Άρθρο 386 ΠΚ: Απάτη – όπως ισχύει με ν. 5344/2026
Ποινικός Κώδικας (Ν. 4619/2019)
1. Όποιος με την εν γνώσει παράσταση ψευδών γεγονότων σαν αληθινών ή την αθέμιτη απόκρυψη ή παρασιώπηση αληθινών γεγονότων βλάπτει ξένη περιουσία πείθοντας κάποιον σε πράξη, παράλειψη ή ανοχή με σκοπό από τη βλάβη αυτής της περιουσίας να αποκομίσει ο ίδιος ή άλλος παράνομο περιουσιακό όφελος τιμωρείται με φυλάκιση, και αν η ζημία που προξενήθηκε είναι ιδιαίτερα μεγάλη, με φυλάκιση τουλάχιστον τριών (3) μηνών και χρηματική ποινή. Αν ο δράστης, έχοντας ενωθεί με άλλον, διαπράττει απάτες κατ’ επάγγελμα: α) με εκμετάλλευση της ευαλωτότητας του θύματος λόγω ηλικίας ή διανοητικής κατάστασης ή β) με την πρόκληση φόβου, ταραχής ή ανασφάλειας, επιβάλλεται κάθειρξη έως οκτώ (8) έτη και χρηματική ποινή. Αν η ζημία που προκλήθηκε υπερβαίνει συνολικά το ποσό των εκατόν είκοσι χιλιάδων (120.000) ευρώ, επιβάλλεται κάθειρξη έως δέκα (10) έτη και χρηματική ποινή.
2. Αν η απάτη στρέφεται άμεσα κατά του νομικού προσώπου του ελληνικού δημοσίου, των νομικών προσώπων δημοσίου δικαίου ή των οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης και η ζημιά που προκλήθηκε υπερβαίνει συνολικά το ποσό των εκατόν είκοσι χιλιάδων (120.000) ευρώ επιβάλλεται κάθειρξη τουλάχιστον δέκα (10) ετών και χρηματική ποινή έως χίλιες (1.000) ημερήσιες μονάδες. Η πράξη αυτή παραγράφεται μετά είκοσι (20) έτη.
Μεταβατικό δίκαιο και εφαρμογή
Η ισχύουσα διατύπωση ισχύει από 16.10.2026 (ν. 5344/2026, ΦΕΚ Α΄ 168/16.10.2026, άρθρο 207). Για πράξεις που τελέστηκαν πριν από την ημερομηνία αυτή εφαρμόζεται, κατά το άρθρο 2 παρ. 1 ΠΚ, η διάταξη που στη συγκεκριμένη περίπτωση είναι ευμενέστερη για τον κατηγορούμενο μεταξύ όλων όσων ίσχυσαν από την τέλεση της πράξης έως την αμετάκλητη εκδίκασή της.
Μεταβατική διάταξη: Κατά το άρθρο 137 του ν. 5090/2024 (ΦΕΚ Α΄ 30/23.2.2024, ισχύς από 1.5.2024), παρ. 2, οι χρηματικές ποινές που έχουν επιβληθεί σε ημερήσιες μονάδες ισούνται με το γινόμενο του αριθμού των ημερησίων μονάδων επί την τιμή μονάδας· όπου στο ειδικό μέρος του Ποινικού Κώδικα γίνεται αναφορά σε χρηματική ποινή έως χίλιες ημερήσιες μονάδες, λογίζεται η χρηματική ποινή της περ. β΄ της παρ. 2 του άρθρου 57 ΠΚ. Όπου σε ειδικούς νόμους λογίζεται χρηματική ποινή έως χίλιες (1.000) ημερήσιες μονάδες, το ύψος της προσδιορίζεται με το ελάχιστο και το μέγιστο της παρ. 2 του άρθρου 57 ΠΚ, ανεξαρτήτως του είδους του εγκλήματος· όπου λογίζεται χρηματική ποινή άνω των χιλίων (1.000) ημερησίων μονάδων, η ποινή δεν μπορεί να είναι κατώτερη από είκοσι χιλιάδες (20.000) ούτε ανώτερη από ένα εκατομμύριο (1.000.000) ευρώ.
Ιστορικό τροποποιήσεων
- Μορφή κατά ν. 5344/2026 – ισχύουσα μορφή
Μορφή κατά ν. 4855/2021
1. Όποιος με την εν γνώσει παράσταση ψευδών γεγονότων σαν αληθινών ή την αθέμιτη απόκρυψη ή παρασιώπηση αληθινών γεγονότων βλάπτει ξένη περιουσία πείθοντας κάποιον σε πράξη, παράλειψη ή ανοχή με σκοπό από τη βλάβη αυτής της περιουσίας να αποκομίσει ο ίδιος ή άλλος παράνομο περιουσιακό όφελος τιμωρείται με φυλάκιση, και αν η ζημία που προξενήθηκε είναι ιδιαίτερα μεγάλη, με φυλάκιση τουλάχιστον τριών (3) μηνών και χρηματική ποινή. Αν η ζημία που προκλήθηκε υπερβαίνει συνολικά το ποσό των εκατόν είκοσι χιλιάδων (120.000) ευρώ επιβάλλεται κάθειρξη έως δέκα (10) έτη και χρηματική ποινή.
2. Αν η απάτη στρέφεται άμεσα κατά του νομικού προσώπου του ελληνικού δημοσίου, των νομικών προσώπων δημοσίου δικαίου ή των οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης και η ζημιά που προκλήθηκε υπερβαίνει συνολικά το ποσό των εκατόν είκοσι χιλιάδων (120.000) ευρώ επιβάλλεται κάθειρξη τουλάχιστον δέκα (10) ετών και χρηματική ποινή έως χίλιες (1.000) ημερήσιες μονάδες. Η πράξη αυτή παραγράφεται μετά είκοσι (20) έτη.
Διατύπωση σε ισχύ από 12.11.2021 (ν. 4855/2021, ΦΕΚ Α΄ 215/12.11.2021). Διέπει πράξεις που τελέστηκαν από την ημερομηνία αυτή· για προγενέστερες πράξεις εφαρμόζεται η διατύπωση που ίσχυε κατά την τέλεση, εκτός αν η παρούσα είναι ηπιότερη (άρθρο 2 παρ. 1 ΠΚ). Αν από την τέλεση της πράξης έως την αμετάκλητη εκδίκασή της ίσχυσαν διαδοχικές διατυπώσεις, το δικαστήριο εφαρμόζει τη συγκεκριμένα ευμενέστερη για τον κατηγορούμενο (άρθρο 2 παρ. 1 ΠΚ)· αν νεότερος νόμος χαρακτήρισε την πράξη μη αξιόποινη, παύει η εκτέλεση της ποινής και των ποινικών επακολούθων (άρθρο 2 παρ. 2 ΠΚ). Η μεταβολή είναι μικτή: για την κοινή απάτη η φυλάκιση δεν συνοδεύεται πλέον σωρευτικά από χρηματική ποινή (ηπιότερο)· για ιδιαίτερα μεγάλη ζημία προβλέπεται φυλάκιση τουλάχιστον τριών μηνών και χρηματική ποινή (δυσμενέστερο)· το πλαίσιο κάθειρξης έως δέκα ετών για ζημία άνω των 120.000 ευρώ δεν μεταβάλλεται. Η σύγκριση κατά το άρθρο 2 ΠΚ γίνεται ανά περίπτωση. Ειδικός κανόνας (από 1.5.2024): οι αναφορές σε «έως χίλιες ημερήσιες μονάδες» διαβάζονται ως η χρηματική ποινή της περ. β΄ της παρ. 2 του άρθρου 57 ΠΚ (ν. 5090/2024 άρθρο 137 παρ. 2). Η διατύπωση αυτή αντικαταστάθηκε από 16.10.2026 με το άρθρο 207 παρ. 1 του ν. 5344/2026 (ΦΕΚ Α΄ 168/16.10.2026)· το ισχύον κείμενο είναι το τρέχον κείμενο του άρθρου.
Μορφή κατά ν. 4619/2019
1. Όποιος με την εν γνώσει παράσταση ψευδών γεγονότων σαν αληθινών ή την αθέμιτη απόκρυψη ή παρασιώπηση αληθινών γεγονότων βλάπτει ξένη περιουσία πείθοντας κάποιον σε πράξη, παράλειψη ή ανοχή με σκοπό από τη βλάβη αυτής της περιουσίας να αποκομίσει ο ίδιος ή άλλος παράνομο περιουσιακό όφελος τιμωρείται με φυλάκιση και χρηματική ποινή. Αν η ζημία που προκλήθηκε υπερβαίνει συνολικά το ποσό των 120.000 ευρώ επιβάλλεται κάθειρξη έως δέκα έτη και χρηματική ποινή.
2. Αν η απάτη στρέφεται άμεσα κατά του νομικού προσώπου του ελληνικού δημοσίου, των νομικών προσώπων δημοσίου δικαίου ή των οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης και η ζημιά που προκλήθηκε υπερβαίνει συνολικά το ποσό των 120.000 ευρώ επιβάλλεται κάθειρξη τουλάχιστον δέκα ετών και χρηματική ποινή έως χίλιες ημερήσιες μονάδες. Η πράξη αυτή παραγράφεται μετά είκοσι έτη.
Αρχική διατύπωση του ΠΚ (ν. 4619/2019, ΦΕΚ Α΄ 95/11.6.2019), σε ισχύ από 1.7.2019 έως και 11.11.2021. Για πράξεις που τελέστηκαν πριν από την 1.7.2019 εφαρμόζεται ο προϊσχύσας ΠΚ (π.δ. 283/1985), εκτός αν ο ΠΚ του 2019 είναι ηπιότερος (άρθρο 2 παρ. 1 ΠΚ· άρθρα 460-461). Αντικαταστάθηκε με ν. 4855/2021 (ΦΕΚ Α΄ 215/12.11.2021) από 12.11.2021.
Συντάξτε το έγγραφο
Το Deep Law συντάσσει «Μήνυση / Έγκληση» με βάση το άρθρο 386 ΠΚ.
Δείτε τον τύπο εγγράφουΜήπως ψάχνετε το άρθρο 386 άλλου κώδικα;
Το άρθρο στον πλήρη κώδικα: Ποινικός Κώδικας (Ν. 4619/2019)
Ενοποιημένο κείμενο Deep Law που λαμβάνει υπόψη τους νόμους έως τον ν. 5344/2026. Δεν υποκαθιστά το ΦΕΚ.