάπαξ. Ο οφειλέτης της αποζημίωσης μπορεί κατά τις περιστάσεις να υποχρεωθεί να παράσχει ασφάλεια. Η αξίωση αποζημίωσης δεν αποκλείεται από το λόγο ότι κάποιος άλλος έχει την υποχρέωση να αποζημιώσει ή να διατρέφει αυτόν που αδικήθηκε.
ΠΔ237 Άρθρο 19
Π.Δ. 237/1986 - Υποχρεωτική Ασφάλιση Αυτοκινήτων
Σχετικότητα: 84.1%
ΠΔ237 Άρθρο 19: 1. Το Επικουρικό Κεφάλαιο είναι υποχρεωμένο να καταβάλει στα πρόσωπα που ζημιώθηκαν την κατά την παρ. 2 αποζημίωση λόγω θανάτωσης ή σωματικών βλαβών ή υλικών ζημιών από αυτοκινητιστικά ατυχήματα όταν: α) Αυτός που υπέχει ευθύνη παραμένει άγνωστος. Στην περίπτωση αυτή όμως δεν υπάρχει υποχρέωση αποζημίωσης λόγω υλικών ζημιών, εκτός αν προκλήθηκαν συγχρόνως θανάτωση ή σωματικές βλάβες που απαιτούν νοσοκομειακή περίθαλψη, εφόσον έχει επιληφθεί αστυνομική αρχή και η περίθαλψη αυτή διήρκησε τουλάχιστον για χρονικό διάστημα πέντε ημερών σε δημόσιο νοσοκομείο ή ιδιωτικό θεραπευτήριο. β) Το ατύχημα προήλθε από αυτοκίνητο ως προς το οποίο δεν έχει εκπληρωθεί η κατά το άρθρο 2 υποχρέω- ση ή το οποίο βρίσκεται σε κατάσταση ακινησίας, σύμφωνα με το άρθρο 22 του ν. 2367/1953 (Α’ 82). Εξαιρούνται της αποζημίωσης τα πρόσωπα που επιβιβάστηκαν με τη θέλησή τους στο όχημα που προκάλεσε την ζημία ή τη σωματική βλάβη, εφόσον το Επικουρικό Κεφάλαιο αποδείξει ότι γνώριζαν ότι το όχημα δεν ήταν ασφαλισμένο. γ) Η ασφαλιστική επιχείρηση τέθηκε σε ασφαλιστική εκκαθάριση, με την επιφύλαξη των οριζόμενων στα άρθρα 19α και 19β του παρόντος. δ) Το ατύχημα προήλθε από ορισμένους τύπους οχημάτων ή ορισμένα οχήματα με ειδική πινακίδα κυκλοφορίας και των οποίων η ευθύνη δεν είχε καλυφθεί σύμφωνα με το άρθρο 2 του παρόντος. Στην περίπτωση αυτή, το Επικουρικό Κεφάλαιο, το οποίο αποζημίωσε ζημία που προκλήθηκε από όχημα ειδικού τύπου ή με ειδική πινακίδα κυκλοφορίας άλλου κράτους μέλους, έχει δικαίωμα αναγωγής κατά του αντίστοιχου Επικουρικού Κεφαλαίου του τόπου συνήθους στάθμευσης του οχήματος. ε) Το ατύχημα προήλθε από όχημα που χειριζόταν πρόσωπο που προκάλεσε το ατύχημα με πρόθεση, ανεξαρτήτως του τρόπου με τον οποίο αποκτήθηκε η κατοχή του οχήματος. 2. Η αποζηµίωση δεν µπορεί να υπερβεί τα κατά το άρθρο 6 παράγραφος 5 κατώτατα όρια ασφαλιστικών ποσών του χρόνου του ατυχήµατος, η δε σχετική αξίωση υπόκειται στην κατά το άρθρο 10 παρ. 2 παραγραφή. Οι τόκοι που στις περιπτώσεις της προηγούµενης παραγράφου του παρόντος άρθρου υποχρεούται να καταβάλει το Επικουρικό Κεφάλαιο υπολογίζονται σε κάθε περίπτωση µε επιτόκιο έξι τοις εκατό (6%) ετησίως. Με απόφαση του Υπουργού Ανάπτυξης η οποία δηµοσιεύεται στην Εφηµερίδα της Κυβερνήσεως µπορεί να µεταβάλλεται το εν λόγω ποσοστό. 3. Στις περιπτώσεις της παρ. 1 το ζημιωθέν πρόσωπο έχει ιδία αξίωση κατά του Επικουρικού Κεφαλαίου, όχι όμως και κατά των μελών αυτού. Το Επικουρικό Κεφάλαιο με βάση τις πληροφορίες που ζητεί και λαμβάνει από τον ζημιωθέντα υποχρεούται να δίδει αιτιολογημένη απάντηση σχετικά με την καταβολή ή μη αποζημίωσης. Ωστόσο, το Επικουρικό Κεφάλαιο καταβάλλει την αποζημίωση χωρίς να απαιτείται ο ζημιωθείς να αποδείξει ότι το υπαίτιο νομικό ή φυσικό πρόσωπο αδυνατεί ή αρνείται να πληρώσει. 4. Το Επικουρικό Κεφάλαιο µε την καταβολή της αποζηµίωσης υποκαθίσταται σε όλα τα εξαιτίας του ατυχήµατος δικαιώµατα του προσώπου που ζηµιώθηκε, έναντι του υπόχρεου προς αποζηµίωση ή του ασφαλιστή αυτού. Κατ’ εξαίρεση στην περίπτωση δ’ της παραγράφου 1 το Επικουρικό Κεφάλαιο δεν υποκαθίσταται στα εξαιτίας του ατυχήµατος δικαιώµατα του προσώπου που ζηµιώθηκε έναντι του υπόχρεου για αποζηµίωση, υποκαθίσταται όµως στο κατά το άρθρο 10 του Ν.∆. 400/70 περί ιδιωτικής επιχείρησης ασφάλισης» (ΦΕΚ 10) προνόµιο του ασφαλισµένου. 5. Η Αποζημίωση του Επικουρικού Κεφαλαίου περιορίζεται στη συμπλήρωση του ποσού που υποχρεούται να καταβάλει ασφαλιστικό Ταμείο ή άλλος οργανισμός κοινωνικής ασφάλισης για την αυτή αιτία στον ζημιωθέντα (84/5/ΕΟΚάρθρο 1 παρ. 4 εδ. α’). Το προηγούμενο εδάφιο δεν εφαρμόζεται στις περιπτώσεις που το Ελληνικό Γραφείο Διεθνούς Ασφάλισης καταβάλλει αποζημιώσεις σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος σε αλλοδαπά Γραφεία Διεθνούς Ασφαλίσεως για ατυχήματα που συμβαίνουν εκτός Ελλάδος. Σε περίπτωση διαφοράς μεταξύ του Επικουρικού Κεφαλαίου και του ασφαλιστή αστικής ευθύνης για το ποιος πρέπει να αποζημιώσει τον ζημιωθέντα για σωματικές βλάβες που προκαλούνται από όχημα αγνώστων στοιχείων ή για υλικές ζημιές και σωματικές βλάβες ανασφάλιστου οχήματος, το Επικουρικό Κεφάλαιο υποχρεούται χωρίς καθυστέρηση να καταβάλει την αποζημίωση. Αν τελικά συμφωνηθεί ή κριθεί με δικαστική ή άλλη απόφαση ότι ο ασφαλιστής αστικής ευθύνης θα έπρεπε να έχει καταβάλει την αποζημίωση εξολοκλήρου ή εν μέρει, ο ασφαλιστής αστικής ευθύνης θα επιστρέψει το οφειλόμενο ποσό στο Επικουρικό Κεφάλαιο που την κατέβαλε. (90/232/ΕΟΚ αριθ. 4). 6. Το Επικουρικό Κεφάλαιο είναι υποχρεωµένο να καταβάλει τις αποζηµιώσεις που απαιτούνται από τους οργανισµούς αποζηµίωσης των κρατών µελών, µέχρι του ποσού που έχει καταβληθεί σε µόνιµους κατοίκους των κρατών αυτών λόγω ζηµιών που προκλήθηκαν : α) από αυτοκίνητα που έχουν ως τόπο συνήθους στάθµευσης στην Ελλάδα και είναι ανασφάλιστα, β) από αυτοκίνητα αγνώστων στοιχείων και τα ατυχήµατα έχουν συµβεί στην Ελλάδα, γ) από ανασφάλιστα οχήµατα τρίτων χωρών, των οποίων τα εθνικά Γραφεία ∆ιεθνούς Ασφάλισης έχουν προσχωρήσει στο σύστηµα πράσινης κάρτας και για ατυχήµατα που έχουν διόρθωση) συµβεί στην Ελλάδα. Το Επικουρικό Κεφάλαιο µε την καταβολή των ανωτέρω αποζηµιώσεων υποκαθίσταται κατ’ αναλογία σύµφωνα µε την 6. Οι αποζηµιώσεις που καταβάλλει το Επικουρικό Κεφάλαιο σε δικαιούχους ασφαλίσµατος αστικής ευθύνης από την κυκλοφορία αυτοκινήτων απαλλάσσονται τέλους χαρτοσήµου.
ΠΔ237 Άρθρο 10
Π.Δ. 237/1986 - Υποχρεωτική Ασφάλιση Αυτοκινήτων
Σχετικότητα: 83.7%
ΠΔ237 Άρθρο 10: 1. Το πρόσωπο που ζηµιώθηκε, έχει από την ασφαλιστική σύµβαση και µέχρι το ποσό αυτής, ιδία αξίωση κατά του ασφαλιστή. 2. Η αξίωση αυτή παραγράφεται μετά πάροδο πέντε (5) ετών από την ημέρα του ατυχήματος, επιφυλασσομένων των διατάξεων της κείμενης νομοθεσίας για την αναστολή και τη διακοπή της παραγραφής. 3. Σε περίπτωση που έχουν ζηµιωθεί περισσότερα πρόσωπα όταν το σύνολο των αποζηµιώσεων που πρέπει να καταβληθούν από τον υπαίτιο υπερβαίνει το ασφαλιστικό ποσό, το δικαίωµα καθενός από αυτούς κατά του ασφαλιστή περιορίζεται σύµµετρα µέχρι τη συµπλήρωση του όλου ασφαλιστικού ποσού. Αν ο ασφαλιστής ο οποίος αγνοεί την ύπαρξη ή το µέγεθος άλλων απαιτήσεων ή µετά από δικαστική απόφαση, κατέβαλε σε κάποιο από τα πρόσωπα αυτά ποσό ανώτερο από το µερίδιο που αναλογεί σ' αυτόν, ο ασφαλιστής υποχρεούται έναντι των λοιπών ζηµιωθέντων µόνο µέχρι τη συµπλήρωση του ασφαλιστικού ποσού. Τα πρόσωπα αυτά έχουν δικαίωµα αναγωγής κατά αυτού που αποζηµιώθηκε καθ' υπέρβαση. 4. Όταν το πρόσωπο που ζηµιώθηκε είναι µόνιµος κάτοικος της αλλοδαπής, επιτρέπεται η καταβολή του ασφαλίσµατος στο νόµισµα της χώρας όπου ο δικαιούχος έχει τη µόνιµη κατοικία του. 5. Η συζήτηση της κύριας αγωγής κατά ασφαλιστικής εταιρίας, του κατά το άρθρο 19 του παρόντος νόµου Επικουρικού Κεφαλαίου ή άλλου υπόχρεου για απώλεια εισοδήµατος λόγω ατυχήµατος που προκλήθηκε από αυτοκίνητο κηρύσσεται απαράδεκτη, αν δεν προσαχθεί βεβαίωση περί προηγούµενης κοινοποίησης αντιγράφου της αγωγής στην αρµόδια ∆ηµόσια Οικονοµική Υπηρεσία του ενάγοντος.
ΑΚ Άρθρο 297
Αστικός Κώδικας
Σχετικότητα: 83.1%
ΑΚ Άρθρο 297: Διαφέρον Ο υπόχρεος σε αποζημίωση οφείλει να την παράσχει σε χρήμα. Αντί για χρηματική αποζημίωση το δικαστήριο μπορεί, εκτιμώντας τις ειδικές περιστάσεις, να διατάξει την αποκατάσταση της προηγούμενης κατάστασης, εφόσον η αποζημίωση με τον τρόπο αυτό δεν προσκρούει στο συμφέρον του δανειστή.
ΠΔ237 Άρθρο 9Α
Π.Δ. 237/1986 - Υποχρεωτική Ασφάλιση Αυτοκινήτων
Σχετικότητα: 83.0%
ΠΔ237 Άρθρο 9Α: 1. Ο ζηµιωθείς που είναι µόνιµος κάτοικος Ελλάδος και το ατύχηµα έχει συµβεί : α) Σε άλλο κράτος µέλος εκτός της Ελλάδος και προκλήθηκε από όχηµα που συνήθως σταθµεύει και είναι ασφαλισµένο σε κράτος µέλος ή β) Σε τρίτη χώρα, µε την επιφύλαξη της νοµοθεσίας των τρίτων χωρών σε θέµατα αστικής ευθύνης, της οποίας το Γραφείο ∆ιεθνούς Ασφαλίσεως έχει προσχωρήσει στο σύστηµα πράσινης κάρτας και προκλήθηκε από όχηµα που συνήθως σταθµεύει και είναι ασφαλισµένο σε κράτος µέλος, υποβάλει αίτηση στον, κατά το άρθρο 37α του παρόντος, αντιπρόσωπο ζηµιών στην Ελλάδα που έχει διορίσει η ασφαλιστική επιχείρηση του υπαίτιου ή απ΄ ευθείας στην ασφαλιστική επιχείρηση, αναφέροντας τις αξιώσεις που έχει από το ατύχηµα. Ο αντιπρόσωπος ζηµιών ή η ασφαλιστική επιχείρηση οφείλει εντός τριών (3) µηνών από την λήψη της σχετικής αίτησης α) να υποβάλει στον ζηµιωθέντα αιτιολογηµένη προσφορά αποζηµίωσης σε περίπτωση που η ευθύνη δεν αµφισβητείται και η ζηµιά έχει αποτιµηθεί ή β) αιτιολογηµένη απάντηση επί των σηµείων που περιέχονται στην αίτηση στις περιπτώσεις που η ευθύνη αµφισβητείται ή δεν έχει αποτιµηθεί πλήρωςη ζηµιά. Στην περίπτωση που ο ζηµιωθείς δεν έχει λάβει εντός τριµήνου τα ανωτέρω στοιχεία τότε µπορεί να απευθυνθεί στον Οργανισµό Αποζηµίωσης» σύµφωνα µε τις διαδικασίες που προβλέπονται στο άρθρο 27α του παρόντος.
ΠΔ237 Άρθρο 9
Π.Δ. 237/1986 - Υποχρεωτική Ασφάλιση Αυτοκινήτων
Σχετικότητα: 82.6%
ΠΔ237 Άρθρο 9: 1. Ο λήπτης της ασφάλισης ή ο ασφαλισμένος υποχρεούνται να δηλώνουν στον ασφαλιστή κάθε ατύχημα που αφορά το ασφαλισμένο αυτοκίνητο όχημα αμέσως, χωρίς υπαίτια καθυστέρηση και το αργότερο εντός οκτώ (8) εργάσιμων ημερών, αφότου έλαβαν γνώση του ατυχήματος. 2. Ο ασφαλισμένος υποχρεούται να προβαίνει σε κάθε δυνατή ενέργεια για τον περιορισμό της ζημίας και να παρέχει στον ασφαλιστή κάθε πληροφορία και έγγραφο που προβλέπονται στο ασφαλιστήριο. Ομοίως, υποχρεούται να παρέχει στον ασφαλιστή, εφόσον του ζητηθεί, κάθε άλλη πληροφορία και έγγραφο που είναι στη διάθεσή του και κρίνονται αναγκαία στο πλαίσιο δίκης την οποία διεξάγει ή προτίθεται να διεξαγάγει ο ασφαλιστής. 3. Σε περίπτωση υπαίτιας παράβασης των υποχρεώσεων που ορίζονται στις προηγούμενες παραγράφους ο λήπτης της ασφάλισης ή ο ασφαλισμένος μπορεί να υποχρεωθούν, με απόφαση του αρμόδιου δικαστηρίου, να καταβάλουν στον ασφαλιστή αποζημίωση μέχρι του ποσού δύο χιλιάδων (2.000) ευρώ. 4. Η καταβολή στον ασφαλισμένο ή τον ζημιωθέντα τρίτο ή η επιστροφή σε αυτούς οφειλόμενου ποσού που υπερβαίνει τα εκατό (100) ευρώ γίνεται με την έκδοση δίγραμμης επιταγής στο όνομά του ή με την κατάθεση σε τηρούμενο από αυτόν τραπεζικό λογαριασμό. Με τον ίδιο τρόπο καταβάλλεται από τον ασφαλιστή η αμοιβή που οφείλεται στον δικηγόρο, σε περίπτωση που η καταβολή της ασφαλιστικής αποζημίωσης γίνεται σε εκτέλεση δικαστικής απόφασης ή αποτελεί προϊόν εξωδικαστικού συμβιβασμού.
ΠΔ237 Άρθρο 1
Π.Δ. 237/1986 - Υποχρεωτική Ασφάλιση Αυτοκινήτων
Σχετικότητα: 81.7%
ΠΔ237 Άρθρο 1: Κατά την έννοια του παρόντος: α) Όχημα είναι: αα) οποιοδήποτε αυτοκίνητο όχημα που κινείται επί του εδάφους αποκλειστικά δια μηχανικής ισχύος και όχι επί σιδηροτροχιών με: ααα) μέγιστη ταχύτητα εκ κατασκευής άνω των είκοσι πέντε (25) χιλιομέτρων ανά ώρα ή ααβ) μέγιστο καθαρό βάρος άνω των είκοσι πέντε (25) χιλιογράμμων/κιλών και μέγιστη ταχύτητα εκ κατασκευής άνω των δεκατεσσάρων (14) χιλιομέτρων ανά ώρα, αβ) οποιοδήποτε ρυμουλκούμε νο χρησιμοποιείται με όχημα της υποπερ. αα), συζευγμένο ή μη μετά του εν λόγω οχήματος. Με την επιφύλαξη των υποπερ. αα) και αβ), τα αναπηρικά αμαξίδια που προορίζονται αποκλειστικά για χρήση από άτομα με σωματικές αναπηρίες δεν θεωρούνται οχήματα κατά το παρόν. β) Ασφαλισμένος είναι το πρόσωπο του οποίου η ευθύνη καλύπτεται σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος. γ) Ζημιωθείς και μέρος που ζημιώθηκε είναι το πρόσωπο, το οποίο δικαιούται αποκατάσταση της ζημίας που προκλήθηκε από οχήματα. δ) Ασφαλιστής είναι η ασφαλιστική επιχείρηση που καλύπτει τον κίνδυνο ως και τα κατά τις διατάξεις των άρθρων 16 και 25 Επικουρικό Κεφάλαιο και Γραφείο Διεθνούς Ασφάλισης. ε) Τόπος συνήθους στάθμευσης αυτοκινήτου οχήματος είναι: Το έδαφος του κράτους του οποίου το όχημα φέρει πινακίδα κυκλοφορίας, ανεξάρτητα από το αν η πινακίδα είναι μόνιμη ή προσωρινή, ή στις περιπτώσεις που το αυτοκίνητο όχημα δεν φέρει πινακίδες κυκλοφορίας ή φέρει πινακίδες που δεν αντιστοιχούν ή δεν αντιστοιχούν πλέον στο αυτοκίνητο όχημα και αυτό εμπλέκεται σε ατύχημα, το έδαφος του κράτους στο οποίο συνέβη το ατύχημα. Στην περίπτωση που δεν προβλέπεται καταχώρηση σε μητρώο για ορισμένα αυτοκίνητα τα οποία όμως φέρουν πιστοποιητικό ασφάλισης ή διακριτικό σήμα ανάλογο με την πινακίδα κυκλοφορίας, τόπος συνήθους στάθμευσης θεωρείται το έδαφος του κράτους στο οποίο εκδόθηκε το ανωτέρω σήμα ή πιστοποιητικό. Στην περίπτωση που δεν προβλέπεται για ορισμένα αυτοκίνητα ούτε καταχώρηση σε μητρώα, ούτε πιστοποιητικό ασφάλισης, ούτε διακριτικό σήμα, τόπος συνήθους στάθμευσης θεωρείται το έδαφος του κράτους της κατοικίας του κατόχου αυτών. στ) Ασφάλιση με καθεστώς Ελεύθερης Παροχής Υπηρεσιών στην Ελλάδα, σημαίνει κάλυψη του κινδύνου της αστικής ευθύνης από χερσαία αυτοκίνητα οχήματα εξαιρουμένης της ευθύνης του μεταφορέα από ασφαλιστική επιχείρηση που έχει έδρασε άλλο κράτος μέλος ή υποκατάστημα ή πρακτορείο της επιχείρησης αυτής σε άλλο κράτος μέλος. ζ) Αντιπρόσωπος για τον διακανονισμό ζημιών κατά την έννοια του παρόντος νόμου είναι το κατά το άρθρο 37α πρόσωπο που έχει διορισθεί στην Ελλάδα από ασφαλιστική επιχείρηση εγκατεστημένη σε κράτος μέλος της Ε.Ε. και του Ε.Ο.Χ.. η) Οργανισμός Αποζημίωσης ορίζεται το κατά το άρθρο 26 του παρόντος Γραφείο Διεθνούς Ασφάλισης. θ) Κέντρο πληροφοριών είναι η υπηρεσιακή μονάδα του Επικουρικού Κεφαλαίου ασφάλισης ευθύνης από ατυχήματα αυτοκινήτων και ορίζεται στο άρθρο 27β του παρόντος. ι) Ενοποιημένη Συμφωνία του Συμβουλίου των Γραφείων Διεθνούς Ασφάλισης (Internal Regulations of the Council of Bureaux - Reglement General du Conseil des Bureaux, L 192/23 - 31.7.2003), είναι η συμφωνία η οποία, σύμφωνα με την παράγραφο 2 του άρθρου 2 της Οδηγίας 72/166/ΕΚ του Συμβουλίου της 24ης Απριλίου 1972 (L 103), ενσωμάτωσε και αντικατέστησε, από την 1η Αυγούστου 2003, δυνάμει της από 28/7/2003 απόφασης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (L 192), το σύνολο των διατάξεων της Σύμβασης Ενιαίου Τύπου μεταξύ Γραφείων και της Πολυμερούς Σύμβασης Εγγυήσεως. ια) Όταν αποστέλλεται όχημα από άλλο κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην Ελλάδα, κατά παρέκκλιση της υποπερ. β) της περ. 13 του άρθρου 3 του ν. 4364/2016 (Α’ 13), κράτος μέλος στο οποίο εκδηλώθηκε ο κίνδυνος θεωρείται, ανάλογα με την επιλογή του υπόχρεου για την κάλυψη της αστικής ευθύνης, είτε το κράτος μέλος ταξινόμησης του οχήματος είτε, αμέσως μετά την αποδοχή της παράδοσης του οχήματος από τον αγοραστή, η Ελλάδα ως κράτος μέλος προορισμού, για χρονικό διάστημα τριάντα (30) ημερών, ακόμη και αν το όχημα δεν είναι επισήμως ταξινομημένο στην Ελλάδα. Αν κατά το χρονικό διάστημα των τριάντα (30) ημερών, το όχημα εμπλακεί σε ατύχημα χωρίς να έχει ασφαλισθεί, το Επικουρικό Κεφάλαιο, είναι υποχρεωμένο να καταβάλει την αποζημίωση της παρ. 2 του άρθρου 19. ιβ) Κυκλοφορία οχήματος είναι οποιαδήποτε χρήση οχήματος, η οποία ανταποκρίνεται στη λειτουργία του οχήματος ως μέσου μεταφοράς τη στιγμή του ατυχήματος, ανεξαρτήτως των χαρακτηριστικών του οχήματος και ανεξαρτήτως του εδάφους στο οποίο χρησιμοποιείται το αυτοκίνητο όχημα και του αν το όχημα είναι ακινητοποιημένο ή κινείται. ιγ) Κράτος μέλος καταγωγής είναι το κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στο οποίο βρίσκεται η καταστατική έδρα της ασφαλιστικής επιχείρησης που καλύπτει τον κίνδυνο, όπως ορίζεται στην υποπερ. α) της περ. 8 του άρθρου 3 του ν. 4364/2016.
ΠΔ237 Άρθρο 17
Π.Δ. 237/1986 - Υποχρεωτική Ασφάλιση Αυτοκινήτων
Σχετικότητα: 81.2%
ΠΔ237 Άρθρο 17: Σκοπός του Επικουρικού Κεφαλαίου είναι η καταβολή ασφαλιστικής αποζημίωσης για αστική ευθύνη από αυτοκινητιστικά ατυχήματα σύμφωνα με τα άρθρα 19, περί υποχρέωσης του Επικουρικού Κεφαλαίου να αποζημιώνει σε περιπτώσεις θανάτου, σωματικών ή υλικών βλαβών, 19α, περί προστασίας ζημιωθέντων έναντι ζημιών από ατυχήματα που συμβαίνουν στο κράτος μέλος της συνήθους διαμονής τους και 19β, περί προστασίας ζημιωθέντων έναντι ζημιών από ατυχήματα που συμβαίνουν σε κράτος μέλος άλλο από αυτό της συνήθους διαμονής τους και την παρ. 2 του άρθρου 23, περί ορισμού του Επικουρικού Κεφαλαίου ως οργανισμού αποζημίωσης για τις ανάγκες της Οδηγίας 2009/103/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 16ης Σεπτεμβρίου 2009, σχετικά με την ασφάλιση της αστικής ευθύνης που προκύπτει από την κυκλοφορία αυτοκινήτων οχημάτων και τον έλεγχο της υποχρέωσης προς ασφάλιση της ευθύνης αυτής (L 263).
ΑΚ Άρθρο 298
Αστικός Κώδικας
Σχετικότητα: 80.3%
ΑΚ Άρθρο 298: Η αποζημίωση περιλαμβάνει τη μείωση της υπάρχουσας περιουσίας του δανειστή (θετική ζημία), καθώς και το διαφυγόν κέρδος. Τέτοιο κέρδος λογίζεται εκείνο που προσδοκά κανείς με πιθανότητα σύμφωνα με τη συνηθισμένη πορεία των πραγμάτων ή τις ειδικές περιστάσεις και ιδίως τα προπαρασκευαστικά μέτρα που έχουν ληφθεί.
ΠΔ237 Άρθρο 19Α
Π.Δ. 237/1986 - Υποχρεωτική Ασφάλιση Αυτοκινήτων
Σχετικότητα: 79.7%
ΠΔ237 Άρθρο 19Α: Προστασία ζημιωθέντων - ζημίες στο κράτος συνήθους διαμονής - αφερεγγυότητα ασφαλιστή 1. Με την επιφύλαξη της παρ. 3 του άρθρου 242 του ν. 4364/2016 (Α’ 13), περί του τρόπου αποζημίωσης των δικαιούχων βεβαιωμένων απαιτήσεων από ασφαλίσεις αστικής ευθύνης αυτοκινήτων, το Επικουρικό Κεφάλαιο παρέχει αποζημίωση, σε ζημιωθέντες που έχουν συνήθη τόπο διαμονής στην Ελλάδα, για ατυχήματα που συμβαίνουν στην Ελλάδα, τουλάχιστον έως τα όρια της υποχρεωτικής ασφάλισης, για υλικές ζημίες ή σωματικές βλάβες που προκαλούνται από όχημα που έχει ασφαλισθεί: α) σε ασφαλιστική επιχείρηση που εδρεύει σε άλλο κράτος μέλος και τελεί, είτε υπό διαδικασία πτώχευσης, είτε υπό διαδικασία εκκαθάρισης της περ. δ) της παρ. 1 του άρθρου 268 της Οδηγίας 2009/138/ΕΚ, ή β) σε ασφαλιστική επιχείρηση που εδρεύει στην Ελλάδα και τελεί σε διαδικασία ασφαλιστικής εκκαθάρισης της περ. δ) της παρ. 1 του άρθρου 221 του ν. 4364/2016. 2. Αν τίθεται σε ασφαλιστική εκκαθάριση ασφαλιστική επιχείρηση που εδρεύει στην Ελλάδα, το Επικουρικό Κεφάλαιο υποχρεούται να γνωστοποιήσει το γεγονός αυτό σε όλους τους οργανισμούς των κρατών μελών του άρθρου 10α της Οδηγίας 2009/103/ΕΚ. 3. Ο ζημιωθείς της παρ. 1 μπορεί να αιτηθεί αποζημίωση απευθείας από το Επικουρικό Κεφάλαιο. 4. Το Επικουρικό Κεφάλαιο γνωστοποιεί την παραλαβή της εν λόγω αίτησης ανά περίπτωση: α. στον ασφαλιστικό εκκαθαριστή της ασφαλιστικής επιχείρησης που εδρεύει στην Ελλάδα, β. στον αντίστοιχο οργανισμό του κράτους μέλους καταγωγής της ασφαλιστικής επιχείρησης που τελεί υπό πτώχευση ή εκκαθάριση, καθώς και στην ίδια την ασφαλιστική επιχείρηση που τελεί υπό πτώχευση ή εκκαθάριση ή στον διαχειριστή ή τον εκκαθαριστή αυτής. 5. Για την εφαρμογή του παρόντος, το Επικουρικό Κεφάλαιο συνεργάζεται εγκαίρως: α) με τους αντίστοιχους οργανισμούς άλλων κρατών μελών, β) με άλλους οργανισμούς που έχουν ιδρυθεί ή εγκριθεί δυνάμει του άρθρου 25α της Οδηγίας 2009/103/ΕΚ σε άλλα κράτη μέλη, γ) με άλλα ενδιαφερόμενα μέρη, συμπεριλαμβανομένων των ασφαλιστικών επιχειρήσεων που υπόκεινται σε διαδικασία πτώχευσης ή εκκαθάρισης, τον διαχειριστή ή εκκαθαριστή τους ή τον ασφαλιστικό εκκαθαριστή, και δ) με τις αρμόδιες αρχές της Ελλάδας ή άλλων κρατών μελών, σε όλα τα στάδια της διαδικασίας του παρόντος. Η συνεργασία αυτή περιλαμβάνει κατά περίπτωση την αίτηση, την παραλαβή, καθώς και την παροχή πληροφοριών, σχετικά με λεπτομέρειες επί συγκεκριμένων απαιτήσεων, που αφορούν την εφαρμογή του παρόντος άρθρου και του άρθρου 10α της Οδηγίας 2009/103/ΕΚ. 6. Ο ασφαλιστικός εκκαθαριστής της ασφαλιστικής επιχείρησης της περ. β) της παρ. 1, αν η αίτηση αποζημίωσης διαβιβαστεί σε αυτόν από το Επικουρικό Κεφάλαιο, υποχρεούται, εντός ενός (1) μηνός από την παραλαβή της, να ενημερώσει αιτιολογημένα το Επικουρικό Κεφάλαιο σχετικά με το εάν αποδέχεται ή αρνείται, εν όλω ή εν μέρει, την ευθύνη για την αξίωση που αφορά την εν λόγω αίτηση, παρέχοντας τις εξής πληροφορίες: α) αιτιολογημένη προσφορά αποζημίωσης, αν έχει διαπιστώσει ότι αποδέχεται την απαίτηση από ασφάλιση, η αξίωση δεν αμφισβητείται και η ζημιά έχει ποσοτικοποιηθεί εν όλω ή εν μέρει, προσδιορίζοντας το ύψος της ασφαλιστικής απαίτησης που έγινε δεκτό, ή β) αιτιολογημένη απάντηση στα σημεία που αναφέρονται στην ασφαλιστική απαίτηση, όταν έχει διαπιστώσει ότι η ευθύνη απορρίπτεται ή δεν έχει προσδιοριστεί με σαφήνεια ή δεν έχουν ποσοτικοποιηθεί πλήρως οι ζημιές. 7. Ο ασφαλιστικός εκκαθαριστής της ασφαλιστικής επιχείρησης της περ. β) της παρ. 1, αν η αίτηση αποζημίωσης προέρχεται από οργανισμό άλλου κράτους μέλους, στο πλαίσιο του άρθρου 10α της Οδηγίας 2009/103/ΕΚ, υποχρεούται εντός της προθεσμίας που τίθεται από τον εν λόγω οργανισμό, και πάντως το αργότερο εντός ενός (1) μηνός από την παραλαβή της αίτησης, να ενημερώσει αιτιολογημένα τον οργανισμό που αιτείται την αποζημίωση σχετικά με το εάν αποδέχεται ή αρνείται, εν όλω ή εν μέρει, την ευθύνη για την αξίωση που αφορά την εν λόγω αίτηση, παρέχοντας τις εξής πληροφορίες: α) αιτιολογημένη προσφορά αποζημίωσης αν έχει διαπιστώσει ότι αποδέχεται την απαίτηση από ασφάλιση, η αξίωση δεν αμφισβητείται και η ζημιά έχει ποσοτικοποιηθεί εν όλω ή εν μέρει, προσδιορίζοντας το ύψος της ασφαλιστικής απαίτησης που έγινε δεκτό, ή β) αιτιολογημένη απάντηση στα σημεία που αναφέρονται στην ασφαλιστική απαίτηση, όταν έχει διαπιστώσει ότι η ευθύνη απορρίπτεται ή δεν έχει προσδιοριστεί με σαφήνεια ή δεν έχουν ποσοτικ οποιηθεί πλήρως οι ζημιές. 8. Το Επικουρικό Κεφάλαιο, βάσει, μεταξύ άλλων, πληροφοριών που λαμβάνει, κατόπιν αιτήματός του, από τον ζημιωθέντα, παρέχει σε αυτόν, εντός τριών (3) μηνών από την ημερομηνία κατά την οποία ο ζημιωθείς υπέβαλε την αίτησή του για αποζημίωση: α) αιτιολογημένη προσφορά αποζημίωσης αν έχει διαπιστώσει ότι υποχρεούται να καταβάλει αποζημίωση, η αξίωση δεν αμφισβητείται και η ζημιά έχει ποσοτικοποιηθεί εν όλω ή εν μέρει, προσδιορίζοντας το ύψος της ασφαλιστικής απαίτησης που έγινε δεκτό, ή β) αιτιολογημένη απάντηση στα σημεία που αναφέρονται στην ασφαλιστική απαίτηση, όταν έχει διαπιστώσει ότι δεν υποχρεούται να καταβάλει αποζημίωση, διότι δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις των περ. α) και β) της παρ. 1 του παρόντος, ή όταν η ευθύνη απορρίπτεται ή δεν έχει προσδιοριστεί με σαφήνεια ή δεν έχουν ποσοτικοποιηθεί πλήρως οι ζημιές. 9. Το Επικουρικό Κεφάλαιο, αν οφείλεται αποζημίωση, είτε εν όλω είτε εν μέρει, υποχρεούται να την καταβάλει στον ζημιωθέντα χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση και πάντως το αργότερο εντός τριών (3) μηνών από την αποδοχή από τον ζημιωθέντα της αιτιολογημένης προσφοράς αποζημίωσης. 10. Το Επικουρικό Κεφάλαιο γνωστοποιεί την καταβολή αποζημίωσης προς τον ζημιωθέντα, βάσει του παρόντος, ανά περίπτωση: α) όταν η ασφαλιστική επιχείρηση εδρεύει στην Ελλάδα, στον ασφαλιστικό εκκαθαριστή της, οπότε και απαλλάσσεται για το ύψος του ποσού που κατέβαλε, από την αντίστοιχη υποχρέωσή του στο πλαίσιο της παρ. 3 του άρθρου 242 του ν. 4364/2016, β) όταν η ασφαλιστική επιχείρηση εδρεύει σε άλλο κράτος μέλος, στον αντίστοιχο οργανισμό του κράτους μέλους καταγωγής της ασφαλιστικής επιχείρησης, καθώς και στην ίδια την ασφαλιστική επιχείρηση που τελεί υπό πτώχευση ή εκκαθάριση ή στον διαχειριστή ή τον εκκαθαριστή αυτής. 11. α) Όταν η ασφαλιστική επιχείρηση εδρεύει σε άλλο κράτος μέλος, το Επικουρικό Κεφάλαιο, αφού αποζημιώσει τον ζημιωθέντα σύμφωνα με τις παρ. 1 έως 10, δικαιούται να ζητήσει την πλήρη επιστροφή του ποσού που κατέβαλε ως αποζημίωση από τον αντίστοιχο οργανισμό του κράτους μέλους καταγωγής της ασφαλιστικής επιχείρησης. β) Όταν η ασφαλιστική επιχείρηση εδρεύει στην Ελλάδα, το Επικουρικό Κεφάλαιο οφείλει, μετά από σχετική αίτηση, να καταβάλει εντός εύλογου χρονικού διαστήματος που δεν υπερβαίνει τους έξι (6) μήνες από την παραλαβή αυτής, στον αντίστοιχο οργανισμό του κράτους μέλους συνήθους διαμονής του ζημιωθέντος, την αποζημίωση που ο εν λόγω οργανισμός κατέβαλε σε αυτόν, εκτός αν υπάρχει διαφορετική έγγραφη συμφωνία μεταξύ του Επικουρικού Κεφαλαίου και του αντίστοιχου οργανισμού του άλλο
Ν2882 Άρθρο 23
Ν. 2882/2001 - Κώδικας Αναγκαστικών Απαλλοτριώσεων
Σχετικότητα: 79.7%
Ν2882 Άρθρο 23: Συμβιβαστικός προσδιορισμός αποζημίωσης 1. Το δικαστήριο, κατά τη δικάσιμο και πριν από κάθε συζήτηση της αίτησης περί προσωρινού ή οριστικού προσδιορισμού της αποζημίωσης, επιδιώκει συμβιβασμό μεταξύ των διαδίκων. Εάν επιτευχθεί συμβιβασμός, συντάσσεται ατελώς σχετικό πρακτικό. Με την υπογραφή του πρακτικού από τους διαδίκους η διαδικασία του προσδιορισμού της αποζημίωσης περατώνεται. 2. Η αποζημίωση δύναται να προσδιορισθεί και με εξώδικο συμβιβασμό που καταρτίζεται εγγράφως και ατελώς. 3. Ο συμβιβαστικός προσδιορισμός της αποζημίωσης ισχύει με την αίρεση ότι ο διάδικος που μετέσχε στο συμβιβασμό θα αναγνωρισθεί τελικό ως δικαιούχος κατά τη διαδικασία των άρθρων 26 και επόμενα του παρόντος. Η παρακατάθεση της αποζημίωσης που καθορίστηκε με συμβιβασμό επιφέρει τη συντέλεση της απαλλοτρίωσης, η συντέλεση όμως αυτή ισχύει με την ίδια αίρεση. 4. Ο συμβιβαστικός προσδιορισμός της αποζημίωσης επιφέρει αποτελέσματα μόνον μεταξύ εκείνων που μετείχαν σε αυτόν. «5. Η εντολή προς τον δικαστικό εκπρόσωπο του Δημοσίου για παράσταση περιλαμβάνει και την κατάρτιση συμβιβασμού, εάν η συνολική αποζημίωση κατά δικαιούχο δεν υπερβαίνει το ποσό των τριάντα χιλιάδων (30.000) ευρώ».
ΚΠΔ Άρθρο 63
Κώδικας Ποινικής Δικονομίας
Σχετικότητα: 79.0%
ΚΠΔ Άρθρο 63: Ενεργητική νομιμοποίηση Οι δικαιούμενοι κατά τον αστικό κώδικα σε αποζημίωση ή αποκατάσταση από το έγκλημα ή σε χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης ή ψυχικής οδύνης, ακόμη και όταν από διάταξη νόμου η υποχρέωση για την αποκατάσταση της ζημίας ή την ικανοποίηση της ηθικής βλάβης ή ψυχικής οδύνης περιορίζεται αποκλειστικά σε τρίτο πρόσωπο, μπορούν να παραστούν στο ποινικό δικαστήριο για την υποστήριξη της κατηγορίας. Ως τέλος παράστασης, με ποινή το απαράδεκτο αυτής, ορίζεται το ποσό των σαράντα (40) ευρώ που καταβάλλεται εφάπαξ με παράβολο υπέρ του δημοσίου είτε κατά την προδικασία είτε κατά την κύρια διαδικασία και καλύπτει την παράσταση μέχρι την έκδοση αμετάκλητης απόφασης. Το ύψος του ανωτέρω τέλους αναπροσαρμόζεται με κοινή απόφαση των υπουργών Οικονομικών και Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Εξαιρούνται από την υποχρέωση κατάθεσης παραβόλου οι δικαιούχοι νομικής βοήθειας, όπως αυτοί προσδιορίζονται στο άρθρο 1 του ν. 3226/2004.
Ν2251 Άρθρο 6
Ν. 2251/1994 - Προστασία Καταναλωτών
Σχετικότητα: 79.0%
Ν2251 Άρθρο 6: Ευθύνη του παραγωγού για ελαττωματικά προϊόντα 1. Ο παραγωγός ευθύνεται για κάθε ζημία που οφείλεται σε ελάττωμα του προϊόντος του. 2. Ως παραγωγός θεωρείται ο κατασκευαστής τελικού προϊόντος, πρώτης ύλης ή συστατικού, καθώς και κάθε πρόσωπο που εμφανίζεται ως παραγωγός του προϊόντος επιθέτοντας σε αυτό την επωνυμία, το σήμα ή άλλο διακριτικό του γνώρισμα. Προϊόντα με την έννοια αυτού του άρθρου θεωρούνται και τα κινητά πράγματα που ενσωματώθηκαν ως συστατικά σε άλλα πράγματα κινητά ή ακίνητα. Προϊόντα θεωρούνται επίσης οι φυσικές δυνάμεις, ιδίως το ηλεκτρικό ρεύμα και η θερμότητα, εφόσον υπόκεινται σε εξουσίαση, όταν περιορίζονται σε ορισμένο χώρο. 3. Όποιος εισάγει ένα προϊόν για πώληση, χρηματοδοτική ή απλή μίσθωση ή άλλης μορφής διανομή στα πλαίσια της επαγγελματικής εμπορικής του δραστηριότητας ευθύνεται όπως ο παραγωγός. 4. Όταν η ταυτότητα του παραγωγού είναι άγνωστη, κάθε προμηθευτής του προϊόντος θεωρείται για την εφαρμογή του νόμου αυτού παραγωγός, εκτός αν μέσα σε εύλογο χρόνο ενημερώσει τον καταναλωτή γιά την ταυτότητα του παραγωγού ή εκείνου που του προμήθευσε το προϊόν. Το ίδιο ισχύει και για τον προμηθευτή προϊόντων εισαγωγής, όταν η ταυτότητα του εισαγωγέα είναι άγνωστη, έστω και αν η ταυτότητα του παραγωγού είναι γνωστή. 5. Ελαττωματικό είναι το προϊόν το οποίο δεν παρέχει την προβλεπόμενη απόδοση σύμφωνα με τις προδιαγραφές του ή και την ευλόγως αναμενόμενη ασφάλεια ενόψει όλων των ειδικών συνθηκών και, ιδίως, της εξωτερικής εμφάνισής του, της αναμενόμενης χρησιμοποίησής του και του χρόνου κατά τον οποίο τέθηκε σε κυκλοφορία. Δεν είναι ελαττωματικό ένα προϊόν για μόνο το λόγο ότι μεταγενέστερα τέθηκε σε κυκλοφορία άλλο τελειότερο. 6. Στη ζημία της παραγράφου 1 περιλαμβάνεται: α) η ζημία λόγω θανάτου ή σωματικής βλάβης, β) η βλάβη ή η καταστροφή, εξαιτίας του ελαττωματικού προϊόντος, κάθε περιουσιακού στοιχείου του καταναλωτή, εκτός από το ίδιο το ελαττωματικό προϊόν, συμπεριλαμβανομένου και του δικαιώματος χρήσης των περιβαλλοντικών αγαθών, εφόσον η ζημία από τη βλάβη ή την καταστροφή τους υπερβαίνει το ποσό των πεντακοσίων (500) ευρώ και υπό την προϋπόθεση ότι κατά τη φύση τους προορίζονταν και πραγματικά χρησιμοποιήθηκαν από το ζημιωθέντα για προσωπική του χρήση ή κατανάλωση. 7. Χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης ή ψυχικής οδύνης οφείλεται και σε περίπτωση παράβασης των διατάξεων του παρόντος άρθρου. 8. Ο παραγωγός δεν ευθύνεται αν αποδείξει ότι: α) δεν έθεσε το προϊόν σε κυκλοφορία, β) το ελάττωμα δεν υπήρχε όταν το προϊόν τέθηκε σε κυκλοφορία, γ) δεν κατασκεύασε το προϊόν αποβλέποντας στη διανομή του και δεν το διένειμε στα πλαίσια της επαγγελματικής του δραστηριότητας, δ) το ελάττωμα οφείλεται στο γεγονός ότι το προϊόν κατασκευάστηκε σύμφωνα με κανόνες αναγκαστικού δικαίου. ε) όταν το προϊόν τέθηκε σε κυκλοφορία, το επίπεδο επιστημονικών και τεχνικών γνώσεων δεν επέτρεπε τη διαπίστωση του ελαττώματος. 9. Ο παραγωγός συστατικού δεν ευθύνεται και αν αποδείξει ότι το ελάττωμα οφείλεται στο σχεδιασμό του προϊόντος στο οποίο το συστατικό έχει ενσωματωθεί ή στις οδηγίες που παρέσχε ο κατασκευαστής του προϊόντος, οπότε παραγωγός θεωρείται ο κατασκευαστής του προϊόντος στο οποίο ενσωματώθηκε το συστατικό. 10. Εάν δύο ή περισσότερα πρόσωπα ευθύνονται για την ίδια ζημία, τα πρόσωπα αυτά υπέχουν εις ολόκληρον ευθύνη έναντι του ζημιωθέντος και έχουν δικαίωμα αναγωγής μεταξύ τους ανάλογα με τη συμμετοχή του καθενός στην επέλευση της ζημίας. 11. Η ευθύνη του παραγωγού δεν μειώνεται αν η ζημία οφείλεται σωρρευτικώς, τόσο σε ελάττωμα του προϊόντος, όσο και σε πράξη ή παράλειψη τρίτου, εκτός εάν συντρέχει πταίσμα του ζημιωθέντος ή προσώπου για το οποίο ευθύνεται ο ζημιωθείς. 12. Κάθε συμφωνία περιορισμού ή απαλλαγής του παραγωγού από την ευθύνη του είναι άκυρη. 13. Οι αξιώσεις κατά του παραγωγού για ζημίες παραγράφονται μετά τριετία αφότου ο ζημιωθείς πληροφορήθηκε ή όφειλε να πληροφορηθεί τη ζημία, το ελάττωμα και την ταυτότητα του παραγωγού. Μετά δεκαετία από την κυκλοφορία του συγκεκριμένου προϊόντος επέρχεται απόσβεση των δικαιωμάτων του ζημιωθέντος κατά του παραγωγού.
ΑΚ Άρθρο 914
Αστικός Κώδικας
Σχετικότητα: 78.8%
ΑΚ Άρθρο 914: Έννοια Όποιος ζημιώσει άλλον παράνομα και υπαίτια έχει υποχρέωση να τον αποζημιώσει.
ΕΚ Άρθρο 557
Εργατικός Κώδικας
Σχετικότητα: 78.5%
ΕΚ Άρθρο 557: Αποζημίωση κατά τις γενικές διατάξεις 1. Οι παθόντες από ατύχημα του άρθρου 546, το οποίο μπορεί να αποδοθεί σε δόλο του εργοδότη ή του προστηθέντος από αυτόν προσώπου, όπως και τα πρόσωπα τα οποία είναι δικαιούχοι αντί αυτών, σύμφωνα με το άρθρο 550, έχουν το εκλεκτικό δικαίωμα να ασκούν είτε την αξίωση αποζημίωσης του παρόντος Μέρους, είτε την αξίωση που έχουν κατά το αστικό δίκαιο. Το ίδιο ισχύει και για την περίπτωση κατά την οποία το ατύχημα επήλθε σε εργασία ή επιχείρηση, στην οποία δεν τηρήθηκαν οι ισχύουσες διατάξεις των νόμων, διαταγμάτων ή κανονισμών για τους όρους ασφάλειας και εξαιτίας της μη τήρησης αυτών. Η αποδοχή από τα πρόσωπα αυτά των οφειλόμενων, σύμφωνα με το άρθρο 551, εξόδων μόνο ή η υποβολή αίτησης για αυτά δεν μπορεί ποτέ να ερμηνευθεί ότι δηλώνει επιλογή της αποζημίωσης του παρόντος Μέρους. 2. Σε περίπτωση επιλογής της αποζημίωσης του παρόντος Μέρους, τα ίδια πρόσωπα διατηρούν την κατά το αστικό δίκαιο αξίωση που προσήκει σε αυτούς εναντίον του υπαιτίου για το ατύχημα προσώπου, εφόσον αυτό είναι διαφορετικό από τον υπόχρεο σε αποζημίωση, σύμφωνα με το παρόν Μέρος. 3. Εάν ο υπόχρεος σε αποζημίωση αποδείξει ότι το ατύχημα προήλθε από αμέλεια του παθόντος, ο δικαστής έχει το δικαίωμα να μειώσει, κατά την κρίση του, το ποσό της, κατά το άρθρο 548, οφειλόμενης αποζημίωσης αλλά όχι κάτω από το μισό (1/2) αυτού. Αμέλεια υφίσταται μόνο εάν ο παθών παρέβη αδικαιολόγητα, κατά την κρίση του δικαστή, διατάξεις ισχυόντων νόμων ή διαταγμάτων για τους όρους ασφαλείας ή κανονισμών για αυτούς, που εκδόθηκαν από την αρμόδια δημόσια αρχή ή εκδόθηκαν μεν από τον κύριο της επιχείρησης, επικυρώθηκαν όμως από την αρχή, εφόσον οι κανονισμοί είναι αναρτημένοι κατά τρόπο ευανάγνωστο σε καταφανή μέρη του τόπου της εργασίας. Η μείωση, σύμφωνα με το πρώτο εδάφιο δεν χωρεί εάν συντρέχει κάποια από τις περιπτώσεις που ορίζονται στο πρώτο εδάφιο της παρ. 1.
ΑΚ Άρθρο 300
Αστικός Κώδικας
Σχετικότητα: 77.7%
ΑΚ Άρθρο 300: Ζημία από οικείο πταίσμα Αν εκείνος που ζημιώθηκε συντέλεσε από δικό του πταίσμα στη ζημία ή την έκτασή της, το δικαστήριο μπορεί να μην επιδικάσει αποζημίωση ή να μειώσει το ποσό της. Το ίδιο ισχύει και όταν εκείνος που ζημιώθηκε παρέλειψε να αποτρέψει ή να περιορίσει τη ζημία ή δεν επέστησε την προσοχή του οφειλέτη στον κίνδυνο ασυνήθιστα μεγάλης ζημίας, τον οποίο ο οφειλέτης ούτε γνώριζε ούτε όφειλε να γνωρίζει. Η διάταξη αυτή εφαρμόζεται και για το πταίσμα των προσώπων για τα οποία ευθύνεται εκείνος που ζημιώθηκε.
ΚΠολΔ Άρθρο 681Α
Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας
Σχετικότητα: 77.3%
ΚΠολΔ Άρθρο 681Α: Κατά την ειδική διαδικασία των άρθρων 666, 667 και 670 έως 676 που εφαρμόζονται ανάλογα, δικάζονται οι διαφορές που αφορούν απαιτήσεις αποζημίωσης οποιασδήποτε μορφής για ζημίες που έχουν προκληθεί από αυτοκίνητο μεταξύ των δικαιούχων ή των διαδόχων τους και εκείνων που έχουν την υποχρέωση να καταβάλουν αποζημίωση ή των διαδόχων τους, όπως και απαιτήσεις από σύμβαση ασφάλισης αυτοκινήτου μεταξύ των ασφαλιστικών εταιριών και των ασφαλισμένων ή των διαδόχων τους.
ΠΔ237 Άρθρο 19Β
Π.Δ. 237/1986 - Υποχρεωτική Ασφάλιση Αυτοκινήτων
Σχετικότητα: 77.0%
ΠΔ237 Άρθρο 19Β: Προστασία ζημιωθέντων - ζημίες σε άλλο κράτος μέλος - αφερεγγυότητα ασφαλιστή 1. Με την επιφύλαξη της παρ. 3 του άρθρου 242 του ν. 4364/2016 (Α’ 13), το Επικουρικό Κεφάλαιο παρέχει αποζημίωση, σε ζημιωθέντες που έχουν συνήθη τόπο διαμονής στην Ελλάδα, για ατυχήματα που συμβαίνουν σε άλλο κράτος μέλος της Ε.Ε., τουλάχιστον έως τα όρια της υποχρεωτικής ασφάλισης, για υλικές ζημίες ή σωματικές βλάβες που προκαλούνται από όχημα που έχει ασφαλιστεί: α) σε ασφαλιστική επιχείρηση που εδρεύει σε άλλο κράτος μέλος και τελεί είτε υπό διαδικασία πτώχευσης, είτε υπό διαδικασία εκκαθάρισης της περ. δ) της παρ. 1 του άρθρου 268 της Οδηγίας 2009/138/ΕΚ, ή β) σε ασφαλιστική επιχείρηση που εδρεύει στην Ελλάδα και τελεί σε διαδικασία ασφαλιστικής εκκαθάρισης της περ. δ) της παρ. 1 του άρθρου 221 του ν. 4364/2016. 2. Αν τίθεται σε ασφαλιστική εκκαθάριση ασφαλιστική επιχείρηση που εδρεύει στην Ελλάδα, το Επικουρικό Κεφάλαιο υποχρεούται να γνωστοποιήσει το γεγονός αυτό σε όλους τους οργανισμούς των κρατών μελών των άρθρων 24 και 25α της Οδηγίας 2009/103/ΕΚ. 3. Ο ζημιωθείς της παρ. 1 μπορεί να αιτηθεί αποζημίωση απευθείας από το Επικουρικό Κεφάλαιο. 4. Το Επικουρικό Κεφάλαιο γνωστοποιεί την παραλαβή της εν λόγω αίτησης ανά περίπτωση: α. στον ασφαλιστικό εκκαθαριστή της ασφαλιστικής επιχείρησης που εδρεύει στην Ελλάδα, β. στον αντίστοιχο οργανισμό του κράτους μέλους καταγωγής της ασφαλιστικής επιχείρησης που τελεί υπό πτώχευση ή εκκαθάριση, καθώς και στην ίδια την ασφαλιστική επιχείρηση που τελεί υπό πτώχευση ή εκκαθάριση ή στον διαχειριστή ή τον εκκαθαριστή αυτής, γ. στο Γραφείο Διεθνούς Ασφάλισης του άρθρου 26 του παρόντος. 5. Για την εφαρμογή του παρόντος, το Επικουρικό Κεφάλαιο συνεργάζεται εγκαίρως: α) με τους αντίστοιχους οργανισμούς άλλων κρατών μελών, β) με άλλους οργανισμούς που έχουν ιδρυθεί ή εγκριθεί δυνάμει των άρθρων 10α και 24 της Οδηγίας 2009/103/ΕΚ σε άλλα κράτη μέλη, γ) με άλλα ενδιαφερόμενα μέρη, συμπεριλαμβανομένων των ασφαλιστικών επιχειρήσεων που υπόκεινται σε διαδικασία πτώχευσης ή εκκαθάρισης, του αντιπροσώπου τους για τον διακανονισμό αξιώσεων ή του διαχειριστή ή του εκκαθαριστή τους, και δ) με τις αρμόδιες αρχές της Ελλάδας ή άλλων κρατών μελών, σε όλα τα στάδια της διαδικασίας του παρόντος. Η συνεργασία αυτή περιλαμβάνει κατά περίπτωση την αίτηση, την παραλαβή, καθώς και την παροχή πληροφοριών, μεταξύ άλλων, σχετικά με λεπτομέρειες επί συγκεκριμένων απαιτήσεων, που αφορούν την εφαρμογή του παρόντος και του άρθρου 25α της Οδηγίας 2009/103/ΕΚ. 6. Ο ασφαλιστικός εκκαθαριστής της ασφαλιστικής επιχείρησης της περ. β) της παρ. 1, αν η αίτηση αποζημίωσης διαβιβαστεί σε αυτόν από το Επικουρικό Κεφάλαιο, υποχρεούται, εντός ενός (1) μηνός από την παραλαβή της, να ενημερώσει αιτιολογημένα το Επικουρικό Κεφάλαιο σχετικά με το εάν αποδέχεται ή αρνείται, εν όλω ή εν μέρει, την ευθύνη για την αξίωση που αφορά την εν λόγω αίτηση, παρέχοντας τις εξής πληροφορίες: α) αιτιολογημένη προσφορά αποζημίωσης αν έχει διαπιστώσει ότι αποδέχεται την απαίτηση από ασφάλιση, η αξίωση δεν αμφισβητείται και η ζημιά έχει ποσοτικοποιηθεί εν όλω ή εν μέρει, προσδιορίζοντας το ύψος της ασφαλιστικής απαίτησης που έγινε δεκτό, ή β) αιτιολογημένη απάντηση στα σημεία που αναφέρονται στην ασφαλιστική απαίτηση, όταν έχει διαπιστώσει ότι η ευθύνη απορρίπτεται ή δεν έχει προσδιοριστεί με σαφήνεια ή δεν έχουν ποσοτικοποιηθεί πλήρως οι ζημιές. 7. Ο ασφαλιστικός εκκαθαριστής της ασφαλιστικής επιχείρησης της περ. β) της παρ. 1, αν η αίτηση αποζημίωσης προέρχεται από οργανισμό άλλου κράτους μέλους, στο πλαίσιο του άρθρου 25α της Οδηγίας 2009/103/ΕΚ, υποχρεούται εντός της προθεσμίας που τίθεται από τον εν λόγω οργανισμό, και πάντως το αργότερο εντός ενός (1) μηνός από την παραλαβή της αίτησης, να ενημερώσει αιτιολογημένα τον οργανισμό αυτόν σχετικά με το εάν αποδέχεται ή αρνείται, εν όλω ή εν μέρει, την ευθύνη για την αξίωση που αφορά την εν λόγω αίτηση παρέχοντας τις εξής πληροφορίες: α) αιτιολογημένη προσφορά αποζημίωσης αν έχει διαπιστώσει ότι αποδέχεται την απαίτηση από ασφάλιση, η αξίωση δεν αμφισβητείται και η ζημιά έχει ποσοτικοποιηθεί εν όλω ή εν μέρει, προσδιορίζοντας το ύψος της ασφαλιστικής απαίτησης που έγινε δεκτό, ή β) αιτιολογημένη απάντηση στα σημεία που αναφέρονται στην ασφαλιστική απαίτηση, όταν έχει διαπιστώσει ότι η ευθύνη απορρίπτεται ή δεν έχει προσδιοριστεί με σαφήνεια ή δεν έχουν ποσοτικοποιηθεί πλήρως οι ζημιές. 8. Το Επικουρικό Κεφάλαιο, βάσει, μεταξύ άλλων, πληροφοριών που λαμβάνει, κατόπιν αιτήματός του, από τον ζημιωθέντα, παρέχει σε αυτόν, εντός τριών (3) μηνών από την ημερομηνία κατά την οποία ο ζημιωθείς υπέβαλε την αίτησή του για αποζημίωση: α) αιτιολογημένη προσφορά αποζημίωσης, αν έχει διαπιστώσει ότι υποχρεούται να καταβάλει αποζημίωση, η αξίωση δεν αμφισβητείται και η ζημιά έχει ποσοτικοποιηθεί εν όλω ή εν μέρει, προσδιορίζοντας το ύψος της ασφαλιστικής απαίτησης που έγινε δεκτό, ή β) αιτιολογημένη απάντηση στα σημεία που αναφέρονται στην ασφαλιστική απαίτηση, όταν έχει διαπιστώσει ότι δεν υποχρεούται να καταβάλει αποζημίωση, διότι δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις των περ. α) και β) της παρ. 1 του παρόντος, ή όταν η ευθύνη απορρίπτεται ή δεν έχει προσδιοριστεί με σαφήνεια ή δεν έχουν ποσοτικοποιηθεί πλήρως οι ζημιές. 9. Το Επικουρικό Κεφάλαιο, αν οφείλεται αποζημίωση, είτε εν όλω είτε εν μέρει, υποχρεούται να την καταβάλει στον ζημιωθέντα χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση και το αργότερο εντός τριών (3) μηνών από την αποδοχή από τον ζημιωθέντα της αιτιολογημένης προσφοράς αποζημίωσης. 10. Το Επικουρικό Κεφάλαιο γνωστοποιεί την καταβολή αποζημίωσης προς τον ζημιωθέντα, βάσει του παρόντος, ανά περίπτωση: α) όταν η ασφαλιστική επιχείρηση εδρεύει στην Ελλάδα, στον ασφαλιστικό εκκαθαριστή της, οπότε και απαλλάσσεται για το ύψος του ποσού που κατέβαλε, από την αντίστοιχη υποχρέωσή του κατ’ εφαρμογή της παρ. 3 του άρθρου 242 του ν. 4364/2016, β) όταν η ασφαλιστική επιχείρηση εδρεύει σε άλλο κράτος μέλος, στον αντίστοιχο οργανισμό του κράτους μέλους καταγωγής της ασφαλιστικής επιχείρησης, καθώς και στην ίδια την ασφαλιστική επιχείρηση που τελεί υπό πτώχευση ή εκκαθάριση ή στον διαχειριστή ή τον εκκαθαριστή αυτής, γ) στο Γραφείο Διεθνούς Ασφάλισης του άρθρου 26 του παρόντος. 11. Όταν η ασφαλιστική επιχείρηση εδρεύει σε άλλο κράτος μέλος, το Επικουρικό Κεφάλαιο, αφού αποζημιώσει τον ζημιωθέντα σύμφωνα με τις παρ. 1 έως 10, δικαιούται να ζητήσει την πλήρη επιστροφή του ποσού που κατέβαλε ως αποζημίωση από τον αντίστοιχο οργανισμό του κράτους μέλους καταγωγής της ασφαλιστικής επιχείρησης. Όταν η ασφαλιστική επιχείρηση εδρεύει στην Ελλάδα, το Επικουρικό Κεφάλαιο, οφείλει, μετά από σχετική αίτηση, να καταβάλει εντός εύλογου χρονικού διαστήματος που δεν μπορεί να υπερβαίνει τους έξι (6) μήνες από την παραλαβή αυτής, στον αντίστοιχο οργανισμό του κράτους μέλους συνήθους διαμονής του ζημιωθέντος, την αποζημίωση που ο εν λόγω οργανισμός κατέβαλε σε αυτόν, εκτός εάν υπάρχει διαφορετική έγγραφη συμφωνία μεταξύ του Επικουρικού Κεφαλαίου και του αν
ΠΔ237 Άρθρο 27Α
Π.Δ. 237/1986 - Υποχρεωτική Ασφάλιση Αυτοκινήτων
Σχετικότητα: 76.3%
ΠΔ237 Άρθρο 27Α: µε το οποίο προστίθεται 1. Ο κατά το άρθρο 1 του παρόντος Οργανισµός Αποζηµίωσης είναι υπεύθυνος για την ικανοποίηση των ζηµιωθέντων που διαµένουν στην Ελλάδα και έχουν υποστεί οποιαδήποτε ζηµία από την κυκλοφορία οχηµάτων σε άλλο κράτος µέλος ή σε τρίτη χώρα, της οποίας το Γραφείο ∆ιεθνούς Ασφάλισης συµµετέχει στο σύστηµα πράσινων καρτών, από οχήµατα ασφαλισµένα και συνήθως σταθµεύοντα σε άλλο κράτος µέλος εκτός του κράτους διαµονής τους, εφ’ όσον πληρούνται οι προϋποθέσεις της παρακάτω παραγράφου. 2. Ο «Οργανισµός αποζηµίωσης» διακανονίζει σύµφωνα µε τη νοµοθεσία του τόπου του ατυχήµατος και καταβάλλει αποζηµιώσεις στους ανωτέρω ζηµιωθέντες, ύστερα από αίτησή τους και εφ’ όσον : α) εντός τριών µηνών από την ηµεροµηνία που ο ζηµιωθείς υπέβαλε την αίτηση στην ασφαλιστική επιχείρηση του οχήµατος η κυκλοφορία του οποίου προκάλεσε το ατύχηµα ή στον αντιπρόσωπο για τον διακανονισµό των ζηµιών, η ασφαλιστική επιχείρηση ή ο αντιπρόσωπος για τον διακανονισµό των ζηµιών δεν έχουν δώσει αιτιολογηµένη απάντηση στους ισχυρισµούς που προβάλλονται στην αίτηση, ή β) η ασφαλιστική επιχείρηση δεν έχει διορίσει αντιπρόσωπο για τον διακανονισµό των ζηµιών στην Ελλάδα. Στην περίπτωση αυτή δεν µπορούν να υποβάλουν αίτηση στον «Οργανισµό αποζηµίωσης», αν έχουν υποβάλει αίτηση αποζηµίωσης απ’ ευθείας στην ασφαλιστική επιχείρηση του οχήµατος, η κυκλοφορία του οποίου προκάλεσε το ατύχηµα και έχουν λάβει αιτιολογηµένη απάντηση εντός τριών µηνών. 3. Ο «Οργανισµός αποζηµίωσης» µε την υποβολή της αίτησης αποζηµιώσεως, σύµφωνα µε τα ανωτέρω, πρέπει να ενηµερώσει αµέσως : α) την ασφαλιστική επιχείρηση του οχήµατος η κυκλοφορία του οποίου προκάλεσε το ατύχηµα ή τον αντιπρόσωπο για τον διακανονισµό των ζηµιών, β) τον οργανισµό αποζηµίωσης του κράτους µέλους που είναι εγκατεστηµένη η ασφαλιστική επιχείρηση που έχει εκδώσει το ασφαλιστήριο, γ) τον υπαίτιο του ατυχήµατος, όταν είναι γνωστός, ότι του υπεβλήθη αίτηση αποζηµίωσης εκ µέρους του ζηµιωθέντος και ότι πρόκειται να απαντήσει σ’ αυτήν εντός δύο (2) µηνών από της υποβολής της. 4. Ο «Οργανισµός αποζηµίωσης» µε βάση τις πληροφορίες που του παρέχει ο ζηµιωθείς, µετά την πάροδο της ανωτέρω προθεσµίας των δύο (2) µηνών, διακανονίζει σύµφωνα µε τη νοµοθεσία του τόπου ατυχήµατος και καταβάλει την αποζηµίωση, εφόσον υποχρεούται προς τούτο. Ωστόσο δεν επιτρέπεται στον «Οργανισµό Αποζηµίωσης» να απαιτεί, προκειµένου να καταβάλει την αποζηµίωση, να αποδείξει ο ζηµιωθείς καθ’ οιονδήποτε τρόπο, ότι ο υπόχρεος αδυνατεί ή αρνείται να πληρώσει, µε την επιφύλαξη των παρ. 2 και 10 του παρόντος. 5. Ο «Οργανισµός αποζηµίωσης» µε την καταβολή της αποζηµίωσης µπορεί να απαιτήσει από τον οργανισµό αποζηµίωσης στο κράτος µέλος στο οποίο είναι εγκατεστηµένη η επιχείρηση που εξέδωσε το ασφαλιστήριο, να του επιστρέψει το ποσό που καταβλήθηκε ως αποζηµίωση, κατ’ εφαρµογή της συµφωνίας που έχει συναφθεί µεταξύ των οργανισµών αποζηµίωσης στα κράτη µέλη. 6. Ο «Οργανισµός αποζηµίωσης» υποκαθίσταται σε όλα τα εξ αιτίας του ατυχήµατος δικαιώµατα του ζηµιωθέντος, έναντι του υπαιτίου του ατυχήµατος ή της ασφαλιστικής επιχείρησής του, µέχρι του ποσού που κατέβαλε στον ανωτέρω ζηµιωθέντα για οποιαδήποτε ζηµιά ή σωµατική βλάβη που υπέστη ή µέχρι του ποσού που κατέβαλε σε Οργανισµό Αποζηµίωσης άλλου κράτους µέλους. 7. Η αποζηµίωση που καταβάλλεται από τον Οργανισµό Αποζηµίωσης περιορίζεται στην συµπλήρωση του ποσού που υποχρεούται να καταβάλει ασφαλιστικό Ταµείο ή άλλος Οργανισµός κοινωνικής ασφάλισης για την αυτή αιτία στον ζηµιωθέντα. 8. Ο «Οργανισµός αποζηµίωσης», είναι υπεύθυνος για την ικανοποίηση των ζηµιωθέντων που διαµένουν στην Ελλάδα και έχουν υποστεί ατύχηµα σε άλλο κράτος – µέλος : α) από όχηµα του οποίου δεν µπορεί να αναγνωρισθεί η ταυτότητα, β) σε περίπτωση που δεν µπορεί να διαπιστωθεί η ταυτότητα της ασφαλιστικής επιχείρησης του οχήµατος που προκάλεσε το ατύχηµα, γ) σε περίπτωση ανασφάλιστων οχηµάτων τρίτων χωρών των οποίων το Εθνικό Γραφείο ∆ιεθνούς Ασφάλισης Αυτοκινήτων έχει προσχωρήσει στο σύστηµα Πράσινης κάρτας. Η αποζηµίωση καταβάλλεται σύµφωνα µε την διαδικασία που προβλέπεται στην παράγραφο 4 του παρόντος άρθρου. 9. Ο «Οργανισµός αποζηµίωσης», έχει αναγωγικό δικαίωµα για το ποσό της αποζηµίωσης που κατέβαλε σύµφωνα µε την παράγραφο 8 του παρόντος από : α) από το Επικουρικό κεφάλαιο του κράτους µέλους της συνήθους στάθµευσης του αυτοκινήτου, στην περίπτωση που δεν µπορεί να διαπιστωθεί η ταυτότητα της ασφαλιστικής επιχείρησης. β) από το Επικουρικό κεφάλαιο του κράτους µέλους που συνέβη το ατύχηµα, στην περίπτωση που δεν µπορεί να αναγνωρισθεί η ταυτότητα του οχήµατος. γ) από το Επικουρικό Κεφάλαιο του κράτους µέλους όπου συνέβη το ατύχηµα σε περίπτωση ανασφάλιστων οχηµάτων τρίτων χωρών κατά την έννοια της παραγράφου 8 του παρόντος άρθρου. 10. Ο «Οργανισµός αποζηµίωσης», δεν παρεµβαίνει ή σταµατάει την οποιαδήποτε παρέµβασή του, όταν εν τω µεταξύ η ασφαλιστική επιχείρηση του υπευθύνου ή ο αντιπρόσωπος της έχει προβεί στις σχετικές ενέργειες. Επίσης στην περίπτωση που ο ζηµιωθείς έχει ασκήσει ευθεία αγωγή κατά της ασφαλιστικής επιχείρησης, τότε δεν µπορεί να απαιτήσει αποζηµίωση από τον «Οργανισµό αποζηµίωσης». 11. Με απόφαση του Υπουργού Ανάπτυξης τροποποιείται ανάλογα και συµπληρώνεται η Υ.Α. Κ4-4523/86 του Υφυπουργού Εµπορίου «Οργάνωση και Λειτουργία του Γραφείου ∆ιεθνούς Ασφάλισης» (ΦΕΚ/ ΤΑΕ και ΕΠΕ 3087/23-10-1986).
ΠΔ237 Άρθρο 37Α
Π.Δ. 237/1986 - Υποχρεωτική Ασφάλιση Αυτοκινήτων
Σχετικότητα: 75.8%
ΠΔ237 Άρθρο 37Α: µε το οποίο προστίθεται 1. Ο αντιπρόσωπος για τον διακανονισµό ζηµιών, τον οποίο έχουν υποχρέωση να διορίσουν στην Ελλάδα κατ’ εφαρµογή του άρθρου 4 της οδηγίας 2000/26/ΕΚ οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις εγκατεστηµένες σε κράτος µέλος της Ε.Ε. και του Ε.Ο.Χ. που ασκούν στον τόπο εγκατάστασής τους τον κλάδο ασφάλισης 10 αστική ευθύνη από χερσαία αυτοκίνητα οχήµατα», εκτός της ευθύνης του µεταφορέα, έχει τα ακόλουθα προσόντα και προϋποθέσεις : Πρέπει να είναι γνώστης της Ελληνικής γλώσσας, να έχει διαµονή ή εγκατάσταση στην Ελλάδα, να διαθέτει επαρκείς εξουσίες για να εκπροσωπεί την ασφαλιστική επιχείρηση που τον διορίζει και να ικανοποιεί ολοσχερώς τις αξιώσεις ζηµιωθέντων µε µόνιµη κατοικία την Ελλάδα, προερχόµενες από ατυχήµατα προκαλούµενα από οχήµατα ασφαλισµένα σε αυτήν. 2. Οι υποχρεώσεις του ανωτέρω αντιπροσώπου είναι να συγκεντρώνει, όσον αφορά τις σχετικές αξιώσεις, όλες τις αναγκαίες πληροφορίες για τον διακανονισµό των ζηµιών και να λαµβάνει τα αναγκαία µέτρα για την διαπραγµάτευση του διακανονισµού των ζηµιών. Να διαθέτει επαρκείς εξουσίες για να αντιπροσωπεύει την επιχείρηση έναντι των προσώπων που υπέστησαν ζηµιές και θα µπορούσαν να προβάλλουν αξίωση αποζηµίωσης συµπεριλαµβανοµένης και της ικανοποίησης αυτών των αξιώσεων και για να την αντιπροσωπεύει ή εφ΄ όσον απαιτείται, να φροντίζει για την αντιπροσώπευσή της ενώπιον των διοικητικών αρχών σχετικά µε τις αξιώσεις αυτές. Επίσης να προβαίνει στις ενέργειες όπως καθορίζονται στο άρθρο 9α του παρόντος. 3. Ο υποχρεωτικός διορισµός αντιπροσώπου για τον διακανονισµό ζηµιών σε καµιά περίπτωση δεν περιορίζει τον ζηµιωθέντα ή την ασφαλιστική του επιχείρηση να στρέφονται απ’ ευθείας κατά του υπαιτίου του ατυχήµατος ή της ασφαλιστικής του επιχείρησης. 4. Σε περίπτωση που ο αντιπρόσωπος ζηµιών δεν συµµορφώνεται µε τις διατάξεις της οδηγίας 2000/26 προκειµένου να εξυπηρετήσει τον ζηµιωθέντα, η Εποπτική αρχή οφείλει να ενηµερώνει την αντίστοιχη Εποπτική Αρχή ασφαλειών όπου είναι εγκατεστηµένη η ασφαλιστική επιχείρηση, προκειµένου να ληφθούν τα ενδεδειγµένα µέτρα.
ΠΔ237 Άρθρο 6Β
Π.Δ. 237/1986 - Υποχρεωτική Ασφάλιση Αυτοκινήτων
Σχετικότητα: 75.0%
ΠΔ237 Άρθρο 6Β: 1. Εξαιρούνται από την ασφάλιση οι ζημίες που προκαλούνται: α) από οδηγό ο οποίος στερείται της άδειας οδήγησης που προβλέπεται από το νόμο για την κατηγορία του αυτοκινήτου οχήματος που οδηγεί· β) από οδηγό ο οποίος, κατά το χρόνο του ατυχήματος, τελούσε υπό την επίδραση οινοπνεύματος ή τοξικών ουσιών, κατά παράβαση του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (ν. 2696/1999, ΦΕΚ 57 Α΄), όπως εκάστοτε ισχύει, εφόσον η εν λόγω παράβαση τελεί σε αιτιώδη συνάφεια με την πρόκληση του ατυχήματος. Αν το αυτοκίνητο όχημα που εμπλέκεται στο ατύχημα ανήκει κατά κυριότητα σε επιχείρηση εκμίσθωσης επιβατικών αυτοκινήτων οχημάτων, το δικαίωμα αναγωγής του ασφαλιστή ασκείται μόνο κατά του οδηγού του ζημιογόνου αυτοκινήτου οχήματος, εφόσον υφίσταται έγκυρο μισθωτικό έγγραφο· γ) από αυτοκίνητο όχημα του οποίου γίνεται διαφορετική χρήση από αυτή που καθορίζεται στο ασφαλιστήριο συμβόλαιο και στην άδεια κυκλοφορίας, εφόσον η χρήση αυτή τελεί σε αιτιώδη συνάφεια με την πρόκληση του ατυχήματος. 2. Με τη σύμβαση ασφάλισης επιτρέπεται να ορίζονται, πέραν των περιπτώσεων της προηγούμενης παραγράφου και άλλες περιπτώσεις εξαίρεσης από την ασφαλιστική κάλυψη, εφόσον οι περιπτώσεις αυτές αφορούν μόνο προαιρετική ασφαλιστική κάλυψη. Κάθε άλλη εξαίρεση είναι αυτοδικαίως άκυρη. 3. Ο ασφαλιστής δεν απαλλάσσεται από την ευθύνη του έναντι των ζημιωθέντων τρίτων, προβάλλοντας τις εξαιρέσεις των προηγούμενων παραγράφων, οι οποίες ισχύουν αποκλειστικά στο πλαίσιο της σχέσης του με τον ασφαλισμένο.
Ν4624 Άρθρο 80
Ν. 4624/2019 - Προστασία Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα
Σχετικότητα: 74.9%
Ν4624 Άρθρο 80: Αστική ευθύνη του υπεύθυνου επεξεργασίας (άρθρα 54 και 56 της Οδηγίας) Δημόσια αρχή, με την ιδιότητα του υπεύθυνου επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, που έχει προκαλέσει παρανόμως ζημία στο υποκείμενο των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, κατά παράβαση των διατάξεων των άρθρων 6 έως και 8 ή των διατάξεων του παρόντος Κεφαλαίου υποχρεούται, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 105 και 106 του ΕισΝΑΚ, σε αποζημίωση ή σε χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης στο υποκείμενο των δεδομένων.
ΠΔ237 Άρθρο 4
Π.Δ. 237/1986 - Υποχρεωτική Ασφάλιση Αυτοκινήτων
Σχετικότητα: 74.4%
ΠΔ237 Άρθρο 4: 1. Η κατά τα προηγούµενα άρθρα ασφάλιση συνάπτεται από ασφαλιστές οι οποίοι νόµιµα ασκούν στην Ελλάδα επιχείρηση ασφάλισης ευθύνης από αυτοκίνητα και είναι µέλη της Ένωσης Ασφαλιστικών Εταιριών. Ασφαλιστικές επιχειρήσεις, που ασκούν νόµιµα στην Ελλάδα επιχείρηση ασφάλισης ευθύνης από αυτοκίνητα, γίνονται υποχρεωτικά µε µόνη την αίτησή τους µέλη της Ένωσης Ασφαλιστικών Εταιριών Ελλάδος. Η Ένωση Ασφαλιστικών Εταιριών Ελλάδος υποχρεούται να δεχθεί ως µέλη ασφαλιστικές επιχειρήσεις που νόµιµα ασκούν επιχείρηση ασφάλισης ευθύνης από αυτοκίνητα και δεν µπορεί σε καµία περίπτωση να τις διαγράψει. 2. Σε περίπτωση αποδεδειγµένης αδυναµίας εξεύρεσης ασφαλιστικού καλύµµατος λόγω αυξηµένου κινδύνου ή ανεπάρκειας του ασφαλίστρου, σε τιµολογηµένο ή µη κλάδο ασφάλισης κατά περίπτωση, ο υπόχρεος σύµφωνα µε το άρθρο 2, υποβάλλει αµέσως αίτηση καθορισµού ασφαλίστρου και όρων ασφάλισης σε µόνιµη ειδική επιτροπή τιµολόγησης. Η επιτροπή αυτή συγκροτείται µε απόφαση του Υπουργού Εµπορίου στην οποία καθορίζονται οι λεπτοµέρειες λειτουργίας της. Πρόεδρος της επιτροπής είναι ο διευθυντής της ∆ιεύθυνσης Ασφαλιστικών Επιχειρήσεων και Αναλογιστικής του Υπουργείου Εµπορίου, αναπληρούµενος από το νόµιµο αναπληρωτή του και µέλη ένας αναλογιστής της οικείας διεύθυνσης και δύο εκπρόσωποι της Ένωσης των Ασφαλιστικών Εταιριών Ελλάδος. Η επιτροπή καθορίζει ειδικά ασφάλιστρα και ενδεχοµένως ειδικούς όρους ασφάλισης εκτιµώντας τη φύση, τη συχνότητα, το ύψος και κάθε άλλο περιστατικό που αφορά τον κίνδυνο. Η επιτροπή αποφασίζει κατά πλειοψηφία µέσα σε δέκα (10) ηµέρες. Η απόφαση αυτή ισχύει αφότου εγκριθεί από τον Υπουργό Εµπορίου. Αν η επιτροπή δεν εκδώσει απόφαση µέσα σε δέκα (10) ηµέρες, αποφασίζει ο Υπουργός Εµπορίου. Μετά την υποβολή της αίτησης στη µόνιµη ειδική επιτροπή ο αιτών υποβάλλει αµέσως αίτηση ασφάλισης στην ασφαλιστική επιχείρηση που επιλέγει, γνωστοποιώντας της και την έναρξη της διαδικασίας ειδικής τιµολόγησης. Η ασφαλιστική αυτή επιχείρηση δεν έχει δικαίωµα να αρνηθεί την ασφαλιστική κάλυψη, η οποία παρέχεται από το χρόνο υποβολής της αίτησης ασφάλισης, σύµφωνα µε τους όρους που καθορίζονται µε την ως άνω διαδικασία. 3. Ασφάλιση, σύµφωνα µε την έννοια αυτού του άρθρου αποτελούν και : α) η κατά τις διατάξεις των άρθρων 5 παρ. 3 και 25 έως 32* του παρόντος διεθνής ασφάλιση (πράσινη κάρτα) β) η κατά τις διατάξεις των άρθρων 33 έως 35* συνοριακή ασφάλιση, και γ) η ασφάλιση των µελών αλληλασφαλιστικών συνεταιρισµών κατά της αστικής ευθύνης από ατυχήµατα αυτοκινήτων. Η παράγρ. 4 καταργείται από τον Ν. 2170/93, Άρθρο 16, παραγρ. 2 (Η παράγρ. 4 προέβλεπε ότι σε εξαιρετικές περιπτώσεις αυξηµένου κινδύνου καθοριζόταν ειδικό ασφάλιστρο εγκρινόµενο κατά τη διαδικασία του άρθρου 30 του Ν.∆. 400/70).
ΚΠΔ Άρθρο 49
Κώδικας Ποινικής Δικονομίας
Σχετικότητα: 73.8%
ΚΠΔ Άρθρο 49: Αποχή από την ποινική δίωξη κακουργημάτων υπό όρους 1. Στις περιπτώσεις των κακουργημάτων, που προβλέπονται στα άρθρα 216 παρ. 3 και 4, 242 παρ. 3, 4 και 5, 375 παρ. 2 και 3, «386 παρ. 1 εδάφιο β' και παρ. 2, 386Α παρ. 1 εδάφιο β' και παρ. 3, 386Β παρ. 1 περ. β'» και 390 παρ. 1 εδ. Β' και 2 ΠΚ και στους νόμους 1599/1986, 2960/2001, 4557/2018 και 4174/2013 ο εισαγγελέας πλημμελειοδικών μπορεί, κατόπιν σύμφωνης γνώμης του Εισαγγελέα Εφετών και εφόσον συντρέχουν επαρκείς ενδείξεις ενοχής, να απόσχει προσωρινά από την ποινική δίωξη με αιτιολογημένη διάταξή του, υπό τον όρο ότι αυτός στον οποίο αποδίδεται η πράξη θα αποκαταστήσει πλήρως την προκληθείσα ζημία, καταβάλλοντας αποδεδειγμένα ή κατά δήλωση του παθόντος το κεφάλαιο και τους τόκους υπερημερίας. Για τον λόγο αυτόν, ο εισαγγελέας καλεί αυτόν στον οποίο αποδίδεται η πράξη, καθώς και τον παθόντα να εμφανισθούν ενώπιόν του μετά ή δια συνηγόρου. Σε περίπτωση απόπειρας ως αποκατάσταση νοείται η χρηματική ικανοποίηση του ζημιωθέντος λόγω της ηθικής βλάβης, η οποία για την εφαρμογή των διατάξεων της αποχής δεν μπορεί να είναι μεγαλύτερη των τριάντα χιλιάδων (30.000) ευρώ με την επιφύλαξη της διεκδίκησης τυχόν υπερβαινουσών το ως άνω ποσό αξιώσεων στα πολιτικά δικαστήρια. Σε περιπτώσεις συμμετοχής, η καταβολή του χρηματικού ποσού για την αποκατάσταση της προκληθείσα ς ζημίας από έναν συμμέτοχο, ωφελεί και τους υπολοίπους. Αν κάποιος από τους συμμέτοχους δεν επιθυμεί την αποχή υπό όρους, η υπόθεση χωρίζεται και ακολουθείται ως προς αυτόν η τακτική διαδικασία. Η διαδικασία του παρόντος άρθρου δεν επεκτείνεται στα συρρέοντα εγκλήματα που δεν περιλαμβάνονται στα ως άνω εγκλήματα, ως προς τα οποία η δικογραφία χωρίζεται με πράξη του εισαγγελέα. 2. Ο εισαγγελέας ορίζει στον υπόχρεο χρονικό διάστημα για την αποκατάσταση της ζημίας που δεν υπερβαίνει τους οκτώ (8) μήνες, το οποίο μπορεί να παραταθεί για ακόμη τέσσερις (4)μήνες. Η διάταξη του άρθρου 113 ΠΚ εφαρμόζεται και εδώ. 3. Εφόσον ο υπόχρεος αποκαταστήσει πλήρως τη ζημία, ο εισαγγελέας εκδίδει διάταξη με την οποία απέχει από την ποινική δίωξη υπό τον όρο ότι ο υπαίτιος δεν θα τελέσει ομοειδές κακούργημα ή πλημμέλημα εντός τριετίας από την έκδοση της ως άνω διάταξης, την οποία κοινοποιεί στον Εισαγγελέα Εφετών για τη σύμφωνη γνώμη του. Αν δεν τελεστεί ομοειδής αξιόποινη πράξη εντός της παραπάνω τριετίας, η αποχή από την ποινική δίωξη καθίσταται οριστική. Οι διατάξεις του άρθρου 113 ΠΚ για την αναστολή της παραγραφής του αξιο ποίνου εφαρμόζονται και εδώ, χωρίς να ισχύει ο χρονικός περιορισμός της παρ. 2 του άρθρου 113 ΠΚ. Σε περίπτωση παραβίασης του όρου αυτού, η ποινική δίωξη, για την οποία αποφασίστηκε η υφ' όρον αποχή, κινείται μόλις η καταδίκη για το έγκλημα που τελέστηκε εντός της τριετίας καταστεί αμετάκλητη. Στην περίπτωση αυτή εφαρμόζονται αναλόγως οι διατάξεις του άρθρου 301. 4. Οι διατάξεις των παρ. 3, 6 και 7 του προηγούμενου άρθρου εφαρμόζονται αναλόγως.
ΚΟΚ Άρθρο 47
Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας
Σχετικότητα: 72.8%
ΚΟΚ Άρθρο 47: Συμπεριφορά σε περίπτωση ατυχήματος 1. Αν συμβεί οδικό τροχαίο ατύχημα, από το οποίο επήλθε βλάβη σε πρόσωπα ή πράγματα, κάθε οδηγός ή άλλος που χρησιμοποιεί την οδό, ο οποίος ενεπλάκη με οποιονδήποτε τρόπο στο ατύχημα υποχρεούται: α) Να σταθμεύσει αμέσως στον τόπο του ατυχήματος χωρίς να προκαλέσει πρόσθετους κινδύνους στην κυκλοφορία, β) να λάβει μέτρα κυκλοφοριακής ασφάλειας στον τόπο του ατυχήματος και, αν δεν μπορεί, να ειδοποιήσει για το ατύχημα την πλησιέστερη αστυνομική αρχή, γ) να δώσει τα στοιχεία της ταυτότητάς του καθώς και κάθε χρήσιμη πληροφορία σχετική με το όχημά του, αν οι εμπλακέντες στο ατύχημα τα ζητήσουν. Σε περίπτωση υλικών ζημιών, αν ο ζημιωθείς δεν είναι παρών, τα εμπλακέντα στο ατύχημα πρόσωπα υποχρεούνται, μέσα σε είκοσι τέσσερις (24) ώρες, να του δώσουν τις πιο πάνω πληροφορίες κατά τον καταλληλότερο τρόπο ή μέσω του πλησιέστερου αστυνομικού τμήματος, το οποίο φροντίζει για την ενημέρωση του ζημιωθέντα. 2. Αν από το οδικό τροχαίο ατύχημα επήλθε θάνατος ή σωματική βλάβη, κάθε οδηγός ή άλλος που χρησιμοποιεί την οδό, ο οποίος ενεπλάκη με οποιονδήποτε τρόπο στο ατύχημα, υποχρεούται επιπλέον: α) Να δώσει την αναγκαία βοήθεια και συμπαράσταση στους παθόντες, β) να ειδοποιήσει την πλησιέστερη αστυνομική αρχή και να παραμείνει στον τόπο του ατυχήματος μέχρι την άφιξή της, εκτός αν είναι αναγκαία η απομάκρυνσή του για την ειδοποίηση της αστυνομίας ή για την περίθαλψη των τραυματιών ή του ίδιου. Και στην περίπτωση αυτή ο οδηγός υποχρεούται να αναγγείλει το ατύχημα στην αστυνομική αρχή το ταχύτερο δυνατόν, γ) να αποτρέψει οποιαδήποτε μεταβολή στον τόπο του ατυχήματος, η οποία θα μπορούσε να δυσκολέψει το έργο της αστυνομίας με εξαίρεση τις ενέργειές του εκείνες οι οποίες αποβλέπουν στην αποκατάσταση της τυχόν διακοπείσας κυκλοφορίας. 3. Οι παραβάσεις της παρ. 1 και της περ. γ) της παρ. 2 κατατάσσονται στην κατηγορία Ε3-Β και τιμωρούνται με ποινή φυλάκισης έως έξι (6) μήνες ή χρηματική ποινή. 4. Η παράβαση για αυτόν που παραβαίνει τις περ. α) και β) της π αρ. 2, κατατάσσεται στην κατηγορία Ε4 και τιμωρείται με διοικητικό πρόστιμο χιλίων διακοσίων (1.200) ευρώ, αφαίρεση της άδειας οδήγησης για εκατόν ογδόντα (180) ημέρες και ποινή φυλάκισης τουλάχιστον τριών (3) μηνών. Πέραν των διοικητικών κυρώσεων του προηγούμενου εδαφίου, αν από τη συμπεριφορά του υπαιτίου ο παθών περιήλθε σε κίνδυνο ζωής επιβάλλεται κάθειρξη έως έξι (6) ετών, αν επήλθε βαριά σωματική βλάβη κάθειρξη έως δέκα (10) ετών, και αν επήλθε θάνατος κάθειρξη έως είκοσι (20) ετών, εφόσον η πράξη δεν τιμωρείται βαρύτερα από άλλη διάταξη. Σε κάθε περίπτωση επιβάλλεται ως παρεπόμενη ποινή η αφαίρεση της αδείας οδήγησης για χρονικό διάστημα τριών (3) έως έξι (6) μηνών, η οποία επιβάλλεται υποχρεωτικά από το δικαστήριο. 5. Σε περίπτωση σωματικής βλάβης, η οποία προκαλείται από όχημα, αν ο οδηγός αυτού συμμορφώθηκε με τις υποχρεώσεις της παρ. 2 του παρόντος, δεν εφαρμόζεται το άρθρο 419 του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας (Κ.Π.Δ., ν. 4620/2019, Α ’ 96). Στην περίπτωση αυτή οι αστυνομικοί που επιλαμβάνονται ως προανακριτικοί υπάλληλοι, μετά τη συλλογή των απαραίτητων στοιχείων και την ενέργεια των σχετικών προανακριτικών πράξεων, παύουν την προσωρινή κράτηση του οδηγού. Αν πρόκειται για οδηγούς οι οποίοι είναι ύποπτοι φυγής ή ιδιαίτερα επικίνδυνοι, προκύπτουν δε σε βάρος τους στοιχεία ενοχής, οι πιο πάνω υπάλληλοι, προσάγουν αυτούς στον αρμόδιο εισαγγελέα, ο οποίος μπορεί να εφαρμόσει το άρθρο 419 του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας. 6. Δεν έχει επίσης εφαρμογή στα αυτοκίνητα οχήματα, στα τρίτροχα οχήματα και τις μοτοσικλέτες, κατά την έννοια του παρόντος Κώδικα, το άρθρο 11 του ν . ΓϡΝ/1911 (Α’ 332) για την κράτηση από την αστυνομική αρχή, αν ο οδηγός συμμορφώθηκε με την παρ. 2 του άρθρου αυτού και κατέθεσε αποδεικτικό ασφάλισης (βεβαίωση αναγνωρισμένης στην Ελλάδα ασφαλιστικής εταιρείας) του οχήματος ή αποδείξει ότι είναι κάτοχος δελτίου διεθνούς ασφάλισης, τα οποία αποτελούν δήλωση αναδοχής χρέους για τα ισχύοντα στην Ελλάδα ελάχιστα ποσά ασφαλιστικής κάλυψης, τα οποία προβλέπονται από τα νομίμως εγκεκριμένα τιμολόγια ασφαλίστρων ή προκειμένου για αυτοκίνητα και τρίτροχα οχήματα δημόσιας χρήσης, καταθέσει δήλωση αναδοχής χρέους αλληλοασφαλιστικού συνεταιρισμού ή αλληλοασφαλιστικού ταμείου συνεταιρισμού, που λειτουργεί νόμιμα, στον οποίο το όχημα είναι ασφαλισμένο. 7. Τα οχήματα που εγκαταλείπονται για οποιονδήποτε λόγο στον τόπο του ατυχήματος, καθώς και τα απομακρυνθέντα και μη παραληφθέντα οχήματα λόγω παράνομης στάθμευσης, σύμφωνα με την παρ. 9 του άρθρου 38, περί στάσης και στάθμευσης, εφόσον εμποδίζουν την οδική κυκλοφορία, απομακρύνονται με μέριμνα των ιδιοκτητών ή κατόχων τους και σε περίπτωση αδυναμίας ή αδιαφορίας αυτών, απομακρύνονται από την αρμόδια αστυνομική αρχή, η οποία, μετά την παρέλευση δύο (2) μηνών, τα παραδίδει στη Διεύθυνση Διαχείρισης Δημόσιου Υλικού για εκποίηση.
ΚΠολΔ Άρθρο 340
Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας
Σχετικότητα: 72.5%
ΚΠολΔ Άρθρο 340: 1. Το δικαστήριο λαμβάνει υπόψη τα αποδεικτικά μέσα που πληρούν τους όρους του νόμου, σύμφωνα με την προβλεπόμενη αποδεικτική δύναμη του καθενός. Λαμβάνει επίσης υπόψη και εκτιμά ελεύθερα και αποδεικτικά μέσα που δεν πληρούν τους όρους του νόμου, με την επιφύλαξη των άρθρων 393 και 394. 2. Εκτός από τις περιπτώσεις που ορίζει ρητά ο νόμος, το δικαστήριο κρίνει ελεύθερα τα αποδεικτικά μέσα και αποφασίζει κατά συνείδηση αν οι ισχυρισμοί είναι αληθινοί. Στην απόφαση πρέπει να αναφέρονται οι λόγοι που οδήγησαν το δικαστή να σχηματίσει την πεποίθηση του.
ΑΚ Άρθρο 936
Αστικός Κώδικας
Σχετικότητα: 72.3%
ΑΚ Άρθρο 936: Αποζημίωση για την αφαίρεση ή βλάβη πράγματος Όποιος οφείλει αποζημίωση για την αφαίρεση ή βλάβη πράγματος ελευθερώνεται καταβάλλοντάς την σ' αυτόν που ήταν νομέας του πράγματος κατά το χρόνο της αφαίρεσης ή βλάβης, εκτός αν γνωρίζει ή υπαίτια αγνοεί ότι τρίτος έχει κυριότητα ή άλλο δικαίωμα πάνω σ' αυτό.
ΚΠΔ Άρθρο 301
Κώδικας Ποινικής Δικονομίας
Σχετικότητα: 72.1%
ΚΠΔ Άρθρο 301: Ποινική συνδιαλλαγή μέχρι την τυπική περάτωση της ανάκρισης 1. Οι ρυθμίσεις του παρόντος άρθρου για την ποινική συνδιαλλαγή εφαρμόζονται στα κακουργήματα: α) που προβλέπονται στα άρθρα 216 παρ. 3 και 4 και 242 παρ. 3, 4 και 5 ΠΚ, β) που χωρίς βία ή απειλή στρέφονται κατά της ιδιοκτησίας και της περιουσίας και γ) που προβλέπονται στους νόμους 1599/1986, 2803/2000, 2960/2001, 4557/2018 και 4174/2013, ανεξάρτητα από την συνδρομή ή μη επιβαρυντικών περιστάσεων. 2. Στις περιπτώσεις που έχει ασκηθεί ποινική δίωξη για κακούργημα από τα αναφερόμενα στην παρ. 1, ο εισαγγελέας μετά από αίτημα του κατηγορουμένου που υποβάλλεται μέχρι την τυπική περάτωση της ανάκρισης, καλεί τον κατηγορούμενο και τον παθόντα και, προκειμένου περί του δημοσίου τον οριζόμενο βάσει των κείμενων διατάξεων νόμιμο εκπρόσωπό του να εμφανισθούν ενώπιόν του, μετά ή δια των συνηγόρων τους, για συνδιαλλαγή. Ο εισαγγελέας διορίζει υποχρεωτικά συνήγορο στον διάδικο, που δεν έχει, από τον σχετικό πίνακα του οικείου δικηγορικού συλλόγου. «3. Ο εισαγγελέας τάσσει προθεσμία δεκαπέντε ημερών στους διαδίκους για τη σύνταξη του πρακτικού συνδιαλλαγής, στο οποίο περιέχεται η ομολογία του κατηγορουμένου για την πράξη για την οποία κατηγορείται και βεβαιώνεται η απόδοση του πράγματος ή η εντελής ικανοποίηση της ζημίας που αναφέρεται στην κατηγορία. Η προθεσμία αυτή μπορεί να παραταθεί ύστερα από αίτηση ενός εκ των διαδίκων ή και αυτεπαγγέλτως για δεκαπέντε ημέρες.» 4. Αν το πρακτικό συνδιαλλαγής συνταχθεί πριν από την απολογία του κατηγορουμένου, η ανάκριση θεωρείται περατωμένη ως προς αυτόν και τους συμμετόχους που το αποδέχονται. Αν το πρακτικό συνταχθεί μετά την απολογία του κατηγορουμένου, τα τυχόν επιβληθέντα για το συγκεκριμένο έγκλημα κατά το άρθρο 282 μέτρα δικονομικού καταναγκασμού αίρονται υποχρεωτικά με διάταξη του εισαγγελέα πλημμελειοδικών. 5. Αν δεν επιτευχθεί συνδιαλλαγή, η αίτηση θεωρείται ως ουδέποτε υποβληθείσα, καταστρέφεται με το οικείο υλικό και τυχόν αντίγραφά τους δεν λαμβάνονται υπόψη σε κανένα στάδιο της δίκης και σε καμία άλλη διαδικασία. 6. Σε περίπτωση απόπειρας η βεβαίωση της παρ. 2 αφορά την χρηματική ικανοποίηση του ζημιωθέντος λόγω της ηθικής βλάβης, η οποία για την εφαρμογή των διατάξεων της ποινικής συνδιαλλαγής δεν μπορεί να είναι μεγαλύτερη των τριάντα χιλιάδων ευρώ με την επιφύλαξη της διεκδίκησης τυχόν υπερβαινουσών το ως άνω ποσό αξιώσεων στα πολιτικά δικαστήρια. Σε περιπτώσεις συμμετοχής, η καταβολή του συμφωνημένου χρηματικού ποσού από ένα συμμέτοχο, ωφελεί και τους υπολοίπους. Αν κάποιος από τους συμμέτοχους δεν επιθυμεί την ποινική συνδιαλλαγή, η υπόθεση χωρίζεται και ακολουθείται ως προς αυτόν η τακτική διαδικασία. Η διαδικασία του παρόντος άρθρου δεν επεκτείνεται στα συρρέοντα εγκλήματα που δεν περιλαμβάνονται στα εγκλήματα της παρ. 1, ως προς τα οποία η δικογραφία χωρίζεται με πράξη του ανακριτή. 7. Μέσα σε πέντε ημέρες από τη σύνταξη του σχετικού πρακτικού, ο εισαγγελέας πλημμελειοδικών διαβιβάζει το σχετικό πρακτικό μαζί με τη λοιπή δικογραφία στον εισαγγελέα εφετών, ο οποίος εισάγει αμέσως την υπόθεση με απευθείας κλήση στο Μονομελές Εφετείο, κλητεύοντας τον κατηγορούμενο και τον ζημιωθέντα. «8. Το δικαστήριο, εκτιμώντας το πρακτικό συνδιαλλαγής και τα στοιχεία της λοιπής δικογραφίας, κηρύσσει ένοχο τον κατηγορούμενο και επιβάλλει σε αυτόν, κατά το άρθρο 79 ΠΚ, ποινή που δεν υπερβαίνει το ένα έτος ή επί επιβαρυντικών περιστάσεων τα δύο έτη. Σε περίπτωση συρροής εγκλημάτων εφαρμόζονται οι διατάξεις των άρθρων 94 επ. ΠΚ. Το δικαστήριο εξετάζει αυτεπαγγέλτως, χωρίς να δεσμεύεται από το πρακτικό συνδιαλλαγής, τους λόγους που αναφέρονται στο άρθρο 368 περ. β' και γ' ΚΠΔ και δικαιούται να μεταβάλει τον νομικό χαρακτηρισμό της πράξης προς όφελος του κατηγορουμένου. Η εκτέλεση της επιβληθείσας ποινής κατά τα ανωτέρω αναστέλλεται και μετατρέπεται σε χρηματική ή παροχή κοινωφελούς εργασίας με τις προϋποθέσεις των άρθρων 80A, 99, και 104Α ΠΚ. Δικαστικά έξοδα δεν επιβάλλονται. Ο χαρακτήρας των πράξεων της παρ. 1, για τις οποίες έλαβε χώρα η ποινική συνδιαλλαγή, εξακολουθεί να παραμένει κακουργηματικός.» 9. Κατά της απόφασης του δικαστηρίου χωρεί μόνο αναίρεση.
ΕΚ Άρθρο 559
Εργατικός Κώδικας
Σχετικότητα: 71.5%
ΕΚ Άρθρο 559: Ευθύνη εργοδότη σε περίπτωση δόλου 1. Αν με δικαστική απόφαση βεβαιώνεται ότι το ατύχημα κατά την εκτέλεση της εργασίας ή με αφορμή αυτή, οφείλεται σε δόλο του εργοδότη ή του προστηθέντος από αυτόν προσώπου, ο εργοδότης, για τους υπαγόμενους στην ασφάλιση του e-Ε.Φ.Κ.Α., υποχρεούται να καταβάλει: α) στον e-Ε.Φ.Κ..Α κάθε δαπάνη του, που προκλήθηκε από τη χορήγηση παροχών λόγω του ατυχήματος και β) στον παθόντα ή, σε περίπτωση θανάτου αυτού, στα πρόσωπα του άρθρου 28 του ν. 1846/1951 (Α’ 179), τη διαφορά μεταξύ του ποσού της αποζημίωσης που ανήκει σε αυτούς, σύμφωνα με τον Α.Κ. και του ολικού ποσού των χορηγητέων σε αυτούς, σύμφωνα με το ν. 1846/1951, παροχών. Με κανονισμό θα καθορισθεί ο τρόπος υπολογισμού των δαπανών της περ. α). 2. Η αληθής έννοια της παρ. 1 είναι ότι ο εργοδότης υποχρεούται να καταβάλλει τη δαπάνη που προβλέπεται στην περ. α) της παρ. 1 και τη διαφορά μεταξύ του ποσού της, κατά τον Αστικό Κώδικα, αποζημίωσης και των χορηγητέων ασφαλιστικών παροχών που προβλέπεται στην περ. β) της παρ. 1, εφόσον, με δικαστική απόφαση, διαπιστώνεται ότι το ατύχημα, κατά την εκτέλεση της εργασίας ή εξ αφορμής αυτής, οφείλεται σε δόλο του εργοδότη ή του προστηθέντος από αυτόν προσώπου, είτε ως προς το αποτέλεσμα του ατυχήματος καθεαυτό, είτε ως προς τη μη τήρηση διατάξεων νόμων, διαταγμάτων ή κανονισμών, που ορίζουν μέτρα προστασίας της ασφά - λειας και της υγείας στην εργασία, εάν το ατύχημα συνδέεται αιτιωδώς με παραβάσεις των διατάξεων αυτών.
ΠΚ Άρθρο 310
Ποινικός Κώδικας
Σχετικότητα: 71.2%
ΠΚ Άρθρο 310: Βαριά σωματική βλάβη 1. Αν η πράξη του άρθρου 308 είχε ως επακόλουθο τη βαριά σωματική βλάβη επιβάλλεται φυλάκιση τουλάχιστον ενός (1) έτους. 2. Όποιος προκαλεί σε άλλον βαριά σωματική βλάβη τιμωρείται με φυλάκιση τουλάχιστον δύο (2) ετών. Αν επιδίωκε την πρόκληση της βαριάς σωματικής βλάβης, τιμωρείται με κάθειρξη. 3. Βαριά σωματική βλάβη υπάρχει ιδίως αν η πράξη προξένησε στον παθόντα κίνδυνο ζωής ή βαριά και μακροχρόνια αρρώστια ή σοβαρό ακρωτηριασμό ή αναπηρία ή μόνιμη παραμόρφωση ή αν τον εμπόδισε σημαντικά και για πολύ χρόνο να χρησιμοποιεί το σώμα ή τη διάνοιά του.
ΑΚ Άρθρο 330
Αστικός Κώδικας
Σχετικότητα: 70.9%
ΑΚ Άρθρο 330: Ευθύνη λόγω πταίσματος Ο οφειλέτης ενέχεται, αν δεν ορίστηκε κάτι άλλο, για κάθε αθέτηση της υποχρέωσής του από δόλο ή αμέλεια, δική του ή των νόμιμων αντιπροσώπων του. Αμέλεια υπάρχει όταν δεν καταβάλλεται η επιμέλεια που απαιτείται στις συναλλαγές.
ΠΔ237 Άρθρο 27Β
Π.Δ. 237/1986 - Υποχρεωτική Ασφάλιση Αυτοκινήτων
Σχετικότητα: 70.7%
ΠΔ237 Άρθρο 27Β: 1. Συνιστάται στο νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου με την επωνυμία «Επιτροπή Εποπτείας Ιδιωτικής Ασφάλισης» (ΕΠ.Ε.Ι.Α.), που προβλέπεται στο άρθρο 1 του ν. 3229/2004 (ΦΕΚ 38 Α΄), ως υπηρεσιακή μονάδα του, Κέντρο Πληροφοριών. Με προεδρικό διάταγμα, που εκδίδεται μετά από πρόταση των Υπουργών Εσωτερικών, Δημόσιας Διοίκησης και Αποκέντρωσης, Οικονομίας και Οικονομικών και Ανάπτυξης, ρυθμίζονται η ένταξη του Κέντρου Πληροφοριών στον Οργανισμό της ΕΠ.Ε.Ι.Α., η διάρθρωση, η οργάνωση και η λειτουργία του, ο αριθμός των οργανικών θέσεων των υπαλλήλων του κατά κατηγορία, κλάδο, ειδικότητα και είδος σχέσης εργασίας, τα ειδικά προσόντα του προϊσταμένου του Κέντρου Πληροφοριών και των υπαλλήλων του και οι γνώσεις αυτών σε θέματα, όπως ανάλυσης συστημάτων πληροφορικής, διαχείρισης βάσης δεδομένων, διαχείρισης δικτύων, χειρισμού ηλεκτρονικών υπολογιστών, καθώς και κάθε ειδικότερο θέμα και σχετική λεπτομέρεια. 2. Σκοπός του κέντρου πληροφοριών είναι να παρέχει πληροφόρηση στους ζηµιωθέντες που διαµένουν στην Ελλάδα ώστε να διευκολύνονται στην απαίτηση αποζηµίωσης για υλικές ζηµιές ή σωµατικές βλάβες από τροχαίο ατύχηµα που συνέβη εκτός Ελλάδος. Την ίδια υποχρέωση πληροφόρησης έχει το κέντρο πληροφοριών και για τους ζηµιωθέντες που διαµένουν σε κράτος µέλος της Ε.Ε. και του Ε.Ο.Χ., εάν το ατύχηµα συνέβη στην Ελλάδα ή προκλήθηκε σ' αυτούς από όχηµα µε Ελληνικές πινακίδες. 3. Επίσης το κέντρο πληροφοριών µπορεί να δίνει πληροφορίες για οχήµατα, που έχουν τόπο συνήθους στάθµευσης στην Ελλάδα και έχουν εµπλακεί σε τροχαίο ατύχηµα στην Ελλάδα, προκειµένου οι έχοντες έννοµο συµφέρον τρίτοι ζηµιωθέντες να διευκολύνονται για την απαίτηση της αποζηµίωσής τους. 4. Οι πληροφορίες που αναφέρονται στην παράγραφο 3 τηρούνται επί χρονικό διάστηµα επτά ετών από την ηµεροµηνία διαγραφής του οχήµατος από το µητρώο του Κέντρου πληροφοριών ή από την λήξη του ασφαλιστηρίου συµβολαίου. 5. Κάθε φυσικό ή νοµικό πρόσωπο που ζηµιώθηκε από τροχαίο ατύχηµα και οποιοδήποτε πρόσωπο έχει έννοµο συµφέρον, δικαιούται να ζητά και να λαµβάνει αµελητί από το κέντρο πληροφοριών του κράτους µέλους διαµονής του ή του κράτους µέλους του οποίου φέρει πινακίδα το όχηµα ή του κράτους µέλους όπου συνέβη το ατύχηµα τα στοιχεία επικοινωνίας της ασφαλιστικής επιχείρησης, τον αριθμό του ασφαλιστηρίου συμβολαίου και το όνομα και τη διεύθυνση του αντιπροσώπου στην Ελλάδα υπευθύνου για τον διακανονισμό των ζημιών. 6. Οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις υποχρεούνται να ενηµερώνουν το Κέντρο πληροφοριών µε τον αριθµό κυκλοφορίας των οχηµάτων για τα οποία καλύπτουν την αστική ευθύνη, τον αριθµό του ασφαλιστηρίου συµβολαίου και την χρονική περίοδο ισχύος αυτού, καθώς και τον αριθµό της πράσινης κάρτας. 7. Τα αρµόδια Υπουργεία οφείλουν να εφοδιάζουν το κέντρο πληροφοριών µε τα στοιχεία όλων των οχηµάτων που έχουν καταχωρηµένα ή να διασφαλίζουν στο κέντρο πληροφοριών άµεση πρόσβαση στο µηχανογραφικό µητρώο που διαθέτουν.
ΑΚ Άρθρο 250
Αστικός Κώδικας
Σχετικότητα: 70.7%
ΑΚ Άρθρο 250: Πενταετής παραγραφή Σε πέντε χρόνια παραγράφονται οι αξιώσεις: 1. των εμπόρων, των βιομηχάνων και των χειροτεχνών, για εμπορεύματα που χορήγησαν, για την εκτέλεση εργασιών και για την επιμέλεια υποθέσεων άλλων, καθώς και για τις δαπάνες που έκαναν. 2. εκείνων που ασκούν κατ' επάγγελμα τη γεωργία, την κτηνοτροφία, την αλιεία και τη δασοκομία, για τη χορήγηση των προϊόντων του επαγγέλματός τους. 3. εκείνων που ασκούν τη μεταφορά γενικά προσώπων ή πραγμάτων, για κόμιστρα και για τα έξοδά τους. 4. των ξενοδόχων, των πανδοχέων και αυτών που χορηγούν κατ' επάγγελμα τροφή, για την παροχή κατοικίας και τροφής καθώς και για κάθε άλλη παροχή για τις ανάγκες των πελατών τους καθώς και για τις δαπάνες που έκαναν. 5. εκείνων που, χωρίς να ανήκουν στα πρόσωπα που αναφέρονται στον αριθμό 1, ασκούν κατ' επάγγελμα την επιμέλεια ξένων υποθέσεων ή την παροχή υπηρεσιών, για τις αμοιβές και για τις δαπάνες τους. 6. των υπηρετών και των εργατών για την πληρωμή των μισθών ή άλλων αμοιβών και εξόδων τους. 7. εκείνων που παρέχουν κάθε είδους διδασκαλία, για την αμοιβή και για τις δαπάνες τους. 8. των ιδρυμάτων που προορίζονται για τη διδασκαλία, την ανατροφή, την περίθαλψη ή τη νοσηλεία, για την παροχή διδασκαλίας, περίθαλψης ή νοσηλείας και για τις σχετικές δαπάνες. 9. εκείνων που δέχονται πρόσωπα για περίθαλψη ή για ανατροφή, για τις παροχές και δαπάνες που αναφέρονται στον προηγούμενο αριθμό. 10. των γιατρών και των μαιών, για την αμοιβή και για τις δαπάνες τους. 11. των δικηγόρων, των συμβολαιογράφων και των δικαστικών επιμελητών, για τις αμοιβές και για τις δαπάνες τους. 12. των προσώπων που διορίζονται από κάποια αρχή και διεξάγουν ορισμένες υποθέσεις, για τις αμοιβές και για τις δαπάνες τους. 13. των διαδίκων, για τις προκαταβολές που έδωσαν στους δικηγόρους τους. 14. των μαρτύρων και των πραγματογνωμόνων, για τις αμοιβές και για τις δαπάνες τους. 15. των τόκων, χρεολύτρων και μερισμάτων. 16. των κάθε είδους μισθωμάτων. 17. των κάθε είδους μισθών, των καθυστερούμενων προσόδων, συντάξεων, διατροφής και κάθε άλλης παροχής που επαναλαμβάνεται περιοδικά. 18. των προσώπων στα οποία παρέχεται εργασία, για τις προκαταβολές τους έναντι των αξιώσεων από την παροχή της.
ΕΚ Άρθρο 560
Εργατικός Κώδικας
Σχετικότητα: 70.1%
ΕΚ Άρθρο 560: Απαλλαγή εργοδότη σε περίπτωση κοινωνικοασφαλιστικής κάλυψης Σε περίπτωση ανικανότητας προς εργασία ή θανάτου, που οφείλεται σε ατύχημα από βίαιο συμβάν που επήλθε κατά την εκτέλεση της εργασίας ή εξ αφορμής αυτής, εάν ο παθών περιλαμβάνεται μεταξύ των προσώπων που είναι ασφαλιστέα σύμφωνα με τον ν. 1846/1951 ή, σε περίπτωση θανάτου αυτού, τα αναφερόμενα στην παρ. 6 του άρθρου 28 του ν. 1846/1951 πρόσωπα δικαιούνται των παροχών της ασφάλισης του ν. 1846/1951, ο οικείος εργοδότης απαλλάσσεται από την υποχρέωση για καταβολή της προβλεπόμενης στο Μέρος αυτό αποζημίωσης και εξόδων νοσηλείας και κηδείας.
ΑΚ Άρθρο 915
Αστικός Κώδικας
Σχετικότητα: 70.1%
ΑΚ Άρθρο 915: Περιπτώσεις μη καταλογισμού "Δεν ευθύνεται όποιος ζημίωσε άλλον χωρίς να έχει συνείδηση των πράξεών του ή ενώ βρισκόταν σε ψυχική ή διανοητική διαταραχή που περιόριζε αποφασιστικά τη λειτουργία της κρίσης και της βούλησής του". Όποιος κατά την επαγωγή της ζημίας έφερε τον εαυτό του σ ε τέτοια κατάσταση με χρήση οινοπνευματωδών ποτών ή άλλων παραπλήσιων μέσων, ευθύνεται για τη ζημία, εκτός αν περιήλθε στην κατάσταση αυτή χωρίς υπαιτιότητά του.
Ν2882 Άρθρο 13
Ν. 2882/2001 - Κώδικας Αναγκαστικών Απαλλοτριώσεων
Σχετικότητα: 69.7%
Ν2882 Άρθρο 13: Υπολογισμός της αξίας απαλλοτριωμένου ακινήτου ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ' ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΥ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΗΣ 1. Η αποζημίωση πρέπει να είναι πλήρης και να ανταποκρίνεται στην αξία του απαλλοτριωμένου ακινήτου κατά το χρόνο της συζήτησης ενώπιον του δικαστηρίου για τον προσωρινό προσδιορισμό της αποζημίωσης ή, σε περίπτωση απευθείας αίτησης για οριστικό προσδιορισμό, κατά το χρόνο της συζήτησης για τον προσδιορισμό αυτόν. Αν η συζήτηση για τον οριστικό προσδιορισμό της αποζημίωσης διεξαχθεί μετά την παρέλευση έτους από τη συζήτηση για τον προσωρινό προσδιορισμό, τότε για τον προσδιορισμό της αποζημίωσης λαμβάνεται υπόψη η αξία κατά τον χρόνο συζήτησης για τον οριστικό προσδιορισμό, εφόσον αυτή υπερβαίνει την κατά τον χρόνο συζήτησης για τον προσωρινό προσδιορισμό αξία του απαλλοτριωμένου ακινήτου. Ως κριτήριο για την εκτίμηση της αξίας του απαλλοτριωμένου ακινήτου λαμβάνονται υπόψη, ιδίως, η αξία που έχουν κατά τον κρίσιμο χρόνο παρακείμενα και ομοειδή ακίνητα, που προσδιορίζεται κυρίως από την αντικειμενική αξία, τα τιμήματα σε συμβόλαια μεταβίβασης κυριότητας ακινήτων, τα οποία συντάχθηκαν κατά το χρόνο της κήρυξης της απαλλοτρίωσης, καθώς και η πρόσοδος του απαλλοτριωμένου. 2. Ενδεχόμενη μεταβολή της αξίας του απαλλοτριωμένου μετά τη δημοσίευση της πράξης της απαλλοτρίωσης και μόνο εξαιτίας της δεν λαμβάνεται υπόψη. Επίσης δεν υπολογίζεται ανατίμηση προερχόμενη από ενέργειες του ιδιοκτήτη στο απαλλοτριούμενο, που έγιναν μετά την οριζόμενη από το άρθρο 3 ανακοίνωση της απαλλοτρίωσης και μόνο εξαιτίας αυτής. «Ομοίως, δεν λαμβάνεται υπόψη ενδεχόμενη μεταβολή της αξίας του απαλλοτριωμένου, μετά την θεσμοθέτηση ζώνης αστικής ανάπλασης ή μετά τη θεσμοθέτηση ζωνών για μελλοντική πολεοδόμηση.» 3. Ο καθ' ου η απαλλοτρίωση δεν υπόκειται σε κανένα φόρο, κράτηση ή τέλος για την αποζημίωση που εισπράττει «4. Εάν απαλλοτριωθεί τμήμα ακινήτου με αποτέλεσμα η αξία του τμήματος που απομένει στον ιδιοκτήτη να μειωθεί σημαντικά σε σχέση με την κύρια ή αποδεδειγμένως υφιστάμενη δευτερεύουσα κατά προορισμό χρήση, μπορεί να προσδιορίζεται με την απόφαση καθορισμού της αποζημίωσης και ιδιαίτερη αποζημίωση για το τμήμα που απομένει στον ιδιοκτήτη και η οποία καταβάλλεται μαζί με την αποζημίωση για το απαλλοτριούμενο. Για τον προσδιορισμό της ιδιαίτερης αποζημίωσης λαμβάνονται υπόψη από το δικαστήριο, ιδίως, η κατάσταση του ακινήτου πριν και μετά την απαλλοτρίωση, η σημαντική επιδείνωση των γεωμετρικών στοιχείων και της οικονομικής και εμπορικής εκμεταλλεύσεως αυτού, όπως επίσης ότι η ζημία του απομένοντος θα επέλθει μετά βεβαιότητας μετά την απότμηση του απαλλοτριούμενου τμήματος.»
ΚΠολΔ Άρθρο 16
Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας
Σχετικότητα: 69.6%
ΚΠολΔ Άρθρο 16: Αποκλειστική αρμοδιότητα μονομελών πρωτοδικείων Στην αρμοδιότητα των μονομελών πρωτοδικείων υπάγονται πάντοτε: 1) οι διαφορές από μίσθωση πράγματος ή άλλου προσοδοφόρου αντικειμένου, 2) οι διαφορές από παροχή εξαρτημένης εργασίας ή και από οποιαδήποτε άλλη αιτία, με αφορμή την εργασία αυτή, ανάμεσα στους εργαζομένους ή τους διαδόχους τους ή εκείνους στους οποίους ο νόμος δίνει δικαιώματα από την παροχή της εργασίας των πρώτων και στους εργοδότες ή τους διαδόχους τους, 3) οι διαφορές από παροχή εξαρτημένης εργασίας ή και από οποιαδήποτε άλλη αιτία, με αφορμή την εργασία αυτή, ανάμεσα σε εκείνους που εργάζονται από κοινού στον ίδιο εργοδότη, 4) οι διαφορές ανάμεσα στους επαγγελματίες ή τους βιοτέχνες, είτε μεταξύ τους είτε με τους πελάτες τους, από την παροχή εργασίας ή ειδών που κατασκεύασαν αυτοί, 5) οι διαφορές από συλλογική σύμβαση εργασίας ή από διατάξεις που εξομοιώνονται με διατάξεις συλλογικής σύμβασης, είτε ανάμεσα σε αυτούς που δεσμεύονται από αυτές είτε ανάμεσα σε αυτούς και τρίτους, 6) οι διαφορές ανάμεσα σε οργανισμούς κοινωνικής ασφάλισης και στους ασφαλισμένους σε αυτούς ή τους διαδόχους τους ή εκείνους που κατά το νόμο έχουν δικαιώματα από τη σχέση ασφάλισης, 7) οι διαφορές που αφορούν τις αμοιβές, τις αποζημιώσεις και τα έξοδα δικηγόρων, συμβολαιογράφων, άμισθων δικαστικών επιμελητών, γιατρών, οδοντογιατρών, διπλωματούχων μαιών, κτηνιάτρων, μηχανικών και χημικών διπλωματούχων ανώτατων και ανώτερων σχολών, μεσι τών που έχουν διοριστεί νόμιμα ή των καθολικών διαδόχων όλων αυτών, όπως και αν χαρακτηρίζεται η σχέση από την οποία προκύπτουν και ανεξάρτητα από το αν υπάρχει ή όχι συμφωνία για τον καθορισμό της αμοιβής ή για τον τρόπο της πληρωμής της, 8) οι διαφορές που αφορούν απαιτήσεις διαιτητών, εκτελεστών διαθηκών, διαχειριστών σε ιδιοκτησία κατά ορόφους ή διαχειριστών που διορίστηκαν από δικαστική αρχή, εκκαθαριστών εταιριών ή νομικών προσώπων ή κληρονομιών ή των καθολικών διαδόχων όλων αυτών για τις αμοιβές και τα έξοδά τους, ανεξάρτητα από το αν υπάρχει ή όχι συμφωνία για τον καθορισμό της αμοιβής ή για τον τρόπο της πληρωμής της, 9) οι διαφορές που αφορούν το ποσοστό ή την πληρωμή του ασφαλίστρου, «10) οι διαφορές που αφορούν τις αμοιβές, τις αποζημιώσεις και τα έξοδα των πραγματογνωμόνων, των διαιτητών πραγματογνωμόνων, των εκτιμητών και των πιστοποιημένων εκτιμητών, με οποιονδήποτε τρόπο και αν διορίστηκαν, ή των καθολικών διαδόχων τους», 11) οι διαφορές που αφορούν απαιτήσεις αποζημίωσης οποιασδήποτε μορφής για ζημίες από αυτοκίνητο, ανάμεσα στους δικαιούχους ή τους διαδόχους τους και εκείνους που έχουν υποχρέωση για αποζημίωση ή τους διαδόχους τους, όπως και οι απαιτήσεις από σύμβαση ασφάλισης αυτοκινήτου, ανάμεσα στις ασφαλιστικές εταιρίες και τους ασφαλισμένους ή τους διαδόχους τους, 12) οι διαφορές από προσβολή της νομής ή κατοχής κινητών ή ακινήτων, 13) οι διαφορές ανάμεσα στους ιδιοκτήτες ορόφων ή διαμερισμάτων από τη σχέση της οροφοκτησίας, καθώς και οι διαφορές ανάμεσα στους διαχειριστές ιδιοκτησίας κατ’ ορόφους και στους ιδιοκτήτες ορόφων και διαμερισμάτων, 14) οι διαφορές από επίμορτη αγροληψία, 15) οι διαφορές που αφορούν ζημίες σε δέντρα, κλήματα, καρπούς, σπαρτά, ρίζες, και γενικά φυτά, που έγιναν με παράνομη βοσκή ζώων ή με οποιοδήποτε άλλον τρόπο, 16) οι διαφορές που αφορούν τον καθορισμό των αποστάσεων που επιβάλλουν οι νόμοι και οι κανονισμοί ή οι επιτόπιες συνήθειες για το φύτεμα δέντρων ή φυτειών ή για την ανέγερση φραχτών ή για τη διάνοιξη τάφρων, 17) οι διαφορές που αφορούν την παρεμπόδιση της ελεύθερης χρήσης δρόμων και μονοπατιών, καθώς και τις ζημίες που προκαλούνται από την παρεμπόδιση αυτής, 18) οι διαφορές που αφορούν τη χρήση του τρεχούμενου νερού ή την παρεμπόδιση της χρήσης του, 19) οι διαφορές που προκύπτουν από πώληση ζώων, εξαιτίας πραγματικών ελαττωμάτων ή έλλειψης συμφωνημένων ιδιοτήτων, 20) οι διαφορές που προκύπτουν από τις διατάξεις των άρθρων 1003 έως 1009, 1018 έως 1020 και 1023 έως 1031 του Αστικού Κώδικα, καθώς και εκείνες που αναφέρονται σε ζημίες που προκλήθηκαν από την παράβασή τους, 21) οι διαφορές που προκύπτουν από τις διατάξεις των άρθρων 834 έως 839 του Αστικού Κώδικα, 22) οι διαφορές που αφορούν απαιτήσεις των προσώπων που αναφέρονται στα άρθρα 834 και 839 του Αστικού Κώδικα ή των καθολικών διαδόχων τους, 23) οι διαφορές από σύμβαση μεταφοράς προσώπων με οποιοδήποτε μέσο για τις απαιτήσεις που έχουν από αυτήν οι μεταφορείς ή οι καθολικοί διάδοχοί τους, 24) οι διαφορές που αφορούν δικαιώματα ή αποζημιώσεις ή έξοδα των μαρτύρων που εξετάστηκαν σε οποιοδήποτε δικαστήριο ή σε διαιτητές, καθώς και εκείνες που αφορούν τα δικαιώματα ή αποζημιώσεις ή έξοδα των διερμηνέων, των μεσεγγυούχων, και των φυλάκων, με οποιοδήποτε τρόπο και αν διορίστηκαν, και των καθολικών διαδόχων όλων αυτών και 25) οι διαφορές που αφορούν τις απαιτήσεις των σωματείων και των συνεταιρισμών εναντίον των μελών τους ή των καθολικών διαδόχων τους, για την εισφορά που τους οφείλουν, καθώς και οι διαφορές που αφορούν τις απαιτήσεις που έχουν εναντίον των σωματείων και των συνεταιρισμών τα μέλη ή οι καθολικοί διάδοχοί τους για χρηματική ή άλλη παροχή.
ΚΠολΔ Άρθρο 691
Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας
Σχετικότητα: 69.4%
ΚΠολΔ Άρθρο 691: 1. Το δικαστήριο μπορεί και αυτεπαγγέλτως να συγκεντρώσει όλα τα στοιχεία που απαιτούνται για το σχηματισμό της κρίσης του. 2. Η απόφαση που διατάζει ασφαλιστικά μέτρα πρέπει να ορίζει το ασφαλιστικό μέτρο, καθώς και το δικαίωμα, στην εξασφάλιση ή διατήρηση του οποίου αποβλέπει ή την κατάσταση την οποία ρυθμίζει. 3. Η απόφαση του δικαστηρίου περιέχει συνοπτική αιτιολογία ως προς την ύπαρξη ή ανυπαρξία του δικαιώματος του οποίου γίνεται επίκληση και τη συνδρομή ή μη επικείμενου κινδύνου ή επείγουσας περίπτωσης και δημοσιεύεται σε δημόσια συνεδρίαση μετά την περάτωση της ακροαματικής διαδικασίας..
ΕΚ Άρθρο 335
Εργατικός Κώδικας
Σχετικότητα: 69.2%
ΕΚ Άρθρο 335: Αποζημίωση σε ειδικές περιπτώσεις 1. Εργαζόμενοι με αορίστου χρόνου σχέση εργασίας, οι οποίοι έχουν συμπληρώσει δεκαπενταετή υπηρεσία στον ίδιο εργοδότη, με την έννοια της παρ. 4 του άρθρου 344, ή το όριο ηλικίας που προβλέπεται από τον οικείο ασφαλιστικό οργανισμό, και αν δεν υπάρχει τέτοιο το εξηκοστό πέμπτο (65ο) έτος της ηλικίας τους, αν αποχωρήσουν από την εργασία με τη συγκατάθεση του εργοδότη, δικαιούνται το ήμισυ της αποζημίωσης που προβλέπεται στο άρθρο 333 για την περίπτωση της καταγγελίας χωρίς προειδοποίηση, η οποία υπολογίζεται με βάση τις παρ. 1 και 2 του άρθρου 338. 2. Εργαζόμενοι που υπάγονται στην ασφάλιση για χορήγηση σύνταξης οποιουδήποτε ασφαλιστικού οργανισμού, όταν συμπληρώσουν τις προϋποθέσεις για λήψη πλήρους σύνταξης γήρατος, δύνανται είτε να αποχωρούν είτε να απομακρύνονται από την εργασία τους από τον εργοδότη τους, λαμβάνοντας σε κάθε περίπτωση το 40% -και όσοι δεν είναι επικουρικά ασφαλισμένοι, το 50%- της αποζημίωσης που δικαιούνται με βάση τις διατάξεις που ισχύουν κάθε φορά για την περίπτωση της καταγγελίας της σύμβασης εργασίας χωρίς προειδοποίηση από τον εργοδότη. Για την αποζημίωση που χορηγείται κατά τα ανωτέρω στους εργαζομένους που αποχωρούν ή απομακρύνονται εφαρμόζονται κατά τα λοιπά όλα όσα ορίζονται από τις διατάξεις του Τμήματος αυτού. Τυχόν ευνοϊκότεροι για τους μισθωτούς όροι περιεχόμενοι σε άλλες διατάξεις, συλλογικές συμβάσεις εργασίας, κανονισμούς ή ατομικές συμβάσεις εργασίας, κατισχύουν των διατάξεων του προηγούμενου εδαφίου. 3. Σε περίπτωση πτώχευσης της επιχείρησης ο εργαζόμενος λαμβάνει την προβλεπόμενη στο Κεφάλαιο αυτό πλήρη αποζημίωση κατατασσόμενος μεταξύ των προνομιακών δανειστών των άρθρων 975 επ. ΚΠολΔ και σύμφωνα με τη σειρά των άρθρων αυτών. Κατά τον ίδιο τρόπο ικανοποιείται και η υφιστάμενη απαίτηση για αποζημίωση σε περίπτωση αναγκαστικής εκτέλεσης κατά οποιουδήποτε περιουσιακού στοιχείου του εργοδότη. Εργαζόμενος απολυόμενος εξαιτίας διακοπής της εργασίας λόγω πυρκαγιάς ή άλλου περιστατικού ανωτέρας βίας, για τον οποίο κίνδυνο έχει ασφαλιστεί ο εργοδότης, δικαιούται τα 2/3 της αποζημίωσης σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 333.
ΚΔ Άρθρο 166
Κώδικας Δικηγόρων
Σχετικότητα: 69.1%
ΚΔ Άρθρο 166: Τελικές διατάξεις - ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ - ΠΟΛΥΜΕΛΕΣ ΠΡΩΤΟΔΙΚΕΙΟ ΠΟΛΥΜΕΛΕΣ ΠΡΩΤΟΔΙΚΕΙΟ α) Τακτική Διαδικασία (Μη αποτιμητές σε χρήμα διαφορές) Διαδικασία Εκούσιας Δικαιοδοσίας 1. Αγωγή - Αίτηση ……………………………………………………………………….117 «2. Παράσταση - Προτάσεις: …………………………………………………………256» 3. Προτάσεις Παραλείπεται ως μη ισχύον ) β) Τακτική διαδικασία (αποτιμητές σε χρήμα διαφορές) Από 250.001 έως 350.000 € 1. Αγωγή ……………………………………………………………………………………203 «2. Παράσταση - Προτάσεις: ………………………………………………………….. 566» 3. Προτάσεις (Παραλείπεται ως μη ισχύον ) Από 350.001 έως 800.000€ 1. Αγωγή ………………………………………………………………………………….. 363 «2. Παράσταση - Προτάσεις: ………………………………………………………….726» 3. Προτάσεις (Παραλείπεται ως μη ισχύον ) Από 800.001 έως 1.500.000€ 1. Αγωγή …………………………………………………………………………………….566 «2. Παράσταση - Προτάσεις: ……………………………………………………….1.132». 3. Προτάσεις (Παραλείπεται ως μη ισχύον ) Από 1.500.001 € και άνω 1. Αγωγή ……………………………………………………………………………………822 «2. Παράσταση - Προτάσεις: ……………………………………………………….1.644». 3. Προτάσεις (Παραλείπεται ως μη ισχύον) ΣΗΜ.: Για υποθέσεις προ της ισχύος του ν. 4055/2012, για ποσά από 80.000 έως 250.000 ευρώ, ισχύουν οι αμοιβές του Μονομελούς Πρωτοδικείου. γ) Απόδειξη 1. Αίτηση για την εξέταση μαρτύρων ………………………………………………75 2. Γνωστοποίηση μαρτύρων…………………………………………………………..75 3. Παράσταση κατά την εξέταση μαρτύρων (ξένης αρχής) …………………. 85 4. Αίτηση παράτασης προθεσμίας……………………………………………………85 5. Παράσταση κατά τη συζήτηση της ……………………………………………….54 6. Σύνταξη αίτησης για συντηρητική απόδειξη …………………………………. 85 7. Σύνταξη αγωγής για επίδειξη εγγράφου……………………………………….. 85 8. Δήλωση επαγωγής ή αντεπαγωγής όρκου……………………………………..85 9. Παράσταση κατά τη δόση του όρκου των διαδίκων η πραγματογνωμόνων ……………………………………………64 10. Παράσταση σε αυτοψία ή πραγματογνωμοσύνη ………………………….129 11. Παράσταση - Προτάσεις μετ απόδειξη ……………………………………… 235 12. Κλήση προς μάρτυρα …………………………………………………………………75 δ) Πτωχευτική Διαδικασία 1. Σύνταξη δήλωσης εμπόρου για αναστολή πληρωμών ……………………129 2. Αίτηση πτώχευσης …………………………………………………………………… 96 3. Αίτηση προς τον Εισηγητή πτώχευσης ……………………………………….…80 4. Αίτηση προς το Πτωχευτικό Δικαστήριο ……………………………………107 5. Αίτηση προς τον Εισηγητή ………………………………………………………….107 6. Πτωχευτική ανακοπή ………………………………………………………………..107 7. Αίτηση επικυρώσεως πτωχευτικού συμβιβασμού …………………………107 8. Αίτηση διαρρήξεως - ανατροπής ή ακυρώσεως πτωχευτ. συμβιβ. ……………………………………………………107 9. Παράσταση κατά την εξέλεγξη των πιστωτών ………………………………107 10. Αίτηση ανακλήσεως πτωχεύσεως ……………………………………………….96 11. Υπόμνημα ή λογοδοσία συνδίκου……………………………………………….. 54 12. Παράσταση: α) Κατά την απογραφή ………………………………………………………………129 β) Κατά την επαλήθευση των απαιτήσεων ……………………………………161 γ) Κατά τις συνελεύσεις για την εκλογή συνδίκου……………………………139 δ) Κατά τις συνελεύσεις για την ένωση πιστωτών ………………………….139 ε) Για κατάθεση εγγράφων στον Γραμματέα …………………………………..75 13. Προσφυγή οποιαδήποτε προς το δικαστήριο ………………………………107 14. Υπόμνημα συνδίκου σε κάθε στάση της δίκης ……………………………..107 15. Για τη σύνταξη αντιρρήσεων ή ανακοπής κατά συμβιβασμού ή αγωγής περί ακυρώσεως ή διαρρήξεως συμβιβασμού …………………85 16. Παράσταση …………………………………………………………………………….54 17. Προτάσεις …………………………………………………………………………….. 54 ε) Ανταγωγές - παρεμβάσεις Όπως στις αγωγές στην αντίστοιχη διαδικασία Σε περίπτωση αντίθετων αγωγών συνεκδικαζομένων ένα γραμμάτιο στ) Δικαστικός συμβιβασμός - Εξωδικαστική επίλυση διαφορών (Εξωδικαστική και Δικαστική Μεσολάβηση) α) Συζήτηση -συμβιβασμός: όπως η σχετική διαδικασία β) Αίτηση - Παράσταση σε Δικαστική Μεσολάβηση …………………………….250 γ) Αίτηση - Παράσταση σε Εξωδικαστική Διαμεσολάβηση…………………….150 ζ) Ασφαλιστικά Μέτρα: Όπως τα ασφαλιστικά μέτρα του Μονομελούς Πρωτοδικείου ΑΝΑΚΟΠΕΣ - ΤΡΙΤΑΝΑΚΟΠΕΣ - ΠΡΟΣΘΕΤΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ Όπως οι αγωγές σε αντίστοιχης βαθμίδας δικαστήριο ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΔΙΚΗΣ 1. Ανακοίνωση - Προσεπίκληση δίκης: α) Ενώπιον του Ειρηνοδικείου ……………………………………………………….80 β) Ενώπιον άλλων Δικαστηρίων ………………………………………………….. 129 2. Ανακοίνωση δίκης με προσεπίκληση για παρέμβαση: α) Ενώπιον Ειρηνοδικείου……………………………………………………………….. 80 β) Ενώπιον Πρωτοδικείου ………………………………………………………………129 ΠΡΟΣΘΕΤΟΙ ΛΟΓΟΙ Τ ο 1/2 του αντίστοιχου ενδίκου βοηθήματος ή μέσου
Ν3500 Άρθρο 11
Ν. 3500/2006 - Ενδοοικογενειακή Βία
Σχετικότητα: 68.9%
Ν3500 Άρθρο 11: Προϋποθέσεις 1. Στα πλημμελήματα ενδοοικογενειακής βίας ο αρμόδιος για την άσκηση ποινικής δίωξης εισαγγελέας ή ο αρμόδιος ανακριτικός υπάλληλος, ενεργώντας στο πλαίσιο της παρ. 2 του άρθρου 245 του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας, διερευνούν τη δυνατότητα διαμεσολάβησης κατά τη διαδικασία των επόμενων άρθρων. 2. Προϋπόθεση για την έναρξη της διαδικασίας ποινικής διαμεσολάβησης είναι η υποβολή ανεπιφύλακτης δήλωσης εκ μέρους του προσώπου στο οποίο αποδίδεται η τέλεση του εγκλήματος, ότι είναι πρόθυμο σωρευτικά: α) Να υποσχεθεί ότι δεν θα τελέσει στο μέλλον οποιαδήποτε πράξη ενδοοικογενειακής βίας (λόγος τιμής) και ότι, σε περίπτωση συνοίκησης, δέχεται να μείνει εκτός οικογενειακής κατοικίας για εύλογο χρονικό διάστημα, εάν το προτείνει το θύμα. Για την υπόσχεση αυτή συντάσσεται έκθεση κατά τα άρθρα 148 επ. του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας. β) Να παρακολουθήσει ειδικό συμβουλευτικό-θεραπευτικό πρόγραμμα ή πρόγραμμα απεξάρτησης για την αντιμετώπιση της ενδοοικογενειακής βίας σε δημόσιο φορέα ή σε ιδιωτικό φορέα που εποπτεύεται από τα Υπουργεία Εσωτερικών, Υγείας ή Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, σε όποιον τόπο και για όσο χρονικό διάστημα κρίνεται τούτο αναγκαίο από τους αρμόδιους θεραπευτές. Ο υπεύθυνος του προγράμματος πιστοποιεί την ολοκλήρωση της παρακολούθησής του. Το σχετικό πιστοποιητικό επισυνάπτεται στον φάκελο της δικογραφίας. Αναφέρονται δε σε αυτό, αναλυτικά, το αντικείμενο του συμβουλευτικού-θεραπευτικού προγράμματος ή του προγράμματος απεξάρτησης και ο αριθμός των συνεδριών που παρακολούθησε ο ενδιαφερόμενος. Σε περίπτωση μη ολοκλήρωσης της παρακολούθησης του προγράμματος εφαρμόζεται η παρ. 3 του άρθρου 13. γ) Να άρει ή να αποκαταστήσει, εφόσον είναι δυνατόν, αμέσως τις συνέπειες που προκλήθηκαν από την πράξη και να καταβάλει εύλογη χρηματική ικανοποίηση στον παθόντα, καθώς επίσης και αποζημίωση για την κάλυψη των άμεσων αναγκών αυτού. Αν αποδεδειγμένα προκύπτει πως τόσο το πρόσωπο στο οποίο αποδίδεται η τέλεση του εγκλήματος όσο και το θύμα βρίσκονται σε πρόδηλη οικονομική αδυναμία, με αποτέλεσμα να αδυνατεί να αποζημιωθεί το θύμα σύμφωνα με το προηγούμενο εδάφιο και υφίσταται η ανάγκη μετεγκατάστασης του θύματος και των ανήλικων τέκνων του σε ασφαλές περιβάλλον και κάλυψης βασικών βιοτικών αναγκών τους, προβλέπεται η καταβολή εφάπαξ ποσού αποζημίωσης προς το θύμα, η οποία καταβάλλεται δίχως καθυστέρηση από την Ελληνική Αρχή Αποζημίωσης του άρθρου 1 του ν. 3811/2009 (Α' 231) κατόπιν αίτησης του θύματος με αναλογική εφαρμογή του ανωτέρου νόμου. Η περ. δ' του άρθρου 9 του ν. 3811/2009, περί κατάχρησης δικαιώματος, εφαρμόζεται αναλόγως. Το Ελληνικό Δημόσιο υποκαθίσταται στα δικαιώματα του αποζημιωθέντος θύματος σε βάρος του προσώπου στο οποίο αποδίδεται η τέλεση του εγκλήματος, μέχρι το ύψος του καταβληθέντος ποσού, την είσπραξη του οποίου επιδιώκει σύμφωνα με τις διατάξεις του Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων (ν. 4978/2022, Α' 190). Η αποζημίωση του θύματος από την Ελληνική Αρχή Αποζημίωσης, σύμφωνα με το δεύτερο εδάφιο, δεν θίγει το δικαίωμα αποζημίωσής του από το πρόσωπο στο οποίο αποδίδεται η τέλεση του εγκλήματος, σύμφωνα με τα άρθρα 914 και 932 του Αστικού Κώδικα. δ) Να προβεί σε κάθε άλλη ενέργεια αποκατάστασης ή μεταμέλειας που προτείνει το θύμα. 3. Αν το θύμα της ενδοοικογενειακής βίας είναι ανήλικος, η ποινική διαμεσολάβηση ενεργείται υπέρ αυτού και από κοινού από τον κατά τόπον αρμόδιο εισαγγελέα ανηλίκων και τον ασκούντα την επιμέλεια, εφόσον αυτός δεν είναι το ίδιο πρόσωπο με τον φερόμενο ως δράστη του εγκλήματος. Αν δεν υπάρξει ομοφωνία, η διαμεσολάβηση δεν είναι δυνατή. Ο ανήλικος που έχει συμπληρώσει το δέκατο τέταρτο έτος της ηλικίας του μπορεί, εφόσον το επιθυμεί, να παρίσταται κατ' αυτήν και να ακούγεται. Τα πρόσωπα του πρώτου εδαφίου αντιπροσωπεύουν τον ανήλικο στη διαδικασία της ποινικής διαμεσολάβησης και για τις αστικές αξιώσεις. 4. Οι σχετικές με την ποινική διαμεσολάβηση διατάξεις του παρόντος νόμου δεν εφαρμόζονται, αν ο φερόμενος ως δράστης της πράξεως ενδοοικογενειακής βίας είναι επίτροπος, δικαστικός συμπαραστάτης ή ανάδοχος γονέας του ανηλίκου. 5. Αν την πράξη ενδοοικογενειακής βίας σε βαθμό πλημμελήματος φέρεται να έχει τελέσει ανήλικος, εφαρμόζεται το άρθρο 46 του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας.
ΕΚ Άρθρο 83
Εργατικός Κώδικας
Σχετικότητα: 68.9%
ΕΚ Άρθρο 83: Προστατευόμενα πρόσωπα 1. Στις διατάξεις του Τμήματος αυτού υπάγονται οι ακόλουθες κατηγορίες προσώπων: α) Οι πολύτεκνοι γονείς με τέσσερα (4) τέκνα και άνω, οι τρίτεκνοι γονείς, ένα από τα τέκνα πολύτεκνης οικογένειας, ένα από τα τέκνα τρίτεκνης οικογένειας και ο επιζών ή ο άγαμος γονέας τριών ανήλικων τέκνων. Για την εφαρμογή του Τμήματος αυτού ως πολύτεκνη οικογένεια νοείται εκείνη που έχει τουλάχιστον τέσσερα (4) ζώντα τέκνα. β) Τα άτομα, με ποσοστό αναπηρίας πενήντα τοις εκατό (50%) τουλάχιστον που έχουν περιορισμένες δυνατότητες για επαγγελματική απασχόληση εξαιτίας οποιασδήποτε χρόνιας σωματικής ή πνευματικής ή ψυχικής πάθησης ή βλάβης (άτομα με ειδικές ανάγκες), εφόσον είναι γραμμένα στα μητρώα ανέργων αναπήρων της Δημόσιας Υπηρεσίας Απασχόλησης (Δ.ΥΠ.Α.). Επίσης προστατεύονται όσοι έχουν τέκνο, αδελφό ή σύζυγο με ποσοστό αναπηρίας εξήντα επτά τοις εκατό (67%) και άνω, εξαιτίας βαριών ψυχικών και σωματικών παθήσεων, οι οποίες διαπιστώνονται από τις αρμόδιες υγειονομικές επιτροπές του νόμου αυτού. Κατ ’ εξαίρεση όταν τα άτομα πάσχουν από νοητική στέρηση ή αυτισμό, για την παροχή της προστασίας απαιτείται ποσοστό αναπηρίας τουλάχιστον πενήντα τοις εκατό. γ) Όσοι έλαβαν μέρος στην Εθνική Αντίσταση κατά την έννοια του ν. 1285/1982 (Α’ 115), εφόσον κατέστησαν Άτομα με Αναπηρία (ΑμεΑ), καθώς και τα τέκνα όσων κατέστησαν ΑμεΑ εξαιτίας της συμμετοχής τους στην Εθνική Αντίσταση ή όσων πέθαναν εξαιτίας της συμμετοχής τους στην Εθνική Αντίσταση. Επίσης, προστατεύονται τα τέκνα, ο επιζών σύζυγος και ο επιζών γονέας προσώπων που εκτελέστηκαν ή πέθαναν από τραύματα ή κακουχίες, εξαιτίας της συμμετοχής τους στην αντιδικτατορική αντίσταση κατά της χούντας των συνταγματαρχών από 21.4.1967 έως 24.7.1974, δ) οι ανάπηροι και οι τραυματίες πολέμου ή πολεμικών γεγονότων, όσοι κατέστησαν ανίκανοι από τις κακουχίες της στράτευσης, εφόσον υπηρέτησαν με οποιαδήποτε ιδιότητα στης Ένοπλες Δυνάμεις ή στα Σώματα Ασφαλείας και τα τέκνα τους, τα θύματα πολέμου και οι ανάπηροι πολέμου άμαχου πληθυσμού και τα τέκνα τους, οι ανάπηροι ειρηνικής περιόδου και τα τέκνα τους. Επίσης, προστατεύονται τα τέκνα και ο επιζών σύζυγος των προσώπων που φονεύθηκαν ή εξαφανίστηκαν στα πολεμικά γεγονότα της Κύπρου των ετών 1964, 1967 και 1974. 2. Όπου με τις διατάξεις του παρόντος Κώδικα παρέχεται προστασία σε περισσότερους από έναν δικαιούχους μιας οικογένειας (γονείς, τέκνα, συζύγους, αδελφούς) η άσκηση του δικαιώματος προστασίας από έναν δικαιούχο αποκλείει τους υπολοίπους. Η παρούσα διάταξη δεν έχει εφαρμογή για τα άτομα με ποσοστό αναπηρίας πενήντα τοις εκατό (50%) τουλάχιστον όπως αυτά ορίζονται στην πρώτη περίπτωση του δεύτερου εδαφίου, της περ. β) της παρ . 1, τα οποία θεμελιώνουν αυτοτελές δικαίωμα προστασίας. Η άσκηση του ως άνω αυτοτελούς δικαιώματος από τον δικαιούχο δεν επιτρέπεται σε περίπτωση χρησιμοποίησης της αναπηρίας αυτής για την προσαύξηση κατά την παρ. 8 του άρθρου 85 από άλλο άτομο της ίδιας οικογένειας. 3. Από την προστασία που παρέχει ο νόμος αυτός αποκλείονται: α) Όσοι παίρνουν σύνταξη από το Δημόσιο ή οποιονδήποτε ασφαλιστικό οργανισμό κύριας ή επικουρικής ασφάλισης αθροιστικά μεγαλύτερη από το κατώτατο όριο σύνταξης γήρατος που καταβάλλει κάθε φορά ο Ηλεκτρονικός Εθνικός Φορέας Κοινωνικής Ασφάλισης (e-Ε.Φ.Κ.Α.) εκτός από τους παραπληγικούς - τετραπληγικούς, ημιπληγικούς, κωφούς και τυφλούς κατά την έννοια των διατάξεων του ν. 958/1979 (Α ’ 191), οι οποίοι αποκλείονται εφόσον λαμβάνουν το διπλάσιο της σύνταξης αυτής. β) Όσοι αποκαταστάθηκαν με τις διατάξεις του ν. 1487/1950 (Α’ 179). γ) Όσοι πήραν μέρος ως πρωταίτιοι στο πραξικόπημα ανατροπής της νόμιμης κυβέρνησης της Κύπρου κατά το έτος 1974.
ΚΠΔ Άρθρο 544
Κώδικας Ποινικής Δικονομίας
Σχετικότητα: 68.4%
ΚΠΔ Άρθρο 544: Αναλογική εφαρμογή και σε περίπτωση κατάσχεσης και δέσμευσης περιουσίας Οι διατάξεις των άρθρων 535-540 εφαρμόζονται ανάλογα και για την αποκατάσταση της περιουσιακής και ηθικής βλάβης που προκαλείται από την επιβολή κατάσχεσης ή τη δέσμευση περιουσίας στο πλαίσιο ποινικής διαδικασίας, εφόσον εκ των υστέρων αποδειχθεί ότι αυτή δεν ήταν δικαιολογημένη. Στην περίπτωση αυτή για τον προσδιορισμό της αποζημίωσης, εντός των ορίων του άρθρου 540, λαμβάνεται υπόψη η διάρκεια της δέσμευσης του πράγματος ή της περιουσίας και η αξία της.
ΠΚ Άρθρο 137Α
Ποινικός Κώδικας
Σχετικότητα: 68.4%
ΠΚ Άρθρο 137Α: Βασανιστήρια 1. Υπάλληλος ή στρατιωτικός, στα καθήκοντα του οποίου ανάγεται η δίωξη, η ανάκριση ή η εξέταση αξιόποινων πράξεων ή πειθαρχικών παραπτωμάτων ή η εκτέλεση ποινών ή η φύλαξη ή η επιμέλεια κρατουμένων, τιμωρείται με κάθειρξη έως δέκα έτη, εάν υποβάλλει σε βασανιστήρια κατά την εκτέλεση αυτών των καθηκόντων πρόσωπο που βρίσκεται στην εξουσία του με σκοπό: α) να αποσπάσει από αυτό ή από τρίτο πρόσωπο ομολογία, κατάθεση, πληροφορία ή δήλωση ιδίως αποκήρυξης ή αποδοχής πολιτικής ή άλλης ιδεολογίας, β) να το τιμωρήσει ή γ) να εκφοβίσει αυτό ή τρίτα πρόσωπα. Με την ίδια ποινή τιμωρείται υπάλληλος ή στρατιωτικός, που με εντολή των προϊσταμένων του ή αυτοβούλως σφετερίζεται τέτοια καθήκοντα και τελεί τις πράξεις του προηγούμενου εδαφίου. 2. Με την ίδια ποινή τιμωρούνται τα βασανιστήρια τα οποία τελούνται από τα πρόσωπα και υπό τις περιστάσεις που προβλέπει η προηγούμενη παράγραφος ακόμη και χωρίς τον αναφερόμενο σε αυτή σκοπό, εφόσον η επιλογή του παθόντος γίνεται λόγω των χαρακτηριστικών φυλής, χρώματος, εθνικής ή εθνοτικής καταγωγής, γενεαλογικών καταβολών, θρησκείας, αναπηρίας, γενετήσιου προσανατολισμού, ταυτότητας ή χαρακτηριστικών φύλου. Στην περίπτωση αυτή δεν εφαρμόζεται το άρθρο 82 Α. 3. Επιβάλλεται κάθειρξη τουλάχιστον δέκα ετών αν οι πράξεις των προηγούμενων παραγράφων: α) τελούνται με μέσα ή τρόπους συστηματικού βασανισμού, ιδίως κτυπήματα στα πέλματα του θύματος (φάλαγγα), ηλεκτροσόκ, εικονική εκτέλεση ή παραισθησιογόνες ουσίες ή β) έχουν ως αποτέλεσμα τη βαριά σωματική βλάβη του θύματος. Η ποινή αυτή επιβάλλεται και όταν ο υπαίτιος, ως προϊστάμενος, έδωσε την εντολή τέλεσής τους. 4. Σωματική κάκωση, βλάβη της υγείας, άσκηση παράνομης σωματικής ή ψυχολογικής βίας και κάθε άλλη σοβαρή προσβολή της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, που τελείται από τα πρόσωπα και υπό τις περιστάσεις που προβλέπουν οι παράγραφοι 1 και 2, εφόσον δεν υπάγεται στη ν έννοια των βασανιστηρίων, τιμωρείται με φυλάκιση τουλάχιστον τριών ετών και χρηματική ποινή, αν δεν τιμωρείται βαρύτερα με άλλη διάταξη. Επιβάλλεται κάθειρξη έως δέκα έτη αν συντρέχει η περίπτωση β' της προηγούμενης παραγράφου. Ως προσβολές της ανθρώπινης αξιοπρέπειας θεωρούνται ιδίως: α) η χρησιμοποίηση ανιχνευτή αλήθειας, β) η παρατεταμένη απομόνωση, γ) η σοβαρή προσβολή της γενετήσιας αξιοπρέπειας. 5. Αν οι πράξεις των προηγούμενων παραγράφων επέφεραν τον θάνατο του παθόντος, επιβάλλεται κάθειρξη ισόβια ή πρόσκαιρη τουλάχιστον δέκα ετών. 6. Βασανιστήρια συνιστούν, κατά το άρθρο αυτό, κάθε εσκεμμένη πρόκληση έντονου σωματικού πόνου ή σωματικής εξάντλησης επικίνδυνης για την υγεία ή ψυχικού πόνου ικανού να επιφέρει σοβαρή ψυχική βλάβη, καθώς και κάθε παράνομη χρησιμοποίηση χημικών, ναρκωτικών ή άλλων φυσικών ή τεχνικών μέσων με σκοπό να κάμψουν τη βούληση του παθόντος. Δεν υπάγονται στην έννοια των βασανιστηρίων πράξεις ή συνέπειες συμφυείς προς τη νόμιμη εκτέλεση ποινής ή άλλου νόμιμου περιορισμού της ελευθερίας ή προς άλλο νόμιμο μέτρο δικο νομικού καταναγκασμού. 7. Η καταδίκη για τις πράξεις των παραγράφων 1 έως 5 συνεπάγεται αυτοδίκαιη αποστέρηση αξιωμάτων και θέσεων, που επέρχεται μόλις η καταδικαστική απόφαση γίνεται αμετάκλητη. 8. Σε περίπτωση που οι πράξεις των παραγράφων 1 έως 5 τελούνται υπό καθεστώς σφετερισμού της λαϊκής κυριαρχίας, η προθεσμία της παραγραφής αρχίζει μόλις αποκατασταθεί η νόμιμη εξουσία. 9. Η συνδρομή των όρων των άρθρων 20 έως 25 ουδέποτε αίρει τον άδικο χαρακτήρα των πράξεων αυτού του άρθρου. 10. Ο παθών των πράξεων του άρθρου αυτού δικαιούται να απαιτήσει από τον αμετακλήτως καταδικασθέντα και από το δημόσιο, που ευθύνονται σε ολόκληρο, αποζημίωση για τις ζημίες που υπέστη και χρηματική ικανοποίηση για ψυχική οδύνη ή περιουσιακή βλάβη.
Ν4412 Άρθρο 157
Ν. 4412/2016 - Δημόσιες Συμβάσεις
Σχετικότητα: 68.1%
Ν4412 Άρθρο 157: Βλάβες στα έργα - Αποζημιώσεις 1. Μέχρι την παραλαβή ο ανάδοχος φέρει τον κίνδυνο του έργου για βλάβες από οποιαδήποτε αιτία, εκτός αν αυτές οφείλονται σε υπαιτιότητα του φορέα κατασκευής του έργου ή αν προβλέπεται διαφορετικά στη σύμβαση. Αν το έργο ή τμήμα αυτού παραδοθεί για χρήση πριν από την παραλαβή, οι βλάβες, κλοπές ή βανδαλισμοί από τη χρήση, εφόσον δεν οφείλονται σε κακή ποιότητα του έργου, βαρύνουν τον κύριο αυτού, εκτός αν άλλως ορίζεται στη σύμβαση. Κατ’ εξαίρεση για βλάβες του έργου ή των μόνιμων εγκαταστάσεων του αναδόχου στον τόπο των έργων που προέρχονται από ανωτέρα βία, αναγνωρίζεται στον ανάδοχο δικαίωμα αποζημίωσης ανάλογης με τη ζημία, το ποσό της οποίας καθορίζεται με συνεκτίμηση του είδους και της έκτασης των βλαβών και των ειδικών συνθηκών σε κάθε συγκεκριμένη περίπτωση. 2. Ο ανάδοχος υποχρεούται να διορθώσει μέσα σε οριζόμενη από τον φορέα κατασκευής εύλογη προθεσμία τα ελαττώματα του έργου, που διαπιστώνονται κατά τη διάρκεια της κατασκευής και μέχρι την παραλαβή. Αν η προθεσμία αυτή παρέλθει άπρακτη, ο φορέας κατασκευής του έργου μπορεί να εκτελέσει τη διόρθωση σε βάρος του αναδόχου με οποιονδήποτε τρόπο, με την επιφύλαξη πάντοτε του δικαιώματός του να κηρύξει τον ανάδοχο έκπτωτο. Αν το ελάττωμα δεν είναι ουσιώδες και η διόρθωσή του απαιτεί δυσανάλογες δαπάνες, γίνεται σχετική μείωση του εργολαβικού ανταλλάγματος. 3. Ο ανάδοχος δεν δικαιούται καμιά αποζημίωση από τον κύριο του έργου για οποιαδήποτε βλάβη επέρχεται στα έργα, για οποιαδήποτε φθορά ή απώλεια υλικών και γενικά για οποιαδήποτε ζημία που οφείλεται σε αμέλεια, απρονοησία ή ανεπιτηδειότητα αυτού ή του προσωπικού του ή σε μη χρήση των κατάλληλων μέσων ή σε οποιαδήποτε άλλη αιτία, εκτός από τις περιπτώσεις υπαιτιότητας του φορέα κατασκευής του έργου ή ανωτέρας βίας, σύμφωνα με την παρ. 1. Ο ανάδοχος είναι υποχρεωμένος να αποκαταστήσει τις βλάβες που τον βαρύνουν με δικές του δαπάνες. 4. Για να αναγνωρισθεί η αποζημίωση των βλαβών που προξενήθηκαν από ανωτέρα βία ο ανάδοχος πρέπει να δηλώσει γραπτώς στη διευθύνουσα υπηρεσία, το είδος και την έκταση των βλαβών, καθώς και τη δαπάνη για την επανόρθωσή της κατά το μέτρο που μπορεί αυτή να εκτιμηθεί. Η δήλωση περιλαμβάνει επίσης υποχρεωτικά περιγραφή της αιτίας των βλαβών, που χαρακτηρίζεται ως ανωτέρα βία και αίτημα αποζημίωσης για αποκατάστασή τους. 5. Η δήλωση υποβάλλεται σε ανατρεπτική προθεσμία δέκα (10) ημερών από την επέλευση της βλάβης. Αν πρόκειται για έργο που έχει περατωθεί και δεν έχει ακόμα παραληφθεί, η προθεσμία αυτή ορίζεται σε είκοσι (20) ημέρες. Ο επιβλέπων προβαίνει αμέσως σε αυτοψία για την εξακρίβωση του περιεχομένου της δήλωσης και ιδιαίτερα του είδους και της έκτασης των βλαβών, του χρόνου και των συνθηκών που τις προκάλεσαν σε αντιπαράσταση με τον ανάδοχο, ο οποίος καλείται προς τούτο και υποχρεούται να συντάξει σχετική έκθεση διαπίστωσης των βλαβών μέσα σε δέκα (10) ημέρες, η οποία κοινοποιείται στον ανάδοχο. Η μη παράσταση του αναδόχου κατά την αυτοψία δεν κωλύει τη σύνταξη της έκθεσης. Στην έκθεση εκτίθενται τα αίτια που συνιστούν την ανωτέρα βία, ο χρόνος και οι ειδικές συνθήκες από τις οποίες επήλθαν οι βλάβες, με περιγραφή όλων των στοιχείων που έχουν εξακριβωθεί. Εφόσον η βλάβη αποδίδεται σε ανωτέρα βία, εξετάζεται επίσης η ύπαρξη ευθύνης του αναδόχου προς αποφυγή ή μετριασμό της βλάβης, προσδιορίζονται με λεπτομέρεια το είδος και η έκταση των βλαβών και προτείνονται ο τρόπος και η δαπάνη που απαιτείται για την επανόρθωσή τους. Ο ανάδοχος, εντός πέντε (5) ημερών από την κοινοποίηση της έκθεσης, γνωστοποιεί στη διευθύνουσα υπηρεσία αν συμφωνεί με το περιεχόμενο αυτής, άλλως τεκμαίρεται η αποδοχή της. Η διευθύνουσα υπηρεσία, εντός προθεσμίας δέκα (10) ημερών, εκδίδει απόφαση με την οποία αποδέχεται, τροποποιεί ή απορρίπτει, μερικά ή συνολικά, αιτιολογημένα την έκθεση του επιβλέποντος. Αν το έργο χρησιμοποιείται, η υπηρεσία που το χρησιμοποιεί ειδοποιεί αμελλητί τη διευθύνουσα υπηρεσία για παρουσιαζόμενες βλάβες. 6. Κατά της απόφασης της παρ. 5 επιτρέπεται ένσταση κατ’ άρθρο 174. Η ένσταση είναι απαράδεκτη, εφόσον η απόφαση υιοθετεί την έκθεση και αυτή έγινε δεκτή από τον ανάδοχο χωρίς καμιά επιφύλαξη. 7. Η αποζημίωση προσδιορίζεται πάντοτε με βάση τους συμβατικούς όρους και τιμές. Όταν η αποκατάσταση των βλαβών διατάσσεται αφού τελειώσει το έργο και έχουν απομακρυνθεί οι εργοταξιακές εγκαταστάσεις του αναδόχου, κανονίζονται εύλογες τιμές μονάδας για την εκτέλεση εργασιών αποκατάστασης ή εκτελούνται απολογιστικά. 8. Ο ανάδοχος είναι υποχρεωμένος να εκτελέσει άμεσα, μετά την απόφαση της διευθύνουσας υπηρεσίας, τις εργασίες προς αποκατάσταση της βλάβης. Αν από τις βλάβες που προξενήθηκαν στα έργα δημιουργείται κίνδυνος για την ασφάλεια προσώπων ή για πρόκληση σημαντικών ζημιών σε τρίτους ή περαιτέρω σημαντικής βλάβης των έργων, ο προϊστάμενος της διευθύνουσας υπηρεσίας μπορεί να εγκρίνει την κατασκευή αναγκαίων επειγόντων έργων, στο μέτρο του δυνατού, έστω και αν αυτά δεν αποτελούν αντικείμενο της σύμβασης που συνάφθηκε με τον ανάδοχο. Η διαταγή γι’ αυτά μνημονεύει απαραίτητα τις διατάξεις της παρούσας και κοινοποιείται στην Προϊσταμένη Αρχή. Ο ανάδοχος είναι υποχρεωμένος να προβεί στην κατασκευή των διατασσόμενων εργασιών χωρίς χρονοτριβή, διαθέτοντας γι’ αυτό όλο το δυναμικό της οργάνωσής του. Η διευθύνουσα υπηρεσία μπορεί, αν διαπιστώσει αδυναμία του αναδόχου για την αποτελεσματική αντιμετώπιση των κινδύνων, να εγκρίνει την κατασκευή μέρους ή και του συνόλου των διατασσόμενων εργασιών με οποιονδήποτε άλλον πρόσφορο τρόπο. Όλες οι δαπάνες για την εκτέλεση των ανωτέρω εργασιών καταβάλλονται από τις πιστώσεις που διατίθενται για την κατασκευή του έργου και βαρύνουν τελικά τον κύριο του έργου, εκτός αν με την απόφαση της διευθύνουσας υπηρεσίας καταλογισθεί η δαπάνη συνολικά ή μερικά σε βάρος του αναδόχου, ως υπαιτίου για τη βλάβη που προξενήθηκε στα έργα. 9. Η εκτέλεση των εργασιών για την αποκατάσταση των βλαβών από ανωτέρα βία μπορεί να δικαιολογήσει παράταση των προθεσμιών εκτέλεσης των εργασιών για εύλογο χρονικό διάστημα. 10. Η διαδικασία των παρ. 5 έως 7 εφαρμόζεται ανάλογα και για τον καθορισμό της αποζημίωσης του αναδόχου για εργασίες αποκατάστασης ή πρόληψης κινδύνων σε έργα που εκτελέσθηκαν, καθώς και σε περιπτώσεις κατά τις οποίες οι βλάβες οφείλονται σε υπαιτιότητα του κυρίου του έργου ή σε άλλη αιτία που εξαιρείται από την ευθύνη του αναδόχου καθώς και οι περιπτώσεις ανωτέρας βίας. 11. Εργασίες για αποκατάσταση βλαβών, οι οποίες οφείλονται σε χρήση έργου, που παραδόθηκε σε χρήση πριν από την παραλαβή του κατά τις διατάξεις του παρόντος, εκτελούνται μόνο μετά από έγγραφη εντολή της διευθύνουσας υπηρεσίας. Η εντολή αυτή κοινοποιείται απαραίτητα στην Προϊσταμένη Αρχή. Για τη διαπίστωση της εκτέλεσης των εργασιών αυτών συντάσσεται πρωτόκολλο μεταξύ του προϊσταμένου της διευθύνουσας υπηρεσίας και του αναδόχου.
ΚΕΦ Άρθρο 15
Ν. 5177/2025 - Κώδικας Εμμέσων Φόρων
Σχετικότητα: 67.5%
ΚΕΦ Άρθρο 15: Αποζημιώσεις 1. Το Ψηφιακό Τέλος Συναλλαγής επιβάλλεται στις κάθε είδους και για οποιονδήποτε λόγο καταβαλλόμενες αποζημιώσεις, περιλαμβανομένων αυτών που επιδικάζονται με δικαστική απόφαση, όταν η αποζημίωση καταβάλλεται σε ή από: α) φυσικό πρόσωπο, φορολογικό κάτοικο Ελλάδας, ή β) νομικό πρόσωπο, φορολογικό κάτοικο Ελλάδας, εκτός αν η εν λόγω χρηματική παροχή καταβάλλεται σε μόνιμη εγκατάσταση του νομικού αυτού προσώπου στην αλλοδαπή και συνδέεται με τη δραστηριότητα της μόνιμης αυτής εγκατάστασης, ή γ) μόνιμη εγκατάσταση αλλοδαπού νομικού προσώπου στην Ελλάδα. 2. Το οφειλόμενο Ψηφιακό Τέλος Συναλλαγής υπολογίζεται επί του ποσού της καταβαλλόμενης αποζημίωσης με την εφαρμογή συντελεστή τρία κόμμα εξήντα τοις εκατό (3,60%), ανεξαρτήτως αν για την είσπραξη των αποζημιώσεων του παρόντος άρθρου απαιτείται η έκδοση τιμολογίου ή άλλου στοιχείου αξίας που προβλέπεται στον ν. 4308/2014 (Α’ 251). 3. Το Ψηφιακό Τέλος Συναλλαγής δεν επιβάλλεται: α) στις ασφαλιστικές αποζημιώσεις και στην κάθε συναφή καταβολή από ασφαλιστική επιχείρηση για ασφαλίσεις πάσης φύσεως, στους τόκους που απορρέουν από αυτές, καθώς και στους συμβιβασμούς που αφορούν στις αποζημιώσεις αυτές, β) στις αποζημιώσεις που καταβάλλει το Επικουρικό Κεφάλαιο σε δικαιούχους ασφαλίσματος αστικής ευθύνης από την κυκλοφορία αυτοκινήτων με βάση τα άρθρα 19, 19α και 19β του π.δ. 237/1986 (Α’ 110), και γ) στις εξοφλήσεις αποζημιώσεων από εργατικό ατύχημα ή λόγω λύσης της σχέσης εργασίας. 4. Υπόχρεος υποβολής της δήλωσης, παρακράτησης και απόδοσης του Ψηφιακού Τέλους Συναλλαγής είναι ο λήπτης της αποζημίωσης, με την επιφύλαξη της περ. γ) της παρ. 4 του άρθρου 3.
Ν2882 Άρθρο 8
Ν. 2882/2001 - Κώδικας Αναγκαστικών Απαλλοτριώσεων
Σχετικότητα: 67.5%
Ν2882 Άρθρο 8: Παρακατάθεση αποζημίωσης 1. «Ο υπόχρεος για την πληρωμή της αποζημίωσης, της κατά το άρθρο 18 παρ. 4 δικαστικής δαπάνης, καθώς και της αμοιβής των πληρεξουσίων δικηγόρων, που προσδιορίστηκαν δικαστικώς, καταθέτει στο Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων (Τ.Π.&Δ.) την αποζημίωση υπέρ δικαιούχου και τη δικαστική δαπάνη και την αμοιβή των πληρεξουσίων δικηγόρων υπέρ του οικείου Δικηγορικού Συλλόγου». Εάν το απαλλοτριωμένο ακίνητο βαρύνεται με υποθήκη, κατάσχεση ή διεκδίκηση, η κατάθεση της αποζημίωσης στο Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων είναι υποχρεωτική. 2. Το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων αποδίδει στο δικαιούχο το ποσό που κατατέθηκε αφού προσκομισθεί σε αυτό τελεσίδικη αναγνωριστική απόφαση «και στον οικείο Δικηγορικό Σύλλογο το ποσό της δικαστικής δαπάνης και την αμοιβή των πληρεξουσίων δικηγόρων». «Κατ' εξαίρεση, ο υπόχρεος για την πληρωμή της αποζημίωσης δύναται, στην περίπτωση που αυτή δεν υπερβαίνει το ποσό των χιλίων πεντακοσίων (1500) ευρώ, να παρέχει έγγραφη εντολή στο Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων να αποδώσει την κατατεθείσα αποζημίωση στον δικαιούχο χωρίς την προσκόμιση αναγνωριστικής απόφασης αλλά με υποβολή υπεύθυνης δήλωσης σχετικά με την κυριότητά του.» Εάν για μέρος του ποσού αυτού ορίστηκε εγγυοδοσία κατά το άρθρο 24 του παρόντος νόμου, τούτο αποδίδεται αφού προσκομισθούν τα δικαιολογητικό παροχής της εγγυοδοσίας αυτής ή απόφαση με την οποία η οριστική αποζημίωση προσδιορίζεται ίση με την προσωρινή ή μεγαλύτερη από αυτήν. 3. Κάθε διαφορά σχετική με την απόδοση από το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων στο δικαιούχο του ποσού που κατατέθηκε λύεται οριστικό από το αρμόδιο δικαστήριο της παραγράφου 1 του όρθρου 19 του παρόντος νόμου με τη διαδικασία των ασφαλιστικών μέτρων των άρθρων 686 και επόμενων του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας. 4. Με την καταβολή της αποζημίωσης στο δικαιούχο που αναγνωρίστηκε δικαστικώς, το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων απαλλάσσεται από κάθε υποχρέωση και ευθύνη απέναντι σε οποιονδήποτε τρίτο διεκδικητή ή δικαιούχο. Ευθύνη απέναντι σε αυτούς έχει εκείνος που εισέπραξε την αποζημίωση. «5. Το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων υποχρεούται να ενημερώνει αμελλητί και σε κάθε περίπτωση εντός τριάντα (30) ημερών, τον καταθέτη της αποζημίωσης σχετικά με την έκδοση εντάλματος πληρωμής και την είσπραξη αποζημίωσης από αναγκαστική απαλλοτρίωση.» «6. Μετά την παρέλευση δεκαετίας από τη συντέλεσης της απαλλοτρίωσης το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων υποχρεούται να επιστρέψει άμεσα στον καταθέτη τα τυχόν αδιάθετα υπόλοιπα του συσταθέντος γραμματίου παρακαταθήκης, με εξαίρεση εκείνα για τα οποία συντρέχουν οι λόγοι διακοπής της παραγραφής και είναι ενήμερο το Τ.Π.Δ. ή ο υπόχρεος προς καταβολή της αποζημίωσης. Προς τούτο ο καταθέτης γνωστοποιεί στο Τ.Π.Δ. είτε τον οικείο λογαριασμό του, είτε ζητεί τη σύσταση νέου γραμματίου παρακαταθήκης για την αποπληρωμή άλλων απαλλοτριώσεων αρμοδιότητας του υπό όρους και προϋποθέσεις που κανονίζονται με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών. Εφόσον η αξίωση του ιδιοκτήτη δεν έχει παραγραφεί, κατά το άρθρο 10, αυτός στρέφεται κατά του υπόχρεου προς πληρωμή. Από την κοινοποίηση σχετικής εκτελεστής απόφασης, ο δικαιούχος της απαλλοτρίωσης δικαιούται τόκων υπερημερίας, μέχρι την εξόφληση.»
ΚΔιαδ Άρθρο 27
Κώδικας Διοικητικής Διαδικασίας
Σχετικότητα: 67.5%
ΚΔιαδ Άρθρο 27: Αναφορά Αν δεν είναι δυνατή η άσκηση, σύμφωνα με τα άρθρα 24 - 26, διοικητικής προσφυγής, ο ενδιαφερόμενος, για την αποκατάσταση υλικής ή ηθικής βλάβης των έννομων συμφερόντων του που προκαλείται από ενέργεια ή παράλειψη ενέργειας διοικητικής αρχής, μπορεί, με αίτησή του προς την αρχή αυτή, να ζητήσει την επανόρθωση ή την ανατροπή της βλάβης. Κατά τα λοιπά εφαρμόζονται, και στην περίπτωση αυτή, όσα ορίζονται στις παρ. 1 - 3 του άρθρου 4.
ΕΚ Άρθρο 53
Εργατικός Κώδικας
Σχετικότητα: 67.2%
ΕΚ Άρθρο 53: Αστικές και διοικητικές κυρώσεις 1. Η παραβίαση της κατά το παρόν Κεφάλαιο απαγόρευσης διακρίσεων λόγω φύλου γεννά, εκτός των άλλων, και αξίωση προς πλήρη αποζημίωση του θύματος, η οποία καλύπτει τη θετική και την αποθετική ζημία, καθώς και την ηθική βλάβη. 2. Η παραβίαση της κατά το παρόν Κεφάλαιο απαγόρευσης διακρίσεων λόγω φύλου από πρόσωπο που ενεργεί ως εργοδότης ή από τον ασκούντα το διευθυντικό δικαίωμα ή εκπρόσωπο ή προστηθέντα υπ’ αυτών, κατά τη σύναψη ή άρνηση σύναψης εργασιακής σχέσης ή κατά τη διάρκεια, λειτουργία, εξέλιξη ή λύση αυτής, συνιστά παραβίαση της εργατικής νομοθεσίας και κατά την έννοια του άρθρου 572, για την οποία επιβάλλονται οι προβλεπόμενες στο άρθρο αυτό διοικητικές κυρώσεις σύμφωνα με τα κριτήρια της παρ. 2 αυτού.
ΑΚ Άρθρο 923
Αστικός Κώδικας
Σχετικότητα: 67.0%
ΑΚ Άρθρο 923: Ευθύνη εκείνου που εποπτεύει άλλον "Όποιος έχει την εποπτεία ανηλίκου ή ενηλίκου ο οποίος τελεί υπό δικαστική συμπαράσταση ευθύνεται για τη ζημία που τα πρόσωπα αυτά προξενούν παράνομα σε τρίτον, εκτός αν αποδείξει ότι άσκησε την προσήκουσα εποπτεία ή ότι η ζημία δεν μπορούσε να αποτραπεί. Την ίδια ευθύνη έχει και όποιος ασκεί την εποπτεία με σύμβαση".
ΕΚ Άρθρο 550
Εργατικός Κώδικας
Σχετικότητα: 66.3%
ΕΚ Άρθρο 550: Αποζημίωση συγγενών σε περίπτωση θανάτου του παθόντος Σε περίπτωση θανάτου του παθόντος, η αποζημίωση της παρ. 6 του άρθρου 548 περιέρχεται στους συγγενείς αυτού ως εξής: 1. Ο επιζών σύζυγος, εάν ο παθών δεν κατέλιπε κανέναν από τους συγγενείς που καθορίζονται στα επόμενα εδάφια, λαμβάνει ολόκληρη την αποζημίωση. Ο επιζών σύζυγος, εάν συντρέχει με κατιόντες, λαμβάνει τα δύο πέμπτα (2/5) της αποζημίωσης και τα υπόλοιπα τρία πέμπτα (3/5) διανέμονται μεταξύ των κατιόντων, σύμφωνα με όσα ορίζονται παρακάτω για τους κατιόντες. Εάν συντρέχει με ανιόντες, λαμβάνει το μισό (1/2) της αποζημίωσης και το υπόλοιπο διανέμεται μεταξύ των ανιόντων, σύμφωνα με όσα ορίζονται παρακάτω για τους ανιόντες. Εάν συντρέχει με αδέλφια λαμβάνει τα τρία πέμπτα (3/5) και τα υπόλοιπα δύο πέμπτα (2/5) διανέμονται μεταξύ των αδελφών, σύμφωνα με όσα ορίζονται παρακάτω για τους αδελφούς. Εκείνος που έγινε σύζυγος του παθόντος μετά το ατύχημα δεν έχει κανένα δικαίωμα. 2. Το ποσό της αποζημίωσης που απομένει μετά την αφαίρεση του μεριδίου του επιζώντος συζύγου ή, εάν δεν υπάρχει σύζυγος, ολόκληρη η αποζημίωση περιέρχεται στους κατωτέρω οριζόμενους συγγενείς του παθόντος: α) Εάν ο παθών κατέλιπε νόμιμα ή αναγνωρισμένα ή φυσικά, σε περίπτωση γυναίκας, τέκνα ή άλλους κατιόντες που ζουν σε βάρος του και είναι όλοι άγαμοι και, όταν πρόκειται για άρρενες, έχουν ηλικία μικρότερη των είκοσι ενός (21) ετών ή κατιόντες οιασδήποτε ηλικίας που είναι ανίκανοι για εργασία λόγω σωματικού ή διανοητικού ελαττώματος, το αρμόδιο δικαστήριο προσδιορίζει με απόφασή του, κατά την κρίση του, την μερίδα των ανίκανων προς εργασία και το υπόλοιπο διανέμεται εξίσου σε όλους τους υπόλοιπους. Το μισό (1/2) του ποσού που αναλογεί με τον τρόπο αυτό, το δικαιούνται τα άρρενα τέκνα που έχουν ηλικία μεταξύ δέκα οκτώ (18) και είκοσι ενός (21) ετών και τα άγαμα θήλεα που υπερβαίνουν το εικοστό πρώτο έτος της ηλικίας τους. Το άλλο μισό διανέμεται μεταξύ των υπολοίπων, προς επαύξηση της μερίδας τους και εάν δεν υπάρχουν τέτοιοι, διανέμεται στους άλλους, σύμφωνα με τα κατωτέρω, δικαιούμενους. β) Εάν ο παθών δεν κατέλιπε τους κατά την περ. α) δικαιούμενους κατιόντες ή κατέλιπε μόνο τέτοιους που δικαιούνται το μισό (1/2) της αποζημίωσης, το διαθέσιμο ποσό της αποζημίωσης περιέρχεται στους απομένοντες και ζώντες σε βάρος του παθόντος ανιόντες. γ) Εάν ο παθών δεν κατέλιπε κατιόντες ή ανιόντες που είναι δικαιούχοι σύμφωνα με τις περ. α) και β), κατέλιπε όμως αδέλφια άγαμα που έχουν ηλικία κατώτερη των δεκαοκτώ (18) ετών, αν πρόκειται για άρρενα και κατώτερη των είκοσι ενός (21) ετών, αν πρόκειται για θήλεα ή χήρες αδελφών ή αδέλφια οποιασδήποτε ηλικίας ανίκανα προς εργασία λόγω σωματικού ή διανοητικού ελαττώματος, το διαθέσιμο ποσό της αποζημίωσης περιέρχεται στα πρόσωπα αυτά, εάν ζούσαν σε βάρος του παθόντα και διανέμεται μεταξύ τους, σύμφωνα με όσα ορίζονται για τους κατιόντες. δ) Εάν ο παθών δεν κατέλιπε σύζυγο ή άλλον από τους συγγενείς που απαριθμήθηκαν ή, αν πρόκειται για αλλοδαπούς, αυτοί δεν διέμεναν στην Ελλάδα κατά τον χρόνο του δυστυχήματος ή εάν δεν διανεμήθηκε μεταξύ αυτών ολόκληρη η αποζημίωση, το διαθέσιμο ποσό της αποζημίωσης επιδιώκεται δικαστικά ή εξώδικα από τον Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και κατατίθεται στην Τράπεζα της Ελλάδος. 3. Μεταξύ των δικαιούχων που προβλέπονται στην περ. α) της παρ. 2 περιλαμβάνονται και οι κατιούσες χήρες, μεταξύ δε των δικαιούχων που προβλέπονται στην περ. γ) της ίδιας παραγράφου περιλαμβάνονται και οι χήρες αδελφές.
ΕΚ Άρθρο 333
Εργατικός Κώδικας
Σχετικότητα: 66.2%
ΕΚ Άρθρο 333: Αποζημίωση καταγγελίας χωρίς προειδοποίηση από τον εργοδότη 1. Εργοδότης που παραμελεί την υποχρέωση προειδοποίησης για καταγγελία σύμβασης εργασίας αορίστου χρόνου εργαζομένου οφείλει να καταβάλει στον απολυόμενο εργαζόμενο αποζημίωση απόλυσης ως κατωτέρω, εκτός αν οφείλεται μεγαλύτερη αποζημίωση βάσει σύμβασης ή εθίμου, ως εξής: ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΕΩΝ ΕΡΓ ΑΖΟΜΕΝΩΝ Χρόνος υπηρεσίας στον ίδιο εργοδότη Ποσό αποζημίωσης 1 έτος συμπληρωμένο έως 4 έτη 2 μηνών αποζημίωση 4 έτη συμπληρωμένα έως 6 έτη 3 μηνών αποζημίωση 6 έτη συμπληρωμένα έως 8 έτη 4 μηνών αποζημίωση 8 έτη συμπληρωμένα έως 10 έτη 5 μηνών αποζημίωση 10 έτη συμπληρωμένα 6 μηνών αποζημίωση 11 έτη συμπληρωμένα 7 μηνών αποζημίωση 12 έτη συμπληρωμένα 8 μηνών αποζημίωση 13 έτη συμπληρωμένα 9 μηνών αποζημίωση 14 έτη συμπληρωμένα 10 μηνών αποζημίωση 15 έτη συμπληρωμένα 11 μηνών αποζημίωση 16 έτη συμπληρωμένα και άνω 12 μηνών αποζημίωση Ο υπολογισμός της ως άνω αποζημίωσης γίνεται με βάση τις τακτικές αποδοχές του τελευταίου μήνα υπό καθεστώς πλήρους απασχόλησης. Το δεύτερο εδάφιο της παρ. 1 του άρθρου 338 εξακολουθεί να ισχύει. 2. Ως τακτικές αποδοχές του εργαζομένου θεωρούνται ο μισθός και κάθε άλλη παροχή, εφόσον δίδεται αντί μισθού, όπως παροχές σε είδος, προμήθειες κ.λπ. . Ποσοστά επί κερδών ή εισπράξεων ή συμμετοχή άλλης φύσης στην επιχείρηση, εφόσον χορηγούνται ανεξάρτητα από την κανονική αμοιβή της εργασίας, δεν θεωρούνται τακτικές αποδοχές, εκτός αν υπάρχει αντίθετη συμφωνία ή έθιμο. 3. Για εργαζομένους με σχέση εργασίας αορίστου χρόνου που απασχολούνται και έχουν συμπληρώσει στις 12 Νοεμβρίου 2012 στον ίδιο εργοδότη προϋπηρεσία άνω των δεκαεπτά (17) ετών, καταβάλλεται αποζημίωση απόλυσης επιπλέον της προβλεπόμενης στην προηγούμενη περίπτωση αποζημίωσης, οποτεδήποτε κι αν απολυθούν κατά την εξής αναλογία: Για 17 έτη προϋπηρεσίας συμπληρωμένα 1 μηνός αποζημίωση Για 18 έτη προϋπηρεσίας συμπληρωμένα 2 μηνών αποζημίωση Για 19 έτη προϋπηρεσίας συμπληρωμένα 3 μηνών αποζημίωση Για 20 έτη προϋπηρεσίας συμπληρωμένα 4 μηνών αποζημίωση Για 21 έτη προϋπηρεσίας συμπληρωμένα 5 μηνών αποζημίωση Για 22 έτη προϋπηρεσίας συμπληρωμένα 6 μηνών αποζημίωση Για 23 έτη προϋπηρεσίας συμπληρωμένα 7 μηνών αποζημίωση Για 24 έτη προϋπηρεσίας συμπληρωμένα 8 μηνών αποζημίωση Για 25 έτη προϋπηρεσίας συμπληρωμένα 9 μηνών αποζημίωση Για 26 έτη προϋπηρεσίας συμπληρωμένα 10 μηνών αποζημίωση Για 27 έτη προϋπηρεσίας συμπληρωμένα 11 μηνών αποζημίωση Για 28 έτη προϋπηρεσίας και άνω 12 μηνών αποζημίωση Για τον ανωτέρω υπολογισμό λαμβάνονται υπόψη: i) ο χρόνος προϋπηρεσίας που είχε συμπληρώσει ο εργαζόμενος στις 12 Νοεμβρίου 2012 ανεξάρτητα από το χρόνο απόλυσης του, και ii) οι τακτικές αποδοχές του τελευταίου μήνα υπό καθεστώς πλήρους απασχόλησης που δεν υπερβαίνουν το ποσό των δύο χιλιάδων (2.000) ευρώ. Σε περίπτωση που συντρέχουν οι προϋποθέσεις της παρ. 2 του άρθρου 335, λαμβάνονται υπόψη για τον ανωτέρω υπολογισμό οι τακτικές αποδοχές του τελευταίου μήνα υπό καθεστώς πλήρους απασχόλησης, με την επιφύλαξη του δευτέρου εδαφίου της παρ. 1 του άρθρου 338. 4. Από τις 12 Νοεμβρίου 2012 οποιαδήποτε διάταξη ευνοϊκότερη των παρ. 1 και 3 προσαρμόζεται στα προβλεπόμενα από αυτές όρια.
ΚΠολΔ Άρθρο 692
Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας
Σχετικότητα: 66.2%
ΚΠολΔ Άρθρο 692: 1. Το δικαστήριο διατάζει τα ασφαλιστικά μέτρα που κατά την κρίση του αρμόζουν σε κάθε περίπτωση, και δεν έχει υποχρέωση να διατάξει το μέτρο που ζητείται. 2. Για την εξασφάλιση ή τη διατήρηση του ίδιου δικαιώματος μπορούν να διαταχθούν περισσότερα ασφαλιστικά μέτρα, αν είναι αναγκαίο. 3. Περισσότερα ασφαλιστικά μέτρα από όσα είναι αναγκαία για να αποφευχθεί επικείμενος κίνδυνος ή για να ρυθμιστεί επείγουσα περίπτωση δεν πρέπει να διατάσσονται και ανάμεσα σε περισσότερα πρέπει να προτιμάται εκείνο που είναι το λιγότερο πιεστικό. 4. Τα ασφαλιστικά μέτρα δεν πρέπει να συνίστανται στην ικανοποίηση του δικαιώματος του οποίου ζητείται η εξασφάλιση ή η διατήρηση. 5. Τα ασφαλιστικά μέτρα δεν πρέπει να προσβάλλουν δικαιώματα τρίτων, ιδίως αν το ασφαλιζόμενο δικαίωμα εξαρτάται από αίρεση ή προθεσμία. [6. προστεθείσα με το άρθρο 23 του Ν. 1941/1991 και τροποποιηθείσα εν συνεχεία με την παρ. 4 άρθρου 28 Ν. 2085/1992 (ΦΕΚ Α' 170), καταργήθηκε με την παρ. 4 του άρθρου 32 Ν. 2172/1993].
ΚΠολΔ Άρθρο 591
Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας
Σχετικότητα: 66.2%
ΚΠολΔ Άρθρο 591: 1. Τα άρθρα 1 έως 590 εφαρμόζονται και στις ειδικές διαδικασίες, εκτός αν αντιβαίνουν προς τις ειδικές διατάξεις των διαδικασιών αυτών. Αν στις ειδικές αυτές διατάξεις δεν ορίζεται διαφορετικά: α) Η προθεσμία για την κλήτευση των διαδίκων είναι τριάντα (30) ημέρες και αν ο διάδικος που καλείται ή κάποιος από τους ομοδίκους διαμένει στο εξωτερικό ή είναι άγνωστης διαμονής, εξήντα (60) ημέρες πριν από τη συζήτηση. β) Η παρέμβαση, η προσεπίκληση και η ανακοίνωση ασκούνται, με ποινή απαραδέκτου, με δικόγραφο, που κατατίθεται στη γραμματεία του δικαστηρίου, στο οποίο εκκρεμεί η δίκη και επιδίδεται στους διαδίκους τουλάχιστον δέκα (10) ημέρες πριν από τη συζήτηση, η οποία ορίζεται υποχρεωτικά κατά την ημερομηνία συζήτησης της κύριας υπόθεσης. Παρέμβαση μετά από προσεπίκληση ή ανακοίνωση κατατίθεται και επιδίδεται στους διαδίκους, τουλάχιστον πέντε (5) ημέρες πριν από τη συζήτηση. γ) Οι προτάσεις κατατίθενται το αργότερο κατά τη συζήτηση. δ) Τα περιεχόμενα στις προτάσεις μέσα επίθεσης και άμυνας προτείνονται συνοπτικώς και προφορικά και καταχωρίζονται στα πρακτικά συζητήσεως, διαφορετικά είναι απαράδεκτα. ε) Οι διάδικοι το αργότερο κατά τη συζήτηση στο ακροατήριο προσάγουν όλα τα αποδεικτικά τους μέσα. στ) Οι διάδικοι μπορούν έως τη δωδέκατη ώρα της πέμπτης εργάσιμης ημέρας από τη συζήτηση να καταθέσουν προσθήκη στις προτάσεις τους, με την οποία αξιολογούνται οι αποδείξεις, προτείνονται ισχυρισμοί και προσκομίζονται ένορκες βεβαιώσεις, έγγραφα και γνωμοδοτήσεις κατά το άρθρο 390 μόνο για την αντίκρουση ισχυρισμών που προτάθηκαν. ζ) Ανταγωγή, αντέφεση και πρόσθετοι λόγοι έφεσης και αναψηλάφησης ασκούνται με ποινή απαραδέκτου με δικόγραφο, που κατατίθεται στη γραμματεία του δικαστηρίου, στο οποίο απευθύνονται και επιδίδεται στον αντίδικο τουλάχιστον οκτώ (8) ημέρες πριν από τη συζήτηση, η οποία ορίζεται υποχρεωτικά κατά την ημερομηνία συζήτησης της κύριας υπόθεσης. 2. Ενώπιον των πρωτοβάθμιων δικαστηρίων η συζήτηση είναι προφορική. Με εξαίρεση τις διαφορές από την οικογένεια, τον γάμο και την ελεύθερη συμβίωση, οι διάδικοι μπορούν, κατ' εφαρμογήν της παρ. 2 του άρθρου 242, να συμφωνήσουν μόνο με κοινή δήλωση ότι δεν θα παραστούν στη συζήτηση. Η δήλωση υπογράφεται από τους πληρεξουσίους δικηγόρους όλων των μερών, κατατίθεται με τις προτάσεις το αργότερο ως την παραμονή της δικασίμου και ισχύει μόνο για τη συγκεκριμένη δικάσιμο. 3. Το δικαστήριο ζητεί τις αναγκαίες πληροφορίες και διασαφήσεις από τους διαδίκους ή τους εκπροσώπους τους και τους εξετάζει κατά την κρίση του σύμφωνα με τα άρθρα 415 επ. «4. Το δικαστήριο, αν είναι αναγκαίο, με διάταξή του, διατάσσει αυτοψία ή πραγματογνωμοσύνη κατ’ ανάλογη εφαρμογή των παρ. 5 και 8 του άρθρου 237.» 5. Η οριστική απόφαση εκδίδεται με βάση τα αποδεικτικά μέσα που οι διάδικοι έχουν προσκομίσει και τις αποδείξεις που έχουν διεξαχθεί στο ακροατήριο. 6. Αν η υπόθεση δεν υπάγεται στη διαδικασία κατά την οποία έχει εισαχθεί, το δικαστήριο αποφαίνεται γι' αυτό αυτεπαγγέλτως και διατάζει την εκδίκαση της υπόθεσης, κατά τη διαδικασία σύμφωνα με την οποία δικάζεται. 7. Κατά την εκδίκαση της ανακοπής ερημοδικίας, της έφεσης και της αναψηλάφησης, εφαρμόζονται οι διατάξεις που ισχύουν για την εκδίκαση της υπόθεσης, επί της οποίας εκδόθηκε η απόφαση που προσβάλλεται με το ένδικο μέσο. Σε περίπτωση ερημοδικίας του ανακόπτο ντος, του εκκαλούντος, του αντεκκαλούντος ή του αιτούντος την αναψηλάφηση, το αντίστοιχο ένδικο μέσο απορρίπτεται. Η αναίρεση εκδικάζεται σύμφωνα με τις γενικές διατάξεις, εκτός αν προβλέπεται διαφορετικά στις διατάξεις των άρθρων 591 έως 645. 8. Τα άρθρα 466 έως 471 δεν εφαρμόζονται στις ειδικές διαδικασίες..
ΚΠολΔ Άρθρο 561
Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας
Σχετικότητα: 66.0%
ΚΠολΔ Άρθρο 561: 1. Η εκτίμηση από το δικαστήριο της ουσίας πραγματικών γεγονότων και ιδιαίτερα του περιεχομένου εγγράφων δεν υπόκειται στον έλεγχο του Αρείου Πάγου, εκτός αν παραβιάστηκαν κανόνες δικαίου, στους οποίους συμπεριλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί ή αν υπάρχει λόγος αναίρεσης κατά το άρθρο 559 αριθ. 19 και 20. 2. Η εκτίμηση του περιεχομένου διαδικαστικών εγγράφων της ίδιας ή άλλης δίκης, ιδίως αγωγών, παρεμβάσεων, ένδικων μέσων, προτάσεων ή δικαστικών αποφάσεων, ελέγχεται από τον Άρειο Πάγο.
ΚΠολΔ Άρθρο 191
Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας
Σχετικότητα: 66.0%
ΚΠολΔ Άρθρο 191: 1. Όταν το δικαστήριο αποφασίζει οριστικά για ολόκληρη την κύρια ή την παρεμπίπτουσα δίκη ή για ένα μέρος της, πρέπει, εφόσον έχει υποβληθεί ο κατάλογος του άρθρου 190, να περιλάβει διάταξη στην απόφαση για την υποχρέωση της πληρωμής των εξόδων, καθορίζοντας και το ποσό τους. 2. Αν δεν υποβληθεί ο κατάλογος εξόδων, το δικαστήριο προχωρεί στην εκκαθάρισή τους, αν έχει υποβληθεί αίτημα για την επιδίκασή τους. 3. Αν η απόφαση δεν περιέχει διάταξη για τα έξοδα, μπορεί να υποβληθεί σχετική αίτηση στο ίδιο δικαστήριο.
ΑΚ Άρθρο 60
Αστικός Κώδικας
Σχετικότητα: 65.6%
ΑΚ Άρθρο 60: Δικαίωμα στα προϊόντα της διάνοιας Όποιος προσβάλλεται παράνομα στο αποκλειστικό δικαίωμά του επάνω στα προϊόντα της διάνοιάς του έχει δικαίωμα να απαιτήσει κατά τους όρους του νόμου, να αρθεί η προσβολή και να μην επαναληφθεί στο μέλλον. Αξίωση αποζημίωσης σύμφωνα με τις διατάξεις για τις αδικοπραξίες δεν αποκλείεται.
ΕΚ Άρθρο 65
Εργατικός Κώδικας
Σχετικότητα: 65.6%
ΕΚ Άρθρο 65: Δικαιώματα θιγομένων - Αποτελέσματα επί παραβίασης της απαγόρευσης βίας και παρενόχλησης 1. Κάθε πρόσωπο του άρθρου 59 που θίγεται από περιστατικό βίας και παρενόχλησης σε βάρος του κατά το άρθρο 60, ακόμη και αν έχει λήξει η σχέση, στο πλαίσιο της οποίας φέρεται ότι εκδηλώθηκε σε βάρος του το περιστατικό ή η συμπεριφορά, έχει δικαίωμα, πέραν της δικαστικής προστασίας, προσφυγής ενώπιον της Επιθεώρησης Εργασίας και του Συνηγόρου του Πολίτη, ως φορέα προώθησης και εποπτείας της αρχής της ίσης μεταχείρισης, σύμφωνα με τα Κεφάλαια Α ’ και Β’ του Τμήματος Ι του παρόντος Μέρους, καθώς και υποβολής καταγγελίας εντός της επιχείρησης κατά την πολιτική του άρθρου 63. 2. Όταν εργαζόμενος ή με άλλη σχέση απασχολούμενος κατά το άρθρο 59 παραβιάζει την απαγόρευση βίας και παρενόχλησης του άρθρου 60, ο εργοδότης υποχρεούται να λάβει τα απαραίτητα πρόσφορα και ανάλογα μέτρα κατά περίπτωση σε βάρος του καταγγελλόμενου, προκειμένου να εμποδιστεί και να μην επαναληφθεί παρόμοιο περιστατικό ή συμπεριφορά. Τα μέτρα αυτά μπορεί να περιλαμβάνουν τη σύσταση συμμόρφωσης, την αλλαγή θέσης, ωραρίου, τόπου ή τρόπου παροχής εργασίας ή την καταγγελία της σχέσης απασχόλησης ή συνεργασίας, με την επιφύλαξη της απαγόρευσης της κατάχρησης δικαιώματος του άρθρου 281 ΑΚ. 3. Κάθε πρόσωπο του άρθρου 59 που υφίσταται περιστατικό βίας και παρενόχλησης σε βάρος του, έχει δικαίωμα να αποχωρήσει από τον εργασιακό χώρο για εύλογο χρόνο, χωρίς στέρηση μισθού ή άλλη δυσμενή συνέπεια, εφόσον κατά την εύλογη πεποίθησή του υφίσταται επικείμενος σοβαρός κίνδυνος για τη ζωή, την υγεία ή την ασφάλειά του, ιδίως, όταν ο εργοδότης είναι ο δράστης τέτοιας συμπεριφοράς ή όταν δεν λαμβάνει τα απαραίτητα πρόσφορα μέτρα κατά την παρ. 2, ώστε να αποκαταστήσει την εργασιακή ειρήνη, ή όταν τα μέτρα αυτά δεν είναι ικανά για να σταματήσουν τη συμπεριφορά βίας και παρενόχλησης. Στην περίπτωση αυτή, ο αποχωρών υποχρεούται να ενημερώσει προηγουμένως τον εργοδότη εγγράφως, αναφέροντας το περιστατικό βίας και παρενόχλησης και τα περιστατικά που αιτιολογούν την πεποίθησή του, ότι επίκειται σοβαρός κίνδυνος για τη ζωή, την υγεία ή την ασφάλειά του. Εφόσον δεν υφίσταται ή έχει παύσει να υφίσταται ο κίνδυνος και το πρόσωπο της παρ. 3 αρνείται να επιστρέψει στον εργασιακό χώρο, ο εργοδότης μπορεί να προσφύγει στην Επιθεώρηση Εργασίας με αίτημα την επίλυση της διαφοράς. Στην περίπτωση αυτή εφαρμόζεται το άρθρο 570. 4. Όταν εργοδότης ή πρόσωπο που ασκεί το διευθυντικό δικαίωμα ή εκπροσωπεί τον εργοδότη παραβιάζει την απαγόρευση βίας και παρενόχλησης του άρθρου 60 κατά τη σύναψη ή άρνηση σύναψης της έννομης σχέσης με πρόσωπο του άρθρου 59 ή κατά την εξέλιξη, διάρκεια ή λύση αυτής, παραβιάζει την εργατική νομοθεσία και επιβάλλονται σε βάρος του οι διοικητικές κυρώσεις της περ. α) της παρ. 2 του άρθρου 573. 5. Σε κάθε περίπτωση, η παραβίαση της κατά το άρθρο 60 απαγόρευσης γεννά εκτός των άλλων αξίωση για πλήρη αποζημίωση του θιγόμενου προσώπου, η οποία καλύπτει τη θετική και αποθετική του ζημία, καθώς και την ηθική βλάβη.
ΠΚ Άρθρο 80Α
Ποινικός Κώδικας
Σχετικότητα: 65.1%
ΠΚ Άρθρο 80Α: Επιμέτρηση και απότιση χρηματικής ποινής 1. Κάθε ποινή φυλάκισης μέχρι δύο (2) ετών, αν το δικαστήριο κρίνει ότι δεν υπάγεται στις προϋποθέσεις εφαρμογής των άρθρων 99 και 104 Α, μετατρέπεται σε χρηματική ποινή, υπολογίζοντας κάθε ημέρα σε ποσό από δέκα (10) έως εκατό (100) ευρώ, εκτός αν το δικ αστήριο, με την απόφασή του, κρίνει ότι απαιτείται η πραγματική της έκτιση εν όλω ή εν μέρει, για να αποτραπεί ο δράστης από την τέλεση νέων αξιόποινων πράξεων. Η παρ. 1 του άρθρου 80 για το ύψος της μετατροπής εφαρμόζεται αναλόγως. 2. Αν ο καταδικασθείς αδυνατεί να καταβάλει αμέσως το σύνολο της χρηματικής ποινής ή η καταβολή της συνεπάγεται την αδυναμία καταβολής της αποζημίωσης στο θύμα, το δικαστήριο καθορίζει, και αυτεπαγγέλτως, προθεσμία, όχι μεγαλύτερη από τρία (3) έτη, ώστε μέσα σε αυτήν να καταβάλει σε δόσεις ή εφάπαξ την ποινή του. 3. Αν η αδυναμία καταβολής της χρηματικής ποινής ή των δόσεων αυτής οφείλεται σε ουσιώδη αλλαγή των όρων της προσωπικής και οικονομικής κατάστασης του καταδικασθέντος μετά την επιβολή της ποινής, ο καταδικασθείς μπορεί να ζητήσει από το δικαστήριο που εξέδωσε την απόφαση: α) προθεσμία καταβολής της χρηματικής ποινής ή επέκταση αυτής, η οποία δεν μπορεί να υπερβαίνει συνολικά τα πέντε (5) έτη, ή β) αντικατάσταση της χρηματικής ποινής από την προσφορά κοινωφελούς εργασίας, στο μέτρο που ορίζει το δικαστήριο σύμφωνα με το άρθρο 104Α. Κάθε συγκεκριμένο αίτημα μπορεί να υποβληθεί μία (1) μόνο φορά. 4. Σε περίπτωση εφάπαξ καταβολής της χρηματικής ποινής που προέρχεται από μετατροπή ποινής φυλάκισης, χωρίς εφαρμογή των παρ. 2 και 3, δεν εφαρμόζονται οι διατάξεις που προβλέπουν προσαύξησή της.
1593/2024
2024Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 95.3%
Τροχαίο σε κατοικημένη περιοχή στις 19.9.2012 και ώρα 11:20 σε μονόδρομο πλάτους 6,8 μ., με πεζοδρόμια 4,5 μ. (δεξιά) και 0,80 μ. (αριστερά), λωρίδα στάθμευσης ταξί (Ρ-70) και όριο ταχύτητας 50 χλμ./ώρα. Ήταν ημέρα, ξηρό οδόστρωμα, καλή ορατότητα, αυξημένη κυκλοφορία, χωρίς διάβαση πεζών. Πεζή διέσχιζε κάθετα εκτός διάβασης, πλησίον διασταύρωσης με άλλο μονόδρομο (πλάτος 5,5 μ., διαβάσεις και σήμανση Ρ-2, Ρ-47). Οδηγός ΙΧ που εισήλθε με αριστερή στροφή δεν αντιλήφθηκε την πεζή και την χτύπησε με τον αριστερό καθρέπτη, ρίχνοντάς την στο οδόστρωμα. Συντρέχουσα αμέλεια: 80% οδηγός, 20% πεζή. Τραυματισμός: κάταγμα αυχένα αριστερού μηριαίου, νοσηλεία 19.9.2018-21.9.2018, χειρουργείο με 3 βίδες ASNIS. Ακινησία και αποφόρτιση σκέλους επί μήνες, κινητοποίηση με περιπατητήρα/βακτηρίες έως 7/2019, ανάγκη 24ωρης βοήθειας. Μόνιμες ουλές: 13×1 εκ. συμφυτική, και υποδόρια μάζα έως 7 εκ., επώδυνες και αισθητικά δυσμορφικές. Προβλέπεται επανορθωτική πλαστική επέμβαση σε ιδιωτική κλινική. Το όχημα ήταν ασφαλισμένο αστικής ευθύνης.
Το άρθρο 932 ΑΚ επιτρέπει την επιδίκαση εύλογης χρηματικής ικανοποίησης για ηθική βλάβη, με κριτήρια το είδος και την έκταση της προσβολής, τις συνθήκες, το πταίσμα και την κοινωνικοοικονομική κατάσταση, ενώ η κρίση κατ’ αρχήν δεν ελέγχεται αναιρετικά (άρθρο 561 §1 ΚΠολΔ). Πλην, η αρχή της αναλογικότητας (άρθρα 2 §1 και 25 Συντ.) επιβάλλει να μην υπερβαίνονται τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας, ο δε αναιρετικός έλεγχος χωρεί κατά το άρθρο 559 αριθ. 1 και 19 ΚΠολΔ. Το δικαστήριο δέχθηκε ότι σε τροχαίο της 19.9.2012, με συντρέχουσα αμέλεια 80% οδηγού και 20% πεζής, η παθούσα υπέστη κάταγμα αυχένα μηριαίου, νοσηλεύτηκε 19.9.2018-21.9.2018, χειρουργήθηκε με 3 βίδες, ήταν πλήρως ανίκανη έως 7/2019, χρειάστηκε 24ωρη βοήθεια, φέρει ουλές 13×1 εκ. και υποδόρια μάζα έως 7 εκ., με λειτουργικά/αισθητικά προβλήματα και ανάγκη επανορθωτικής πλαστικής. Το Εφετείο καθόρισε τη χρηματική ικανοποίηση σε 8.000 ευρώ. Εφαρμόζοντας την αρχή της αναλογικότητας και τα κριτήρια του άρθρου 932 ΑΚ, το Δικαστήριο έκρινε ότι το ποσό των 8.000 ευρώ, κατά την κοινή πείρα και δικαστηριακή πρακτική, υπολείπεται καταφανώς των συνηθισμένων σε ανάλογες περιπτώσεις, υπερβαίνοντας τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας, και συνεπώς στοιχειοθετεί ευθεία παραβίαση ελεγκτέα αναιρετικά.
Το επιδικασθέν ποσό χρηματικής ικανοποίησης (8.000 ευρώ) ήταν προδήλως χαμηλό, σε σύγκριση με τα συνήθως επιδιδόμενα σε ανάλογες περιπτώσεις, με βάση την κοινή πείρα και τη δικαστηριακή πρακτική, ενόψει της σοβαρότητας του τραυματισμού, της μακράς ανικανότητας έως 7/2019, της ανάγκης 24ωρης βοήθειας, των μόνιμων ουλών και της προοπτικής επανορθωτικής πλαστικής. Έτσι, το Εφετείο υπερέβη τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας και παραβίασε την αρχή της αναλογικότητας (άρθρα 2 §1 και 25 Συντ.), στοιχειοθετώντας πλημμέλεια του άρθρου 559 αριθ. 1 ΚΠολΔ. Κατόπιν αυτού, ο μοναδικός λόγος αναιρέσεως κρίθηκε βάσιμος και η απόφαση αναιρέθηκε κατά το κεφάλαιο της ηθικής βλάβης, με παραπομπή.
Δέχεται την από ...2022 αίτηση αναιρέσεως κατά της υπ' αριθμ. ...2022 τελεσιδίκου αποφάσεως του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. Αναιρεί την υπ' αριθμ. ...2022 τελεσίδικη απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών, κατά το αναφερόμενο στο σκεπτικό κεφάλαιο. Παραπέμπει την υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση, κατά το ως άνω αναιρεθέν κεφάλαιο, στο ίδιο Δικαστήριο, συγκροτούμενο από άλλον Δικαστή, πλην εκείνου που εξέδωσε την αναιρούμενη απόφαση. Διατάσσει την επιστροφή στην αναιρεσείουσα του παραβόλου, που κατέθεσε για την άσκηση της αιτήσεως αναιρέσεως. Και Καταδικάζει την αναιρεσίβλητη στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσείουσας, το ποσό των οποίων ορίζει σε τρεις χιλιάδες ευρώ (3.000€).
1153/2025
2025Άρειος ΠάγοςΕργατικό ΔίκαιοΑστικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 95.1%
Εργαζόμενος, ηλικίας 63 ετών, με ειδικότητα τεχνικού πεδίου, προσλήφθηκε την 01.03.2015. Στις 08.02.2016, ενώ εκτελούσε εργασία μικτονόμησης σε ύψος 3 μέτρων επί τροχήλατης μεταλλικής κλίμακας με μηχανισμό ακινητοποίησης, συνάδελφος απενεργοποίησε τη διάταξη ακινητοποίησης και μετακίνησε απότομα την κλίμακα χωρίς να παρατηρήσει την παρουσία του εργαζομένου. Ο εργαζόμενος έπεσε στο έδαφος και υπέστη κάταγμα Ο3 οσφυϊκού σπονδύλου και εξάρθρημα ποδοκνημικής. Νοσηλεύθηκε επί δύο εβδομάδες στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Αττικόν και στη συνέχεια υπεβλήθη σε χειρουργική επέμβαση σπονδυλοδεσίας/αποσυμπίεσης σπονδύλων Ο1-Ο4 σε ιδιωτική κλινική. Παρέμεινε σε κλινοστατισμό επί ενάμιση μήνα, χρησιμοποίησε αναπηρικό αμαξίδιο, περιπατητήρα και βακτηρίες έως Δεκέμβριο 2016. Ήταν ανίκανος για εργασία επί 29 μήνες (έως 14.07.2018). Έλαβε πρόσθετη αποζημίωση 30.000 ευρώ λόγω πρόσκαιρης ανικανότητας και αποχώρησε με πρόγραμμα εθελουσίας εξόδου λαμβάνοντας 130.840 ευρώ.
Το άρθρο 932 ΑΚ προβλέπει ότι το δικαστήριο καθορίζει το ύψος της χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης με βάση κριτήρια όπως το είδος της προσβολής, την έκταση της βλάβης, τις συνθήκες τέλεσης της αδικοπραξίας, τη βαρύτητα του πταίσματος, το τυχόν συντρέχον πταίσμα του δικαιούχου και την οικονομική και κοινωνική κατάσταση των διαδίκων. Η κρίση αυτή πρέπει να τηρεί την αρχή της αναλογικότητας (άρθρα 2 παρ. 1 και 25 Συντάγματος) και να μην υπερβαίνει τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι ο εργαζόμενος, ηλικίας 63 ετών, υπέστη κάταγμα Ο3 οσφυϊκού σπονδύλου και εξάρθρημα ποδοκνημικής, νοσηλεύθηκε επί δύο εβδομάδες, υπεβλήθη σε χειρουργική επέμβαση σπονδυλοδεσίας, παρέμεινε σε κλινοστατισμό επί ενάμιση μήνα, ήταν ανίκανος για εργασία επί 29 μήνες, έλαβε 30.000 ευρώ πρόσθετη αποζημίωση και 130.840 ευρώ από εθελουσία έξοδο. Εφαρμόζοντας τα κριτήρια του άρθρου 932 ΑΚ, το Εφετείο επιδίκασε 20.000 ευρώ ως χρηματική ικανοποίηση. Το ποσό αυτό υπερβαίνει τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας και παραβιάζει την αρχή της αναλογικότητας, καθώς υπολείπεται καταφανώς των συνήθως επιδικαζομένων σε παρόμοιες περιπτώσεις, κατά την κοινή πείρα και τη δικαστηριακή πρακτική.
Η αίτηση αναίρεσης έγινε δεκτή διότι το Εφετείο, επιδικάζοντας ως εύλογη χρηματική ικανοποίηση το ποσό των 20.000 ευρώ για ηθική βλάβη από εργατικό ατύχημα με σοβαρό τραυματισμό (κάταγμα οσφυϊκού σπονδύλου, χειρουργική επέμβαση σπονδυλοδεσίας, 29 μήνες ανικανότητα για εργασία), υπερέβη τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας και παραβίασε την αρχή της αναλογικότητας του άρθρου 25 παρ. 1 του Συντάγματος. Το επιδικασθέν ποσό υπολείπεται καταφανώς των συνήθως επιδικαζομένων σε παρόμοιες περιπτώσεις κατά την κοινή πείρα, τη δικαστηριακή πρακτική και την περί δικαίου συνείδηση, παραβιάζοντας έτσι ευθέως και εκ πλαγίου το άρθρο 932 ΑΚ.
Αναιρεί την με αριθμό 5030/2021 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. Παραπέμπει την υπόθεση, ως προς το παραπάνω κεφάλαιο, προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο δικαστήριο, το οποίο θα συγκροτηθεί από δικαστή άλλον, εκτός εκείνου που δίκασε. Επιβάλλει σε βάρος της αναιρεσίβλητης τα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων τριακοσίων (2.300) ευρώ.
12/2020
2020Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 95.1%
Στις 30-11-2010, περί 10:45, οδηγός δίκυκλης μοτοσικλέτας κινούνταν σε οδό κατοικημένης περιοχής με όριο 30 χλμ/ώρα, οδόστρωμα πλάτους 16,5 μ. (7,25 μ. ανά ρεύμα), ευθύ τμήμα, ξηρό, με σταθμευμένα οχήματα δεξιά. Η ταχύτητά του υπερέβαινε τα 50 χλμ/ώρα. Οδηγός ΙΧ σε καθέτως διασταυρούμενη οδό με σήμανση STOP και υποχρεωτική δεξιά στροφή επιχείρησε παράνομη αριστερή στροφή και εισήλθε στο ρεύμα πορείας της μοτοσικλέτας, καταλαμβάνοντας περίπου 3,5 μ. από το πλάτος. Ο οδηγός του δικύκλου φρέναρε και έκανε ελαφρό αριστερό ελιγμό, απώλεσε τον έλεγχο και ανετράπη. Προκλήθηκαν κακώσεις: κάταγμα κνημιαίων σπονδύλων αριστερού γόνατος, κάταγμα κεφαλής κερκίδας δεξιά, κάταγμα σκαφοειδούς δεξιάς πηχεοκαρπικής. Νοσηλεύθηκε 9 ημέρες, υπεβλήθη σε εξωτερική οστεοσύνθεση τύπου Illizarov (αφαιρέθηκε 6/2011) και γύψο. ΚΕΠΑ πιστοποίησε αναπηρία 42% από 2-7-2015 έως 31-7-2017. Απαιτείται ολική αρθροπλαστική αριστερού γόνατος. Περιορισμοί: αποφυγή βαρέων εργασιών, πολύωρης ορθοστασίας, χρήσης σκάλας, γονάτισμα, αθλήματα με καταπόνηση κάτω άκρων. Κατοικεί σε διαμέρισμα τρίτου ορόφου και εγκατέστησε ανυψωτικό μηχάνημα (κόστος 11.300 ευρώ).
Το άρθρο 932 ΑΚ επιτρέπει επιδίκαση εύλογης χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης, με κριτήρια το είδος της προσβολής, τη βαρύτητα πταίσματος, συνυπαιτιότητα και την οικονομική-κοινωνική κατάσταση. Η αρχή της αναλογικότητας (άρθρα 2 §1 και 25 §1 Συντ.) επιβάλλει το ποσό να μην υπερβαίνει ή υπολείπεται των ακραίων ορίων διακριτικής ευχέρειας. Παράβαση ελέγχεται αναιρετικά κατά τα άρθρα 559 αρ. 1 και 19 ΚΠολΔ. Παράλληλα, το άρθρο 931 ΑΚ απαιτεί αναπηρία/παραμόρφωση που επιδρά στο μέλλον, ενώ τα άρθρα 298 και 929 ΑΚ επιβάλλουν αποζημίωση μόνο για αναγκαίες δαπάνες. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι το ατύχημα συνέβη σε κατοικημένη οδό (όριο 30 χλμ/ώρα), με παράνομη είσοδο αυτοκινήτου στο ρεύμα και ταχύτητα της μοτοσικλέτας άνω των 50 χλμ/ώρα. Ο παθών υπέστη κατάγματα, νοσηλεύτηκε 9 ημέρες, υποβλήθηκε σε Illizarov, είχε πιστοποιημένη αναπηρία 42% για 2/7/2015–31/7/2017 και ανάγκη ολικής αρθροπλαστικής γόνατος, με λειτουργικούς περιορισμούς και επαγγελματική ιδιότητα εμπόρου. Εφαρμόζοντας τα ανωτέρω, έκρινε ότι το ποσό των 7.000 ευρώ για ηθική βλάβη είναι δυσανάλογα μικρό κατά κοινή πείρα και δικαστηριακή πρακτική, υπερβαίνοντας τα ακραία όρια διακριτικής ευχέρειας. Αντίθετα, η απαίτηση του άρθρου 931 ΑΚ απορρίφθηκε διότι η αναπηρία δεν κρίθηκε μόνιμη ούτε επηρεάζει το μέλλον, και η δαπάνη 11.300 ευρώ για ανυψωτικό δεν ήταν αναγκαία κατά τα άρθρα 298 και 929 ΑΚ.
Έγινε δεκτός ο λόγος αναίρεσης από τους αριθ. 1 και 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, διότι το επιδικασθέν ποσό των 7.000 ευρώ για εύλογη χρηματική ικανοποίηση (άρθρο 932 ΑΚ) παραβίασε την αρχή της αναλογικότητας και υπερέβη τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας, λαμβανομένων υπόψη των συνθηκών του ατυχήματος, του βαθμού συνυπαιτιότητας, της βαρύτητας και διάρκειας των σωματικών βλαβών, του μεγάλου διαστήματος αποθεραπείας, της ηλικίας και της επαγγελματικής κατάστασης του παθόντος. Οι λοιποί λόγοι απορρίφθηκαν: α) για τη συνυπαιτιότητα, το δικαστήριο ουσίας παρείχε πλήρεις και σαφείς αιτιολογίες χωρίς παράβαση διδαγμάτων κοινής πείρας, β) για το άρθρο 931 ΑΚ, δεν αποδείχθηκε μόνιμη αναπηρία ή δυσμενής επίδραση στο μέλλον (αναπηρία 42% μόνο για 2/7/2015–31/7/2017), γ) η δαπάνη 11.300 ευρώ για ανυψωτικό δεν ήταν αναγκαία κατά τα άρθρα 298 και 929 ΑΚ.
Αναιρεί τη με αριθμό 26/2017 οριστική απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης, κατά το αναφερόμενο στο αιτιολογικό της παρούσης κεφάλαιο. Παραπέμπει την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση, κατά το αναιρούμενο τμήμα, στο ίδιο Εφετείο, συντιθέμενο από άλλο Δικαστή. Καταδικάζει την αναιρεσίβλητη στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων του αναιρεσείοντος, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ. Και Διατάσσει την απόδοση του παραβόλου στον καταθέσαντα αναιρεσείοντα.
869/2020
2020Άρειος ΠάγοςΔικονομικό ΔίκαιοΑστικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 95.1%
Σύγκρουση αυτοκινήτου με δίκυκλη μοτοσικλέτα προκάλεσε σωματικές βλάβες στον οδηγό της μοτοσικλέτας. Η υπαιτιότητα ανήκε αποκλειστικά στην οδηγό του αυτοκινήτου, το οποίο ήταν ασφαλισμένο έναντι τρίτων σε ασφαλιστική εταιρία. Ο παθών, ηλικίας 63 ετών, διακομίστηκε σε νοσοκομείο στις 7-4-2016 και νοσηλεύθηκε έως 18-4-2016 με ανοιχτό κάταγμα διάφυσης αριστερής κνήμης, κάταγμα κεφαλής περόνης και κάταγμα έξω κνημιαίου κονδύλου. Υποβλήθηκε σε ενδομυελική ήλωση κνήμης και ανοιχτή ανάταξη με εσωτερική οστεοσύνθεση του έξω κνημιαίου κονδύλου. Κατά την έξοδο έλαβε οδηγίες για βάδιση με βακτηρίες χωρίς φόρτιση. Στις 24-5-2016 ο έλεγχος έδειξε επούλωση του τραύματος, βάδιση με πατερίτσες και νάρθηκα, ενώ η φόρτιση του σκέλους προγραμματίστηκε για 4 μήνες αργότερα χωρίς προσδιορισμό πλήρους αποθεραπείας.
Το άρθρο 932 ΑΚ προβλέπει δυνατότητα επιδίκασης εύλογης χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης, με κριτήρια το είδος και την έκταση της προσβολής, τις συνθήκες, τον βαθμό υπαιτιότητας, τυχόν συντρέχον πταίσμα και την κοινωνικοοικονομική κατάσταση των μερών. Η αρχή της αναλογικότητας (άρθρα 2 § 1 και 25 Σ) δεσμεύει τον καθορισμό του ποσού. Ο αναιρετικός έλεγχος περιορίζεται σε υπέρβαση ακραίων ορίων διακριτικής ευχέρειας (άρθρο 559 § 1 και 19 ΚΠολΔ), ενώ η εκτίμηση πραγματικών γεγονότων δεν ελέγχεται (άρθρο 561 § 1 ΚΠολΔ). Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι ο παθών, οδηγός δικύκλου, ηλικίας 63 ετών, τραυματίστηκε από σύγκρουση με αυτοκίνητο, με αποκλειστική υπαιτιότητα της οδηγού του αυτοκινήτου. Νοσηλεύτηκε 7-4-2016 έως 18-4-2016 με ανοιχτό κάταγμα κνήμης, κάταγμα κεφαλής περόνης και έξω κνημιαίου κονδύλου, υποβλήθηκε σε ενδομυελική ήλωση και οστεοσύνθεση, κινήθηκε με βακτηρίες χωρίς φόρτιση και στις 24-5-2016 η φόρτιση προγραμματίστηκε για 4 μήνες μετά. Εφαρμόζοντας τα ανωτέρω, το δικαστήριο στάθμισε τις συνθήκες του ατυχήματος, την αποκλειστική υπαιτιότητα, την ηλικία, το είδος και την έκταση των κακώσεων και την παρατεινόμενη ταλαιπωρία και έκρινε ότι το επιδικασθέν ποσό κινείται εντός του συνήθως επιδικαζόμενου εύρους και δεν υπερβαίνει τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας ούτε παραβιάζει την αναλογικότητα.
Ως προς την πρώτη αναιρεσίβλητη, η αίτηση ήταν απαράδεκτη, διότι δεν περιείχε κανέναν σαφή και ορισμένο λόγο αναίρεσης. Ως προς τον δεύτερο, ο μόνος λόγος από το άρθρο 559 § 1 και 19 ΚΠολΔ απορρίφθηκε: λαμβάνοντας υπόψη την αποκλειστική υπαιτιότητα της οδηγού του αυτοκινήτου, την ηλικία 63 ετών, τις σοβαρές κακώσεις (ανοιχτό κάταγμα κνήμης, κάταγμα κεφαλής περόνης, έξω κνημιαίου κονδύλου), τη νοσηλεία 7-4-2016 έως 18-4-2016, τις χειρουργικές επεμβάσεις και την παρατεινόμενη αποθεραπεία, το ποσό που επιδικάστηκε ως χρηματική ικανοποίηση δεν υπερέβη τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας και σεβάστηκε την αρχή της αναλογικότητας. Οι συγκρίσεις με άλλες αποφάσεις κρίθηκαν απαράδεκτες, ως προσβαλλόμενες στην αναιρετικώς ανέλεγκτη ουσιαστική στάθμιση του δικαστηρίου της ουσίας.
Απορρίπτει, την από 25.5.2018 και με αριθμό καταθ. 12514/2257/2018 αίτηση για την αναίρεση της με αριθμ. 1275/2018 οριστικής απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης. Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου που έχει καταθέσει η αναιρεσείουσα στο Δημόσιο Ταμείο. Και Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων των αναιρεσιβλήτων, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.
1809/2024
2024Άρειος ΠάγοςΔικονομικό ΔίκαιοΑστικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 95.0%
Παθών, σχεδόν 18 ετών, τραυματίστηκε σε τροχαίο στις 23-7-2013. Υπέστη κρανιοεγκεφαλική κάκωση, επισκληρίδιο αιμάτωμα που αντιμετωπίστηκε με κρανιοτομία και παροχέτευση, πολλαπλά κατάγματα σπλαχνικού κρανίου και κάταγμα κνήμης–περόνης, παρέμεινε διασωληνωμένος επί 2,5 εβδομάδες και υποβλήθηκε σε επεμβάσεις κεφαλής και οστεοσύνθεσης. Ακολούθησε νοσηλεία και αποκατάσταση έως 30-9-2013. Παραμένουσες βλάβες: ολική τύφλωση αριστερού οφθαλμού, απώλεια κροταφικού οπτικού πεδίου δεξιού οφθαλμού, πλήρης ανοσμία με διαταραχή γεύσης, ουλές, καθώς και ελλείμματα εκτελεστικών λειτουργιών (επιβράδυνση επεξεργασίας, προσοχής, μνήμης εργασίας, παρορμητικότητα). Προσδιορίστηκε μόνιμη ανικανότητα 89%, αποκλεισμός από υποχρεωτική στρατιωτική θητεία και δυσχέρεια οδήγησης/χρήσης δημόσιων συγκοινωνιών. Υφίσταται αυξημένος κίνδυνος ολικής τύφλωσης σε περίπτωση μικροτραυματισμού του δεξιού οφθαλμού.
Το άρθρο 25 § 1 Συντάγματος κατοχυρώνει την αρχή της αναλογικότητας, δεσμεύουσα και τα δικαστήρια. Το άρθρο 932 ΑΚ επιτρέπει εύλογη χρηματική ικανοποίηση για ηθική βλάβη με κριτήρια είδος προσβολής, έκταση βλάβης, περιστάσεις και οικονομική–κοινωνική κατάσταση. Το άρθρο 931 ΑΚ προβλέπει πρόσθετη παροχή όταν μόνιμη αναπηρία/παραμόρφωση επηρεάζει το μέλλον. Το ύψος υπόκειται σε αναιρετικό έλεγχο εφόσον παραβιάζεται η αναλογικότητα ή υπερβαίνονται τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας (ΚΠολΔ 559 αριθ. 1, 19). Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι ο παθών, σχεδόν 18 ετών (23-7-2013), υπέστη κρανιοεγκεφαλική κάκωση, επισκληρίδιο αιμάτωμα, πολλαπλά κατάγματα και κάταγμα κνήμης–περόνης, διασωληνώθηκε επί 2,5 εβδομάδες και νοσηλεύτηκε/αποκαταστάθηκε έως 30-9-2013. Παρέμειναν μόνιμα: ολική τύφλωση αριστερού οφθαλμού, απώλεια κροταφικού πεδίου δεξιού, πλήρης ανοσμία, και σημαντικά νευρογνωστικά–νευροψυχολογικά ελλείμματα. Ο βαθμός μόνιμης ανικανότητας ορίστηκε 89% και αποκλείστηκε υποχρεωτική στρατιωτική θητεία. Εφαρμόζοντας τα ανωτέρω, έλεγξε αν τα ποσά συμβαδίζουν με τη βαρύτητα/μονιμότητα των βλαβών και τη συνήθη πρακτική. Έκρινε ότι η πρόσθετη παροχή του άρθρου 931 ΑΚ τηρούσε την αναλογικότητα. Αντιθέτως, η χρηματική ικανοποίηση του άρθρου 932 ΑΚ ήταν εμφανώς κατώτερη από τα συνήθως επιδικάζομενα σε ανάλογες περιπτώσεις και, ιδίως λόγω της ηλικίας (18) και του κινδύνου ολικής τύφλωσης, παραβίασε την αναλογικότητα.
Η επιδίκαση για ηθική βλάβη (άρθρο 932 ΑΚ) σε 70.000 ευρώ, έναντι εξαιρετικά σοβαρών και μόνιμων βλαβών (ολική τύφλωση ενός οφθαλμού, σοβαρός περιορισμός όρασης του άλλου, πλήρης ανοσμία, επίμονα νευρογνωστικά ελλείμματα, 89% ανικανότητα, ηλικία 18), είναι καταφανώς κατώτερη των συνήθως επιδικάζομενων ποσών και παραβιάζει την αρχή της αναλογικότητας, υπερβαίνοντας τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας. Αντιθέτως, το ποσό της πρόσθετης παροχής του άρθρου 931 ΑΚ κρίθηκε ανάλογο. Ως εκ τούτου, ο αντίστοιχος λόγος αναίρεσης έγινε δεκτός και η απόφαση αναιρέθηκε κατά το κεφάλαιο της χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης.
Αναιρεί εν μέρει, κατά το αναφερόμενο στο σκεπτικό κεφάλαιο της, την υπ' αριθμ. 113/2020 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης. Παραπέμπει την υπόθεση προς περαιτέρω συζήτηση, κατά το κεφάλαιό της αυτό, στο ίδιο δικαστήριο, που θα συγκροτηθεί από δικαστή άλλον από αυτόν που εξέδωσε την αναιρούμενη απόφαση. Διατάσσει την επιστροφή του παραβόλου στον αναιρεσείοντα Καταδικάζει την αναιρεσίβλητη στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ.
1552/2017
2017Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 95.0%
Συνεπιβάτιδα σε αυτοκίνητο, ηλικίας 45-46 ετών κατά τον χρόνο του ατυχήματος, υπέστη βαριά μετατραυματική τετραπάρεση και οξεία πλήρη αισθητικοκινητική τετραπληγία συνεπεία θλάσης αυχενικού νωτιαίου μυελού. Διαπιστώθηκαν έντονες εκφυλιστικές αλλοιώσεις δισκοαρθροπάθειας με στένωση σπονδυλικού σωλήνα Α4-Α5, Α5-Α6, ρήξη συνδεσμικών στοιχείων, πλήρη διάσχιση Α5-Α6 δίσκου, κήλη μεσοσπονδύλιων δίσκων Α3-Α4, Α4-Α5, Α5-Α6. Υποβλήθηκε σε πολύωρη χειρουργική επέμβαση πρόσθιας αυχενικής δισκεκτομής και σπονδυλοδεσίας Α3, Α4, Α5, Α6, καθώς και σε τραχειοστομία. Νοσηλεύτηκε στη ΜΕΘ επί διήμερο, επανήλθε στη ΜΕΘ λόγω αναπνευστικής δυσχέρειας, συνολική νοσηλεία 20 ημερών, ακολούθησε εντατικό πρόγραμμα ιατρικής αποκατάστασης με φυσιοθεραπεία, εργασιοθεραπεία, υδροθεραπεία και ψυχολογική υποστήριξη. Παρακολουθείται από ψυχίατρο, λαμβάνει αντικαταθλιπτική αγωγή, παρουσιάζει καταθλιπτική συνδρομή με έντονο καταθλιπτικό συναίσθημα, διαταραχές ύπνου και κατά καιρούς αυτοκτονικό ιδεασμό. Το ατύχημα οφείλεται σε συνυπαιτιότητα των οδηγών δύο οχημάτων.
Το άρθρο 932 ΑΚ προβλέπει ότι η χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης καθορίζεται με βάση το είδος και τη βαρύτητα της ηθικής προσβολής, την περιουσιακή, κοινωνική και προσωπική κατάσταση των μερών, τη βαρύτητα του πταίσματος του δράστη και του θύματος, και τις ειδικότερες συνθήκες πρόκλησης της βλάβης. Η κρίση του δικαστηρίου ελέγχεται αναιρετικά μόνο όταν παραβιάζεται η αρχή της αναλογικότητας (άρθρα 2 παρ. 1 και 25 Συντάγματος) ή υπερβαίνονται τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας. Το Εφετείο διαπίστωσε ότι η παθούσα υπέστη οξεία πλήρη τετραπληγία, υποβλήθηκε σε πολύωρη χειρουργική επέμβαση, νοσηλεύτηκε στη ΜΕΘ, ακολούθησε εντατικό πρόγραμμα αποκατάστασης, παρουσιάζει καταθλιπτική συνδρομή με αυτοκτονικό ιδεασμό, ήταν 47 ετών κατά το ατύχημα, και το ατύχημα οφείλεται σε συνυπαιτιότητα των οδηγών. Εφαρμόζοντας το άρθρο 932 ΑΚ, το Εφετείο επιδίκασε 80.000 ευρώ ως εύλογη χρηματική ικανοποίηση, ποσό που δεν υπερβαίνει τα όρια της διακριτικής ευχέρειας και δεν παραβιάζει την αρχή της αναλογικότητας, καθώς αντιστοιχεί στη συνήθη δικαστηριακή πρακτική για παρόμοιες περιπτώσεις.
Η αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε διότι το Εφετείο, επιδικάζοντας χρηματική ικανοποίηση 80.000 ευρώ για ηθική βλάβη λόγω οξείας πλήρους τετραπληγίας με μόνιμη αναπηρία, σοβαρή ψυχολογική επιβάρυνση με καταθλιπτική συνδρομή και αυτοκτονικό ιδεασμό, δεν υπερέβη τα όρια της διακριτικής του ευχέρειας και δεν παραβίασε την αρχή της αναλογικότητας, αφού το ποσό αυτό αντιστοιχεί στη συνήθη δικαστηριακή πρακτική για παρόμοιες περιπτώσεις. Επίσης, η εσφαλμένη αναγραφή της ηλικίας κατά δύο έτη (47 αντί 45 ετών) δεν συνιστά παραμόρφωση περιεχομένου εγγράφου, καθώς το Εφετείο δεν στήριξε το αποδεικτικό του πόρισμα αποκλειστικά στην ηλικία, αλλά τη συνεκτίμησε με πολλούς άλλους παράγοντες.
Απορρίπτει την από 29-6-2016 αίτηση για αναίρεση της 3999/2014 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσιβλήτων, τα οποία ορίζει σε χίλια οκτακόσια (1.800) ευρώ για κάθε ομάδα αναιρεσιβλήτων, που παραστάθηκε με χωριστό Δικηγόρο. Και Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο.
140/2025
2025Άρειος ΠάγοςΑστικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 95.0%
Πεζός, 40 ετών, οδηγός ταξί, κινούνταν επί του οδοστρώματος ανώνυμης κοινοτικής οδού στον οικισμό Σταθμού Σιδηροδρομικού Σταθμού Μουριών, πλησίον πεζοδρομίου πλάτους 2 μέτρων, την 8-8-2016 περί ώρα 23:50, συνοδευόμενος από δύο άτομα που βάδιζαν επί του πεζοδρομίου. Οδηγός αυτοκινήτου, κινούμενος με υπερβολική ταχύτητα και υπό την επίδραση οινοπνεύματος (0,46 ml/λίτρο εκπνεόμενου αέρα), σε συνθήκες βροχόπτωσης και νύχτας με τεχνητό φωτισμό, απώλεσε τον έλεγχο του οχήματος, εισήλθε στο αντίθετο ρεύμα κυκλοφορίας και παρέσυρε τον πεζό. Πεζός υπέστη κάταγμα αριστερού κροταφικού και βρεγματικού οστού, επισκληρίδιο αιμάτωμα, ανοιχτό συντριπτικό κάταγμα αριστερού βραχιονίου οστού, εκτεταμένο έλλειμμα μαλακών μορίων μηρού και γαστροκνημιαίας. Νοσηλεύθηκε από 9-8-2016 έως 1-9-2016, υποβλήθηκε σε πολλαπλές χειρουργικές επεμβάσεις (οστεοσύνθεση, μεταμόσχευση δέρματος, αναθεώρηση οστεοσύνθεσης λόγω θραύσης βίδας και ψευδάρθρωσης). Διαπιστώθηκε μόνιμη ωλένια νευροπάθεια, ατροφία μυών, ποσοστό αναπηρίας 67% (ΚΕ.Π.Α. 2017) και 80% (πραγματογνωμοσύνη 2021-2022), ανικανότητα εργασίας ως οδηγός ταξί. Συνυπαιτιότητα πεζού 30% (κίνηση επί οδοστρώματος αντί πεζοδρομίου) και οδηγού 70%.
Το άρθρο 932 ΑΚ επιτρέπει στο δικαστήριο να επιδικάσει εύλογη χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης, με βάση το είδος της προσβολής, την έκταση της βλάβης, τη βαρύτητα του πταίσματος και την οικονομική κατάσταση των διαδίκων. Το άρθρο 931 ΑΚ προβλέπει πρόσθετη χρηματική παροχή για αναπηρία που επιδρά στο μέλλον του παθόντος. Η αρχή της αναλογικότητας (άρθρα 2, 25 Συντάγματος) απαιτεί το επιδικαζόμενο ποσό να μην υπερβαίνει τα όρια της κοινής πείρας και της δικαστηριακής πρακτικής. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι ο παθών υπέστη σοβαρό τραυματισμό με μόνιμη αναπηρία 80%, μόνιμη νευρολογική βλάβη, ανικανότητα εργασίας, ψυχικές διαταραχές, εκτεταμένες ουλές και παραμόρφωση. Ήταν 40 ετών κατά το ατύχημα, υποβλήθηκε σε πολλαπλές χειρουργικές επεμβάσεις και νοσηλεία, με συνυπαιτιότητα 30%. Εφαρμόζοντας τα κριτήρια των άρθρων 931 και 932 ΑΚ, το δικαστήριο επιδίκασε 35.000 ευρώ για ηθική βλάβη και 20.000 ευρώ για πρόσθετη χρηματική παροχή λόγω αναπηρίας. Τα ποσά αυτά κρίθηκαν εύλογα, χωρίς υπέρβαση των ακραίων ορίων της διακριτικής ευχέρειας ή παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας, σύμφωνα με τη δικαστηριακή πρακτική.
Η αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε διότι το Εφετείο, επιδικάζοντας 35.000 ευρώ για χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης και 20.000 ευρώ για πρόσθετη χρηματική παροχή κατ' άρθρο 931 ΑΚ, δεν υπερέβη τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας και δεν παραβίασε την αρχή της αναλογικότητας. Τα ποσά αυτά, κατά την κοινή πείρα, τη δικαστηριακή πρακτική και την περί δικαίου συνείδηση, δεν υπολείπονται καταφανώς εκείνων που συνήθως επιδικάζονται σε παρόμοιες περιπτώσεις, λαμβανομένων υπόψη της σοβαρότητας του τραυματισμού (μόνιμη αναπηρία 80%, ανικανότητα εργασίας), της ηλικίας του παθόντος (40 ετών), της συνυπαιτιότητάς του (30%) και των μόνιμων συνεπειών στην επαγγελματική, κοινωνική και προσωπική του ζωή.
Απορρίπτει την από ...-2023 (αριθ. εκθ. καταθ. .../2023) αίτηση για αναίρεση της .../2023 τελεσίδικης αποφάσεως του Μονομελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης Διατάζει την εισαγωγή του παραβόλου, που έχει καταθέσει ο αναιρεσείων στο δημόσιο ταμείο Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων της αναιρεσιβλήτου, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.
1096/2020
2020Άρειος ΠάγοςΔικονομικό ΔίκαιοΑστικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 94.9%
Τροχαίο ατύχημα σε επαρχιακή οδό είχε ως αποτέλεσμα σοβαρό τραυματισμό οδηγού: κάκωση θώρακα, εσωτερική αιμορραγία κοιλίας, ρήξη ημιδιαφράγματος, θλάσεις ήπατος και ηπατικής αρτηρίας, αιμοθώρακας, διατροχαντήριο κάταγμα αριστερού μηριαίου, κάταγμα λεκάνης και ηβοϊσχιακού κλάδου, βλάβες δεξιού γόνατος. Υποβλήθηκε σε επείγουσες χειρουργικές επεμβάσεις, νοσηλεύτηκε στη ΜΕΘ, μετέπειτα σε χειρουργική κλινική, ακολούθησε αποκατάσταση σε θεραπευτήριο (1-12-2008 έως 5-1-2009) και νέες νοσηλείες (23-1-2009 έως 6-2-2009). Υποβλήθηκε σε χειρουργικές αφαιρέσεις έκτοπης οστεοποίησης (7/2009 και 12/2009). Διαγνώστηκε με βαριά οστεοαρθρίτιδα αριστερού ισχίου, μετατραυματική οστεοαρθρίτιδα δεξιού γόνατος και ισχίου, σημαντική δυσκαμψία και λειτουργική έκπτωση αρθρώσεων. Ποσοστό αναπηρίας 67% (2009 για 3 έτη και με αποφάσεις ΚΕΠΑ 2012–2019). Ηλικία 35 ετών, επάγγελμα αγρότης, έγγαμος με δύο ανήλικα τέκνα και τρίτο υπό κύηση. Το όχημά του (1400 κ.εκ., έτους 1992) είχε κόστος επισκευής 6.901 ευρώ και αγοραία αξία κατά τον χρόνο του ατυχήματος 1.500 ευρώ.
Το άρθρο 25 § 1 Συντ. καθιερώνει την αρχή της αναλογικότητας, η οποία δεσμεύει και τον καθορισμό της εύλογης χρηματικής ικανοποίησης του άρθρου 932 ΑΚ. Η παραβίασή της ιδρύει λόγο αναίρεσης κατά το άρθρο 559 αριθ. 1 και 19 ΚΠολΔ όταν το δικαστήριο υπερβαίνει τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας. Κατά τα άρθρα 522 και 536 § 1 ΚΠολΔ, το Εφετείο δεν μπορεί να χειροτερεύσει τη θέση του εκκαλούντος χωρίς αντέφεση, ενώ λόγοι που προσβάλλουν την εκτίμηση αποδείξεων είναι απαράδεκτοι (561 § 1 ΚΠολΔ). Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι ο τραυματισθείς, 35 ετών, υπέστη πολυτραυματισμό, πολλαπλές επεμβάσεις και μακρές νοσηλείες, με μόνιμη μερική αναπηρία 67% (2009–2019), αστάθεια και σημαντική λειτουργική ανεπάρκεια. Ήταν αγρότης, έγγαμος με δύο ανήλικα τέκνα και τρίτη κύηση. Το όχημα (1400 κ.εκ., 1992) είχε κόστος επισκευής 6.901 ευρώ και αγοραία αξία 1.500 ευρώ. Εφαρμόζοντας τις ανωτέρω διατάξεις, έκρινε ότι η επιδίκαση 25.000 ευρώ για ηθική βλάβη υπολείπεται καταφανώς του συνήθως επιδικαζομένου με βάση τη βαρύτητα των βλαβών, την αποκλειστική υπαιτιότητα του αντιδίκου και τις οικογενειακές συνθήκες, παραβιάζοντας την αναλογικότητα (559 αρ. 1). Ο ισχυρισμός για αύξηση της πρόσθετης παροχής του άρθρου 931 ΑΚ κρίθηκε απαράδεκτος λόγω έλλειψης εννόμου συμφέροντος (522, 536 ΚΠολΔ). Οι λοιποί λόγοι περί νοσοκόμας/διατροφής και αξίας οχήματος απορρίφθηκαν ως αόριστοι ή αφορώντες ανέλεγκτη εκτίμηση αποδείξεων (561 § 1, 559 αρ. 19, 10, 20).
Έγινε εν μέρει δεκτή η αναίρεση διότι το ποσό των 25.000 ευρώ για χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης παραβίασε την αρχή της αναλογικότητας (άρθρο 25 § 1 Συντ., άρθρο 932 ΑΚ), υπερβαίνοντας τα ακραία όρια διακριτικής ευχέρειας, λαμβανομένων υπόψη της αποκλειστικής υπαιτιότητας του αντιδίκου, της σοβαρότητας των κακώσεων και της μόνιμης αναπηρίας 67% σε ηλικία 35 ετών. Οι λόγοι περί νοσοκόμας/διατροφής και αγοραίας αξίας οχήματος απορρίφθηκαν ως απαράδεκτοι ή αόριστοι και διότι προσέβαλαν την αναιρετικώς ανέλεγκτη εκτίμηση αποδείξεων (άρθρα 561 § 1, 559 αρ. 19, 10, 20 ΚΠολΔ). Ο ισχυρισμός για την πρόσθετη παροχή του άρθρου 931 ΑΚ απορρίφθηκε ως απαράδεκτος λόγω έλλειψης εννόμου συμφέροντος, αφού δεν είχε ασκηθεί έφεση/αντέφεση και δεν ήταν δυνατή επιδείνωση της θέσης των εκκαλούντων (άρθρα 522, 536 ΚΠολΔ).
Αναιρεί τη με αριθμό 404/2018 οριστική απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Πατρών κατά το αναφερόμενο στο σκεπτικό της παρούσης κεφάλαιο. Παραπέμπει την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση, κατά το αναιρούμενο τμήμα, στο ίδιο Εφετείο, συντιθέμενο από άλλο Δικαστή. Καταδικάζει τις αναιρεσίβλητες στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων του αναιρεσείοντος, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ. Και Διατάσσει την απόδοση του παραβόλου στον καταθέσαντα αναιρεσείοντα.
1553/2017
2017Άρειος ΠάγοςΑστικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 94.8%
Πρώτος συνεπιβάτης, ηλικίας 18 ετών, άγαμος, υπέστη κάταγμα συντριπτικού τύπου Α5 σπονδύλου αυχενικής μοίρας σπονδυλικής στήλης. Νοσηλεύτηκε από 2-7-2009 έως 6-7-2009, υποβλήθηκε σε χειρουργική επέμβαση με πρόθεμα και πλάκα-βίδες στις 3-7-2009. Φέρει ουλή στη δεξιά τραχηλική χώρα μήκους 7.0 εκ., πλάτους 0.5 έως 0.9 εκ., σκληρή, υπερτροφική και έντονα υπερχρωματική. Απαλλάχθηκε από στράτευση (Ι/5). Συνολικό ποσοστό αναπηρίας 30% για το διάστημα από 6-2-2015 έως 28-2-2017. Παρέλειψε να προσδεθεί με ζώνη ασφαλείας (συνυπαιτιότητα 30%). Δεύτερη συνεπιβάτης, ηλικίας 21 ετών, εκπαιδευόμενη νοσηλεύτρια, υπέστη κάταγμα λαγονίου οστού αριστερά και συντριπτικά κατάγματα αριστερής κοτύλης, κεφαλής του μηριαίου και ηβοϊσχιακού κλάδου. Νοσηλεύτηκε από 2-7-2009 έως 9-7-2009 στο Γενικό Νοσοκομείο Χαλκιδικής και από 9-7-2009 έως 24-7-2009 στο Γενικό Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης. Υποβλήθηκε σε χειρουργική επέμβαση εσωτερικής οστεοσύνθεσης. Στις 2-5-2011 υποβλήθηκε σε αφαίρεση υλικών οστεοσύνθεσης και στις 10-10-2011 σε ολική αρθροπλαστική του αριστερού ισχίου. Φέρει ουλή στο άνω τριτημόριο της έξω επιφάνειας του αριστερού μηρού με επέκταση στον αριστερό γλουτό μήκους 33.5 εκ., πλάτους 0.4 έως 0.7 εκ. Παρουσιάζει συνεχές άλγος, χωλαίνει, ατροφία αριστερού τετρακέφαλου μυός (4 εκατοστά στην περίμετρο), ανισοσκελία με επιμήκυνση αριστερού κάτω άκρου 2 εκατοστά. Ποσοστό αναπηρίας 52%. Παρέλειψε να προσδεθεί με ζώνη ασφαλείας (συνυπαιτιότητα 30%).
Το άρθρο 932 ΑΚ επιβάλλει στο δικαστήριο να καθορίζει το ύψος της χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης με εύλογη κρίση, λαμβάνοντας υπόψη το είδος και τη βαρύτητα της ηθικής προσβολής, την περιουσιακή και κοινωνική κατάσταση των μερών, τη βαρύτητα του πταίσματος του δράστη και του συντρέχοντος πταίσματος του θύματος. Η κρίση πρέπει να τηρεί την αρχή της αναλογικότητας (άρθρα 2 παρ. 1 και 25 Συντάγματος), ώστε να μην υπερβαίνει τα όρια που διαπιστώνονται από τα δεδομένα της κοινής πείρας και την κοινή περί δικαίου συνείδηση, όπως αποτυπώνονται στη συνήθη πρακτική των δικαστηρίων. Το Εφετείο διαπίστωσε ότι ο πρώτος παθών υπέστη κάταγμα αυχενικής μοίρας με χειρουργική επέμβαση, ουλή 7 εκ., αναπηρία 30%, και απαλλαγή από στράτευση. Η δεύτερη παθούσα υπέστη συντριπτικά κατάγματα, ολική αρθροπλαστική ισχίου, ουλή 33.5 εκ., αναπηρία 52%, συνεχές άλγος και χωλότητα. Και οι δύο είχαν συνυπαιτιότητα 30% λόγω μη χρήσης ζώνης ασφαλείας. Εφαρμόζοντας το κριτήριο του άρθρου 932 ΑΚ, το Εφετείο επιδίκασε στον πρώτο 8.000 ευρώ για ηθική βλάβη και στη δεύτερη 22.000 ευρώ για ηθική βλάβη και 20.000 ευρώ κατ' άρθρο 931 ΑΚ. Ο Άρειος Πάγος έκρινε ότι τα ποσά αυτά υπολείπονται καταφανώς των συνήθως επιδικαζομένων σε παρόμοιες περιπτώσεις.
Η αίτηση αναίρεσης έγινε δεκτή διότι το Εφετείο υπερέβη τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας και παραβίασε την αρχή της αναλογικότητας κατά τον καθορισμό των ποσών χρηματικής ικανοποίησης. Συγκεκριμένα, το ποσό των 8.000 ευρώ για τον πρώτο αναιρεσείοντα (ηλικίας 18 ετών, με κάταγμα αυχενικής μοίρας, χειρουργική επέμβαση, ουλή 7 εκ., αναπηρία 30%, απαλλαγή από στράτευση), το ποσό των 22.000 ευρώ για ηθική βλάβη και το ποσό των 20.000 ευρώ κατ' άρθρο 931 ΑΚ για τη δεύτερη αναιρεσείουσα (ηλικίας 21 ετών, με συντριπτικά κατάγματα, ολική αρθροπλαστική ισχίου, ουλή 33.5 εκ., αναπηρία 52%, συνεχές άλγος, χωλότητα), υπολείπονται καταφανώς των συνήθως επιδικαζομένων σε παρόμοιες περιπτώσεις κατά την κοινή πείρα, τη δικαστηριακή πρακτική και την περί δικαίου συνείδηση.
Αναιρεί την 316/2016 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης κατά το αναφερόμενο στο σκεπτικό τμήμα. Παραπέμπει την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση, κατά το αναιρούμενο τμήμα, στο ίδιο Εφετείο, συντιθέμενο από άλλο Δικαστή. Καταδικάζει την αναιρεσίβλητη στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων των αναιρεσειόντων, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ. Και Διατάσσει την απόδοση του παραβόλου στους καταθέσαντες αναιρεσείοντες.
1336/2013
2013Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 94.8%
Θύμα τροχαίου, ηλικίας 39 ετών, υπέστη μόνιμη μερική αναπηρία και παραμόρφωση στο αριστερό άνω άκρο, με απώλεια κίνησης της άρθρωσης του αγκώνα, βλάβη του μέσου νεύρου, μείωση δύναμης σύλληψης και αδυναμία εκτέλεσης λεπτής εργασίας, καθώς και αισθητική υποβάθμιση του άκρου. Η δυσλειτουργία θεωρείται μόνιμη και συνδέεται με συρρίκνωση επαγγελματικής δραστηριότητας, διατάραξη ψυχικής υγείας και περιορισμό κοινωνικών σχέσεων, επηρεάζοντας αρνητικά την οικονομική και κοινωνική εξέλιξη, συμπεριλαμβανομένης της προοπτικής δημιουργίας οικογένειας. Το ζημιογόνο όχημα ήταν ασφαλισμένο για αστική ευθύνη σε ασφαλιστική εταιρία.
Το άρθρο 932 ΑΚ παρέχει στο δικαστήριο διακριτική ευχέρεια για επιδίκαση εύλογης χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης, ως εκτίμηση πραγματικών περιστατικών, η οποία κατά το άρθρο 561 § 1 ΚΠολΔ δεν υπόκειται σε αναιρετικό έλεγχο. Η αρχή της αναλογικότητας του άρθρου 25 § 1 Συντάγματος αφορά τον έλεγχο συνταγματικότητας νομοθετικών περιορισμών και δεν εφαρμόζεται απευθείας στον προσδιορισμό ποσού. Το άρθρο 931 ΑΚ, όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 8 ν. 1329/1983, θεσπίζει αυτοτελή χρηματική παροχή λόγω αναπηρίας/παραμόρφωσης, μη συνδεόμενη με συγκεκριμένη περιουσιακή ζημία, προσδιοριζόμενη εύλογα. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι η παθούσα, ηλικίας 39 ετών, υπέστη μόνιμη μερική αναπηρία και παραμόρφωση στο αριστερό χέρι (απώλεια κίνησης αγκώνα, βλάβη μέσου νεύρου, μειωμένη δύναμη σύλληψης, αισθητική υποβάθμιση), με συρρίκνωση επαγγελματικής δραστηριότητας και διατάραξη ψυχικής υγείας και κοινωνικών σχέσεων. Επιδικάστηκαν 10.000 ευρώ ως χρηματική ικανοποίηση (άρθρο 932) και 20.000 ευρώ ως εύλογη παροχή (άρθρο 931). Εφαρμόζοντας τα ανωτέρω, το ανώτατο δικαστήριο εξέτασε ότι ο προσδιορισμός των 10.000 ευρώ δεν ελέγχεται μέσω της αρχής της αναλογικότητας ούτε ευθέως ή εκ πλαγίου κατά το άρθρο 559 αριθμ. 1 και 19 ΚΠολΔ. Ως προς το άρθρο 931 ΑΚ, έκρινε ότι το Εφετείο αιτιολόγησε πλήρως τα καθοριστικά στοιχεία και το ποσό των 20.000 ευρώ δεν υπερβαίνει τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας.
Ο λόγος αναίρεσης περί παραβίασης της αρχής της αναλογικότητας απορρίφθηκε ως απαράδεκτος, διότι ο προσδιορισμός της χρηματικής ικανοποίησης του άρθρου 932 ΑΚ συνιστά εκτίμηση πραγματικών περιστατικών (άρθρο 561 § 1 ΚΠολΔ) και δεν υπόκειται σε έλεγχο μέσω του άρθρου 25 § 1 Συντάγματος. Ως προς την παροχή του άρθρου 931 ΑΚ, το Εφετείο διέλαβε πλήρεις, σαφείς και μη αντιφατικές αιτιολογίες για τη μόνιμη αναπηρία/παραμόρφωση και την επίδρασή της στο μέλλον και το επιδικασθέν ποσό των 20.000 ευρώ δεν υπερέβη τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας, οπότε οι αιτιάσεις από το άρθρο 559 αριθμ. 1 και 19 ΚΠολΔ κρίθηκαν αβάσιμες.
Απορρίπτει την από 1.9.2009 και με αριθμό κατάθεσης 951/2009 αίτηση αναίρεσης της υπ' αριθμ. 988/2009 απόφασης του Εφετείου Αθηνών, ειδικής διαδικασίας διαφορών για ζημιές από αυτοκίνητο.- Και Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων των αναιρεσιβλήτων, τα οποία ορίζει για τον πρώτο τούτων Γ. Ε. στο ποσό των χιλίων οκτακοσίων (1.800) ευρώ και για την δεύτερη τούτων ασφαλιστική εταιρία με την επωνυμία "INTERAMERIKAN Ελληνική Ασφαλιστική Εταιρία Ζημιών Α.Ε." στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.-
1210/2021
2021Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 94.7%
Συνεπιβάτης μοτοσικλέτας, ηλικίας 21 ετών κατά το χρόνο του ατυχήματος, υπέστη βαρύτατο τραυματισμό από τροχαίο ατύχημα που προκλήθηκε από αποκλειστική υπαιτιότητα οδηγού ΙΧΕ αυτοκινήτου. Υπέστη οξύ υποσκληρίδιο αιμάτωμα μετωποκροταφοβρεγματικά μέγιστης διαμέτρου 8,5 εκατοστών, υπαραχνοειδή αιμορραγία, μετατόπιση δομών μέσης γραμμής κατά 9 χιλιοστά, κατάγματα κρανίου. Νοσηλεύθηκε σε κωματώδη κατάσταση στη ΜΕΘ από 24.07.2016 έως 05.08.2016, υποβλήθηκε σε αποσυμπιεστική κρανιεκτομία αριστερά κροταφοβρεγματικά με αφαίρεση αιματώματος. Παρέμεινε σε νευροχειρουργική κλινική μέχρι 26.08.2016. Υπέστη μόνιμες βλάβες: διαταραχές μνήμης, βραδυψυχισμό, διαταραχή προσωπικότητας με εκρήξεις θυμού, παραμόρφωση κεφαλής αριστερά με εμπίεσμα διαμέτρου 10 εκατοστών και βάθους 3 εκατοστών, αλωπεκία, κινητικές δυσκολίες, αδυναμία δεξιού άνω άκρου, δευτεροπαθείς επιληπτικές κρίσεις, διαταραχή μετατραυματικού στρες. Ποσοστό αναπηρίας 67% κατά ιατρική πρόβλεψη. Ολική και μόνιμη ανικανότητα προς εργασία ως μάγειρας-σεφ σε ποσοστό 70% για το υπόλοιπο της ζωής του. Χρειάζεται συνεχή παρακολούθηση με αντιεπιληπτική και ψυχιατρική αγωγή και ψυχολογική υποστήριξη. Δεν φορούσε προστατευτικό κράνος, με συνυπαιτιότητα 30% στην έκταση της σωματικής βλάβης.
Το άρθρο 932 ΑΚ σε συνδυασμό με την αρχή της αναλογικότητας (άρθρα 2 παρ. 1 και 25 Συντάγματος) επιβάλλει το ύψος της χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης να καθορίζεται με βάση το είδος και τη βαρύτητα της προσβολής, την περιουσιακή και προσωπική κατάσταση των μερών, τη βαρύτητα του πταίσματος και του συντρέχοντος πταίσματος του θύματος, τηρώντας δίκαιη ισορροπία μεταξύ των αντιτιθέμενων συμφερόντων. Το Εφετείο διαπίστωσε ότι ο παθών, ηλικίας 21 ετών, υπέστη βαρύτατο κρανιοεγκεφαλικό τραυματισμό με νοσηλεία σε ΜΕΘ, χειρουργική επέμβαση, μόνιμες νευρολογικές και ψυχολογικές βλάβες, αναπηρία 67%, ολική ανικανότητα εργασίας 70%, παραμόρφωση κεφαλής, διαταραχές μνήμης και προσωπικότητας, με συνυπαιτιότητα 30% λόγω μη χρήσης κράνους. Εφαρμόζοντας τα κριτήρια του άρθρου 932 ΑΚ, το Εφετείο επιδίκασε 70.000 ευρώ, ποσό που υπολείπεται καταφανώς του συνήθως επιδικαζομένου σε παρόμοιες περιπτώσεις, υπερβαίνοντας τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας και παραβιάζοντας την αρχή της αναλογικότητας.
Η αίτηση αναίρεσης έγινε δεκτή διότι το Εφετείο, επιδικάζοντας χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης ύψους 70.000 ευρώ, υπερέβη τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας και παραβίασε την αρχή της αναλογικότητας. Το επιδικασθέν ποσό, κατά την κοινή πείρα, τη δικαστηριακή πρακτική και την περί δικαίου συνείδηση, υπολείπεται καταφανώς του συνήθως επιδικαζομένου σε παρόμοιες περιπτώσεις βαρύτατου κρανιοεγκεφαλικού τραυματισμού με μόνιμες νευρολογικές και ψυχολογικές βλάβες, αναπηρία 67%, ολική ανικανότητα εργασίας 70%, σε νεαρό άτομο 21 ετών.
Αναιρεί την 6153/2019 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών, κατά το αναφερόμενο στο σκεπτικό μέρος της. Παραπέμπει την υπόθεση, κατά το ως άνω αναιρούμενο μέρος της, για περαιτέρω εκδίκασή της στο ίδιο Εφετείο, που θα συγκροτηθεί από άλλον Δικαστή, εκτός εκείνου που δίκασε προηγουμένως. Καταδικάζει την αναιρεσίβλητη στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων του αναιρεσείοντος, το ύψος των οποίων ορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ. Και Διατάσσει την επιστροφή του παραβόλου στον καταθέσαντα τούτο αναιρεσείοντα.
1539/2023
2023Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 94.7%
Τραυματίας, ηλικίας 43 ετών κατά το χρόνο του ατυχήματος, υπέστη από τροχαίο ατύχημα πολλαπλά διπλά κατάγματα αριστερών πλευρών με αιμοπνευμοθώρακα, πνευμονικές θλάσεις, κάταγμα κοτύλης, μεγάλη διάσταση ηβικής σύμφυσης, εκτεταμένα αιματώματα κορμού και όσχεων, λιπώδη εμβολή πνεύμονα. Νοσηλεύθηκε σε Μονάδα Εντατικής Θεραπείας όπου διασωληνώθηκε και τέθηκε σε μηχανική υποστήριξη αναπνοής. Υποβλήθηκε σε σπληνεκτομή λόγω ενδοπαρεγχυματικής ρήξης σπληνός, σε τραχειοστομία, και σε χολοκυστεκτομή λόγω γαγγραινώδους χολοκυστίτιδας. Μετά την έξοδό του από το νοσοκομείο έπασχε από κάταγμα κοτύλης και πτώση αριστερού άκρου ποδός λόγω βλάβης-πάρεσης στο περονιαίο νεύρο. Για 132 ημέρες μετά την έξοδό του αδυνατούσε να αυτοεξυπηρετηθεί και δεχόταν καθημερινά υπηρεσίες αποκλειστικού νοσοκόμου. Τρία χρόνια μετά τον τραυματισμό παρατηρήθηκε οστεοαρθρίτιδα της αριστερής ιερολαγονίου, ανισοσκελία και μόνιμη πάρεση του περονιαίου νεύρου. Ήταν ομόρρυθμος εταίρος σε εταιρεία εμπορίας ειδών υγιεινής και υδραυλικών ειδών με ποσοστό συμμετοχής 50%, διατηρούσε ατομική επιχείρηση εντός κάμπινγκ και ήταν μοναδικός εταίρος μονοπρόσωπης ΕΠΕ.
Το άρθρο 932 του ΑΚ προβλέπει ότι το δικαστήριο της ουσίας καθορίζει το ύψος της χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης με βάση τους κανόνες της κοινής πείρας και της λογικής, λαμβάνοντας υπόψη το είδος της προσβολής, την έκταση της βλάβης, τις συνθήκες τέλεσης της αδικοπραξίας, τη βαρύτητα του πταίσματος του υπόχρεου, το τυχόν συντρέχον πταίσμα του δικαιούχου και την οικονομική και κοινωνική κατάσταση των διαδίκων. Η σχετική κρίση δεν υπόκειται κατ' αρχήν σε αναιρετικό έλεγχο, πλην όμως πρέπει να τηρείται η αρχή της αναλογικότητας ως γενική νομική αρχή. Το Εφετείο διαπίστωσε ότι ο τραυματίας υπέστη πολλαπλά κατάγματα, σπληνεκτομή, τραχειοστομία, χολοκυστεκτομή, ανισοσκελία και μόνιμη πάρεση του περονιαίου νεύρου, ήταν ηλικίας 43 ετών κατά τον τραυματισμό, και υπήρχε αποκλειστική υπαιτιότητα του υπαίτιου οδηγού. Επιδίκασε χρηματική ικανοποίηση ύψους 25.000 ευρώ. Εφαρμόζοντας την αρχή της αναλογικότητας, το Δικαστήριο έκρινε ότι το ποσό των 25.000 ευρώ είναι κατώτερο και καταφανώς εκείνου που συνήθως επιδικάζεται σε παρόμοιες περιπτώσεις, ενόψει της βαρύτητας των σωματικών βλαβών και της ηλικίας, υπερβαίνοντας έτσι τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας.
Η αίτηση αναίρεσης έγινε εν μέρει δεκτή διότι το Εφετείο, κατά τον καθορισμό του ύψους της χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης, παραβίασε την αρχή της αναλογικότητας και υπερέβη τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας. Το ποσό των 25.000 ευρώ, κατά την κοινή πείρα, τη δικαστηριακή πρακτική και τη συνείδηση για το δίκαιο, είναι κατώτερο και μάλιστα καταφανώς εκείνου που συνήθως επιδικάζεται σε παρόμοιες περιπτώσεις, ενόψει των ανέλεγκτων αναιρετικά παραδοχών για τη βαρύτητα των σωματικών βλαβών (πολλαπλά κατάγματα, σπληνεκτομή, τραχειοστομία, χολοκυστεκτομή, ανισοσκελία και μόνιμη πάρεση του περονιαίου νεύρου) και την ηλικία του τραυματία (43 ετών).
Αναιρεί εν μέρει την 2310/2018 τελεσίδικη απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης, ως προς το κεφάλαιο που αναφέρεται στο σκεπτικό της παρούσας. Παραπέμπει την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση, κατά το αναιρούμενο κεφάλαιο, στο Μονομελές Εφετείο Θεσσαλονίκης, το οποίο θα συγκροτηθεί από άλλον δικαστή, πλην αυτού που εξέδωσε την παραπάνω απόφαση. Διατάζει την επιστροφή στον αναιρεσείοντα του παραβόλου που έχει καταθέσει για την άσκηση της αναίρεσης. Και Καταδικάζει τους αναιρεσίβλητους στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων του αναιρεσείοντος, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ.
1515/2025
2025Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 94.6%
Στις 10.7.2012 σημειώθηκε σύγκρουση λεωφορείου με δίκυκλη μοτοσυκλέτα στον Ωρωπό, με αποκλειστική υπαιτιότητα του οδηγού του λεωφορείου. Ο παθών υπέστη ανοικτό επιπλεγμένο κάταγμα του αριστερού άκρου ποδός, με επακόλουθη οστεομυελίτιδα, εκτεταμένες ουλές και αφαίρεση υλικών οστεοσύνθεσης τον 10/2012. Χρησιμοποιεί βακτηρίες μασχάλης και ειδικό υπόδημα, με περιορισμό ραχιαίας έκτασης −10°, πελματιαίας κάμψης −10°, αδυναμία πλάγιων κινήσεων και δακτυλικών κινήσεων. Απουσία 3ου μεταταρσίου, πολλαπλές μετατραυματικές αλλοιώσεις και έντονη ευαισθησία πέλματος. Μόνιμη ανατομική αναπηρία 43,74% βάσει Οδηγού Αναπηρίας. Υποβλήθηκε σε περαιτέρω χειρουργικές επεμβάσεις στις 21.10.2015 και 27.4.2016, με αυθημερόν έξοδο. Γεννήθηκε το 1989. Είχε από 3.5.2011 άδεια επίβλεψης εσωτερικών ηλεκτρικών εγκαταστάσεων, αλλά δεν είχε σταθερή απασχόληση ως βοηθός ηλεκτρολόγου και δεν συνέχισε οικογενειακή δραστηριότητα μετά τη συνταξιοδότηση εργοδότη-συγγενή (1.5.2011). Η μητέρα παρείχε βασικές οικιακές περιποιήσεις εντός των ορίων οικογενειακής υποχρέωσης. Δεν αποδείχθηκε αδυναμία αυτοεξυπηρέτησης την περίοδο 5.12.2012–5.9.2016.
Το άρθρο 2 § 1 του Συντάγματος, σε συνδυασμό με το άρθρο 25 § 1, και το άρθρο 932 ΑΚ καθιερώνουν ότι η χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης πρέπει να είναι εύλογη και ανάλογη προς τη βλάβη. Η υπέρβαση των ακραίων ορίων της διακριτικής ευχέρειας ελέγχεται αναιρετικά μέσω του άρθρου 559 αριθ. 1 και 19 ΚΠολΔ. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι ο παθών τραυματίστηκε σοβαρά (ανοικτό επιπλεγμένο κάταγμα, οστεομυελίτιδα), με μόνιμη αναπηρία 43,74%, εκτεταμένες δυσμορφίες, περιορισμούς κινήσεων (−10° ραχιαία έκταση, −10° πελματιαία κάμψη) και ανάγκη βακτηριών. Υποβλήθηκε σε απρόβλεπτες επιπλέον χειρουργικές επεμβάσεις στις 21.10.2015 και 27.4.2016, ενώ εξήλθε αυθημερόν. Ήταν ηλικίας 1989. Δεν τεκμηριώθηκε αδυναμία αυτοεξυπηρέτησης ούτε σταθερή εργασιακή δραστηριότητα ως βοηθός ηλεκτρολόγου. Εφαρμόζοντας τα κριτήρια του άρθρου 932 ΑΚ και την αρχή της αναλογικότητας, το Δικαστήριο εξέτασε τη βαρύτητα της βλάβης, το ψυχικό/σωματικό άλγος και τη συνήθη δικαστηριακή πρακτική, και έκρινε ότι το ποσό των 15.000 ευρώ είναι προδήλως χαμηλό, παραβιάζοντας την αναλογικότητα. Οι αιτιάσεις για νοσηλεύτρια και διαφυγόντα κέρδη δεν θεμελιώθηκαν επαρκώς κατά τα άρθρα 929, 930 και 298 ΑΚ.
Το ποσό των 15.000 ευρώ για χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης υπολείπεται καταφανώς των συνήθως επιδικαζομένων σε παρόμοιες περιπτώσεις, λαμβάνοντας υπόψη τη σοβαρότητα του τραυματισμού, τη μόνιμη αναπηρία 43,74%, τις επανειλημμένες και απρόβλεπτες επεμβάσεις (21.10.2015 και 27.4.2016) και το σωματικό/ψυχικό άλγος, με αποτέλεσμα να υπερβαίνει τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας και να παραβιάζει την αρχή της αναλογικότητας (άρθρα 2 § 1 και 25 Συντ., 932 ΑΚ, 559 αριθ. 1 και 19 ΚΠολΔ). Παράλληλα, ως προς το κονδύλιο νοσηλεύτριας/οικιακής βοηθού δεν αποδείχθηκαν ανάγκη κλινήρους ή αδυναμία αυτοεξυπηρέτησης στην περίοδο 5.12.2012–5.9.2016, και ως προς τα διαφυγόντα κέρδη δεν τεκμηριώθηκε βάσιμη πιθανότητα σταθερού εισοδήματος από εργασία βοηθού ηλεκτρολόγου, οπότε δεν συντρέχει παραβίαση των άρθρων 929, 930 και 298 ΑΚ ούτε έλλειψη νόμιμης βάσης.
Αναιρεί εν μέρει, κατά το αναφερόμενο στο σκεπτικό κεφάλαιο της, την υπ' αριθμ. 3213/2022 τελεσίδικη απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. Παραπέμπει την υπόθεση προς περαιτέρω συζήτηση, κατά το κεφάλαιό της αυτό, στο ίδιο Δικαστήριο, που θα συγκροτηθεί από Δικαστή άλλον από αυτόν που εξέδωσε την αναιρούμενη απόφαση. Διατάσσει την επιστροφή του παράβολου στον αναιρεσείοντα. Καταδικάζει τους αναιρεσίβλητους στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ.
1130/2018
2018Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 94.5%
Παθών, ηλικίας 22 ετών κατά τον χρόνο του ατυχήματος, εργαζόμενος ως σερβιτόρος και διανομέας σε κατάστημα, υπέστη σοβαρό τραυματισμό σε τροχαίο ατύχημα. Μεταφέρθηκε στο Γενικό Νοσοκομείο Ιωαννίνων όπου διαπιστώθηκε εκτεταμένη ρήξη σπλήνας με παρεγχυματική θλάση 8,4 cm, υποκάψιο αιμάτωμα, παρεγχυματικές θλάσεις διαμέτρου 1,6 cm και 0,9 cm στον αριστερό νεφρό με συλλογή υγρού στον περινεφρικό χώρο. Υποβλήθηκε σε σπληνεκτομή υπό γενική αναισθησία. Φέρει μόνιμη επιμήκη υπερτροφική ουλή μήκους 29 cm και πλάτους 0,7 cm από την ξιφοειδή απόφυση έως την ηβική σύμφυση, καθώς και ουλές στην πλάγια κοιλιακή χώρα. Η αφαίρεση της σπλήνας συνιστά αναπηρία κατά ποσοστό 25% σύμφωνα με τον Κανονισμό ΙΚΑ (ΥΑ Φ21/1993/Β-819). Χρειάζεται ετήσια εμβόλια, περιοδικό έλεγχο λευκών αιμοσφαιρίων και αιμοπεταλίων, προφυλακτική αντιβιωτική αγωγή, και αντιμετωπίζει κίνδυνο θρομβοκυττάρωσης και λοίμωξης λόγω μειωμένης αυτοκάθαρσης βακτηριδίων.
Το άρθρο 932 ΑΚ προβλέπει ότι η χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης πρέπει να επιτυγχάνει δίκαιη και επαρκή ανακούφιση του παθόντος, χωρίς εμπορευματοποίηση της προσβληθείσας ηθικής αξίας. Τα ουσιώδη στοιχεία για τον καθορισμό του ευλόγου ποσού είναι το είδος και η βαρύτητα της ηθικής προσβολής, η περιουσιακή και κοινωνική κατάσταση των μερών, η βαρύτητα του πταίσματος του δράστη, και οι ειδικότερες συνθήκες πρόκλησης της βλάβης. Η κρίση του δικαστηρίου πρέπει να τηρεί την αρχή της αναλογικότητας και να μην υπερβαίνει τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας. Το Εφετείο διαπίστωσε ότι ο παθών υπέστη σπληνεκτομή με αναπηρία 25% κατά τον Κανονισμό ΙΚΑ, φέρει μόνιμη ουλή 29 cm, αντιμετωπίζει κίνδυνο λοιμώξεων και θρομβοκυττάρωσης, και επιδίκασε 80.000 ευρώ για αποζημίωση άρθρου 931 ΑΚ και 60.000 ευρώ για ηθική βλάβη. Εφαρμόζοντας τους κανόνες των άρθρων 931 και 932 ΑΚ, ο Άρειος Πάγος έκρινε ότι η απόφαση δεν προσδιόρισε αν η αναπηρία 25% ταυτίζεται με ανικανότητα προς εργασία, ούτε εξειδίκευσε τις ειδικές συνθήκες που καθιστούν αδύνατη την άσκηση του επαγγέλματος, ενώ το ποσό των 60.000 ευρώ για ηθική βλάβη υπερβαίνει καταφανώς τα συνήθως επιδικαζόμενα.
Η προσβαλλόμενη απόφαση αναιρέθηκε εν μέρει διότι δεν καλύπτει με πληρότητα και σαφήνεια το πραγματικό του άρθρου 931 ΑΚ, καθώς δεν αναφέρει αν η αφαίρεση της σπλήνας επέφερε αναπηρία 25% στον παθόντα, δεν εξειδικεύει αν αυτή ταυτίζεται με ανικανότητα προς εργασία για το επάγγελμα που ασκούσε ή κάθε άλλο ισοδύναμο, δεν διαλαμβάνει αν το ΙΚΑ τον έκρινε μονίμως ανάπηρο, και δεν προσδιορίζει τις ειδικές συνθήκες που καθιστούν αδύνατη την άσκηση του επαγγέλματός του. Περαιτέρω, το επιδικασθέν ποσό των 60.000 ευρώ για χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης υπερβαίνει τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας του δικαστηρίου και παραβιάζει την αρχή της αναλογικότητας, αφού κατά την κοινή πείρα, τη δικαστηριακή πρακτική και την περί δικαίου συνείδηση είναι καταφανώς υψηλότερο των συνήθως επιδικαζόμενων σε παρόμοιες περιπτώσεις.
Αναιρεί εν μέρει την 68/2017 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Ιωαννίνων κατά το αναφερόμενο στο σκεπτικό κεφάλαιο. Παραπέμπει την υπόθεση, κατά το αναιρούμενο τμήμα, για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, συντιθέμενο από άλλο Δικαστή. Καταδικάζει τον αναιρεσίβλητο στην δικαστική δαπάνη της αναιρεσείουσας, την οποία ορίζει στο ποσόν των τριών χιλιάδων (3.000,00) ευρώ. Και Διατάσσει την επιστροφή του παραβόλου στην καταθέσασα αναιρεσείουσα.
1172/2025
2025Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 94.5%
Παθών, άγαμος, γεννηθείς στις 19-5-1972, ασκούσε το επάγγελμα του πωλητή χονδρικής σε κατάστημα ηλεκτροακουστικών συστημάτων. Στις 4-3-2017 συνέβη τροχαίο ατύχημα στα Οινόφυτα Βοιωτίας κατά τη σύγκρουση της δίκυκλης μοτοσικλέτας που οδηγούσε με ΙΧΕ αυτοκίνητο. Υπέστη κάταγμα κοτύλης αριστερού μηριαίου με ανοικτή ανάταξη, Τ-κάταγμα και κατάγματα αμφότερων κολώνων με πλήρη αρθρική αποκόλληση. Νοσηλεύτηκε μέχρι 21-3-2017. Εμφάνισε περιπροθετική λοίμωξη με οστεομυελίτιδα, υποβλήθηκε σε διάνοιξη και αφαίρεση μολυσμένης βίδας στις 22-6-2017. Ακολούθησε μακροχρόνια αντιβιοτική θεραπεία. Παρουσίασε μετατραυματική οστεοαρθρίτιδα αριστερού ισχίου, χωλότητα, περιορισμό κινήσεων, ατροφία μυών, εκτεταμένη ουλή 31 εκατοστών, τοπική παραμόρφωση λεκάνης. Αναγνωρίστηκε αναπηρία 40% (22-2-2019 έως 31-1-2020), στη συνέχεια 50% (από 22-9-2020 έως 30-9-2025). Εμφάνισε βαρύ καταθλιπτικό επεισόδιο με ψυχωσικά συμπτώματα, υποτροπιάζουσα καταθλιπτική διαταραχή χρόνιας μορφής. Αδυνατεί να επανέλθει στην προηγούμενη εργασία του που απαιτεί κίνηση, ορθοστασία και χρήση κλίμακας. Η πρόγνωση είναι κακή με ανάγκη μελλοντικής ολικής αρθροπλαστικής ισχίου.
Το άρθρο 931 ΑΚ προβλέπει επιδίκαση εύλογης αποζημίωσης για αναπηρία ή παραμόρφωση που επιδρά στο μέλλον του παθόντος. Απαιτείται μόνιμη και διαρκής αναπηρία ως βλάβη αυτοτελούς έννομου αγαθού. Το ποσό καθορίζεται με βάση το είδος και τις συνέπειες της αναπηρίας, την ηλικία και το βαθμό υπαιτιότητας. Το άρθρο 932 ΑΚ προβλέπει χρηματική ικανοποίηση για ηθική βλάβη, λαμβάνοντας υπόψη το είδος προσβολής, την έκταση βλάβης, τις συνθήκες τέλεσης, τη βαρύτητα πταίσματος και την κοινωνικοοικονομική κατάσταση των διαδίκων. Το Εφετείο διαπίστωσε ότι ο παθών υπέστη κάταγμα κοτύλης με οστεομυελίτιδα, μετατραυματική οστεοαρθρίτιδα, μόνιμη αναπηρία 50%, εκτεταμένη ουλή 31 εκατοστών, χωλότητα, περιορισμό κινήσεων, ατροφία μυών, βαρύ καταθλιπτικό επεισόδιο χρόνιας μορφής. Αδυνατεί να επανέλθει στην εργασία του ως πωλητής. Η αναπηρία επηρεάζει δυσμενώς την οικονομική και κοινωνική του ανέλιξη. Επιδίκασε 18.000 ευρώ κατά το άρθρο 931 ΑΚ και 35.000 ευρώ κατά το άρθρο 932 ΑΚ. Εφαρμόζοντας την Αρχή της Αναλογικότητας, ο Άρειος Πάγος έκρινε ότι τα επιδικασθέντα ποσά υπολείπονται καταφανώς εκείνων που συνήθως επιδικάζονται σε παρόμοιες περιπτώσεις, κατά την κοινή πείρα και τη δικαστηριακή πρακτική, υπερβαίνοντας τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας του δικαστηρίου.
Η αίτηση αναιρέσεως έγινε δεκτή διότι το Εφετείο, επιδικάζοντας αποζημίωση 18.000 ευρώ από το άρθρο 931 ΑΚ και χρηματική ικανοποίηση 35.000 ευρώ από το άρθρο 932 ΑΚ, παραβίασε την Αρχή της Αναλογικότητας και υπερέβη τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας. Τα ποσά αυτά, κατά την κοινή πείρα, την δικαστηριακή πρακτική και την περί Δικαίου συνείδηση, υπολείπονται καταφανώς εκείνων που συνήθως επιδικάζονται σε παρόμοιες περιπτώσεις, λαμβανομένων υπόψη της σοβαρότητας του τραυματισμού (κάταγμα κοτύλης με οστεομυελίτιδα, μετατραυματική οστεοαρθρίτιδα), της μόνιμης αναπηρίας 50%, της αδυναμίας επιστροφής στην εργασία, της εκτεταμένης ουλής, της χρόνιας καταθλιπτικής διαταραχής και της δυσμενούς επίδρασης στο οικονομικό και κοινωνικό μέλλον του παθόντος.
Αναιρεί την υπ' αριθμ. 1653/2023 τελεσίδικη απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών, κατά τα αναφερόμενα στο σκεπτικό κεφάλαια. Παραπέμπει την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκασή της στο ίδιο ως άνω Εφετείο, που θα συγκροτηθεί από άλλον Δικαστή, εκτός εκείνου που δίκασε προηγουμένως. Διατάσσει την επιστροφή του παραβόλου, που κατατέθηκε για την άσκηση της αναιρέσεως, στον καταθέσαντα αυτό. Και Καταδικάζει την αναιρεσίβλητη στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων ευρώ (3.000€).
361/2016
2016Άρειος ΠάγοςΔικονομικό ΔίκαιοΑστικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 94.4%
Στις 12-5-2002, έξω από χώρο διασκέδασης, ο παθών δέχθηκε χτυπήματα στο πρόσωπο και την κεφαλή, με επακόλουθη κρανιοεγκεφαλική κάκωση. Στις 2-7-2002 παρουσιάστηκαν έντονα συμπτώματα (κεφαλαλγία, ζάλη, αστάθεια) και στις 3-7-2002 διαγνώσθηκε υποσκληρίδιο αιμάτωμα αριστερού ημισφαιρίου, αντιμετωπισθέν χειρουργικά με κρανιεκτομία και παροχέτευση. Νοσηλεύθηκε μέχρι 10-7-2002 και ακολούθησαν επανέλεγχοι (16-8-2002, 25-2-2003) με επίμονη μετατραυματική συνδρομή (διαταραχές μνήμης, δυσφασία, σπαστικότητα, δυσχέρεια βάδισης). Το 2004 κρίθηκε ανάπηρος σε ποσοστό 67% για το διάστημα 10-5-2004 έως 31-7-2007 και λάμβανε μηνιαία σύνταξη 290,39 ευρώ. Στις 20-3-2007 διαγνώσθηκε πρόσθετη μετατραυματική εγκεφαλοπάθεια και η αναπηρία 67% παρατάθηκε έως 31-7-2013. Ο παθών ήταν αγρότης, ηλικίας 44 ετών κατά τον τραυματισμό, με σημαντικό περιορισμό στην αυτοπρόσωπη εργασία και απώλεια ικανότητας κτήσης εισοδήματος. Ο υπόχρεος σε αποζημίωση ήταν δημοτικός υπάλληλος, χωρίς εμφανή ικανή περιουσία.
Το άρθρο 931 ΑΚ επιτρέπει πρόσθετη αποζημίωση όταν η αναπηρία ή παραμόρφωση από αδικοπραξία επιδρά δυσμενώς στο μέλλον του παθόντος· σε συνδυασμό με τα άρθρα 914, 298-299, 929 και 932 ΑΚ, η ζημία μπορεί να είναι μελλοντική αλλά βεβαία κατά την κοινή πείρα. Το άρθρο 932 ΑΚ παρέχει ευχέρεια επιδίκασης εύλογης χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης, με τήρηση της αρχής της αναλογικότητας. Το δικαστήριο δέχθηκε ότι ο παθών υπέστη στις 12-5-2002 υποσκληρίδιο αιμάτωμα, χειρουργήθηκε στις 3-7-2002, νοσηλεύθηκε έως 10-7-2002 και εμφάνισε επίμονη μετατραυματική συνδρομή. Κρίθηκε ανάπηρος 67% (10-5-2004 έως 31-7-2007 και 31-7-2007 έως 31-7-2013), λάμβανε 290,39 ευρώ μηνιαίως, ήταν 44 ετών και αγρότης, με ουσιώδη περιορισμό στην αυτοπρόσωπη εργασία και απώλεια εισοδηματικής ικανότητας. Εφαρμόζοντας τα άρθρα 931 και 932 ΑΚ, το δικαστήριο έκρινε ότι η βλάβη επηρεάζει βέβαια το επαγγελματικό μέλλον, θεμελιώνοντας αυτοτελή αποζημίωση, και ότι η χρηματική ικανοποίηση πρέπει να καθοριστεί με βάση τις συνθήκες της προσβολής, τη βαρύτητα της βλάβης, την υπαιτιότητα και την κοινωνικοοικονομική κατάσταση, χωρίς υπέρβαση των ακραίων ορίων διακριτικής ευχέρειας.
Η αγωγή για πρόσθετη αποζημίωση κατά το άρθρο 931 ΑΚ ήταν επαρκώς ορισμένη και νόμιμη, αφού περιέγραφε τη μόνιμη αναπηρία (67%), τα επίμονα συμπτώματα, την ηλικία (44 έτη) και τον επαγγελματικό περιορισμό (αγροτική εργασία), τεκμηριώνοντας βέβαιη επίδραση στο οικονομικό μέλλον. Το αίτημα για πραγματογνωμοσύνη απορρίφθηκε εντός της ανέλεγκτης κρίσης του Εφετείου, χωρίς παραδοχή ανάγκης ιδιαζουσών γνώσεων. Οι αιτιάσεις περί αιτιώδους συνάφειας αφορούσαν εκτίμηση αποδείξεων και δεν ελέγχονται αναιρετικά· ούτε στηρίχθηκε η κρίση σε δεδικασμένο από ποινικές αποφάσεις. Το ποσό της χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης καθορίστηκε με βάση τα κριτήρια του άρθρου 932 ΑΚ και δεν παραβίασε την αρχή της αναλογικότητας. Τα έγγραφα (ιατρικές βεβαιώσεις, αποφάσεις υγειονομικών επιτροπών) ήταν παραδεκτά και εκτιμήθηκαν ελευθέρως κατά το άρθρο 270 παρ. 2 ΚΠολΔ. Η προσωπική κράτηση κρίθηκε πρόσφορη και αναγκαία κατά το άρθρο 1047 παρ. 1 ΚΠολΔ, λαμβάνοντας υπόψη τη βαρύτητα της πράξης και την έλλειψη ικανής περιουσίας.
Απορρίπτει την από 17 Οκτωβρίου 2014 αίτηση του Β. Κ. του Κ. για αναίρεση της υπ' αριθμ. 121/2014 αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Δυτικής Στερεάς Ελλάδος. Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο. Επιβάλλει στον αναιρεσείοντα τα δικαστικά έξοδα του αναιρεσιβλήτου, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.
89/2019
2019Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 94.4%
Παθών, 34 ετών κατά το χρόνο του ατυχήματος, υπέστη σοβαρό τραυματισμό σε τροχαίο ατύχημα στις 3-11-2011 από αποκλειστική υπαιτιότητα οδηγού ΙΧΕ αυτοκινήτου. Έφερε πολλαπλά κατάγματα: α) βραχιονίων οστών άμφω, β) ανοικτά γ' βαθμού συντριπτικά πολλαπλά κατάγματα κνημών άμφω, γ) συντριπτικά κατάγματα μηριαίων άμφω, με μεγάλες μυϊκές καταστροφές, δερματικά και οστικά ελλείμματα, καθώς και τραυματισμούς περιφερικών νεύρων. Νοσηλεύτηκε στη ΜΕΘ από 3-11-2011 έως 7-12-2011 με βαρύτατη κατάσταση, βαρεία αναπνευστική ανεπάρκεια, σοβαρή θρομβοπενία, αιμοδυναμική αστάθεια και ανουρία. Ακολούθησε νοσηλεία σε Ορθοπεδική Κλινική έως 9-1-2012, στη συνέχεια σε θεραπευτήριο αποκατάστασης από 9-1-2012 έως 27-3-2012, και επανειλημμένες νοσηλείες έως 31-1-2013. Υποβλήθηκε σε πολλαπλές χειρουργικές επεμβάσεις με εξωτερικές και εσωτερικές οστεοσυνθέσεις. Εμφάνιζε μεγάλες μυϊκές ατροφίες, δυσκαμψίες αρθρώσεων, αδυνατούσε να αυτοεξυπηρετηθεί και χρειαζόταν συνεχή βοήθεια. Έπασχε από β-ομόζυγη θαλασσαιμία (μεσογειακή αναιμία) και υποβαλλόταν σε μεταγγίσεις κάθε 10-14 ημέρες. Η κατάστασή του κρίθηκε μόνιμη 10 μήνες μετά τον τραυματισμό, με πολύ δύσκολη έως αδύνατη σημαντική βελτίωση. Δεν ήταν ικανός προς εργασία και χρειαζόταν συνεχή παρουσία άλλου προσώπου για επίβλεψη και εξυπηρέτηση. Κατά το διάστημα από 2-2-2012 έως 31-12-2013 (23 μήνες) η μητέρα και η αδελφή του παρείχαν υπηρεσίες οικιακής βοηθού-θεραπενίδας χωρίς αντάλλαγμα, υπερβαίνουσες τις συγγενικές τους υποχρεώσεις. Ο παθών δεν είχε άλλα εισοδήματα ή περιουσία. Το όχημα ασφαλιζόταν από ασφαλιστική εταιρεία με όριο ασφάλισης 750.000 ευρώ.
Το άρθρο 932 ΑΚ παρέχει στο δικαστήριο δυνητική ευχέρεια να επιδικάσει εύλογη χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης, λαμβάνοντας υπόψη το είδος της προσβολής, την έκταση της βλάβης, τις συνθήκες τέλεσης της αδικοπραξίας, τη βαρύτητα του πταίσματος, το τυχόν συντρέχον πταίσμα του δικαιούχου και την οικονομική και κοινωνική κατάσταση των διαδίκων. Η σχετική κρίση δεν υπόκειται σε αναιρετικό έλεγχο, εκτός αν υπερβαίνει τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας, παραβιάζοντας την αρχή της αναλογικότητας. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι ο παθών, 34 ετών, υπέστη πολύ σοβαρό τραυματισμό με πολλαπλά κατάγματα άνω και κάτω άκρων, νοσηλεύτηκε επί μακρό διάστημα με διακινδύνευση της ζωής του, υποβλήθηκε σε πολλαπλές χειρουργικές επεμβάσεις, αδυνατούσε να αυτοεξυπηρετηθεί, εκλείπουν πιθανότητες πλήρους αποκατάστασης, και υπήρχε αποκλειστική υπαιτιότητα της οδηγού. Εφαρμόζοντας το κριτήριο της αναλογικότητας, το δικαστήριο έκρινε ότι το ποσό των 50.000 ευρώ δεν μειονεκτεί καταφανώς εκείνου που συνήθως επιδικάζεται σε παρόμοιες περιπτώσεις κατά την κοινή πείρα και τη δικαστηριακή πρακτική, και συνεπώς δεν παραβιάζεται η αρχή της αναλογικότητας.
Η αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε διότι το Εφετείο, επιδικάζοντας χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης 50.000 ευρώ, δεν παραβίασε την αρχή της αναλογικότητας ούτε υπερέβη τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας, καθώς το ποσό αυτό κατά την κοινή πείρα και τη δικαστηριακή πρακτική δεν μειονεκτεί καταφανώς εκείνου που συνήθως επιδικάζεται σε παρόμοιες περιπτώσεις. Επίσης, το Εφετείο ορθά εφάρμοσε το άρθρο 930 παρ. 3 ΑΚ επιδικάζοντας ως πλασματική αμοιβή οικιακής βοηθού το ποσό των 13.800 ευρώ (600 ευρώ μηνιαία επί 23 μήνες), που αντιστοιχεί στη συνήθη αμοιβή οικιακής βοηθού-θεραπενίδας χωρίς εξειδικευμένες γνώσεις νοσηλευτικής, για υπηρεσίες υπερβαίνουσες τις συγγενικές υποχρεώσεις, απορρίπτοντας ορθά το αίτημα για 70 ευρώ ημερησίως ως υπερβολικό.
Κηρύσσει απαράδεκτη την από 30-5-2016 (αρ. κατ. 19/2016) αίτηση, ως δικόγραφο, κατά το μέρος που αυτή απευθύνεται κατά της υπ' αριθμ. 434/2013 οριστικής απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πατρών (ειδική διαδικασία του άρθρου 681Α ΚΠολΔ). Κηρύσσει απαράδεκτη, ως προς την 1η αναιρεσίβλητη, τη συζήτηση της ως άνω ένδικης αίτησης για την αναίρεση της υπ' αριθμ. 112/2014 οριστικής απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Πατρών (ειδική διαδικασία του άρθρου 681Α ΚΠολΔ). Απορρίπτει, ως προς την 2η αναιρεσίβλητη ασφαλιστική εταιρεία την από 30-5-2016 (αρ. κατ. 19/2016) αίτηση για την αναίρεση της υπ' αριθμ. 112/2014 οριστικής απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Πατρών (ειδική διαδικασία του άρθρου 681Α ΚΠολΔ). Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου που έχει κατατεθεί για την άσκηση της αίτησης αναίρεσης στο Δημόσιο Ταμείο. Και Επιβάλλει σε βάρος του αναιρεσείοντος τα δικαστικά έξοδα της 2ης αναιρεσίβλητης ασφαλιστικής εταιρείας, που ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια (2.700) ευρώ.
190/2025
2025Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 94.4%
Δράστης ηλικίας 32 ετών, εύσωμος με βάρος άνω των 100 κιλών, διαχειριστής πολυκατοικίας και ιδιοκτήτης πρατηρίου υγρών καυσίμων με ακαθάριστα ετήσια έσοδα 5.778.000 ευρώ και 6.196.000 ευρώ για τα έτη 2017-2018 αντίστοιχα, επιτέθηκε σε θύμα ηλικίας 55 ετών, κανονικής σωματικής διάπλασης, οικοδόμο. Ο δράστης έριξε το θύμα στο έδαφος, κάθισε πάνω στον κορμό του στο ύψος της κοιλιάς, τοποθέτησε τους μηρούς του δεξιά και αριστερά από τον θώρακα, άσκησε μεγάλη πίεση με τους μηρούς και τα γόνατα, ενώ ταυτόχρονα τον έσφιγγε στον λαιμό και τον εξύβριζε. Το θύμα υπέστη θλάση μαλακών μορίων θωρακικού τοιχώματος δεξιά, υποδόριο εμφύσημα δεξιά, κάταγμα στο πέμπτο πλευρό δεξιά και πνευμοθώρακα δεξιά ικανού βαθμού με υποαερισμό πνευμόνων. Νοσηλεύτηκε για 3 ημέρες με τοποθέτηση θωρακικού σωλήνα, ήταν ανίκανος προς εργασία για 48 ημέρες το 2008 και 36 ημέρες το 2009, υπέφερε από νευραλγίες και έλαβε αναλγητική θεραπεία για περίπου 10 μήνες.
Το άρθρο 932 ΑΚ προβλέπει ότι η χρηματική ικανοποίηση για ηθική βλάβη πρέπει να είναι εύλογη, επιτυγχάνοντας δίκαιη και επαρκή ανακούφιση του παθόντος χωρίς υπέρμετρη επέκταση. Η κρίση του δικαστηρίου ελέγχεται αναιρετικά ως προς την τήρηση της αρχής της αναλογικότητας (άρθρα 2 παρ. 1 και 25 Συντάγματος) και την υπέρβαση των ακραίων ορίων της διακριτικής ευχέρειας, με βάση την κοινή πείρα, τη δικαστηριακή πρακτική και την κοινή περί δικαίου συνείδηση. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι το θύμα υπέστη σοβαρό τραυματισμό με κάταγμα πλευρού, πνευμοθώρακα, νοσηλεία 3 ημερών, ανικανότητα προς εργασία 84 ημερών συνολικά, και νευραλγίες με αναλγητική θεραπεία για 10 μήνες. Ο δράστης ενήργησε με πρόθεση, χρησιμοποιώντας υπέρτερες σωματικές δυνάμεις κατά θύματος μεγαλύτερης ηλικίας, και διέθετε πολύ καλή οικονομική κατάσταση με ακαθάριστα έσοδα άνω των 5.700.000 ευρώ ετησίως. Εφαρμόζοντας το άρθρο 932 ΑΚ και σταθμίζοντας τη σοβαρότητα του τραυματισμού, το χρονικό διάστημα αποθεραπείας, την ηλικία του θύματος (55 ετών), το βαθμό πταίσματος του δράστη και την οικονομική κατάσταση των μερών, το ποσό των 25.000 ευρώ κρίθηκε εύλογο και σύμφωνο με τη δικαστηριακή πρακτική για παρόμοιες περιπτώσεις.
Η αίτηση απορρίφθηκε διότι το επιδικασθέν ποσό των 25.000 ευρώ ως χρηματική ικανοποίηση για ηθική βλάβη δεν παραβιάζει την αρχή της αναλογικότητας και δεν υπερβαίνει τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας του δικαστηρίου. Το ποσό αυτό, κατά την κοινή πείρα, τη δικαστηριακή πρακτική και τη συνείδηση για το δίκαιο, δεν υπερτερεί καταφανώς εκείνων που συνήθως επιδικάζονται σε παρόμοιες περιπτώσεις, λαμβανομένων υπόψη της σοβαρότητας του τραυματισμού (κάταγμα πλευρού, πνευμοθώρακας, νοσηλεία 3 ημερών, ανικανότητα προς εργασία 84 ημερών, νευραλγίες για 10 μήνες), της ηλικίας του θύματος (55 ετών), του βαθμού πταίσματος του δράστη και της πολύ καλής οικονομικής κατάστασης του τελευταίου.
Απορρίπτει την από ...2022 αίτηση αναίρεσης της με αριθμό 2550/2022 τελεσίδικης απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου που κατατέθηκε από τον αναιρεσείοντα για την άσκηση της αναίρεσης, στο δημόσιο ταμείο. Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσίβλητου, τα οποία ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια (2.700) ευρώ.
1524/2023
2023Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 94.3%
Παθών, ηλικίας 37 ετών κατά το χρόνο του ατυχήματος (γεννηθείς το 1978), έγγαμος με δύο ανήλικα τέκνα, διατηρών κρεοπωλείο στην Ξάνθη (χειρωνακτική εργασία που απαιτεί ορθοστασία), υπέστη τραυματισμό στις 2-4-2015 από σύγκρουση της οδηγούμενης από αυτόν δίκυκλης μοτοσυκλέτας με αυτοκίνητο. Υπέστη κάταγμα δεξιάς επιγονατίδας και κάταγμα διάφυσης δεξιού μηριαίου οστού. Νοσηλεύθηκε από 2 έως 17-4-2015 στο Γενικό Νοσοκομείο Ξάνθης. Υποβλήθηκε σε τέσσερις χειρουργικές επεμβάσεις (δύο για ανάταξη και σταθεροποίηση καταγμάτων, μία για δυναμοποίηση ενδομυελικής ήλωσης, μία για αφαίρεση υλικών οστεοσύνθεσης). Παρουσίασε ατροφία τετρακέφαλου μυός δεξιά, επώδυνο περιορισμό κάμψης δεξιού γόνατος κατά 20 μοίρες (115 έναντι 135), επώδυνη κίνηση δεξιού ισχίου, υπαισθησία περονιαίου νεύρου δεξιά, οστεοαρθρίτιδα επιγονατιδομηριαίας άρθρωσης με πρόβλεψη σταδιακής επιδείνωσης και αναγκαιότητας μελλοντικής αρθροπλαστικής. Αναγνωρίστηκε ποσοστό αναπηρίας 67% από 13-10-2015 έως 31-12-2016 και 40% από 1-1-2017 έως 31-12-2018.
Το άρθρο 932 ΑΚ προβλέπει επιδίκαση εύλογης χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης, λαμβάνοντας υπόψη το είδος της προσβολής, την έκταση της βλάβης, τις συνθήκες τέλεσης, την οικονομική και κοινωνική κατάσταση των διαδίκων (πλην της ασφαλιστικής εταιρείας), τη βαρύτητα του πταίσματος και το τυχόν συντρέχον πταίσμα του δικαιούχου. Το άρθρο 931 ΑΚ προβλέπει χρηματική παροχή για αναπηρία ή παραμόρφωση που επιδρά στο μέλλον του παθόντος, χωρίς σύνδεση με συγκεκριμένη περιουσιακή ζημία. Η αρχή της αναλογικότητας επιβάλλει να μην υπερβαίνονται τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας του δικαστηρίου. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι ο παθών, ηλικίας 37 ετών, υπέστη κάταγμα δεξιού μηριαίου και επιγονατίδας, υποβλήθηκε σε τέσσερις χειρουργικές επεμβάσεις, παρουσιάζει μόνιμη αναπηρία με επώδυνο περιορισμό κίνησης γόνατος κατά 20 μοίρες, οστεοαρθρίτιδα με βέβαιη σταδιακή επιδείνωση και αναγκαιότητα μελλοντικής αρθροπλαστικής. Αναγνωρίστηκε ποσοστό αναπηρίας 40% με πρόβλεψη μη ίασης. Ως κρεοπωλός με χειρωνακτική εργασία, θα αδυνατεί να ασκεί το επάγγελμά του υπό τις προηγούμενες συνθήκες. Εφαρμόζοντας τα άρθρα 931 και 932 ΑΚ, το δικαστήριο επιδίκασε 40.000 ευρώ για ηθική βλάβη και 40.000 ευρώ για χρηματική παροχή λόγω αναπηρίας, λαμβάνοντας υπόψη την ηλικία, το είδος και την έκταση της αναπηρίας, τις συνέπειες στην επαγγελματική και κοινωνική εξέλιξη, την αποκλειστική υπαιτιότητα του ζημιώσαντος και την έλλειψη συνυπαιτιότητας του παθόντος.
Η αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε διότι το Εφετείο δεν παραβίασε εκ πλαγίου το άρθρο 931 ΑΚ, αφού διέλαβε πλήρεις, σαφείς και χωρίς λογικά κενά αιτιολογίες ως προς την ύπαρξη μόνιμης αναπηρίας, βασιζόμενο σε ιατρική πραγματογνωμοσύνη και υγειονομικές επιτροπές. Οι επικαλούμενες ελλείψεις συνέχονται με την αξιολόγηση των αποδείξεων, που είναι αναιρετικά ανέλεγκτη. Περαιτέρω, τα επιδικασθέντα ποσά των 40.000 ευρώ για ηθική βλάβη και 40.000 ευρώ για χρηματική παροχή κατ' άρθρο 931 ΑΚ δεν παραβιάζουν την αρχή της αναλογικότητας ούτε υπερβαίνουν τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας, καθώς δεν υπερβαίνουν καταφανώς τα συνήθως επιδικαζόμενα σε παρόμοιες περιπτώσεις, κατά την κοινή πείρα και τη δικαστηριακή πρακτική.
Απορρίπτει την από 30.7.2021 και με αριθμό εκθέσεως καταθέσεως 53/2021 αίτηση, για αναίρεση της 38/2021 τελεσιδίκου αποφάσεως του Μονομελούς Εφετείου Θράκης. Διατάσσει την εισαγωγή του κατατεθέντος από την αναιρεσείουσα παραβόλου στο δημόσιο ταμείο. Και Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσιβλήτου, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.
1034/2021
2021Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 94.3%
Πωλήτρια, γεννηθείσα το 1981, υπέστη σοβαρό τραυματισμό σε τροχαίο ατύχημα στις 15-12-2002, όταν επέβαινε σε αυτοκίνητο που οδηγούσε ο πρώτος εναγόμενος με ταχύτητα τουλάχιστον 80 χλμ/ώρα. Το αυτοκίνητο ήταν ασφαλισμένο στη δεύτερη εναγομένη ασφαλιστική εταιρεία. Υπέστη κάταγμα Ο1 σπονδύλου, υποβλήθηκε σε οπίσθια σπονδυλοδεσία με ράβδους, διαυχενικές βίδες και άγκιστρα στις 19-12-2002, σε νέα επέμβαση για διόρθωση αγκίστρων στις 2-1-2003, και σε αφαίρεση υλικών οστεοσύνθεσης στις 9-9-2003. Εργαζόταν από το 1999 ως πωλήτρια στην εταιρεία ΖΑΡΑ ΕΛΛΑΣ Α.Ε. με μηνιαίο μισθό και ποσοστά επί των πωλήσεων κατά μέσο όρο 130 ευρώ μηνιαίως. Επανήλθε στην εργασία στις 25-10-2003 και απολύθηκε στις 6-4-2004. Η υγεία της επιδεινώθηκε απρόβλεπτα μετά το 2005, εμφανίζοντας σφηνοειδή παραμόρφωση του Ο1 σπονδυλικού σώματος, κυφο-σκολιωτική παραμόρφωση της σπονδυλικής στήλης 40°, νευρολογικές διαταραχές με μείωση αισθητικότητας και περιορισμό νεύρωσης των μυών του αριστερού κάτω άκρου. Κατά την πραγματογνωμοσύνη του 2013 διαπιστώθηκε μόνιμη μερική αναπηρία 35%, με αδυναμία έκτασης ραχιαίας του μεγάλου δακτύλου και πελματιαίας κάμψης αριστερού ποδός, έντονα περιορισμένες και επώδυνες κινήσεις σπονδυλικής στήλης. Η εργασία πωλήτριας που απαιτεί πολύωρη ορθοστασία τουλάχιστον οκτώ ωρών είναι απαγορευτική. Συνυπαιτιότητα 20% λόγω μη χρήσης ζώνης ασφαλείας. Με προηγούμενη απόφαση 5488/2008 είχε επιδικαστεί ποσό 25.000 ευρώ για ηθική βλάβη.
Το άρθρο 931 ΑΚ προβλέπει επιδίκαση χρηματικής παροχής όταν η αναπηρία ή παραμόρφωση επιδρά στο μέλλον του παθόντος, λαμβάνοντας υπόψη το είδος και τις συνέπειες της αναπηρίας, την ηλικία, το φύλο και τις κλίσεις του παθόντος. Το άρθρο 932 ΑΚ επιτρέπει εύλογη χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης. Η αρχή της αναλογικότητας του άρθρου 25 παρ. 1 Συντάγματος επιβάλλει το επιδικαζόμενο ποσό να μην υπερβαίνει τα όρια που διαπιστώνονται από την κοινή πείρα και τη δικαστηριακή πρακτική. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι η αναιρεσείουσα, γεννηθείσα το 1981, υπέστη μόνιμη μερική αναπηρία 35% με σοβαρές επιπτώσεις στην επαγγελματική και κοινωνική εξέλιξή της, αδυναμία εργασίας ως πωλήτρια που απαιτεί πολύωρη ορθοστασία, και δυσμενή απρόβλεπτη εξέλιξη της υγείας της με κυφο-σκολιωτική παραμόρφωση 40° και νευρολογικές διαταραχές. Εφαρμόζοντας την αρχή της αναλογικότητας, το Εφετείο επιδίκασε 10.000 ευρώ για χρηματική παροχή κατ' άρθρο 931 ΑΚ, ποσό που υπολείπεται καταφανώς των συνήθως επιδικαζομένων σε παρόμοιες περιπτώσεις μόνιμης αναπηρίας νεαρού ατόμου με σοβαρές επιπτώσεις στο επαγγελματικό και κοινωνικό μέλλον, παραβιάζοντας έτσι την αρχή της αναλογικότητας.
Η αίτηση αναίρεσης έγινε εν μέρει δεκτή διότι το Εφετείο, επιδικάζοντας μόνο 10.000 ευρώ ως χρηματική παροχή κατ' άρθρο 931 ΑΚ για μόνιμη μερική αναπηρία 35% νεαρής γυναίκας (έτος γεννήσεως 1981) με σοβαρές επιπτώσεις στο επαγγελματικό και κοινωνικό μέλλον της, παραβίασε την αρχή της αναλογικότητας του άρθρου 25 παρ. 1 Συντάγματος και υπερέβη τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας, καθόσον το ποσό αυτό υπολείπεται καταφανώς των συνήθως επιδικαζομένων σε παρόμοιες περιπτώσεις. Επίσης, το Εφετείο δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν με την αγωγή, ότι η αναιρεσείουσα θα απολέσει εισοδήματα από εργασία ως πωλήτρια σε οποιονδήποτε εργοδότη (όχι αποκλειστικά στην εταιρεία ΖΑΡΑ) για το διάστημα από 1-1-2008 έως τη συνταξιοδότησή της, πράγματα ουσιώδη για την έκβαση της δίκης ως προς το κεφάλαιο των διαφυγόντων κερδών.
Αναιρεί εν μέρει, κατά τα αναφερόμενα στο σκεπτικό κεφάλαιά της, την υπ' αριθμ. 606/2018 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. – Παραπέμπει την υπόθεση προς περαιτέρω συζήτηση, κατά τα κεφάλαιά της αυτά, στο ίδιο δικαστήριο, που θα συγκροτηθεί από δικαστή άλλον από αυτόν που εξέδωσε την αναιρούμενη απόφαση. -Διατάσσει την επιστροφή του παραβόλου στην καταθέσασα αυτό αναιρεσείουσα. Και – Καταδικάζει τους αναιρεσίβλητους στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσείουσας, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων (2.000) ευρώ.
1043/2021
2021Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 94.3%
Οδηγός μοτοσυκλέτας, ηλικίας 45 ετών, γεννηθείς το 1965, τραυματίστηκε σοβαρά σε τροχαίο ατύχημα στις 11-8-2010 στην Εθνική Οδό Αντιρρίου-Λιδωρικίου, μετά από σύγκρουση με ΙΧΦ αυτοκίνητο. Υπέστη συντριπτικό κάταγμα αριστερού αστραγάλου, κάταγμα έσω σφύρου αριστερής ποδοκνημικής, κάταγμα δεξιάς πτέρνας, εξάρθρημα δεξιού αγκώνος, κάταγμα αριστερής ωλένης, συντριπτικό ενδαρθρικό κάταγμα κάτω πέρατος αριστερής κερκίδας, εξάρθρημα οσταρίων αριστερού καρπού και κάταγμα του τρίτου αριστερού μετακαρπίου. Υποβλήθηκε σε τρεις χειρουργικές επεμβάσεις. Κατέστη μόνιμα μερικά ανάπηρος σε ποσοστό 50%. Παρουσιάζει έκδηλη παραμόρφωση ραιβότητας αριστεράς πηχειοκαρπικής, αγκύλωση ποδοκνημικής, χωλότητα, αδυναμία σύσφιξης γροθιάς και χειρισμού λεπτών αντικειμένων. Ασκούσε το επάγγελμα του δύτη, το οποίο δεν μπορεί πλέον να ασκήσει λόγω της μειωμένης κολυμβητικής-καταδυτικής δυνατότητάς του. Ο οδηγός του ΙΧΦ αυτοκινήτου κρίθηκε αποκλειστικά υπαίτιος του ατυχήματος.
Το άρθρο 932 ΑΚ προβλέπει επιδίκαση εύλογης χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης, με βάση κριτήρια όπως το είδος της προσβολής, η έκταση της βλάβης, η βαρύτητα του πταίσματος και η οικονομική κατάσταση των διαδίκων. Ο προσδιορισμός του ποσού εναπόκειται στην ελεύθερη εκτίμηση του δικαστηρίου, αλλά πρέπει να τηρείται η αρχή της αναλογικότητας ως γενική νομική αρχή αυξημένης τυπικής ισχύος. Το άρθρο 931 ΑΚ προβλέπει πρόσθετη αποζημίωση για αναπηρία ή παραμόρφωση που επιδρά στο μέλλον του παθόντος, χωρίς σύνδεση με συγκεκριμένη περιουσιακή ζημία. Το Εφετείο διαπίστωσε ότι ο παθών υπέστη μόνιμη αναπηρία 50%, με σοβαρές παραμορφώσεις και λειτουργικές εκπτώσεις, αδυναμία άσκησης του επαγγέλματος του δύτη, ψυχολογικά προβλήματα και αισθήματα μειονεξίας. Επιδίκασε 30.000 ευρώ ως χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης και 20.000 ευρώ ως πρόσθετη αποζημίωση του άρθρου 931 ΑΚ. Εφαρμόζοντας την αρχή της αναλογικότητας, ο Άρειος Πάγος έκρινε ότι τα επιδικασθέντα ποσά υπολείπονται καταφανώς των συνήθως επιδικαζόμενων σε παρόμοιες περιπτώσεις, κατά την κοινή πείρα και τη δικαστηριακή πρακτική, υπερβαίνοντας τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας του δικαστηρίου.
Η προσβαλλόμενη απόφαση αναιρέθηκε διότι το Εφετείο, επιδικάζοντας 30.000 ευρώ ως χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης και 20.000 ευρώ ως πρόσθετη αποζημίωση του άρθρου 931 ΑΚ, παραβίασε ευθέως την αρχή της αναλογικότητας και υπερέβη τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας. Τα ποσά αυτά υπολείπονται καταφανώς των συνήθως επιδικαζόμενων σε παρόμοιες περιπτώσεις, κατά την κοινή πείρα, τη δικαστηριακή πρακτική και τη συνείδηση για το δίκαιο, λαμβανομένων υπόψη της σοβαρότητας του τραυματισμού (μόνιμη αναπηρία 50%), της αποκλειστικής υπαιτιότητας του οδηγού, των τριών χειρουργικών επεμβάσεων, της αδυναμίας άσκησης του επαγγέλματος του δύτη και των μόνιμων παραμορφώσεων και λειτουργικών εκπτώσεων.
Καταργεί την δίκη, που ανοίχθηκε με την ένδικη από 9-4-2019 (αρ. κατ. 309/2019) αίτηση αναίρεσης, η οποία απευθύνεται κατά της υπ' αρ. 490/2019 οριστικής απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών (ειδική διαδικασία του άρθρου 681Α ΚΠολΔ), ως προς τον 1ο αναιρεσίβλητο. Αναιρεί την υπ' αρ. 490/2019 οριστική απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών (ειδική διαδικασία του άρθρου 681Α ΚΠολΔ) κατά το αναφερόμενο στο σκεπτικό μέρος αυτής, που αφορά το κεφάλαιο της χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης και πρόσθετης αποζημίωσης, ως προς τη 2η αναιρεσίβλητη ασφαλιστική εταιρεία. Παραπέμπει την υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση, κατά το αναιρούμενο ως άνω μέρος αυτής, στο ίδιο Δικαστήριο, που εξέδωσε την προσβαλλόμενη απόφαση συγκροτούμενο από άλλον Δικαστή. Διατάσσει να επιστραφεί στον αναιρεσείοντα το παράβολο, που αυτός έχει καταθέσει για την άσκηση της αίτησης αναίρεσης. ΚΑΙ Καταδικάζει την αναιρεσίβλητη ασφαλιστική εταιρεία στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντα που ορίζει σε τρεις χιλιάδες (3000) ευρώ.
1303/2020
2020Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 94.3%
Τροχαίο ατύχημα στις 2-1-2012, ώρα 19:05, σε διασταύρωση, όταν οδηγός Ι.Χ. δεν τήρησε σήμανση υποχρεωτικής διακοπής (STOP) και συγκρούστηκε με μοτοσικλέτα. Ο οδηγός της μοτοσικλέτας (44 ετών) υπέστη ανοικτό κάταγμα γ’ βαθμού Pillon δεξιάς ποδοκνημικής, κάταγμα δεξιού αστραγάλου, διατομή οπίσθιας κνημιαίας αρτηρίας και βλάβες μαλακών μορίων. Υποβλήθηκε σε πολλαπλές χειρουργικές επεμβάσεις (εξωτερική/εσωτερική οστεοσύνθεση, ενδομυελική ήλωση, τεχνική Ilizarov, αρθροδεσίες), με νοσηλείες 2-1-2012 έως 6-2-2012 και εκ νέου 9-7-2012 έως 23-7-2012, καθώς και επέμβαση στις 27-3-2013. Παρέμεινε με συσκευή Ilizarov για μεγάλο διάστημα, παρουσίασε μόνιμες υπολειμματικές βλάβες, χωλότητα, ανάγκη βακτηρίας, ανικανότητα για βαριά χειρωνακτική εργασία και περιορισμούς σε ορθοστασία/βάδιση. Πιστοποιήθηκε αναπηρία 67% (26-3-2013 έως 31-3-2014) και 50% (1-4-2014 έως 31-3-2016). Η κοινωνικοοικονομική κατάσταση των εμπλεκομένων ήταν συνήθης/μέτρια.
Το άρθρο 561 § 1 ΚΠολΔ ορίζει ότι η εκτίμηση πραγματικών γεγονότων δεν υπόκειται σε αναιρετικό έλεγχο. Το άρθρο 932 ΑΚ αναθέτει στον δικαστή τον καθορισμό εύλογης χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης, με στάθμιση είδους προσβολής, έκτασης βλάβης, συνθηκών, πταίσματος και κοινωνικοοικονομικής κατάστασης. Η τήρηση της αρχής της αναλογικότητας ελέγχεται αν η κρίση υπερβαίνει τα ακραία όρια διακριτικής ευχέρειας (άρθρο 559 αριθ. 1 και 19 ΚΠολΔ). Το δικαστήριο δέχθηκε ότι το ατύχημα προκλήθηκε από μη τήρηση STOP, με σοβαρότατους τραυματισμούς (ανοικτό κάταγμα Pillon, κάταγμα αστραγάλου, διατομή αρτηρίας), επανειλημμένες χειρουργικές επεμβάσεις (εξωτερική/εσωτερική οστεοσύνθεση, Ilizarov, αρθροδεσίες), νοσηλείες 2-1-2012 έως 6-2-2012 και 9-7-2012 έως 23-7-2012, αναπηρία 67% και 50% σε διαδοχικά διαστήματα, μόνιμους λειτουργικούς περιορισμούς και ηλικία 44 ετών, με μέτρια κοινωνικοοικονομική κατάσταση. Εφαρμόζοντας τα κριτήρια του άρθρου 932 ΑΚ και τον περιορισμό του αναιρετικού ελέγχου, έκρινε ότι το ποσό των 60.000 ευρώ για ηθική βλάβη συνάδει με τη δικαστηριακή πρακτική, είναι ανάλογο προς τη βαρύτητα της προσβολής και δεν υπερβαίνει τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας, αποκλείοντας παραβίαση των άρθρων 559 αριθ. 1 και 19 ΚΠολΔ.
Η αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε διότι ο καθορισμός της χρηματικής ικανοποίησης σε 60.000 ευρώ, με βάση τη βαρύτητα των σωματικών βλαβών, την ηλικία 44 ετών, τη διάρκεια νοσηλείας και τη διαπιστωμένη αναπηρία (67% και 50%), καθώς και τη μέτρια κοινωνικοοικονομική κατάσταση, δεν υπερέβη τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας ούτε παραβίασε την αρχή της αναλογικότητας. Το ποσό ευθυγραμμίζεται με τη συνήθη δικαστηριακή πρακτική σε παρόμοιες περιπτώσεις, οπότε δεν συντρέχει ευθεία ή εκ πλαγίου παραβίαση του άρθρου 932 ΑΚ ούτε λόγος αναιρέσεως κατά το άρθρο 559 αριθ. 1 και 19 ΚΠολΔ.
Απορρίπτει την από 20.12.2018 με ειδικό αριθμό καταθέσεως 72/2019 αίτηση για αναίρεση της 3647/2018 αποφάσεως του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων των αναιρεσιβλήτων, το ύψος των οποίων καθορίζει στο ποσό των δύο χιλίων επτακοσίων (2.700) ευρώ. Και Διατάσσει την εισαγωγή του κατατεθέντος από τον αναιρεσείοντα παραβόλου στο δημόσιο ταμείο.
272/2022
2022Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 94.3%
Επιβάτης λεωφορείου, ηλικίας 46 ετών, έγγαμη με δύο ενήλικα τέκνα, σύζυγος συνταξιούχος λόγω ψυχικής νόσου, καθόταν στην 4η σειρά καθισμάτων χωρίς ζώνη ασφαλείας. Κατά τροχαίο ατύχημα στις 13-6-2013 στο 15ο χιλ. της εθνικής οδού Πρέβεζας-Γέφυρας Καλογήρου, έγινε μετωπική σύγκρουση του λεωφορείου με ΙΧΕ αυτοκίνητο, ασφαλισμένο στην εναγόμενη εταιρεία. Υπέστη κατάγματα στην πτέρυγα του ιερού οστού, ηβοισχιακών κλάδων και ηβικού κλάδου. Νοσηλεύτηκε στο Γενικό Νοσοκομείο Πρέβεζας από 13-6-2013 έως 21-6-2013 και στο Γενικό Νοσοκομείο Άρτας επί τριήμερο. Παρέμεινε κλινήρης σε πλήρη ακινησία επί εξάμηνο με χρήση ζώνης οσφύος-ιερού οστού-πυέλου, και για τρείς μήνες χρησιμοποιούσε περπατούρα. Διαγνώστηκε κήλη μεσοσπονδυλίου δίσκου 04-05 και δισκαρθροπάθεια 04-05 και 05-11. Εξακολουθεί να εμφανίζει πόνους στην μέση και δεν μπορεί να βαδίζει σε όρθια θέση επί αρκετή ώρα. Συνυπαιτιότητα 20% λόγω μη χρήσης ζώνης ασφαλείας.
Το άρθρο 932 ΑΚ παρέχει στο δικαστήριο διακριτική ευχέρεια να καθορίσει το ύψος της χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης, συνεκτιμώντας τις συνθήκες τέλεσης της αδικοπραξίας, το βαθμό πταίσματος, το είδος και τις συνέπειες της προσβολής, το τυχόν συντρέχον πταίσμα του δικαιούχου, και την κοινωνική και περιουσιακή κατάσταση των μερών. Η αρχή της αναλογικότητας (άρθρα 2 παρ.1 και 25 § 1 Συντάγματος) επιβάλλει η κρίση του δικαστηρίου να μην υπερβαίνει τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας. Το Εφετείο διαπίστωσε ότι η παθούσα ήταν 46 ετών, έγγαμη με δύο ενήλικα τέκνα, με σύζυγο συνταξιούχο λόγω ψυχικής νόσου. Υπέστη κατάγματα πυέλου και οσφυικής μοίρας, παρέμεινε κλινήρης επί εξάμηνο, χρησιμοποίησε περπατούρα επί τρίμηνο, και εξακολουθεί να εμφανίζει πόνους και αδυναμία βάδισης σε όρθια θέση. Συνυπαιτιότητα 20% λόγω μη χρήσης ζώνης ασφαλείας. Εφαρμόζοντας το άρθρο 932 ΑΚ και την αρχή της αναλογικότητας, το δικαστήριο έκρινε ότι το ποσό των 30.000 ευρώ δεν υπερβαίνει καταφανώς τα συνήθως επιδικαζόμενα σε παρόμοιες περιπτώσεις, κατά την κοινή πείρα και τη δικαστηριακή πρακτική.
Η αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε διότι το Εφετείο, καθορίζοντας τη χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης στο ποσό των 30.000 ευρώ, δεν υπερέβη τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας και δεν παραβίασε την αρχή της αναλογικότητας. Το ποσό αυτό, κατά την κοινή πείρα, τη δικαστηριακή πρακτική και τη συνείδηση για το δίκαιο, δεν υπερβαίνει καταφανώς εκείνο που συνήθως επιδικάζεται σε παρόμοιες περιπτώσεις, λαμβανομένων υπόψη των συνθηκών του ατυχήματος, του είδους των τραυματισμών (κατάγματα πυέλου και οσφυικής μοίρας, κήλη μεσοσπονδυλίου δίσκου), της διάρκειας ακινησίας (εξάμηνο), της συνυπαιτιότητας 20%, και των μόνιμων επιπτώσεων (πόνοι, αδυναμία βάδισης σε όρθια θέση).
Απορρίπτει την από 16-3-2020 (με αύξοντα αριθμό κατάθεσης 13/2-6-2020) αίτηση για αναίρεση της 77/2018 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Ιωαννίνων. Διατάσσει την εισαγωγή του κατατεθέντος από την αναιρεσείουσα για την άσκηση της αναίρεσης παραβόλου στο δημόσιο ταμείο Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.
419/2019
2019Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 94.3%
Στις 11-3-2013 συνέβη τροχαίο ατύχημα μεταξύ αυτοκινήτου και μοτοσυκλέτας. Η οδηγός της μοτοσυκλέτας, γεννηθείσα το 1987, υπέστη σοβαρό τραυματισμό με αιμοπεριτόναιο από ρήξη ήπατος, πνευμοθώρακα δεξιά και ανοικτό συντριπτικό κάταγμα κνημιαίων κονδύλων αριστερού ποδιού. Υπεβλήθη σε επείγουσα χειρουργική επέμβαση με πλύση περιτοναϊκής κοιλότητας, επιπωματισμό με κομπρέσες, συρραφή τραύματος κνήμης και τοποθέτηση γυψονάρθηκα. Την επόμενη ημέρα υπεβλήθη σε επανεπέμβαση για αφαίρεση αιμοστατικών κομπρέσων. Νοσηλεύτηκε στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο από 19-3-2013 έως 24-4-2013. Στις 22-3-2013 έγινε ανάταξη κατάγματος και σταθεροποίηση με υβριδικό σύστημα εξωτερικής οστεοσύνθεσης. Τον Ιούνιο 2013 επανεισήχθη λόγω φλεγμονής και στις 19-7-2013 αφαιρέθηκε η εξωτερική οστεοσύνθεση. Στις 4-11-2014 υπεβλήθη σε διορθωτική οστεοτομία κνήμης. Απέκτησε μετεγχειρητικές ουλές στην κοιλιακή χώρα και στο αριστερό πόδι που συνιστούν σωματική παραμόρφωση. Δεν είχε αποκτήσει οικογένεια.
Το άρθρο 932 ΑΚ προβλέπει ότι το δικαστήριο μπορεί να επιδικάσει εύλογη χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης, λαμβάνοντας υπόψη το είδος της προσβολής, την έκταση της βλάβης, τις συνθήκες τέλεσης της αδικοπραξίας, τη βαρύτητα του πταίσματος και την οικονομική κατάσταση των διαδίκων. Το άρθρο 931 ΑΚ προβλέπει επιδίκαση εύλογου χρηματικού ποσού λόγω αναπηρίας ή παραμόρφωσης που επιδρά στο μέλλον του παθόντος, χωρίς σύνδεση με συγκεκριμένη περιουσιακή ζημία. Η Αρχή της Αναλογικότητας επιβάλλει η κρίση του δικαστηρίου να μην υπερβαίνει τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας. Το Εφετείο διαπίστωσε ότι η παθούσα υπέστη σοβαρό τραυματισμό με αιμοπεριτόναιο, πνευμοθώρακα και συντριπτικό κάταγμα κνήμης, νοσηλεύτηκε επί μακρόν, υπεβλήθη σε πολλαπλές χειρουργικές επεμβάσεις και απέκτησε μετεγχειρητικές ουλές στην κοιλιακή χώρα και το αριστερό πόδι. Η παραμόρφωση επηρεάζει δυσμενώς την κοινωνική και προσωπική της εξέλιξη, ενώ ήταν 30 ετών και δεν είχε αποκτήσει οικογένεια. Εφαρμόζοντας τα κριτήρια των άρθρων 932 και 931 ΑΚ, το Εφετείο επιδίκασε 30.000 ευρώ ως χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης και 10.000 ευρώ ως πρόσθετη παροχή λόγω παραμόρφωσης. Τα ποσά αυτά δεν υπολείπονται καταφανώς εκείνων που συνήθως επιδικάζονται σε παρόμοιες περιπτώσεις και δεν παραβιάζουν την Αρχή της Αναλογικότητας.
Η αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε διότι το Εφετείο, επιδικάζοντας 30.000 ευρώ ως χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης και 10.000 ευρώ ως πρόσθετη παροχή του άρθρου 931 ΑΚ, δεν παραβίασε την Αρχή της Αναλογικότητας ούτε υπερέβη τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας. Τα επιδικασθέντα ποσά δεν υπολείπονται καταφανώς εκείνων που συνήθως επιδικάζονται σε παρόμοιες περιπτώσεις κατά την κοινή πείρα και τη δικαστηριακή πρακτική, ούτε προσβάλλουν το ενοχικό περιουσιακό δικαίωμα της αναιρεσείουσας που προστατεύεται από το άρθρο 1 του Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου της ΕΣΔΑ, αφού υπάρχει ανεκτή σχέση αναλογικότητας μεταξύ του θεμελιακού δικαιώματος της περιουσίας και των επιδικασθέντων ποσών.
Απορρίπτει την από 20-11-2017 (αρ. κατ. 50/2017) αίτηση για την αναίρεση της υπ' αριθμ. 9/2017 οριστικής απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Ιωαννίνων (ειδική διαδικασία του άρθρου 681Α ΚΠολΔ). Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου, που έχει καταθέσει η αναιρεσείουσα για την άσκηση της αναίρεσης, στο Δημόσιο Ταμείο. Και Επιβάλλει σε βάρος της αναιρεσείουσας τα δικαστικά έξοδα της 3ης αναιρεσίβλητης ασφαλιστικής εταιρείας, που ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια (2.700) ευρώ.
629/2019
2019Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 94.2%
Οδηγός δίκυκλης μοτοσυκλέτας, ηλικίας 45 ετών κατά το χρόνο του ατυχήματος, στις 2/5/2011 και περί ώρα 3.30 π.μ., σταμάτησε προσωρινά τη μοτοσυκλέτα του επί του οδοστρώματος στην πέμπτη λωρίδα κυκλοφορίας αυτοκινητόδρομου (λωρίδα επιτάχυνσης), ενεργοποίησε το φλας, έθεσε αυτή σε θέση προσωρινής παύσης με το σταντ και με αναμμένο κινητήρα, έβγαλε το κράνος του και κατέβηκε από τη μοτοσυκλέτα βρισκόμενος εντός του οδοστρώματος σε απόσταση 1,20 μ. από τη δεξιά μπάρα. Οδηγός ΙΧΕ αυτοκινήτου, εξερχόμενος από παράδρομο και εισερχόμενος στην ίδια λωρίδα ταχείας κυκλοφορίας, χωρίς σύνεση και διαρκώς τεταμένη προσοχή, χωρίς έλεγχο και εποπτεία του οχήματος, χωρίς να μειώσει την ταχύτητα, δεν αντιλήφθηκε τον πεζό, μολονότι ο φωτισμός ήταν επαρκής τεχνητός και η ορατότητα δεν περιοριζόταν, και τον παρέσυρε με την εμπρόσθια επιφάνεια του αυτοκινήτου. Ο παθών εκτινάχθηκε επί του ανεμοθώρακα και κατέληξε επί του οδοστρώματος σε απόσταση 15 μ. περίπου. Υπέστη κρανιοεγκεφαλική κάκωση με υπαραχνοειδή αιμορραγία, επισκληρίδιο αιμάτωμα, κατάγματα πλευρών, αιμοθώρακα, θλάσεις πνευμόνων, κάκωση νεφρού, κάταγμα κνήμης. Νοσηλεύθηκε στη ΜΕΘ από 2/5/2011 έως 23/8/2011, τραχειοστομημένος, με μηχανική υποστήριξη αναπνοής, χωρίς επικοινωνία με το περιβάλλον. Εμφάνισε μεθαιμοραγικό υδροκέφαλο και υποβλήθηκε σε τοποθέτηση βαλβίδος παροχέτευσης. Κρίθηκε ανάπηρος σε ποσοστό 80% μόνιμα και εφ' όρου ζωής, με μετατραυματική επιληψία, οργανικό ψυχοσύνδρομο, μόνιμη ημιπληγία αριστερού άνω άκρου, αδυναμία αυτοεξυπηρετήσεως καθ' όλο το 24ωρο, ανάγκη παρουσίας τρίτου προσώπου, ολική ανικανότητα για εργασία. Σιτίζεται από την ενορία του.
Το άρθρο 932 ΑΚ προβλέπει ότι η χρηματική ικανοποίηση για ηθική βλάβη πρέπει να είναι εύλογη, ώστε να επιτυγχάνεται αποκατάσταση του παθόντος με δίκαιη και επαρκή ανακούφιση, χωρίς εμπορευματοποίηση της προσβληθείσας ηθικής αξίας. Η αρχή της αναλογικότητας (άρθρο 25 § 1 Συντάγματος) επιβάλλει τα επιδικαζόμενα ποσά να μην υπερβαίνουν τα όρια που διαγράφονται από τα δεδομένα της κοινής πείρας και την κοινή περί δικαίου συνείδηση, όπως αποτυπώνονται στη συνήθη πρακτική των δικαστηρίων. Το Εφετείο διαπίστωσε ότι ο παθών, ηλικίας 45 ετών, υπέστη μόνιμη αναπηρία 80% εφ' όρου ζωής, με σοβαρή νοητική διαταραχή, οργανικό ψυχοσύνδρομο, επιληψία, μόνιμη ημιπληγία αριστερού άνω άκρου, ολική ανικανότητα για εργασία και αδυναμία αυτοεξυπηρετήσεως. Έλαβε υπόψη τη συνυπαιτιότητα του παθόντος σε ποσοστό 60%, τις συνθήκες του ατυχήματος, τη διάρκεια νοσηλείας, τις επεμβάσεις, την ψυχική και σωματική ταλαιπωρία, και την οικονομική κατάσταση των διαδίκων. Εφαρμόζοντας την αρχή της αναλογικότητας και τα κριτήρια του άρθρου 932 ΑΚ, το Εφετείο επιδίκασε 60.000 ευρώ για αποζημίωση λόγω αναπηρίας και 70.000 ευρώ για χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης, ποσά που κρίθηκαν εύλογα και ανάλογα με τη βαρύτητα των συνεπειών.
Η αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε διότι το Εφετείο, επιδικάζοντας 60.000 ευρώ για αποζημίωση λόγω αναπηρίας και 70.000 ευρώ για χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης, δεν υπερέβη τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας ούτε παραβίασε την αρχή της αναλογικότητας. Τα ποσά αυτά, κατά την κοινή πείρα, τη δικαστηριακή πρακτική και την περί δικαίου συνείδηση, δεν υπολείπονται των συνήθως επιδικαζομένων σε παρόμοιες περιπτώσεις, λαμβανομένων υπόψη της μόνιμης αναπηρίας 80% εφ' όρου ζωής, της ηλικίας 45 ετών, της ολικής ανικανότητας για εργασία, της συνυπαιτιότητας του παθόντος σε ποσοστό 60%, και της οικονομικής κατάστασης των διαδίκων.
Θεωρεί ως μη ασκηθείσα την αίτηση αναιρέσεως ως προς το δεύτερο αναιρεσίβλητο, Επικουρικό Κεφάλαιο. Απορρίπτει την αίτηση αναιρέσεως και τους πρόσθετους λόγους κατά της 4799/2017 αποφάσεως του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. Και Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου στο δημόσιο ταμείο.
1766/2025
2025Άρειος ΠάγοςΔικονομικό ΔίκαιοΑστικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 94.2%
Σε τροχαίο στις 18-9-2016 σε αστική περιοχή, δίκυκλη μοτοσικλέτα συγκρούστηκε με Ι.Χ.Ε. αυτοκίνητο, του οποίου η αστική ευθύνη έναντι τρίτων ήταν ασφαλισμένη σε ασφαλιστική εταιρεία. Ο οδηγός του αυτοκινήτου θεωρήθηκε αποκλειστικά υπαίτιος. Ο παθών υπέστη σοβαρές σωματικές βλάβες, υποβλήθηκε σε έξι χειρουργικές επεμβάσεις σε διαφορετικά νοσοκομεία και σε έξι μετεγχειρητικές διαδικασίες, με περίοδο ταλαιπωρίας σχεδόν δύο ετών. Παρουσιάζει μόνιμη αναπηρία στο αριστερό κάτω άκρο, δεν μπορεί να βαδίσει κανονικά για αρκετή ώρα, χρησιμοποιεί βακτηρία τις περισσότερες ώρες της ημέρας και στερείται σταθερότητας. Η αναπηρία επηρεάζει αρνητικά τις αγροτικές καθημερινές δραστηριότητές του και τις κοινωνικές επαφές, προκαλώντας ψυχολογική επιβάρυνση και αίσθημα μειονεξίας. Χρειάστηκε υποκατάστατη δύναμη (αποκλειστική νοσοκόμα/οικιακή βοηθός) για 6 μήνες και 42 ημέρες. Είναι 36 ετών, έγγαμος, γονέας δύο ανήλικων τέκνων. Αναφέρθηκαν επιβαρυντικές συνθήκες οδήγησης του ζημιογόνου αυτοκινήτου (μεγάλο ποσοστό μέθης, κίνηση στο αντίθετο ρεύμα, εγκατάλειψη).
Το άρθρο 932 Α.Κ. προβλέπει ότι σε περίπτωση αδικοπραξίας το δικαστήριο επιδικάζει εύλογη χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης, λαμβάνοντας υπόψη τη βαρύτητα της προσβολής και τις περιστάσεις. Το άρθρο 931 Α.Κ. θεμελιώνει πρόσθετη αποζημίωση όταν η σωματική βλάβη επιφέρει μόνιμη μείωση της ικανότητας προς εργασία ή επηρεάζει τις μελλοντικές προοπτικές του παθόντος. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι το τροχαίο της 18-9-2016 προκάλεσε στον παθόντα σοβαρό τραυματισμό, έξι χειρουργικές επεμβάσεις, σχεδόν διετή αποκατάσταση και μόνιμη αναπηρία στο αριστερό πόδι, με ανάγκη υποκατάστατης δύναμης για 6 μήνες και 42 ημέρες. Ο παθών χρησιμοποιεί βακτηρία, δυσκολεύεται στη βάδιση και στις αγροτικές εργασίες, ενώ υφίσταται ψυχική επιβάρυνση. Είναι 36 ετών, έγγαμος, με δύο ανήλικα τέκνα. Εφαρμόζοντας τα άρθρα 931 και 932 Α.Κ., το δικαστήριο έλαβε υπόψη τη διάρκεια και ένταση των σωματικών και ψυχικών συνεπειών, τον επαγγελματικό περιορισμό, την ανάγκη φροντίδας τρίτου και την ηλικία/οικογενειακή κατάσταση, καθώς και τις επιβαρυντικές συνθήκες οδήγησης του ζημιογόνου οχήματος, για την επιμέτρηση της πρόσθετης αποζημίωσης και της χρηματικής ικανοποίησης.
Η συζήτηση ως προς τον απολειπόμενο ομόδικο κηρύχθηκε απαράδεκτη λόγω έλλειψης νόμιμης επίσπευσης (μη προσκόμιση αποδεικτικού επίδοσης της αίτησης αναίρεσης), με διαχωρισμό υπόθεσης σε απλή ομοδικία. Ως προς την παριστάμενη ομόδικο, η προσβαλλόμενη απόφαση είναι αυτοτελώς τελεσίδικη και ανακλητή, ενώ η αίτηση αναίρεσης ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα (μη επίδοση της απόφασης της 8-2-2023, κατάθεση αίτησης στις 5-4-2023, άρθρο 564 §3 ΚΠολΔ). Οι λόγοι αναίρεσης απορρίφθηκαν ως απαράδεκτοι: υπό τον 559 §1 εδ. α’ ΚΠολΔ δεν προσδιορίστηκαν οι παραβιασθείσες ουσιαστικές διατάξεις ούτε οι κρίσιμες παραδοχές της απόφασης· υπό τον 559 §1 εδ. β’ δεν εξειδικεύθηκαν τα επικαλούμενα διδάγματα της κοινής πείρας και ο συνδεόμενος κανόνας δικαίου· υπό τον 559 αριθ. 8 δεν προσδιορίστηκαν «πράγματα» με ουσιώδη επιρροή. Κατά βάση επιχειρήθηκε αναιρετικά ανέλεγκτη επαναξιολόγηση αποδεικτικών μέσων (άρθρο 561 §1 ΚΠολΔ).
Διατάσσει το χωρισμό της υπόθεσης ως προς τον πρώτο αναιρεσίβλητο A. (ον) D. (επων). Κηρύσσει απαράδεκτη τη συζήτηση της από 3-4-2023 (αριθμ. έκθ. κατ. 25/5-4-2023) αίτησης για αναίρεση της υπ' αριθμ. 57/2023 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Ναυπλίου, ως προς τον πρώτο αναιρεσίβλητο A. (ον) D. (επων). Απορρίπτει την ως άνω αίτηση αναίρεσης ως προς τη δεύτερη αναιρεσίβλητη. Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου, που έχει καταθέσει ο αναιρεσείων στο Δημόσιο Ταμείο. Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα της δεύτερης αναιρεσίβλητης, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων ευρώ (2.700) ευρώ.
39/2019
2019Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 94.1%
Παθών, ηλικίας 44 ετών κατά το χρόνο του ατυχήματος, σε πολύ καλή κατάσταση υγείας, υπέστη σοβαρό τραυματισμό από τροχαίο ατύχημα. Διαπιστώθηκε συντριπτικό κάταγμα αριστερού μηριαίου τεσσάρων τεμαχίων, εξάρθημα δεξιού γόνατος, κάταγμα κεφαλής δεξιάς περόνης και αριστερού ηβοϊσχιακού αποσπαστικό. Νοσηλεύτηκε σε νοσοκομεία και κέντρα αποκατάστασης από 10.12.2010 έως 3.1.2011 και από 5.1.2011 έως 10.1.2011, με επανεισαγωγή από 27.1.2011 έως 29.1.2011 λόγω λοίμωξης. Υποβλήθηκε σε χειρουργική επέμβαση με τοποθέτηση ενδομυελικού ήλου και συρμάτινη περίδεση, καθώς και συνδεσμοπλαστική πρόσθιου και οπίσθιου χιαστού. Παρουσιάζει μόνιμη ανισοσκελία 1,5 εκατοστού, βλαισότητα 10 μοιρών, μυϊκή ατροφία 4 cm διαφορά περιμέτρου μηρών, ελαφρά χωλότητα, αδυναμία τρεξίματος και δυσκολία στην εργασία του σε μάνδρα οικοδομικών υλικών. Κοινωνικοοικονομική κατάσταση συνήθης για αμφότερα τα μέρη.
Το άρθρο 932 ΑΚ επιβάλλει στο δικαστήριο να σχηματίσει εύλογη κρίση για το ύψος της χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης, λαμβάνοντας υπόψη το είδος και τη βαρύτητα της προσβολής, την περιουσιακή και κοινωνική κατάσταση των μερών, το πταίσμα του δράστη και τις ειδικότερες συνθήκες. Η κρίση πρέπει να τηρεί την αρχή της αναλογικότητας (άρθρα 2 παρ. 1 και 25 Συντάγματος), ώστε να μην υπερβαίνει τα όρια που διαπιστώνονται από την κοινή πείρα και τη συνήθη δικαστηριακή πρακτική. Το Εφετείο διαπίστωσε ότι ο παθών, 44 ετών, υπέστη συντριπτικό κάταγμα μηριαίου, εξάρθημα γόνατος, υποβλήθηκε σε πολλαπλές χειρουργικές επεμβάσεις και νοσηλείες, και παρουσιάζει μόνιμη ανισοσκελία 1,5 cm, βλαισότητα 10 μοιρών, μυϊκή ατροφία, χωλότητα και δυσκολία στην εργασία του. Επιδίκασε 40.000 ευρώ για ηθική βλάβη και 60.000 ευρώ κατ' άρθρο 931 ΑΚ. Εφαρμόζοντας την αρχή της αναλογικότητας, το Δικαστήριο έκρινε ότι τα επιδικασθέντα ποσά υπερβαίνουν καταφανώς τα συνήθως επιδικαζόμενα σε παρόμοιες περιπτώσεις κατά την κοινή πείρα και τη δικαστηριακή πρακτική, υπερβαίνοντας τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας.
Η αίτηση αναίρεσης έγινε δεκτή διότι το Εφετείο, επιδικάζοντας στον αναιρεσίβλητο 40.000 ευρώ ως χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης και 60.000 ευρώ ως αποζημίωση του άρθρου 931 ΑΚ για τον τραυματισμό από το τροχαίο ατύχημα, υπερέβη τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας και παραβίασε τα όρια της αναλογικότητας, αφού τα εν λόγω ποσά, κατά την κοινή πείρα, τη δικαστηριακή πρακτική και την περί δικαίου συνείδηση, υπερβαίνουν και μάλιστα καταφανώς τα συνήθως επιδικαζόμενα σε παρόμοιες περιπτώσεις.
Αναιρεί την 281/2016 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Λάρισας, κατά το αναφερόμενο στο σκεπτικό τμήμα. Παραπέμπει την υπόθεση κατά το αναιρούμενο τμήμα για περαιτέρω εκδίκαση στο Μονομελές Εφετείο Λάρισας, που θα συγκροτηθεί από άλλο Δικαστή, εκτός αυτού, που εξέδωσε την παραπάνω απόφαση. Διατάσσει την επιστροφή του παραβόλου στις αναιρεσείουσες, που το κατέβαλαν. Και Καταδικάζει τον αναιρεσίβλητο στην πληρωμή της δικαστικής δαπάνης των αναιρεσειουσών, την οποία ορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ.
514/2017
2017Άρειος ΠάγοςΕργατικό ΔίκαιοΑστικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 94.1%
Εργάτης, Αλβανικής υπηκοότητας, ηλικίας 41 ετών, έγγαμος με δύο ανήλικα τέκνα, προσλήφθηκε προφορικώς την 6-6-2009 από εργοδότρια ομόρρυθμη τεχνική, οικοδομική και εμπορική εταιρεία για εργασίες καθαρισμού και συντήρησης συγκροτήματος τριών διώροφων πολυτελών κατοικιών έναντι ημερομισθίου 40 ευρώ. Την 8-6-2009, περί ώρα 11:30, ενώ βάδιζε σε οριζόντιο διάδρομο (συλλέκτη βρόχινων υδάτων) πλάτους 36 εκατοστών (ωφέλιμο εύρος 26 εκατοστών λόγω εξοχής κεραμοσκεπής κατά 10 εκατοστά), 63 εκατοστά κάτω από την απόληξη της κεραμοσκεπής, σφήνωσε το πόδι του και έπεσε από ύψος περίπου 7 μέτρων. Υπέστη εκρηκτικό κάταγμα 2ου οσφυϊκού σπονδύλου, δεξιό πνευμοθώρακα, τραυματική ρήξη ισθμού αορτής, κατάγματα πυέλου, ιερού οστού, πλευρών, άνω και κάτω άκρων. Νοσηλεύτηκε από 6-6-2009 έως 27-10-2009. Κατέστη ολικά και μόνιμα ανίκανος προς εργασία, ανάπηρος κατά 80%. Εργοδότρια δεν τήρησε μέτρα ασφαλείας (κατασκευή καταλλήλων δαπέδων εργασίας, ικριωμάτων, κιγκλιδωμάτων, χρήση ζωνών ασφαλείας). Εργάτης είχε συνυπαιτιότητα 20% λόγω έλλειψης προσοχής κινούμενος σε διάδρομο περιορισμένου πλάτους.
Το άρθρο 932 ΑΚ προβλέπει ότι σκοπός της διάταξης είναι να επιτυγχάνεται μία υπό ευρεία έννοια αποκατάσταση του παθόντος για την ηθική του βλάβη, με βάση το είδος και τη βαρύτητα της ηθικής προσβολής, την περιουσιακή, κοινωνική και προσωπική κατάσταση των μερών, τη βαρύτητα του πταίσματος του δράστη και του συντρέχοντος πταίσματος του θύματος. Η κρίση πρέπει να τηρεί την αρχή της αναλογικότητας (άρθρα 2 παρ. 1 και 25 Συντάγματος), ώστε το επιδικαζόμενο ποσό να μην υπερβαίνει τα όρια της κοινής πείρας και της συνήθους δικαστηριακής πρακτικής. Το Εφετείο διαπίστωσε ότι ο εργάτης ήταν 41 ετών, έγγαμος με δύο ανήλικα τέκνα, υπέστη σοβαρότατο τραυματισμό με πτώση από ύψος 7 μέτρων, κατέστη ολικά και μόνιμα ανίκανος προς εργασία (αναπηρία 80%), λόγω μη τήρησης μέτρων ασφαλείας από την εργοδότρια, με συνυπαιτιότητα 20%. Το στοιχείο της σωματικής δύναμης προέχει για εργάτη. Εφαρμόζοντας το κριτήριο του άρθρου 932 ΑΚ και την αρχή της αναλογικότητας, το Εφετείο επιδίκασε 80.000 ευρώ ως εύλογη χρηματική ικανοποίηση, ποσό που δεν υπολείπεται καταφανώς από τα συνήθως επιδικαζόμενα σε παρόμοιες περιπτώσεις κατά την κοινή πείρα και τη δικαστηριακή πρακτική.
Ο τρίτος λόγος αναίρεσης απορρίφθηκε διότι το Εφετείο δεν παραβίασε την αρχή της αναλογικότητας και δεν υπερέβη τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας. Το επιδικασθέν ποσό των 80.000 ευρώ ως χρηματική ικανοποίηση για την αποκατάσταση της ηθικής βλάβης του εργάτη, λαμβανομένων υπόψη της σοβαρότητας του τραυματισμού (ολική και μόνιμη ανικανότητα προς εργασία, αναπηρία 80%), της ηλικίας του (41 ετών), της οικογενειακής του κατάστασης (έγγαμος με δύο ανήλικα τέκνα), της ιδιότητάς του ως εργάτη (όπου προέχει η σωματική δύναμη), της βαρύτητας της αμέλειας της εργοδότριας (μη τήρηση μέτρων ασφαλείας) και της συνυπαιτιότητάς του (20%), κατά την κοινή πείρα, τη δικαστηριακή πρακτική και την περί δικαίου συνείδηση δεν υπολείπεται καταφανώς από τα συνήθως επιδικαζόμενα σε παρόμοιες περιπτώσεις.
Απορρίπτει και τον υπό στοιχείο 3 λόγο της από 22-4-2014 αίτησης αναίρεσης, με τον οποίο προσβάλλεται, κατά τα αντίστοιχο κεφάλαιο της όπως εξειδικεύονται στο σκεπτικό της παρούσης, η υπ' αρ. 7834/2013 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. Συμψηφίζει μεταξύ των διαδίκων τα δικαστικά έξοδα της παρούσης αναιρετικής δίκης.
1348/2021
2021Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 94.1%
Ανήλικος, γεννηθείς στις 22-7-2002, οδηγούσε στις 24-10-2016 και περί ώρα 17:30 μ.μ. δίκυκλη μοτοσικλέτα εντός οικισμού στο 23ο χιλιόμετρο της Ε.Ο. Ξάνθης-Μαγγάνων, χωρίς άδεια οδήγησης και χωρίς κράνος, με ταχύτητα 50 χιλιόμετρα την ώρα. Οδηγός φορτηγού, κινούμενος σε οδό με πινακίδα STOP, έλεγξε πλημμελώς την κυκλοφορία και εισήλθε στη διασταύρωση, διακόπτοντας την πορεία της μοτοσικλέτας. Ανήλικος έχασε τον έλεγχο του οχήματος, η μοτοσικλέτα πλαγιολίσθησε και πέρασε κάτω από το φορτηγό. Από την πτώση υπέστη εκδορές κεφαλής, κεφαλαιμάτωμα, κάταγμα ιγμορείου άντρου, αιμορραγικές θλάσεις, τραυματικό πνευμονοθώρακα, πολλαπλά κατάγματα πλευρών (8ης και 10ης δεξιά), θλάση ήπατος και εκτεταμένη βλάβη δεξιού νεφρού. Νοσηλεύτηκε από 24-10-2016 έως 20-11-2016 στο Π.Γ.Ν. Ιπποκράτειο Θεσσαλονίκης, όπου υποβλήθηκε σε αφαίρεση δεξιού νεφρού (νεφρεκτομή). Μετά την έξοδο χρειαζόταν επί τρεις μήνες βοήθεια στη μετακίνηση και υγιεινή. Η νεφρεκτομή ανέρχεται σε αναπηρία 30% το πρώτο έτος και 10% μετά. Υποχρεούται σε ετήσιες εξετάσεις, ισορροπημένη διατροφή, αποφυγή σπορ επαφής με βία. Φορτηγό ήταν ασφαλισμένο στην ασφαλιστική εταιρεία. Συνυπαιτιότητα κρίθηκε 70% για οδηγό φορτηγού και 30% για ανήλικο, ενώ για τραυματισμούς κεφαλής λόγω μη χρήσης κράνους η υπαιτιότητα ανηλίκου ανήλθε σε 60%.
Το άρθρο 931 ΑΚ προβλέπει επιδίκαση εύλογου χρηματικού ποσού στον παθόντα αναπηρία ή παραμόρφωση, χωρίς σύνδεση με συγκεκριμένη περιουσιακή ζημία, με βάση το είδος, την έκταση και τις συνέπειες της αναπηρίας, την ηλικία, το φύλο, τις κλίσεις του παθόντος και το βαθμό συνυπαιτιότητάς του. Το άρθρο 932 ΑΚ προβλέπει χρηματική ικανοποίηση για ηθική βλάβη, με βάση το είδος και τη βαρύτητα της προσβολής, την περιουσιακή και κοινωνική κατάσταση των μερών, τη βαρύτητα του πταίσματος του δράστη και του συντρέχοντος πταίσματος του θύματος. Το Εφετείο διαπίστωσε ότι ο ανήλικος υπέστη νεφρεκτομή με αναπηρία 30% το πρώτο έτος και 10% μετά, υποχρεούται σε ετήσιες εξετάσεις και περιορισμούς δραστηριοτήτων, αντιμετωπίζει σημαντικό περιορισμό στην επαγγελματική και κοινωνική ζωή λόγω νεαρής ηλικίας (14 ετών) και μορφολογικής έκπτωσης από ουλές. Εφαρμόζοντας τα άρθρα 931 και 932 ΑΚ, το Εφετείο επιδίκασε 35.000 ευρώ ως πρόσθετη αποζημίωση και 25.000 ευρώ ως χρηματική ικανοποίηση, ποσά που όμως υπολείπονται καταφανώς των συνήθως επιδικαζομένων, παραβιάζοντας την αρχή της αναλογικότητας και υπερβαίνοντας τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας.
Η προσβαλλόμενη απόφαση αναιρέθηκε διότι το Εφετείο, καθορίζοντας τη χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης στο ποσό των 25.000 ευρώ και την πρόσθετη αποζημίωση κατ' άρθρο 931 ΑΚ σε 35.000 ευρώ, υπερέβη τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας και παραβίασε την αρχή της αναλογικότητας (άρθρα 2 παρ. 1 και 25 Συντάγματος), αφού τα εν λόγω ποσά κατά την κοινή πείρα, τη δικαστηριακή πρακτική και την περί δικαίου συνείδηση, υπολείπονται καταφανώς των συνήθως επιδικαζομένων σε παρόμοιες περιπτώσεις, ενόψει της σοβαρότητας των τραυματισμών (νεφρεκτομή, πολλαπλά κατάγματα, μόνιμοι περιορισμοί), της νεαρής ηλικίας του παθόντος (14 ετών) και των μόνιμων επιπτώσεων στην κοινωνική και επαγγελματική του ζωή.
Αναιρεί την 190/2019 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Θράκης, ως προς τα κεφάλαια που αναφέρονται στο σκεπτικό της παρούσας. Παραπέμπει την υπόθεση, κατά το ως άνω αναιρούμενο μέρος της, για περαιτέρω εκδίκασή της στο ίδιο Εφετείο, που θα συγκροτηθεί από άλλον Δικαστή, εκτός εκείνου που δίκασε προηγουμένως. Καταδικάζει τους αναιρεσίβλητους στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων του αναιρεσείοντος, το ύψος των οποίων ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων (2.000) ευρώ. Και Διατάσσει την επιστροφή του παραβόλου στον καταθέσαντα τούτο αναιρεσείοντα.
1920/2022
2022Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο
Σχετικότητα: 93.9%
Συνοδηγός αυτοκινήτου, πτυχιούχος Οικονομικού Τμήματος Πανεπιστημίου Αθηνών, εταίρος και διαχειρίστρια ΕΠΕ από 31-5-2011 μέχρι 11-1-2013, εμπορευόμενη συσκευές κινητής τηλεφωνίας από 27-4-1999 μέχρι 4-2-2013, υπέστη τραυματισμό σε τροχαίο ατύχημα στις 31-1-2012. Διαγνώστηκε κρανιοεγκεφαλική κάκωση - μεταδιασεισικό σύνδρομο, νοσηλεύτηκε από 31-1-2012 μέχρι 1-2-2012. Εμφάνισε μετατραυματική διαταραχή με καταθλιπτικές εκδηλώσεις, διαταραχές μνήμης, κεφαλαλγία, ζάλη, αστάθεια βάδισης, ακράτεια ούρων. Κρίθηκε ανάπηρη κατά ποσοστό 67% από 5-2-2013 μέχρι 28-2-2015, εκ των οποίων 65% οφείλεται σε ψυχιατρική πάθηση. Δέχθηκε υπηρεσίες οικογενειακής φίλης για 24 μήνες (31-1-2012 μέχρι 31-1-2014). Δεν υπήρχε προηγούμενο ψυχιατρικό ιστορικό. Οδηγός υπαίτιου οχήματος παραβίασε πινακίδα STOP, εκινείτο με αυξημένη ταχύτητα σε κατοικημένη περιοχή, προκάλεσε σύγκρουση. Παθούσα ήταν δεμένη με ζώνη ασφαλείας, χωρίς συντρέχον πταίσμα.
Το άρθρο 931 ΑΚ προβλέπει επιδίκαση εύλογης χρηματικής παροχής όταν αναπηρία ή παραμόρφωση επιδρά στο μέλλον του παθόντος, χωρίς σύνδεση με περιουσιακή ζημία. Το άρθρο 932 ΑΚ επιτρέπει επιδίκαση χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης, με κριτήρια το είδος προσβολής, την έκταση βλάβης, τη βαρύτητα πταίσματος, την οικονομική κατάσταση διαδίκων. Η αρχή της αναλογικότητας (άρθρα 2, 25 Συντάγματος) επιβάλλει τα επιδικαζόμενα ποσά να μην υπερβαίνουν τα ακραία όρια διακριτικής ευχέρειας. Το Εφετείο δέχθηκε αντιφατικά ότι η παθούσα κρίθηκε ανάπηρη για πρόσκαιρο διάστημα (5-2-2013 μέχρι 28-2-2015) και ταυτόχρονα ότι πάσχει από μόνιμη αναπηρία 67%. Επίσης δέχθηκε ότι εργαζόταν ως διαχειρίστρια ΕΠΕ μέχρι 11-1-2013 και εμπορευόταν κινητά μέχρι 4-2-2013, ενώ επιδίκασε πλασματική δαπάνη για υπηρεσίες τρίτου για ολόκληρο το διάστημα 31-1-2012 μέχρι 31-1-2014. Εφαρμόζοντας τα κριτήρια αναλογικότητας, το Εφετείο επιδίκασε 75.000 ευρώ κατ' άρθρο 931 ΑΚ και 60.000 ευρώ κατ' άρθρο 932 ΑΚ, ποσά που υπερβαίνουν καταφανώς τα συνήθως επιδικαζόμενα σε παρόμοιες περιπτώσεις, παραβιάζοντας την αρχή της αναλογικότητας.
Η αίτηση αναίρεσης έγινε δεκτή διότι η προσβαλλόμενη απόφαση περιέχει αντιφατικές αιτιολογίες ως προς τη μονιμότητα της αναπηρίας (δεχόμενη ταυτόχρονα πρόσκαιρη αναπηρία από 5-2-2013 μέχρι 28-2-2015 και μόνιμη αναπηρία 67%), καθώς και ως προς την πλασματική δαπάνη (δεχόμενη ότι η παθούσα εργαζόταν μέχρι 11-1-2013 και 4-2-2013 ενώ επιδίκασε δαπάνη για υπηρεσίες τρίτου για ολόκληρο το διάστημα 31-1-2012 μέχρι 31-1-2014). Επιπλέον, τα επιδικασθέντα ποσά 75.000 ευρώ (άρθρο 931 ΑΚ) και 60.000 ευρώ (άρθρο 932 ΑΚ) υπερβαίνουν καταφανώς τα ακραία όρια διακριτικής ευχέρειας και παραβιάζουν την αρχή της αναλογικότητας, καθόσον είναι μεγαλύτερα εκείνων που συνήθως επιδικάζονται σε παρόμοιες περιπτώσεις κατά την κοινή πείρα και τη δικαστηριακή πρακτική.
ΑΝΑΙΡΕΙ την 2023/2020 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. ΠΑΡΑΠΕΜΠΕΙ την υπόθεση στο ίδιο δικαστήριο, συγκροτούμενο από άλλο δικαστή. ΔΙΑΤΑΣΣΕΙ την επιστροφή του παραβόλου, που έχει καταθέσει η αναιρεσείουσα στο Δημόσιο Ταμείο για την άσκηση της αναίρεσης. ΚΑΤΑΔΙΚΑΖΕΙ την αναιρεσίβλητη στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσείουσας, που ορίζει σε τρεις χιλιάδες (3.000,00) ευρώ. ΔΙΑΤΑΣΣΕΙ την επαναφορά των πραγμάτων στην κατάσταση πριν από την εκτέλεση της αναιρεθείσας απόφασης. ΥΠΟΧΡΕΩΝΕΙ την αναιρεσίβλητη να αποδώσει στην αναιρεσείουσα το ποσό των διακοσίων δεκαέξι χιλιάδων τριακοσίων πενήντα τριών ευρώ και σαρανταέξι λεπτών (216.353,46 ευρώ).

Αναζητήστε για τη δική σας υπόθεση

76.000+ αποφάσεις · 8.000+ άρθρα νομοθεσίας

ή κλείστε demo 15 λεπτών →