Έκτακτη χρησικτησία ΑΚ 1045 — αδιάλειπτη νομή 20

ΑΚ Άρθρο 1045

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 96.5%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1045: Έκτακτη χρησικτησία Εκείνος που έχει στη νομή του για μια εικοσαετία πράγμα κινητό ή ακίνητο, γίνεται κύριος (έκτακτη χρησικτησία).

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1045

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 974

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 89.5%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 974: Έννοια νομής και κατοχής Όποιος απέκτησε τη φυσική εξουσία πάνω στο πράγμα (κατοχή) είναι νομέας του, αν ασκεί την εξουσία αυτή με διάνοια κυρίου.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

974

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1051

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 89.1%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1051: Προσαύξηση χρόνου Εκείνος που απέκτησε τη νομή του πράγματος με καθολική ή ειδική διαδοχή μπορεί να συνυπολογίσει το δικό του χρόνο χρησικτησίας στο χρόνο χρησικτησίας του δικαιοπαρόχου.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1051

Δείτε το άρθρο→

Ν2664 Άρθρο 6

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Σχετικότητα: 90.4%

Κείμενο Άρθρου

Ν2664 Άρθρο 6: Πρώτες εγγραφές - Προθεσμία αμφισβήτησης 1. Πρώτες εγγραφές είναι εκείνες που καταχωρίζονται ως αρχικές εγγραφές στο Κτηματολογικό βιβλίο, κατά μεταφορά από τους κτηματολογικούς πίνακες, σύμφωνα με την παράγραφο 2περίπτωση β` του άρθρου 3. Οι πρώτες εγγραφές, επί των οποίων στηρίζεται κάθε μεταγενέστερη εγγραφή, υπόκεινται στις ρυθμίσεις του παρόντος κεφαλαίου. 2. α) Σε περίπτωση ανακριβούς πρώτης εγγραφής, μπορεί να ζητηθεί, με αγωγή ενώπιον του αρμόδιου καθ’ ύλην και κατά τόπον Πρωτοδικείου, η αναγνώριση του δικαιώματος που προσβάλλεται με την ανακριβή εγγραφή και η διόρθωση, ολικά ή μερικά, της πρώτης εγγραφής. Η α γωγή, αναγνωριστική ή διεκδικητική, ασκείται από όποιον έχει έννομο συμφέρον μέσα σε αποκλειστική προθεσμία που λήγει την 31η Δεκεμβρίου του έτους, εντός του οποίου συμπληρώνονται οκτώ (8) έτη από την έναρξη της προθεσμίας, σύμφωνα με την περ. γ’ της παρούσας. β) Έχει καταργηθεί και αντικαταστάθηκε από την παρ. 2 του άρθρου 102 του Ν. 4623/2019 η οποία στη συνέχεια αντικαταστάθηκε με το άρθρο 36 του Ν. 5160/2024 (ΦΕΚ Α΄195/27.11.2024) και διαμορφώθηκε ως εξής: «Για τις περιοχές που κηρύχθηκαν υπό κτηματογράφηση πριν από την έναρξη ισχύος του ν. 3481/2006 (Α’ 162), η αποκλειστική προθεσμία της περ. α’ της παρ. 2 του άρθρου 6 του ν. 2664/1998, εάν δεν είχε λήξει η ίδια ή οι παρατάσεις της μέχρι τις 30.11.2018, λήγει μετά την πάροδο ενός (1) έτους από τη δημοσίευση πράξης του Διοικητικού Συμβουλίου του Ν.Π.Δ.Δ. «Ελληνικό Κτηματολόγιο» με την οποία διαπιστώνεται η εφαρμογή του συστήματος του Κτηματολογίου σε αντικατάσταση του συστήματος μεταγραφών και υποθηκών στο σύνολο της επικράτειας της χώρας. Η ανωτέρω καταληκτική ημερομηνία ισχύει και για τις περιοχές στις οποίες οι πρώτες εγγραφές καταχωρίσθηκαν από την 1η.1.2013 έως και την 31η.12.2017. Κατ’ εξαίρεση, για τις περιοχές που κηρύχθηκαν υπό κτηματογράφηση πριν από την έναρξη ισχύος του ν. 3481/2006 (Α’ 162), κατά την έναρξη ισχύος του ν. 4623/2019 (Α’ 134) εξακολουθούσαν να τελούν υπό κτηματογράφηση και δεν είχαν εκδοθεί η διαπιστωτική πράξη περαίωσης της κτηματογράφησης και η απόφαση έναρξης ισχύος του Κτηματολογίου, η αποκλειστική προθεσμία της περ. α’ της παρ. 2 του άρθρου 6 του ν. 2664/1998 λήγει την 31η Δεκεμβρίου του έτους εντός του οποίου συμπληρώνονται οκτώ (8) έτη από την ημερομηνία έναρξης ισχύος του Κτηματολογίου.» «2Α. Για τις περιοχές στις οποίες η αποκλειστική προθεσμία της περ. α’ της παρ. 2 του άρθρου 6 του ν. 2664/1998, περί διόρθωσης πρώτων εγγραφών, είχε λήξει μέχρι τις 30.11.2018, η δυνατότητα αμφισβήτησης και διόρθωσης ανακριβούς εγγραφής, σε ακίνητα με την ένδειξη «αγνώστου ιδιοκτήτη», είτε εξωδικαστικά, όταν συντρέχουν οι προϋποθέσεις των υποπερ. αα), αβ), αγ) και αδ) της περ. β) της παρ. 1 του άρθρου 18 του ν. 2664/1998, είτε κατόπιν άσκησης αγωγής σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 6 του ίδιου νόμου, είναι δυνατή μέχρι την πάροδο ενός (1) έτους από τη δημοσίευση πράξης του Διοικητικού Συμβουλίου του Ν.Π.Δ.Δ. «Ελληνικό Κτηματολόγιο» με την οποία διαπιστώνεται η εφαρμογή του συστήματος του Κτηματολογίου σε αντικατάσταση του συστήματος μεταγραφών και υποθηκών στο σύνολο της επικράτειας της χώρας, μόνο αν, κατόπιν της λήξης της αποκλειστικής προθεσμίας για κάθε περιοχή, δεν έχουν εγγραφεί μεταγενέστερες πράξεις επί του κτηματολογικού φύλλου του ακινήτου. Εγγραφή της αγωγής της παρ. 2 του άρθρου 7 του ν. 2664/1998 δεν λαμβάνεται υπόψη ως μεταγενέστερη πράξη. Σε κάθε περίπτωση, ο ενάγων δύναται να παραιτηθεί από την αγωγή του προηγούμενου εδαφίου και να ακολουθήσει τις λοιπές διαδικασίες διόρθωσης ή να εμμείνει στην ασκηθείσα αγωγή του. Για τις περιοχές του πρώτου εδαφίου της παρούσας επιτρέπεται, μέχρι την πάροδο ενός (1) έτους από τη δημοσίευση πράξης του Διοικητικού Συμβουλίου του Ν.Π.Δ.Δ. «Ελληνικό Κτηματολόγιο», με την οποία διαπιστώνεται η εφαρμογή του συστήματος του Κτηματολογίου σε αντικατάσταση του συστήματος μεταγραφών και υποθηκών στο σύνολο της επικράτειας της χώρας: α) η διόρθωση ανακριβούς εγγραφής με την ένδειξη «Ελληνικό Δημόσιο», σύμφωνα με τη διαδικασία της παρ. 4 του άρθρου 6 του ν. 2664/1998, όταν ο τίτλος του αιτούντος τη διόρθωση ή των δικαιοπαρόχων του (άμεσων ή απώτερων) είναι παραχωρητήριο του Ελληνικού Δημοσίου και β) η διόρθωση της ανακριβούς εγγραφής με τη διαδικασία της παρ. 4 του άρθρου 6 όταν στα οικεία κτηματολογικά φύλλα κατά την οριστικοποίηση των αρχικών εγγραφών αναγνωρίστηκε ως δικαιούχος του δικαιώματος ο δικαιοπάροχος του αιτούντος τη διόρθωση, ενώ ο τίτλος κτήσης του σχετικού δικαιώματος από τον αιτούντα τη διόρθωσή του είναι μεταγεγραμμένος στα βιβλία μεταγραφών του αντίστοιχου Υποθηκοφυλακείου ή Κτηματολογικού Γραφείου και υπό την προϋπόθεση ότι δεν έχει στο μεταξύ μεσολαβήσει άλλη, ασυμβίβαστη κατά περιεχόμενο, εγγραφή στο κτηματολογικό φύλλο.» γ) Η αποκλειστική προθεσμία για την άσκηση της αγωγής της περ. α΄ αρχίζει από τη δημοσίευση στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως της απόφασης του Δ.Σ. του Φορέα, σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 1. Η αγωγή απευθύνεται κατά του αναγραφόμενου ως δικαιούχου του δικαιώματος στο οποίο αφορά η πρώτη εγγραφή ή κατά των καθολικών του διαδόχων. Σε περίπτωση ειδικής διαδοχής στο δικαίωμα στο οποίο αφορά η πρώτη εγγραφή, η αγωγή πρέπει να στραφεί τόσο κατά του φερόμενου με την πρώτη εγγραφή ως δικαιούχου ή των καθολικών του διαδόχων όσο και κατά των ειδικών διαδόχων αυτού. Εάν στην πρώτη εγγραφή έχει σημειωθεί ότι εκκρεμεί η εξέταση αίτησης διόρθωσης από τις Επιτροπές Εξέτασης Υποθέσεων Κτηματογράφησης του άρθρου 7Α του ν. 2308/1995 (Α΄ 114), η αγωγή στρέφεται υποχρεωτικά κατά του εμφανιζόμενου ως δικαιούχου στην πρώτη εγγραφή των τυχόν ειδικών ή καθολικών του διαδόχων και του αιτούντος τη διόρθωση κατά το άρθρο 6Α του ν. 2308/1995. Η άσκηση αγωγής, σύμφωνα με τα ανωτέρω, συνεπάγεται την αυτοδίκαιη λήξη της διαδικασίας ενώπιον των Επιτροπών Εξέτασης Υποθέσεων Κτηματογράφησης του άρθρου 7Α του ν. 2308/1995. Εφόσον η αγωγή δεν απευθύνεται ή δεν επιδόθηκε νόμιμα σε κάποιον από τους νομιμοποιούμενους παθητικά κατά τα προηγούμενα εδάφια, διατάσσεται υποχρεωτικά και αυτεπάγγελτα από το Δικαστήριο η προσεπίκληση των απολιπομένων διαδίκων και κατά τα λοιπά εφαρμόζεται το άρθρο 90 ΚΠολΔ. Κατά παρέκκλιση κάθε άλλης διάταξης, η αγωγή της περ. α) θεωρείται ότι ασκήθηκε νόμιμα, ως προς όλες τις συνέπειές της, με μόνη την κατάθεση και καταχώρισή της στο κτηματολογικό φύλλο κατά τα οριζόμενα στην περ. ιβ) της παρ. 1 και στην παρ. 5 του άρθρου 12, μέσα στην προθεσμία της περ. α), ακόμη και αν διαπιστωθεί ότι ο εναγόμενος έχει ήδη αποβιώσει πριν από την κατάθεση ή την επίδοσή της εντός της προθεσμίας της παρ. 2 του άρθρου 215 ΚΠολΔ. Στην περίπτωση αυτή, ορίζεται δικάσιμος κατά το άρθρο 237 ΚΠολΔ, κατά την οποία η δίκη διακόπτεται με μόνη τη δήλωση του λόγου της διακοπής από τον ενάγοντα προς το δικαστήριο, η οποία καταχωρίζεται στα πρακτικά. Για την επανάληψη της δίκης εφαρμόζονται ανάλογα τα άρθρα 289 έως 292 ΚΠολΔ. Αν έχουν σημειωθεί στο κτηματολογικό φύλλο, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παρ. 2 του άρθρου 3Α του παρόντος, οι διάδοχοι του νομιμοποιούμενου, παθητικά η αγωγή νόμιμα ασκείται κατ’ αυτών. Όταν η αγωγή στρέφεται κατά του Ε

Κώδικας

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Συντομογραφία

Ν2664

Άρθρο

6

Τροποποίηση

Ν. 5282/2026

Δείτε το άρθρο→

Ν2664 Άρθρο 9

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Σχετικότητα: 90.2%

Κείμενο Άρθρου

Ν2664 Άρθρο 9: Περιεχόμενα στο Δημόσιο ακίνητα με την οριστικοποίηση των πρώτων εγγραφών 1. Ακίνητα που δεν έχουν εγγραφεί ως ανήκοντα σε ορισμένο πρόσωπο και φέρονται στα κτηματολογικά βιβλία και στα λοιπά στοιχεία του Κτηματολογίου ως ακίνητα "άγνωστου ιδιοκτήτη" θεωρείται ότι ανήκουν στην κυριότητα του Ελληνικού Δημοσίου μόλις καταστεί οριστική η πρώτη εγγραφή. Στην περίπτωση αυτή δημιουργείται υπέρ του Δημοσίου το κατά την παράγραφο 1 του άρθρου 7 αμάχητο τεκμήριο και ισχύουν όσα ορίζονται στην παράγραφο 2 του ίδιου άρθρου. 2. Τα αρμόδια Κτηματολογικά Γραφεία μεριμνούν για τη σημείωση στα κτηματολογικά βιβλία της προβλεπόμενης στην προηγούμενη παράγραφο έννομης συνέπειας.

Κώδικας

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Συντομογραφία

Ν2664

Άρθρο

9

Δείτε το άρθρο→

Ν2664 Άρθρο 7Α

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Σχετικότητα: 89.6%

Κείμενο Άρθρου

Ν2664 Άρθρο 7Α: ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ - Οι πρώτες εγγραφές στα κτηματολογικά βιβλία 1. Σε περίπτωση ανακριβούς πρώτης εγγραφής, για τη διόρθωση της οποίας ισχύουν όσα ορίζονται στα άρθρα 6 και 7, μέχρι την οριστικοποίησή της ισχύουν τα ακόλουθα α) Τα μη καταχωρισθέντα στις πρώτες εγγραφές δικαιώματα μεταβιβάζονται και επιβαρύνονται σύμφωνα με τις οικείες γι` αυτά διατάξεις, χωρίς να απαιτείται και η τήρηση της τυχόν προβλεπόμενης στις διατάξεις αυτές προϋπόθεσης της εγγραφής της σχετικής πράξης σ το κτηματολόγιο. Σε περίπτωση μεταβίβασης της κυριότητας, εφόσον ο μεταβιβάζων δεν έχει ασκήσει και καταχωρίσει στο κτηματολογικό φύλλο του ακινήτου την αγωγή που προβλέπεται στην παράγραφο 2του άρθρου 6, την εγγραφή αναπληρώνει η εκ μέρους του αποκτώντος άσκηση και η με επιμέλειά του καταχώριση της αγωγής αυτής στο κτηματολογικό φύλλο του ακινήτου. Σε περίπτωση σύστασης περιορισμένου εμπράγματου δικαιώματος ή εγγραπτέου ενοχικού δικαιώματος, η αγωγή αυτή μπορεί να ασκηθεί είτε από τον μη εγγεγραμμένο στο Kτηματολόγιο κύριο είτε από τον αποκτώντα το περιορισμένο εμπράγματο ή εγγραπτέο ενοχικό, αντίστοιχα, δικαίωμα είτε και από τους δύο από κοινού Η αγωγή καταχωρίζεται με επιμέλεια του ενάγοντος στο Kτηματολογικό φύλλο του ακινήτου και αναπληρώνει την εγγραφή της πράξης στο κτηματολόγιο. Τα παραπάνω ισχύουν αναλόγως και για κάθε μεταγενέστερη μεταβίβαση ή επιβάρυνση του δικαιώματος, για την οποία καταχωρίζεται σχετική σημείωση στο κτηματολογικό φύλλο του ακινήτου. Σε όλες τις παραπάνω περιπτώσεις διόρθωση της ανακριβούς πρώτης εγγραφής γίνεται μόνο υπό τις προϋποθέσεις του άρθρου 7 παρ 3 του παρόντος νόμου. Οι διατάξεις της παρούσας παραγράφου εφαρμόζονται και στην κτήση δικαιώματος με αναγκαστική εκτέλεση. β) Για την εκ μέρους του δανειστή εγγραφή υποθήκης, προσημείωσης υποθήκης, κατάσχεσης, μεσεγγύησης ή άλλης δέσμευσης της εξουσίας διάθεσης σε δικαίωμα που δεν έχει καταχωρισθεί στις πρώτες εγγραφές και δεν έχει στο μεταξύ μεταβιβασθεί ή επιβαρυνθεί σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου, απαιτείται, πέραν των όσων προβλέπουν οι ισχύουσες για τη σύσταση των εν λόγω βαρών διατάξεις, να ασκηθεί από τον δανειστή και να καταχωρισθεί με επιμέλειά του στο κτηματολογικό φύλλο του ακινήτου και η αγωγή του άρθρου 6 παρ. 2 του παρόντος νόμου. Τα παραπάνω εφαρμόζονται και στην περίπτωση των κατά το άρθρο 992 παρ. 1 εδ. β` του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας τελεσίδικων δικαστικών αποφάσεων διάρρηξης καταδολιευτικών εκποιήσεων σύμφωνα με τα άρθρα 939 και επόμενα του Αστικού Κώδικα. Στη συζήτηση της αγωγής προσεπικαλείται υπο χρεωτικά, με επιμέλεια του ενάγοντος δανειστή, ο φερόμενος ως δικαιούχος του μη καταχωρισθέντος δικαιώματος οφειλέτης. Στην περίπτωση καταδολιευτικών πράξεων που διαρρήχθηκαν, στη συζήτηση προσεπικαλούνται οι συμβαλλόμενοι σε αυτή. Εάν η προσεπίκληση παραλειφθεί, το δικαστήριο, με αίτηση οποιουδήποτε από τους διαδίκους ή αυτεπαγγέλτως, αναβάλλει τη συζήτηση και ορίζει προθεσμία για την προσεπίκληση. Εφόσον η προθεσμία αυτή περάσει άπρακτη, η αγωγή απορρίπτεται ως απαράδεκτη. Ο προϊστάμενος του Kτηματολογικού γραφείου, κατά τον έλεγχο νομιμότητας που διενεργεί για τη σχετική εγγραφή, περιορίζεται στη διακρίβωση της συνδρομής των παραπάνω προϋποθέσεων, μη εφαρμοζόμενης εν προκειμένω τη ς διάταξης του άρθρου 16 παρ 1 περ. Ε. Τα βάρη και οι δεσμεύσεις της εξουσίας διάθεσης που καταχωρίζονται σύμφωνα με τα παραπάνω οριζόμενα, καθώς επίσης κάθε παράγωγο από αυτά δικαίωμα και κάθε πράξη που στηρίζεται σε αυτά, τελούν υπό την αναβλητική αίρεση της έκδοσης αμετάκλητης απόφασης επί της αγωγής του δανειστή, με την οποία ο οφειλέτης θα αναγνωρίζεται ως δικαιούχος του μη καταχωρισθέντος αρχικά δικαιώματος. Στην περίπτωση που το μη καταχωρισθέν στις πρώτες εγγραφές δικαίωμα μεταβιβάσθηκε επιβαρύνθηκε σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στην περίπτωση α. της παρούσας παραγράφου, το κτηθέν δικαίωμα μπορεί να επιβαρυνθεί με υποθήκη, προσημείωση υποθήκης, κατάσχεση ή άλλη δέσμευση της εξουσίας διάθεσης χωρίς να απαιτείται η άσκηση νέας αγωγής εκ μέρους του δανειστή. Στην τελευταία περίπτωση τα βάρη και οι δεσμεύσεις της εξουσίας διάθεσης, καθώς επίσης κάθε παράγωγο από αυτά δικαίωμα και κάθε πράξη που στηρίζεται σε αυτά, τελούν υπό την αναβλητική αίρεση της έκδοσης αμετάκλητης απόφασης επί της αγωγής που προβλέπεται στην περίπτωση α` της παρούσας παραγράφου γ) Σε περίπτωση που καταχωρισμένο στο κτηματολόγιο δικαίωμα έχει νομίμως επιβαρυνθεί πριν από τις πρώτες εγγραφές με υποθήκη, προσημείωση υποθήκης, κατάσχεση, μεσεγγύηση ή άλλη δέσμευση της εξουσίας διάθεσης, που δεν εμφαίνεται στις πρώτες εγγραφές, κάθε εξουσία που πηγάζει από τις οικείες για τα βάρη αυτά δια τάξεις μπορεί να ασκηθεί και κάθε επόμενη πράξη, που στηρίζεται σε αυτά, μπορεί να διενεργηθεί, υπό την προϋπόθεση ότι ο δικαιούχος ή και κάθε τρίτος που έχει έν νομο συμφέρον θα ασκήσει την αγωγή του άρθρου 6 παρ.2, με την οποία θα ζητεί την αναγνώριση του μη καταχωρισθέντος στις πρώτες εγγραφές βάρους ή της μη καταχωρισθείσας δέσμευσης της εξουσίας διάθεσης, αντίστοιχα, και θα επιμεληθεί την εγγραφή της στο κτηματολογικό φύλλο του ακινήτου. Στην περίπτωση που την αγωγή αυτή ασκεί τρίτος, στη σχετική δίκη προσεπικαλεί υποχρεωτικά και τον φερόμενο ως δικαιούχο του βάρους ή ως υπέρ ου η δέσμευση της εξουσίας διάθεσης, αντίστοιχα. Σε περίπτωση που η προσεπίκληση παραλειφθεί, το δικαστήριο, με αίτηση οποιουδήποτε από τους διαδίκους ή αυτεπαγγέλτως, αναβάλλει τη συζήτηση και ορίζει προθεσμία για την προσεπίκληση. Εφόσον η προθεσμία αυτή περάσει άπρακτη, η αγωγή απορρίπτεται ως απαράδεκτη. Ο προϊστάμενος του κτηματολογικού γραφείου, κατά τον έλεγχο νομιμότητας που διενεργεί για τη σχετική εγγραφή, περιορίζεται στη διακρίβωση της συνδρομής των παραπάνω προϋποθέσεων, μη εφαρμοζομένης εν προκειμένω της διάταξης του άρθρου 16 παρ.1 περίπτωση ε`. Το κύρος των πράξεων που διενεργούνται σύμφωνα με τα παραπάνω οριζόμενα και των δικαιωμάτων που στηρίζονται σε αυτές τελεί υπό την αναβλητική αίρεση της έκδοσης αμετάκλητης απόφασης, με την οποία θα γίνεται δεκτή η ως άνω αγωγή. 2. Σε περίπτωση επιβολής κατάσχεσης στο ακίνητο μετά τις πρώτες εγγραφές, η προβλεπόμενη στο άρθρο 999 παρ. 3 εδάφιο ο` του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας υποχρέωση επίδοσης της περίληψης της κατασχετήριας έκθεσης προς τους ενυπόθηκους και τους προσημειούχους δανειστές, καθώς επίσης η προβλεπόμενη στις παραγράφους 1 και 3 εδάφιο β` του ίδιου άρθρου υποχρέωση μνείας του αριθμού των υποθηκών και προσημειώσεων στο δημοσιευόμενο απόσπασμα της κατασχετήριας έκθεσης αφορούν τόσο στις εγγεγραμμένες στο κτηματολογικό φύλλο του ακινήτου υποθήκες και προσημειώσεις υποθηκών όσο και στις υποθήκες και προσημειώσεις υποθηκών που βαρύνουν το ακίνητο, σύμφωνα με τις εγγραφές του βιβλίου υποθηκών που τηρούσε το αρμόδιο υποθηκοφυλακείο μέχρι την έναρξη λειτουρ

Κώδικας

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Συντομογραφία

Ν2664

Άρθρο

7Α

Δείτε το άρθρο→

Ν2664 Άρθρο 12

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Σχετικότητα: 89.3%

Κείμενο Άρθρου

Ν2664 Άρθρο 12: Καταχωριζόμενες στα Κτηματολογικά φύλλα πράξεις 1. Στα Κτηματολογικά φύλλα καταχωρίζονται : α) Οι αναφερόμενες στην παράγραφο 1 και υπό τον αριθμό 1 του άρθρου 1192 του Αστικού Κώδικα δικαιοπραξίες, με τις οποίες συνιστάται, μετατίθεται ή καταργείται εμπράγματο δικαίωμα σε ακίνητο (εμπράγματες δικαιοπραξίες), στις οποίες συμπεριλαμβάνονται και η αιτία θανάτου δωρεές και οι δικαιοπραξίες με τις οποίες συνιστάται, μετατίθεται ή καταργείται το κατά το άρθρο 65 του ν.δ. 210/1973 (ΦΕΚ 277 Α`) δικαίωμα μεταλλειοκτησίας. β) Οι αναφερόμενες στην παράγραφο 1 και υπό τον αριθμό 2 του άρθρου 1192 του Αστικού Κώδικα : αα) επιδικάσεις, ββ) προσκυρώσεις, όπως ιδίως οι συντελεσμένες αναγκαστικές απαλλοτριώσεις, οι κυρωμένοι αναδασμοί, οι πράξεις εφαρμογής ρυθμιστικών και πολεοδομι κών σχεδίων και μελετών ή μεταφοράς συντελεστή δόμησης, καθώς και οι τυχόν ανακλητικές αυτών διοικητικές πράξεις και γγ) περιλήψεις κατακυρωτικών εκθέσεων των συμβολαιογράφων, που έχουν ως αντικείμενο την κυριότητα ή άλλο εμπράγματο δικαίωμα σε ακίνητο. γ) Οι κάθε είδους παραχωρήσεις του Δημοσίου, με τις οποίες μεταβιβάζεται κυριότητα ή συνιστάται περιορισμένο εμπράγματο δικαίωμα σε ακίνητο, καθώς επίσης η πράξη παραχώρησης από την αρμόδια αρχή της νομής ακινήτων σε δικαιούχους από αναδασμό μετά την περάτωση των εργασιών του αναδασμού και πριν από την κύρωσή του. δ) Οι αναφερόμενες στην παράγραφο 1 και υπό τον αριθμό 3 του άρθρου 1192 του Αστικού Κώδικα εκθέσεις δικαστικής διανομής ακινήτου. ε) Οι αναφερόμενες στην παράγραφο 1 και υπό τον αριθμό 4 του άρθρου 1192 του Αστικού Κώδικα τελεσίδικες δικαστικές αποφάσεις που περιέχουν καταδίκη σε δήλωση βουλήσεως για εμπράγματη δικαιοπραξία σε ακίνητο. στ) Οι αναφερόμενες στην παράγραφο 1 και υπό τον αριθμό 5 του άρθρου 1192 του Αστικού Κώδικα τελεσίδικες δικαστικές αποφάσεις με τις οποίες αναγνωρίζεται κυριότητα ή άλλο εμπράγματο δικαίωμα σε ακίνητο, που έχει αποκτηθεί με έκτακτη χρησικτησία, εφόσον η σχετική αγωγή έχει ασκηθεί από το χρησιδεσπόσαντα και στρέφεται κατά του φερόμενου στα Κτηματολογικά φύλλα ως δικαιούχου. ζ) Η κατά το άρθρο 1193 του Αστικού Κώδικα αποδοχή κληρονομίας ή κληροδοσίας, εφόσον με αυτήν περιέχεται στον κληρονόμο ή τον κληροδόχο η κυριότητα ή άλλο εμπράγματο δικαίωμα σε ακίνητο της κληρονομίας ή εμπράγματο δικαίωμα σε ξένο ακίνητο, καθώς επίσης το αναφερόμενο στο άρθρο 1195 του Αστικού Κώδικα κληρονομητήριο. η) Οι δικαιοπραξίες, καθώς και κάθε άλλου είδους τίτλοι που παρέχουν δικαίωμα εγγραφής υποθήκης και προσημείωσης υποθήκης. θ) Οι κατά το άρθρο 1312 του Αστικού Κώδικα εκχωρήσεις και ενεχυριάσεις της ασφαλισμένης με υποθήκη ή προσημείωση υποθήκης απαίτησης. ι) Οι κατά το άρθρο 992 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, όπως τροποποιήθηκε με την παράγραφο 19 του άρθρου 4 του ν. 2298/1995 (ΦΕΚ 62 Α`), τελεσίδικες δικαστικές αποφάσεις διάρρηξης καταδολιευτικών εκποιήσεων ακινήτων, σύμφωνα με τα άρθρα 939 και επόμενα του Αστικού Κώδικα. ια) Οι κατασχέσεις (αναγκαστικές και συντηρητικές), και κάθε άλλη δέσμευση της εξουσίας διάθεσης του κυρίου ακινήτου, την οποία ο νόμος υποβάλλει σε δημοσιότητα στα βιβλία μεταγραφών και υποθηκών. ιβ) Οι κατά το άρθρο 220 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας αγωγές και ανακοπές, οι αγωγές της παρ. 2 του άρθρου 6 και των παρ. 2 και 3 του άρθρου 13 του παρόντος και οι αγωγές της παρ. 2 του άρθρου 7 του παρόντος, όταν με αυτές ζητείται η αυτούσια απόδοση του πλουτισμού ή η αποκατάσταση της προηγούμενης κατάστασης, καθώς επίσης οι αμετάκλητες αποφάσεις που εκδίδονται επ’ αυτών των αγωγών και ανακοπών. ιγ) Οι κατά τα άρθρα 618 και 1208 του Αστικού Κώδικα μακροχρόνιες μισθώσεις ακινήτων. ιδ) Οι χρονομεριστικές μισθώσεις του άρθρου 1 του ν. 1652/1986. ιε) Οι κατά το ν. 1665/1986 (ΦΕΚ 194 Α`), όπως συμπληρώθηκε με το ν. 2367/1995 (ΦΕΚ 261 Α`), χρηματοδοτικές μισθώσεις ακινήτων και ιστ) Όλες οι δικαιοπραξίες, δικαστικές αποφάσεις και διοικητικές πράξεις, οι οποίες εγγράφονται, με βάση την κείμενη εκάστοτε νομοθεσία, στα βιβλία που τηρούνται στα Υποθηκοφυλακεία. 2. Στο τμήμα του κτηματολογικού φύλλου που αφορά στα βάρη και στις δεσμεύσεις της κυριότητας ή της εξουσίας διάθεσης του κυρίου εγγράφεται και η κήρυξη της αναγκαστικής απαλλοτρίωσης και η απόφαση διενέργειας αναδασμού. Η εγγραφή αυτή εμπεριέχει την πράξη μ ε την οποία κηρύχθηκε η αναγκαστική απαλλοτρίωση ή αποφασίστηκε η διενέργεια αναδασμού και την επίπτωσή τους σε όλο ή σε μέρος του ακινήτου στο οποίο αφορά το κτηματολογικό φύλλο. Αν αρθεί ή ανακληθεί η απαλλοτρίωση ή ο αναδασμός, καταχωρίζεται στα Κτηματολογικά φύλλα η διοικητική πράξη με την οποία βεβαιώνεται η αυτοδίκαιη άρση ή ανακαλείται η αναγκαστική απαλλοτρίωση ή ο αναδασμός. Το ίδιο ισχύει και για τα ρυθμιστικά ή πολεοδομικά σχέδια και μελέτες πριν από την εφαρμογή τους, καθώς και για κάθε άλλη διοικητική πράξη ή διαδικασία που έχει επίπτωση σε εμπράγματα δικαιώματα επί ακινήτων ή επάγεται δέσμευση της εξουσίας διάθεσης αυτών. 3. Χωρίς εγγραφή στα Κτηματολογικά φύλλα στις περιπτώσεις α`, β`, γ`, δ`, ε`, ζ`, η` (εκτός από τις περιπτώσεις των εκχωρήσεων και ενεχυριάσεων της ασφαλισμένης με υποθήκη ή προσημείωση υποθήκης απαίτησης, για τις οποίες ισχύει η παράγραφος 5 αυτού του άρθρου), ια` και ιε` της παραγράφου 1 αυτού του άρθρου δεν επέρχεται το επιδιωκόμενο με την εγγραπτέα πράξη αποτέλεσμα. 4. Το επιδιωκόμενο με την εγγραφή έννομο αποτέλεσμα επέρχεται στην περίπτωση ζ` της παραγράφου 1 αναδρομικά από τον προβλεπόμενο στο άρθρο 1199 του Αστικού Κώδικα χρόνο και στην περίπτωση β` της ίδιας παραγράφου από το χρόνο συντέλεσης της αναγκαστικής απαλλοτρίωσης με την καταβολή ή δημόσια κατάθεση της νόμιμης αποζημίωσης υπέρ του καθ` ου η απαλλοτρίωση. 5. Η παράλειψη της εγγραφής στα Κτηματολογικά φύλλα στις περιπτώσεις ι`, ιβ`, ιγ` και ιδ` της παραγράφου 1, καθώς επίσης στις εμπίπτουσες στην περίπτωση η` της παραγράφου 1 αυτού του άρθρου εκχωρήσεις και ενεχυριάσεις της ασφαλισμένης με υποθήκη ή προσημείω ση υποθήκης απαίτησης, επάγεται τις έννομες συνέπειες που προβλέπουν οι αντίστοιχες διατάξεις του ουσιαστικού ή του δικονομικού δικαίου.

Κώδικας

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Συντομογραφία

Ν2664

Άρθρο

12

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1053

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 88.8%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1053: Ενέργεια χρησικτησίας κατά τρίτου Όταν αποκτηθεί η κυριότητα του πράγματος με χρησικτησία, επέρχεται απόσβεση και των εμπράγματων δικαιωμάτων τρίτων που τυχόν υπάρχουν πάνω σ' αυτό, εκτός αν αυτός που χρησιδεσπόζει δεν βρισκόταν κατά την κτήση της νομής σε καλή πίστη ως προς το δικαίωμα το υ τρίτου. Ο χρόνος της χρησικτησίας πρέπει να περάσει και ως προς το δικαίωμα του τρίτου. Για τον υπολογισμό αυτού του χρόνου εφαρμόζονται οι διατάξεις για τη χρησικτησία της κυριότητας του πράγματος.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1053

Δείτε το άρθρο→

Ν2664 Άρθρο 13

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Σχετικότητα: 88.4%

Κείμενο Άρθρου

Ν2664 Άρθρο 13: Μαχητό τεκμήριο ακρίβειας των κτηματολογικών εγγραφών και δημόσια πίστη 1. Οι εγγραφές στα Κτηματολογικά φύλλα για τις πράξεις του άρθρου 12 τεκμαίρονται ακριβείς. 2. Η ανατροπή του κατά την προηγούμενη παράγραφο μαχητού τεκμηρίου γίνεται με αμετάκλητη δικαστική απόφαση, ύστερα από αγωγή η οποία ασκείται από όποιον έχει έννομο συμφέρον και στρέφεται κατ` εκείνου που φέρεται ανακριβώς στα Κτηματολογικά φύλλα ως δικαιούχος ή των καθολικών διαδόχων του. Σε περίπτωση ειδικών διαδόχων, έναντι των οποίων η απόφαση είναι αντιτάξιμη, σύμφωνα με την παράγραφο 3 εδάφιο β` αυτού του άρθρου, η αγωγή πρέπει να στρέφεται, με ποινή απαραδέκτου, και κατ` αυτών. Έννομο συμφέρον για την άσκηση αγωγής έχει και όποιος απέκτησε κυριότητα ή άλλο εμπράγματο δικαίωμα με χρησικτησία. Η αγωγή καταχωρίζεται στο οικείο κτηματολογικό φύλλο μέσα σε προθεσμία, κατ` ανώτατο όριο, τριάντα (30) ημερών από την κατάθεσή της, αλλιώς είναι απαράδεκτη η συζήτησή της. Η αγωγή αυτή περιέχει αίτημα αναγνώρισης του προσβαλλόμενου με την ανακριβή εγγραφή δικαιώματος του ενάγοντος και διόρθωσης της ανακριβούς εγγραφής. Το ελάττωμα της εγγραφής, η οποία θεωρείται τίτλος κατά την έννοια των άρθρων 1041 και 1043 του Αστικού Κώδικα, θεραπεύεται μόλις συντρέξουν στο πρόσωπο του ανακριβώς αναγραφόμενου δικαιούχου και των διαδόχων του και οι λοιπές τυχόν προϋποθέσεις τακτικής χρησικτησίας. 2.α. Μετά την άσκηση και καταχώριση της αγωγής της παραγράφου 2 επιτρέπεται η μεταβίβαση και η επιβάρυνση του δικαιώματος για το οποίο ζητείται η αναγνώριση και η διόρθωση της ανακριβούς εγγραφής αναλόγως με τα προβλεπόμενα στις διατάξεις της παραγράφου 1, περίπτωση α` και β` του άρθρου 7α. 3. Η κατά την προηγούμενη παράγραφο αμετάκλητη δικαστική απόφαση αντιτάσσεται τόσο εναντίον των καθολικών διαδόχων του ανακριβώς αναγραφόμενου δικαιούχου όσο και εναντίον εκείνων που έγιναν ειδικοί διάδοχοι μετά την εγγραφή της αγωγής στο κτηματολογικό φύλλο. Πριν από την ως άνω εγγραφή της αγωγής τρίτος αποκτά εγκύρως δικαίωμα από τον ανακριβώς αναγραφόμενο δικαιούχο ή τους καθολικούς τους διαδόχους, εκτός αν στηρίζει την κτήση του σε χαριστική αιτία ή τη στηρίζει με σε επαχθή αιτία, είναι κακόπιστος, επειδή γνωρίζει ή από βαρειά του αμέλεια αγνοεί την ανακρίβεια της εγγραφής επί της οποίας στηρίχθηκε. Το βάρος της απόδειξης της κακής πίστης του τρίτου, που απέκτησε από τον ανακριβώς αναγραφόμενο δικαιούχο ή τους καθολικούς του διαδόχους, φέρει εκείνος που αμφισβητεί την ακρίβεια της εγγραφής και το κύρος της κτήσης από τον τρίτο. 4. Σε περίπτωση έγκυρης, σύμφωνα με την προηγούμενη παράγραφο, κτήσης δικαιώματος από καλόπιστο τρίτο, ο αληθινός δικαιούχος έχει κατ` εκείνου που αναγραφόταν ανακριβώς στα Κτηματολογικά φύλλα ως δικαιούχος μόνο αξίωση απόδοσης του πλουτισμού. Αξίωση αποζημίωσης κατά τις διατάξεις των αδικοπραξιών δεν αποκλείεται. 5. Για τη συζήτηση ενώπιον δικαστηρίου αγωγών, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παράγραφο 2,προσκομίζεται, με ποινή απαραδέκτου, αντίγραφο κτηματολογικού φύλλου και απόσπασμα κτηματολογικού διαγράμματος του ακινήτου στο οποίο αφορά η διόρθωση. Σε περίπτωση που το αίτημα της αγωγής αφορά σε αλλαγές και στα κτηματολογικά διαγράμματα, κατά τη συζήτηση της αγωγής και με ποινή απαραδέκτου, αντί του αποσπάσματος του κτηματολογικού διαγράμματος προσκομίζεται τοπογραφικό διάγραμμα γεωμετρικών μεταβολών, στο οποίο αποτυπώνεται η όποια γεωμετρική μεταβολή επέρχεται με την αιτούμενη διόρθωση. Στην τελευταία περίπτωση προσκομίζεται, με ποινή απαραδέκτου, και η εισήγηση του Κτηματολογικού Γραφείου ή, εάν αυτό δεν έχει συσταθεί και το υφιστάμενο Υποθηκοφυλακείο εξακολουθεί να λειτουργεί μεταβατικά ως Κτηματολογικό Γραφείο, της εταιρείας «ΚΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ», όπως αυτή μετονομάζεται, για τη συνδρομή των τεχνικών προϋποθέσεων της απεικόνισης της γεωμετρικής μεταβολής που επέρχεται με την αιτούμενη διόρθωση στα κτηματολογικά διαγράμματα. Οι ίδιες προϋποθέσεις ισχύουν και για τη συζήτηση ενώπιον δικαστηρίου αιτήσεων και προσφυγών που ασκούνται κατά τα άρθρα 18 παράγραφος 2 και 19 παράγραφος 2 για τη διόρθωση πρόδηλων σφαλμάτων και σφαλμάτων που αφορούν σε γεωμετρικά στοιχεία των μεταγενέστερων κτηματολογικών εγγραφών. 5α. Αντί της προσκόμισης του τοπογραφικού διαγράμματος γεωμετρικών μεταβολών και της εισήγησης για τη συνδρομή των τεχνικών προϋποθέσεων της απεικόνισης της γεωμετρικής μεταβολής της παραγράφου 5, προσαρτάται, με ποινή απαραδέκτου, στο δικόγραφο της αγωγής, τη ς αίτησης ή της προσφυγής που ασκείται και κατατίθεται ενώπιον δικαστηρίου, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παράγραφο 2 του άρθρου 13, στην παράγραφο 2 του άρθρου 18 και στην παράγραφο 2 του άρθρου 19, τοπογραφικό διάγραμμα γεωμετρικών μεταβολών, όπου αποτυπώνεται η επερχόμενη με την αιτούμενη διόρθωση γεωμετρική μεταβολή και ο συντάκτης μηχανικός υποχρεούται να βεβαιώνει, εάν η απεικόνιση στο ίδιο διάγραμμα της γεωμετρικής μεταβολής, είναι τεχνικά εφαρμόσιμη και δεκτική εισαγωγής στην τηρούμενη κτηματολογική βάση. Για το τοπογραφικό διάγραμμα γεωμετρικών μεταβολών του προηγούμενου εδαφίου διενεργείται υποχρεωτικά , ηλεκτρονική υποβολή από τον συντάκτη μηχανικό στον ψηφιακό υποδοχέα που λειτουργεί στη βάση δεδομένων του Φορέα "Ελληνικό Κτηματολόγιο", σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 40 του ν. 4409/2016 (Α΄136) και των κανονιστικών πράξεων που έχουν εκδοθεί κατ’ εξουσιοδότηση αυτού. Το εκδιδόμενο από την ηλεκτρονική εφαρμογή αποδεικτικό υποβολής του ίδιου άρθρου, προσαρτάται με ποινή απαραδέκτου, στο οικείο δικόγραφο. Κατά τα λοιπά ισχύουν τα οριζόμενα στην περίπτωση η΄ της παραγράφου 3 του άρθρου 6.

Κώδικας

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Συντομογραφία

Ν2664

Άρθρο

13

Δείτε το άρθρο→

Σ Άρθρο 18

Σύνταγμα της Ελλάδας

Σχετικότητα: 88.0%

Κείμενο Άρθρου

Σ Άρθρο 18: Προστασία της ιδιοκτησίας, ειδικές περιπτώσεις, επίταξη 1. Ειδικοί νόμοι ρυθμίζουν τα σχετικά με την ιδιοκτησία και τη διάθεση των μεταλλείων, ορυχείων, σπηλαίων, αρχαιολογικών χώρων και θησαυρών, ιαματικών, ρεόντων και υπόγειων υδάτων και γενικά του υπόγειου πλούτου. 2. Mε νόμο ρυθμίζονται τα σχετικά με την ιδιοκτησία, την εκμετάλλευση και διαχείριση των λιμνοθαλασσών και των μεγάλων λιμνών, καθώς και τα σχετικά με τη διάθεση γενικά των εκτάσεων που προκύπτουν από αποξήρανσή τους. 3. Ειδικοί νόμοι ρυθμίζουν τα σχετικά με τις επιτάξεις για τις ανάγκες των ενόπλων δυνάμεων σε περίπτωση πολέμου ή επιστράτευσης, ή για τη θεραπεία άμεσης κοινωνικής ανάγκης που μπορεί να θέσει σε κίνδυνο τη δημόσια τάξη ή υγεία. 4. Επιτρέπεται, σύμφωνα με τη διαδικασία που καθορίζει ειδικός νόμος, ο αναδασμός αγροτικών εκτάσεων για την επωφελέστερη εκμετάλλευση του εδάφους, καθώς και η λήψη μέτρων για την αποφυγή της υπέρμετρης κατάτμησης ή για διευκόλυνση της ανασυγκρότησης της κατατμημένης μικρής αγροτικής ιδιοκτησίας. 5. Εκτός από τις περιπτώσεις που προβλέπονται στις προηγούμενες παραγράφους, μπορεί να προβλεφθεί με νόμο και κάθε άλλη στέρηση της ελεύθερης χρήσης και κάρπωσης της ιδιοκτησίας που απαιτείται από ιδιαίτερες περιστάσεις. Nόμος ορίζει τον υπόχρεο και τη διαδικασία καταβολής στο δικαιούχο του ανταλλάγματος της χρήσης ή κάρπωσης, το οποίο πρέπει να ανταποκρίνεται στις υφιστάμενες κάθε φορά συνθήκες. Mέτρα που επιβλήθηκαν με την εφαρμογή της παραγράφου αυτής αίρονται αμέσως μόλις εκλείψουν οι ιδιαίτεροι λόγοι που τα προκάλεσαν. Σε περίπτωση αδικαιολόγητης παράτασης των μέτρων αποφασίζει για την άρση τους, κατά κατηγορίες περιπτώσεων, το Συμβούλιο της Επικρατείας, ύστερα από αίτηση όποιου έχει έννομο συμφέρον. 6. Mε νόμο μπορεί να ρυθμίζονται τα σχετικά με τη διάθεση εγκαταλειμμένων εκτάσεων για την αξιοποίησή τους υπέρ της εθνικής οικονομίας και αποκατάσταση ακτημόνων. Mε τον ίδιο νόμο ορίζονται και τα σχετικά με τη μερική ή ολική αποζημίωση των ιδιοκτητών σε περίπτωση επανεμφάνισής τους μέσα σε εύλογη προθεσμία. 7. Mε νόμο μπορεί να καθιερωθεί η αναγκαστική συνιδιοκτησία συνεχόμενων ιδιοκτησιών αστικών περιοχών, εφόσον η αυτοτελής ανοικοδόμηση αυτών ή μερικών απ’ αυτές δεν ανταποκρίνεται στους όρους δόμησης που ισχύουν ή πρόκειται να ισχύσουν στην περιοχή αυτή. 8. Δεν επιτρέπεται να απαλλοτριωθεί η αγροτική ιδιοκτησία των Σταυροπηγιακών Iερών Mονών της Aγίας Aναστασίας της Φαρμακολύτριας στη Xαλκιδική, των Bλατάδων στη Θεσσαλονίκη και του Ευαγγελιστή Iωάννη του Θεολόγου στην Πάτμο, με εξαίρεση τα μετόχια. Επίσης δεν επιτρέπεται να απαλλοτριωθεί η περιουσία που βρίσκεται στην Ελλάδα των Πατριαρχείων Aλεξάνδρειας, Aντιόχειας και Iεροσολύμων, καθώς και της Iερής Mονής του Σινά.

Κώδικας

Σύνταγμα της Ελλάδας

Συντομογραφία

Σ

Άρθρο

18

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1041

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 87.5%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1041: Τ ακτική χρησικτησία Τακτική χρησικτησία. Εκείνος που έχει στη νομή του με καλή πίστη και με νόμιμο τίτλο πράγμα κινητό για μια τριετία και ακίνητο για μια δεκαετία, γίνεται κύριος του πράγματος (τακτική χρησικτησία).

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1041

Δείτε το άρθρο→

Ν2664 Άρθρο 19

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Σχετικότητα: 87.3%

Κείμενο Άρθρου

Ν2664 Άρθρο 19: Διόρθωση κτηματολογικής εγγραφής σε άλλες περιπτώσεις 1. Ο Προϊστάμενος του Κτηματολογικού Γραφείου, ύστερα από αίτηση όποιου έχει έννομο συμφέρον, προβαίνει σε διόρθωση ληξιαρχικών στοιχείων που αναγράφονται στα κτηματολογικά βιβλία, όταν η διόρθωση αυτή συνιστά συμμόρφωση σε αμετάκλητη δικαστική απόφαση, που έχει εκδοθεί κατά τη διαδικασία της εκούσιας δικαιοδοσίας σύμφωνα με το άρθρο 782 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας. 2. α) Αν υπάρχουν σφάλματα που αφορούν σε γεωμετρικά στοιχεία των κτηματολογικών εγγραφών, ο Προϊστάμενος του Κτηματολογικού Γραφείου προβαίνει σε διόρθωση, ύστερα από αίτηση όποιου έχει έννομο συμφέρον. Η αίτηση συνοδεύεται από τοπογραφικό διάγραμμα γεωμετρι κών μεταβολών, στο οποίο αποτυπώνεται η γεωμετρική μεταβολή που επέρχεται με την αιτούμενη διόρθωση. Η αίτηση δεν επιβαρύνεται με τέλη και δικαιώματα, πάγια ή αναλογικά, και καταχωρίζεται, με ποινή απαραδέκτου, στο κτηματολογικό φύλλο του ακινήτου του αιτούντος και των ακινήτων των δικαιούχων που τυχόν επηρεάζονται από την αποδοχή της, στη θέση που καταχωρίζεται και η κατά την παράγραφο 2 του άρθρου 13 αγωγή. Πιστοποιητικά, αντίγραφα και αποσπάσματα που εκδίδονται από τα βιβλία των Υποθηκοφυλακείων και των Κτηματολογικών Γραφείων, ύστερα από αίτηση όποιου έχει έννομο συμφέρον και προορίζονται για να συνυποβληθούν με την αίτηση διόρθωσης της παρούσας παραγράφου και της παραγράφου 4, καθώς και οι αιτήσεις που υποβάλλονται για την έκδοσή τους, απαλλάσσονται από κάθε τέλος και δικαίωμα, πάγιο ή αναλογικό. Σχετική αιτιολογία αναγράφεται στο έντυπο της αίτησης προς έκδοση με ευθύνη και επιμέλεια του αιτούντα και επισημείωση ανάλογου περιεχομένου τίθεται από το αρμόδιο Υποθηκοφυλακείο ή Κτηματολογικό Γραφείο στα εκδιδόμενα στοιχεία για τη νόμιμη χρήση τους. β) Αν η αποδοχή της αίτησης επηρεάζει δικαιώματα δικαιούχων όμορων ακινήτων, αντίγραφο της, συνοδευόμενο από αντίγραφο του συνυποβαλλόμενου τοπογραφικού διαγράμματος γεωμετρικών μεταβολών, καθώς και από αντίγραφο της εισήγησης του Κτηματολογικού Γραφείου, ή, εάν αυτό δεν έχει συσταθεί και το υφιστάμενο Υποθηκοφυλακείο εξακολουθεί να λειτουργεί μεταβατικά ως Κτηματολογικό Γραφείο, της εταιρείας «ΚΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ», όπως αυτή μετονομάζεται, για τη συνδρομή των τεχνικών προϋποθέσεων της απεικόνισης της γεωμετρικής μεταβολής που επέρχεται με την αιτούμενη διόρθωση στα κτηματολογικά διαγράμματα, κοινοποιείται με επιμέλεια του αιτούντος, επί ποινή απαραδέκτου, σε αυτούς. Κοινοποίηση της αίτησης στους δικαιούχους όμορων ακινήτων των οποίων τα δικαιώματα επηρεάζονται από την αποδοχή της, δεν απαιτείται, εφόσον αυτοί συγκατατίθενται εγγράφως, είτε συνυπογράφοντας την αίτηση και το συνυποβαλλόμενο διάγραμμα γεωμετρικών μεταβολών, είτε μ ε σχετική δήλωση τους ενώπιον συμβολαιογράφου, είτε με υπεύθυνη δήλωση τους, επί της οποίας βεβαιώνεται αρμοδίως το γνήσιο της υπογραφής τους, η συναίνεση δε αυτή δεν υποκρύπτει άτυπη μεταβίβαση ή μεταβολή τίτλου του ακινήτου. Στις τελευταίες περιπτώσεις η δήλωση τους περιλαμβάνει ρητά την αποδοχή της αιτούμενης γεωμετρικής διόρθωσης, όπως αυτή αποτυπώνεται στο συνυποβαλλόμενο με την αίτηση τοπογραφικό διάγραμμα γεωμετρικών μεταβολών. Στην περίπτωση όμορων ακινήτων με την ένδειξη «αγνώστου ιδιοκτήτη», η αίτηση κοινοποιείται στο Ελληνικό Δημόσιο, εκτός εάν αυτό συγκατατίθεται σύμφωνα με τα ανωτέρω. Ο Προϊστάμενος του Κτηματολογικού Γραφείου ορίζει εύλογη προθεσμία, εντός της οποίας οι δικαιούχοι όμορων ακινήτων έχουν δικαίωμα να υποβάλουν τις απόψεις τους εγγράφως. γ) Σε περίπτωση απόρριψης της αίτησης από τον Προϊστάμενο του Κτηματολογικού Γραφείου, διενεργείται αμελλητί η καταχώρισή της στα κτηματολογικά φύλλα των επηρεαζόμενων ακινήτων, όπου έχει καταχωριστεί η αίτηση επί της οποίας αυτή εξεδόθη. Σε περίπτωση αποδοχής της αίτησης από τον Προϊστάμενο του Κτηματολογικού Γραφείου, διενεργείται προσωρινή καταχώριση της απόφασής του στα κτηματολογικά φύλλα των επηρεαζόμενων ακινήτων, όπου έχει καταχωριστεί η αίτηση επί της οποίας αυτή εξεδόθη και ο αϊτών υποχρεούται, με επιμέλειά του, εντός προθεσμίας δεκαπέντε ημερών από την έκδοση της απόφασης να λάβει γνώση αυτής δια λήψης αντιγράφου από το Κτηματολογικά Γραφείο με σχετική επισημείωση στο πρωτότυπο. Η απόφαση του Προϊσταμένου του Κτηματολογικού Γραφείου κοινοποιείται με επιμέλεια του αιτούντος εντός της ίδιας προθεσμίας και στους όμορους δικαιούχους, εκτός αν αυτοί έλαβαν γνώση της απόφασης δια λήψης αντιγράφου από το Κτηματολογικό Γραφείο με σχετική επισημείωση στο πρωτότυπό της. Στην περίπτωση όμορων ακινήτων με την ένδειξη αγνώστου ιδιοκτήτη, η απόφαση κοινοποιείται στο Ελληνικό Δημόσιο. Εάν παρέλθει άπρακτη η κατά το δεύτερο και τρίτο εδάφιο προθεσμία, παύει αυτοδικαίως η ισχύς της απόφασης, θεωρείται ότι δεν έγινε η καταχώριση και εξαλείφεται αυτεπαγγέλτως η προσωρινή διενεργηθείσα. δ) Ο αιτών δικαιούται να προσφύγει στον Κτηματολογικό Δικαστή μέσα σε προθεσμία δεκαπέντε(15) ημερών, αφότου έλαβε γνώση της απόφασης. Το ίδιο ισχύει και για τον δικαιούχο όμορου ακινήτου που βλάπτεται από την απόφαση του Προϊσταμένου του Κτηματολογικού Γραφείου. Στην περίπτωση αυτή η δεκαπενθήμερη προθεσμία αρχίζει από την κοινοποίηση σε αυτόν της απόφασης με επιμέλεια του αιτούντος, ή αφότου έλαβε γνώση διά λήψης αντιγράφου από το Κτηματολογικό Γραφείο με σχετική επισημείωση στο πρωτότυπο της. Δικαίωμα προσφυγής στον Κτηματολογικό Δικαστή έχει επίσης ο αιτών και στην περίπτωση που ο Προϊστάμενος του Κτηματολογικού Γραφείου δεν αποφανθεί επί της αιτήσεως του μέσα σε προθεσμία δύο (2) μηνών από την υποβολή της ή από τη λήξη της εύλογης προθεσμίας που τυχόν ετάχθη για την υποβολή των απόψεων των δικαιούχων όμορων ακινήτων. Η δεκαπενθήμερη προθεσμία προσφυγής στον Κτηματολογικό Δικαστή είναι στην περίπτωση αυτή δεκαπέντε (15) ημερών από τη λήξη του κατά το προηγούμενο εδάφιο διμήνου. Κατά τα λοιπά εφαρμόζονται όσα ορίζονται στην παράγραφο 5 του άρθρου 16. Εντός προθεσμίας δεκαπέντε (15) ημερών από την κατάθεση της και επί ποινή απαραδέκτου, η προσφυγή καταχωρίζεται στα κτηματολογικά φύλλα των ακινήτων όπου έχει καταχωριστεί η αίτηση επί της οποίας εξεδόθη η προσβαλλόμενη απόφαση, στη θέση που καταχωρίζεται η κατά την παράγραφο 2 του άρθρου 13 αγωγή και αναστέλλεται η διόρθωση των κτηματολογικών εγγραφών έως την έκδοση οριστικής απόφασης από τον Κτηματολογικό Δικαστή. Η προθεσμία καιη άσκηση των ένδικων μέσων κατά της απόφασης του Κτηματολογικού Δικαστή δεν έχει ανασταλτικό αποτέλεσμα. ε) Μετά την άπρακτη παρέλευση της προθεσμίας άσκησης προσφυγής, οριστικοποιείται η καταχώριση της απόφασης του Προϊσταμένου του Κτηματολογικού Γραφείου και διενεργείται η διόρθωση στα κτηματολογικά διαγράμματα. Σε περίπτωση άσκησης προσφυγής, η εγγραφή της απόφασης γίνεται οριστική στα κτηματολογικά φύλλα κα

Κώδικας

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Συντομογραφία

Ν2664

Άρθρο

19

Τροποποίηση

Ν. 5256/2025

Δείτε το άρθρο→

Ν2664 Άρθρο 18

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Σχετικότητα: 87.0%

Κείμενο Άρθρου

Ν2664 Άρθρο 18: Διόρθωση πρόδηλων σφαλμάτων 1.α) Ο Προϊστάμενος του Κτηματολογικού Γραφείου μπορεί, ύστερα από αίτηση όποιου έχει έννομο συμφέρον ή και αυτεπαγγέλτως, να προβαίνει στη διόρθωση πρόδηλων σφαλμάτων των κτηματολογικών εγγραφών, ιδίως σε περίπτωση λανθασμένης αναγραφής στα κτηματολογικά φύλλα στοιχείων του δικαιούχου, τα οποία προκύπτουν από την αστυνομική ταυτότητα ή άλλα δημόσια έγγραφα με αποδεικτική ως προς τα στοιχεία αυτά ισχύ, καθώς επίσης στοιχείων σχετικών με το καταχωρισθέν δικαίωμα, τον τίτλο αυτού και το ιδιοκτησιακό αντικείμε νο, εφόσον το σφάλμα στην καταχώριση προκύπτει κατά τρόπον αναμφισβήτητο από την καταχωρισθείσα πράξη και τα συνοδευτικά αυτής έγγραφα. Η αίτηση για τη διόρθωση καταχωρίζεται στο κτηματολογικό φύλλο του ακινήτου. Η αίτηση δεν επιβαρύνεται με τέλη και δικαιώματα, πάγια ή αναλογικά. Πιστοποιητικά, αντίγραφα και αποσπάσματα που εκδίδονται από τα βιβλία των Υποθηκοφυλακείων και των Κτηματολογικών Γραφείων, ύστερα από αίτηση όποιου έχει έννομο συμφέρον και προορίζονται για να συνυποβληθούν με την αίτηση διόρθωσης πρόδηλου σφάλματος, καθώς και οι αιτήσεις που υποβάλλονται για την έκδοσή τους, απαλλάσσονται από κάθε τέλος και δικαίωμα, πάγιο ή αναλογικό. Σχετική αιτιολογία αναγράφεται στο έντυπο της αίτησης προς έκδοση με ευθύνη και επιμέλεια του αιτούντα και επισημείωση ανάλογου περιεχομένου τίθεται από το αρμόδιο Υποθηκοφυλακείο ή Κτηματολογικό Γραφείο στα εκδιδόμενα στοιχεία για τη νόμιμη χρήση τους. Η προηγούμενη λήψη και συνυποβολή πιστοποιητικών, αντιγράφων και αποσπασμάτων από τα βιβλία των Υποθηκοφυλακείων και των Κτηματολογικών Γραφείων δεν απαιτείται, όταν η υποβολή της αίτησης διόρθωσης πρόδηλου σφάλματος απευθύνεται προς Κτηματολογικό Γραφείο ή Υποκατάστημα του νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου με την επωνυμία «Ελληνικό Κτηματολόγιο» που έχει συσταθεί και λειτουργεί σύμφωνα με τον ν. 4512/2018 (Α’ 5) και διαθέτει τα σχετικά έγγραφα στα τηρούμενα αρχεία του, από τα οποία τα αναζητά αυτεπάγγελτα. Απλά αντίγραφα, τα οποία ο αιτών συνυποβάλλει με την αίτηση διόρθωσης, γίνονται δεκτά και λαμβάνονται υπόψη. β) Στην περίπτωση των αρχικών εγγραφών, το πρόδηλο σφάλμα μπορεί να αφορά σε οποιοδήποτε στοιχείο της εγγραφής και ιδίως στον δικαιούχο, στο δικαίωμα, στον τίτλο κτήσης και στο ιδιοκτησιακό αντικείμενο. Η αίτηση για τη διόρθωση καταχωρίζεται στο κτηματολογικό φύλλο του ακινήτου. Σε εξαιρετικές περιπτώσεις, όταν η διόρθωση αφορά στα στοιχεία μεταγραφής, άλλως εγγραφής, του τίτλου κτήσης που αφορά στο καταχωρισθέν στις αρχικές εγγραφές εγγραπτέο δικαίωμα, επειδή αυτά ελλείπουν, ή αναγράφονται λανθασμένα, η συμπλήρωση ή η ορθή αναγραφή τους, κατά περίπτωση, διενεργείται υποχρεωτικά και αυτεπάγγελτα από τον Προϊστάμενο του Κτηματολογικού Γραφείου. Ενδεικτικά, πρόδηλο είναι το σφάλμα όταν η ανακρίβεια στα στοιχεία της εγγραφής: αα) Προκύπτει από δημόσιο έγγραφο που καταχωρίσθηκε στα βιβλία του Υποθηκοφυλακείου πριν από την ανάρτηση των στοιχείων της κτηματογράφησης, η οποία προηγείται της έκδοσης της διαπιστωτικής πράξης του άρθρου 11 του ν. 2308/1995, ή και μετά από αυτήν, εφόσον στηρίζεται σε προηγούμενη πράξη καταχωρισθείσα στα βιβλία του Υποθηκοφυλακείου πριν από την εν λόγω ανάρτηση, υπό την προϋπόθεση ότι μέσω της διορθώσεως δεν αντικαθίσταται (εκτοπίζεται) δικαίωμα τρίτου, εκτός αν ο τρίτος συναινεί στη διόρθωση, συνυπογράφ οντας την αίτηση, η συναίνεση δε αυτή δεν υποκρύπτει άτυπη μεταβίβαση ή μεταβολή τίτλου του ακινήτου. Σε κάθε περίπτωση, ο έλεγχος επί της αίτησης περιορίζεται στην ύπαρξη του δημόσιου εγγράφου ως καταχωρισθέντος στα βιβλία αυτού υπό τις περιγραφόμενες στο παρόν προϋποθέσεις και δεν εκτείνεται στην αξιολόγηση της περιγραφόμενης σε αυτό διαδοχής δικαιοπαρόχων ή των αναφερόμενων σε αυτό τίτλων κτήσης. Εκτοπισμός δεν υφίσταται και δεν απαιτείται συναίνεση, εάν ο τρίτος συμπεριλήφθηκε ως δικαιούχος, ο οποίος αναγράφεται στις κτηματολογικές εγγραφές, λόγω σφάλματος που εμφιλοχώρησε κατά την επεξεργασία της δήλωσης και των δημοσίων εγγράφων που συνυπέβαλε κατά τη διαδικασία κτηματογράφησης του ν. 2308/1995 (Α’ 114) και τούτο προκύπτει από το αρχείο κτηματογράφησης και τα δημόσια βιβλία του Υποθηκοφυλακείου. Στην περίπτωση ακινήτου με την ένδειξη «άγνωστου ιδιοκτήτη», η αίτηση επιδίδεται υποχρεωτικά εντός δέκα (10) ημερών από την κατάθεσή της στο Ελληνικό Δημόσιο. Το Ελληνικό Δημόσιο τεκμαίρεται ότι συναινεί στην αίτηση και ο προϊστάμενος οφείλει να προβεί στην αιτούμενη διόρθωση, εάν δεν αποσταλεί από την αρμόδια υπηρεσία αρνητική απάντηση που απευθύνεται στον προϊστάμενο του αρμόδιου κτηματολογικού γραφείου εντός εξήντα (60) ημερών από την επίδοση της αίτησης στο Ελληνικό Δημόσιο. Σε περίπτωση αρνητικής απάντησης, ακόμη και χωρίς ειδική αιτιολογία, ο προϊστάμενος οφείλει να απορρίψει την αίτηση. Η παραπάνω επίδοση δεν απαιτείται εάν πρόκειται για δημόσιο έγγραφο, με βάση το οποίο έχουν καταχωρισθεί στο κτηματολογικό φύλλο του ακινήτου δικαιώματα συνδικαιούχων. Επίδοση στο Ελληνικό Δημόσιο δεν απαιτείται και στην περίπτωση που το δημόσιο έγγραφο, με βάση το οποίο ζητείται η διόρθωση της εγγραφής, αποτελεί τίτλο εγγραπτέου δικαιώματος επί άλλου κτηματογραφηθέντος ακινήτου της ίδιας κτηματογραφηθείσας περιοχής, το οποίο δηλώθηκε και καταχωρίσθηκε στο κτηματολόγιο, καθώς και όταν ο τίτλος του αιτούντος τη διόρθωση ή των δικαιοπαρόχων του (άμεσων ή απώτερων) είναι παραχωρητήριο του Ελληνικού Δημοσίου ή Ν.Π.Δ.Δ.. Το ίδιο ισχύει επίσης όταν το ακίνητο με την ένδειξη «άγνωστου ιδιοκτήτη», για το οποίο ζητείται η διόρθωση, είναι οριζόντια ή κάθετη ιδιοκτησία ή το ακίνητο βρίσκεται εντός εγκεκριμένου σχεδίου πόλεως ή οικισμού. Το προηγούμενο εδάφιο εφαρμόζεται και στην περίπτωση που στην οριζόντια ή κάθετη ιδιοκτησία δεν αντιστοιχεί αυτοτελές κτηματολογικό φύλλο, αλλά το αντιστοιχούν σε αυτήν ποσοστό συγκυριότητας επί του γεωτεμαχίου εμφανίζεται με την ένδειξη «άγνωστου ιδιοκτήτη». Στην περίπτωση αυτή, εφόσον συντρέχουν οι προϋποθέσεις της διορθώσεως της αρχικής εγγραφής με τη διαδικασία του πρόδηλου σφάλματος, δημιουργείται αυτοτελές κτηματολογικό φύλλο για την οριζόντια ή κάθετη, αντίστοιχα, ιδιοκτησία, ββ) προκύπτει από τη συσχέτιση της αρχικής εγγραφής προς τα στοιχεία της ανάρτησης, που προηγείται της έκδοσης της διαπιστωτικής πράξης του άρθρου 11 του ν. 2308/1995, ή του τελικού αναμορφωμένου πίνακα της κτηματογράφησης, από τα οποία αποκλίνει άνευ νόμιμου λόγου, γγ) προκύπτει από τη συσχέτιση της αρχικής εγγραφής προς τα στοιχεία διοικητικής πράξης ή δικαστικής απόφασης που συνιστούν πρωτότυπο τρόπο κτήσης δικαιώματος, ο οποίος κατισχύει, οπωσδήποτε, του καταχωρισθέντος στην αρχική εγγραφή δικαιώματος, εφόσον η διόρθωση στην περίπτωση αυτή δεν έρχεται σε αντίθεση με απόφαση επιτροπής ενστάσεων που εκδόθηκε κατά τη διαδικασία της κτηματογράφησης, δδ) αφορά στην ολική ή μερική έλλ

Κώδικας

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Συντομογραφία

Ν2664

Άρθρο

18

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1112

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 86.9%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1112: Πουβλικιανή αγωγή Εκείνος που απέκτησε τη νομή ακινήτου με τα προσόντα της τακτικής χρησικτησίας δικαιούται, αν έχασε τη νομή πριν συμπληρωθεί ο χρόνος, να απαιτήσει από αυτόν που το νέμεται χωρίς έγκυρο ή νομιζόμενο τίτλο, την απόδοση του πράγματος κατά τις διατάξεις για τη διεκδικητική αγωγή που εφαρμόζονται αναλόγως. Αν ο παραπάνω νομέας ακινήτου προσβάλλεται με άλλο τρόπο εκτός από αφαίρεση ή κατακράτηση του πράγματος, έχει δικαίωμα επίσης να προστατευθεί όπως και ο κύριος.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1112

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1052

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 86.9%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1052: Ο χρόνος χρησικτησίας που διανύθηκε υπέρ του νομέα κληρονομίας υπολογίζεται υπέρ του πραγματικού κληρονόμου.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1052

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1043

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 86.6%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1043: Νομιζόμενος τίτλος Για τη χρησικτησία αρκεί και ο νομιζόμενος τίτλος, εφόσον δικαιολογείται η καλή πίστη του νομέα. Στα ακίνητα δεν υπάρχει νομιζόμενος τίτλος χωρίς μεταγραφή, στις περιπτώσεις που αυτή απαιτείται.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1043

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1123

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 86.5%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1123: Χρησικτησία σε περίπτωση αρνητικής δουλείας Αν η δουλεία συνίσταται στο να μην κάνει κανείς κάτι, η νομή για έκτακτη χρησικτησία αρχίζει από τότε που ο κύριος του δεσπόζοντος απαγόρευσε στον κύριο του δουλεύοντος την πράξη της οποίας η παράλειψη αποτελεί το περιεχόμενο της δουλείας.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1123

Δείτε το άρθρο→

Ν2664 Άρθρο 11

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Σχετικότητα: 86.2%

Κείμενο Άρθρου

Ν2664 Άρθρο 11: Κτηματολογικά φύλλα 1. Σε κάθε ακίνητο και κάθε άλλο αυτοτελές ιδιοκτησιακό αντικείμενο αντιστοιχεί ένα κτηματολογικό φύλλο. Στο κτηματολογικό φύλλο, το οποίο φέρει σε εμφανές σημείο το Κτηματολογικό Γραφείο στο οποίο τηρείται το φύλλο, καταχωρίζονται όλες οι κτηματολογικές εγγραφές που αφορούν το ιδιοκτησιακό αντικείμενο. Στο κτηματολογικό φύλλο που αντιστοιχεί σε κοινό ακίνητο αναγράφεται και το ιδανικό μερίδιο κάθε κοινωνού. 2. Αν δεν επαρκεί το φύλλο για την καταχώρηση νέων εγγραφών, αυτές καταχωρίζονται σε άλλο φύλλο, ύστερα από σημείωση της σχετικής μεταφοράς τόσο στο αρχικό όσο και στο νέο φύλλο. 3. Αν μεταβληθεί το ακίνητο, είτε λόγω συνενώσεως περισσότερων ακινήτων είτε λόγω διανομής είτε λόγω κατατμήσεως από οποιαδήποτε άλλη αιτία, ιδίως από αναγκαστική απαλλοτρίωση μέρους αυτού, το νέο ή τα νέα, κατά περίπτωση, ακίνητα που δημιουργούνται απεικονίζονται στα κτηματολογικά διαγράμματα, κατά τροποποίηση των αρχικών διαγραμμάτων και καταχωρίζονται σε νέα Κτηματολογικά φύλλα με νέο Κωδικό Αριθμό Εθνικού Κτηματολογίου, ύστερα από σχετική σημείωση τόσο στο αρχικό όσο και στο νέο φύλλο. Το ίδιο ισχύει κα ι σε περίπτωση σύστασης ή τροποποίησης οριζόντιων ή κάθετων ιδιοκτησιών, οπότε καθεμία από τις δημιουργούμενες οριζόντιες ή κάθετες ιδιοκτησίες αναγράφεται σε χωριστό κτηματολογικό φύλλο. 4. Τα ελάχιστα στοιχεία που πρέπει να καταχωρίζονται στα Κτηματολογικά φύλλα είναι τα ακόλουθα : α) Τα στοιχεία που προσδιορίζουν το ακίνητο και οποιοδήποτε άλλο ιδιοκτησιακό αντικείμενο. Για τον προσδιορισμό της ταυτότητας του ακινήτου πρέπει να προκύπτει από το φύλλο ο συσχετισμός του ακινήτου με την απεικόνισή του στα κτηματολογικά διαγράμματα, η θέση του ακινήτου και το εμβαδόν του. Σε περίπτωση συγκυριότητας αναγράφεται και το ιδανικό μερίδιο καθενός από τους συγκυρίους. Σε περίπτωση οριζόντιας ή κάθετης ιδιοκτησίας, αναγράφεται στο φύλλο, στο οποίο εμφαίνεται καθεμία οριζόντια ή κάθετη ιδιοκτησία, το ποσοστό αναγκαστικής συγκυριότητας επί του εδάφους και των λοιπών κοινόκτητων και κοινόχρηστων χώρων που αντιστοιχεί σε αυτήν. Περιγράφεται η ειδικότερη θέση της οριζόντιας ή κάθετης ιδιοκτησίας μέσα στο οικοδομημένο ακίνητο (όροφος, αριθμός, θέση κάθετης ιδιοκτησίας) και αναγράφεται το εμβαδόν της. β) Τα στοιχεία που καθορίζουν τη νομική κατάσταση του ακινήτου και ειδικότερα : αα) αυτά που αφορούν στην κυριότητα του ακινήτου και ββ) αυτά που αφορούν στα λοιπά πλην της κυριότητας εγγραπτέα δικαιώματα. Τα στοιχεία καθεμίας από τις εν λόγω κατηγορίες αναγράφονται σε χωριστά τμήματα του κτηματολογικού φύλλου. Σε κάθε τμήμα πρέπει να αναγράφονται όλα τα δηλωτικά της ταυτότητας του δικαιούχου στοιχεία (όνομα, επώνυμο, όνομα και επώνυμο γονέων, τόπος και χρονολογία γέννησης, αριθμός δελτίου ταυτότητας, διεύθυνση κατοικίας), ο τίτλος κτήσεως και η ημερομηνία εγγραφής. γ) Οι κατά την έννοια της παραγράφου 2 του άρθρου 1 πρόσθετες πληροφορίες. Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημόσιων Έργων, που εκδίδεται ύστερα από πρόταση του Οργανισμού Κτηματολογίου και Χαρτογραφήσεων Ελλάδος και δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, ρυθμίζονται όλα τα ειδικότερα ζητήματα που αφορούν στο είδος των πρόσθετων πληροφοριών, στον τρόπο συλλογής και καταχώρισής τους στα Κτηματολογικά φύλλα, στο χρόνο έναρξης της καταχώρισης, στην ενημέρωση των σχετικών εγγραφών και σε κάθε άλλο συναφές ζήτημα. 5. Με απόφαση του Οργανισμού Κτηματολογίου και Χαρτογραφήσεων Ελλάδος, που δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, ρυθμίζονται ζητήματα τεχνικού και λεπτομερειακού χαρακτήρα, ιδίως ως προς το περιεχόμενο του κτηματολογικού φύλλου, τη διάρθρωσή του και την ηλεκτρονική μορφή και διαχείρισή του.

Κώδικας

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Συντομογραφία

Ν2664

Άρθρο

11

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1133

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 86.1%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1133: Την προστασία του προηγούμενου άρθρου έχει κι αυτός που απέκτησε τη νομή της δουλείας με τα προσόντα της τακτικής χρησικτησίας εναντίον εκείνου που νέμεται το δουλεύον χωρίς έγκυρο ή νομιζόμενο τίτλο, αν πριν συμπληρωθεί ο χρόνος της χρησικτησίας προσβάλλεται στην άσκησή της.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1133

Δείτε το άρθρο→

ΕισΝΑΚ Άρθρο 60

Εισαγωγικός Νόμος Αστικού Κώδικα

Σχετικότητα: 85.9%

Κείμενο Άρθρου

ΕισΝΑΚ Άρθρο 60: Αν στις περιπτώσεις των δύο προηγούμενων άρθρων δεν παρέχεται ή δεν παρέχεται πια από ειδικούς νόμους στον κύριο του εδάφους ή στο δικαιούχο της χωριστής κυριότητας ή του εμπράγματου δικαιώματος στο έδαφος, δικαίωμα εξαγοράς, καθένα από τα δύο μέρη έχει δικαίωμα, από την εισαγωγή του Αστικού Κώδικα, να ζητήσει την εξαγορά των δικαιωμάτων του άλλου, πληρώνοντας την αξία τους κατά το χρόνο της εξαγοράς. Η εξαγορά χαρακτηρίζεται ως δημόσια ανάγκη. Αν υπάρχουν περισσότεροι δικαιούχοι εξ αδιαιρέτου, η αίτηση για την εξαγορά μπορεί, αν αρνούνται οι άλλοι, να υποβληθεί και από τον ένα μόνο, αν αυτός προσφέρεται να πληρώσει ολόκληρο το τίμημα της εξαγοράς. Στην περίπτωση αυτή αναγνωρίζεται με την απόφαση ότι η εξαγορά έγινε υπέρ όλων των δικαιούχων εξ αδιαιρέτου. Εκείνος που πλήρωσε έχει δικαίωμα να απαιτήσει από τους λοιπούς την αναλογία τους στο τίμημα και στα έξοδα, με τον τόκο από τότε που πλήρωσε και έχει από το νόμο τίτλο για να εγγράψει υποθήκη σε κάθε ακίνητο των υποχρέων.

Κώδικας

Εισαγωγικός Νόμος Αστικού Κώδικα

Συντομογραφία

ΕισΝΑΚ

Άρθρο

60

Τροποποίηση

23/02/1946

Δείτε το άρθρο→

ΚΠολΔ Άρθρο 1045

Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας

Σχετικότητα: 85.7%

Κείμενο Άρθρου

ΚΠολΔ Άρθρο 1045: 1. Ο διαχειριστής οφείλει να υποβάλει κάθε έτος, καθώς και όταν περατωθεί η διαχείριση, έγγραφη λογοδοσία στον οφειλέτη, σε εκείνον που ζήτησε την αναγκαστική διαχείριση και στους δανειστές που αναγγέλθηκαν. 2. Ο επόπτης του διαχειριστή επιβλέπει και παρακολουθεί τη διαχείριση και έχει δικαίωμα να εξετάζει τα βιβλία και τους λογαριασμούς της διαχείρισης και να ενημερώνεται για τη γενική κατάσταση της διαχείρισης. 3. Σε κάθε περίπτωση που το δικαστήριο του άρθρου 1040 παρ. 2 επιλύει διαφορά σχετική με την αναγκαστική διαχείριση καλείται υποχρεωτικά και ο επόπτης. 4. Ο διαχειριστής και ο επόπτης είναι υπεύθυνοι να αποζημιώσουν τον οφειλέτη και τους δανειστές κατά τις διατάξεις του ουσιαστικού δικαίου.

Κώδικας

Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας

Συντομογραφία

ΚΠολΔ

Άρθρο

1045

Δείτε το άρθρο→

Ν2664 Άρθρο 14

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Σχετικότητα: 85.4%

Κείμενο Άρθρου

Ν2664 Άρθρο 14: Αίτηση εγγραφής και συνυποβαλλόμενα δικαιολογητικά Σχετικό: άρθρο 13 παρ.1 εδάφιο τρίτο Ν.4164/2013,ΦΕΚ Α 156/9.7.2013. 1. Για την καταχώριση στα κτηματολογικά φύλλα των πράξεων του άρθρου 12 απαιτείται, πλην των περιπτώσεων που ορίζονται διαφορετικά στον νόμο, υποβολή αιτήσεως και ταυτόχρονη καταβολή των τελών και δικαιωμάτων της παραγράφου 2 του άρθρου 4. Η αίτηση που απευθύνεται στο Κτηματολογικό Γραφείο και τα συνυποβαλλόμενα σε αυτήν έγγραφα, όπως αυτά ορίζονται στις επόμενες παραγράφους και στην κείμενη νομοθεσία, επιτρέπεται να υποβάλλονται και να διακινούνται με ηλεκτρονικά μέσα. Με όμοιο τρόπο είναι δυνατόν να καταβάλλονται τα τέλη και δικαιώματα της παρ. 2 του άρθρου 4. Με απόφαση του Δ.Σ. του Ν.Π.Δ.Δ. «Ελληνικό Κτηματολόγιο» καθορίζεται η ημερομηνία από την οποία η υποβολή των εγγραπτέων πράξεων του πρώτου εδαφίου στα Κτηματολογικά Γραφεία και Υποκαταστήματα του Ν.Π.Δ.Δ. «Ελληνικό Κτηματολόγιο» διενεργείται υποχρεωτικά μόνο ηλεκτρονικά. Με όμοια απόφαση καθορίζεται η ημερομηνία κατά την οποία οι εγγραπτέες πράξεις, που υποβάλλονται υποχρεωτικά ηλεκτρονικά, δύνανται να υποβάλλονται επί εικοσιτετράωρης βάσης, σύμφωνα με την αρχή της χρονικής προτεραιότητας κατά την επεξεργασία αυτών. 2. α) Την αίτηση της παραγράφου 1 υποβάλλει κάθε πρόσωπο (φυσικό ή νομικό) που έχει έννομο συμφέρον. Η αίτηση μπορεί να υποβληθεί και από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του αιτούντος ή άλλον πληρεξούσιο δυνάμει πληρεξουσιότητας που του έχει παρασχεθεί συμβολαιογραφικά. Την αίτηση έχει δικαίωμα επίσης να υποβάλει, όταν πρόκειται για εγγραπτέο δικαίωμα που στηρίζεται σε συμβολαιογραφική πράξη, ο συμβολαιογράφος που τη συνέταξε ή ο νόμιμος αναπληρωτής του ή ο αρχειοφύλακας ή εξουσιοδοτημένος συνεργάτης του με γραπτή εξουσιοδότηση. β) Όταν πρόκειται για το Δημόσιο ή για νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου, την αίτηση της παραγράφου 1 υποβάλλει ο Προϊστάμενος της αρμόδιας υπηρεσίας ή εξουσιοδοτημένος από αυτόν υπάλληλος. 3. Στην αίτηση αναγράφονται τα ακόλουθα στοιχεία του προσώπου για το οποίο ζητείται η καταχώριση : σε περίπτωση φυσικού προσώπου το όνομα, το επώνυμο, το όνομα και επώνυμο των γονέων, η χρονολογία γέννησης, ο αριθμός του δελτίου ταυτότητας, ο αριθμός φορολογικού μητρώου και η διεύθυνση, σε περίπτωση νομικού προσώπου η επωνυμία, η έδρα, η διεύθυνση, η συστατική του πράξη, η νόμιμη δημοσίευση αυτής και ο αριθμός φορολογικού μητρώου. Στην αίτηση μνημονεύονται επίσης η πράξη, η νόμιμη δημοσίευση αυτής και ο αριθμός φορολογικού μητρώου. Στην αίτηση μνημονεύονται επίσης η πράξη της οποίας ζητείται η καταχώριση και τα συνυποβαλλόμενα έγγραφα, το ακίνητο στο οποίο αφορά η ζητούμενη καταχώριση, με τον κωδικό του αριθμό, το κτηματολογικό φύλλο στο οποίο έχουν καταχωριστεί προηγούμενες κτηματολογικές εγγραφές για το ακίνητο. Με απόφαση του Οργανισμού Κτηματολογίου και Χαρτογραφήσεων Ελλάδος, η οποία δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, μπορεί να ορίζονται και άλλα στοιχεία που πρέπει να περιέχει η αίτηση. 4. Με την αίτηση της παραγράφου 1 συνυποβάλλονται τα έγγραφα στα οποία περιέχεται η πράξη της οποίας ζητείται η καταχώριση στα κτηματολογικά φύλλα, αντίγραφο του τοπογραφικού διαγράμματος που έχει συνταχθεί και έχει προσαρτηθεί στην προς καταχώριση εγγραπτέα πράξη, περίληψη της εγγραπτέας πράξης, το περιεχόμενο και ο τύπος της οποίας καθορίζονται με απόφαση του Υπουργού Ψηφιακής Διακυβέρνησης, που δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως και κυρωμένο απόσπασμα του κτηματολογικού διαγράμματος για το ακίνητο στο οποίο αφορά η εγγραπτέα πράξη. Αν η εγγραπτέα πράξη αφορά σε δύο ή περισσότερες διηρημένες ιδιοκτησίες κείμενες εντός του ιδίου γεωτεμαχίου, συνυποβάλλεται ένα κυρωμένο απόσπασμα του κτηματολογικού διαγράμματος του γεωτεμαχίου. Περίληψη εγγραπτέας πράξης δεν συνυποβάλλεται, όταν η πράξη της οποίας ζητείται η καταχώριση στα κτηματολογικά φύλλα αφορά σε εξάλειψη, κατάργηση, διαγραφή ή άρση εγγραπτέου δικαιώματος. Όταν η πράξη της οποίας ζητείται η καταχώριση επιφέρει γεωμετρική μεταβολή στα κτηματολογι κά διαγράμματα, αντί του αποσπάσματος του κτηματολογικού διαγράμματος συνυποβάλλεται κτηματογραφικό διάγραμμα και τοπογραφικό διάγραμμα γεωμετρικών μεταβολών για την αποτύπωση της όποιας μεταβολής επέρχεται με την εγγραπτέα πράξη, με την επιφύλαξη των οριζομένων στην παράγραφο 5, εάν πρόκειται για εμπράγματη δικαιοπραξία. Το περιεχόμενο του κτηματογραφικού διαγράμματος και το ύψος του υπέρ του Ν.Π.Δ.Δ. «Ελληνικό Κτηματολόγιο», όπως αυτή μετονομάζεται, ανταποδοτικού τέλους για τη χορήγηση του, καθορίζονται μ ε απόφαση των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Ψηφιακής Διακυβέρνησης. Αν η αίτηση υποβληθεί από πληρεξούσιο, νόμιμο αντιπρόσωπο ή όργανο νομικού προσώπου, συνυποβάλλονται επίσης και τα έγγραφα από τα οποία αποδεικνύεται η νομιμοποίηση του προσώπου που υπογράφει την αίτηση. Τα έγγραφα αυτά τηρούνται στο αρχείο τίτλων και δικαιολογητικών. 5. Εάν η πράξη της οποίας ζητείται η καταχώριση στο κτηματολογικό φύλλο είναι εμπράγματη δικαιοπραξία, επισυνάπτεται σε αυτήν, υποχρεωτικώς και επί ποινή ακυρότητάς της, το προβλεπόμενο στην προηγούμενη παράγραφο κυρωμένο απόσπασμα του κτηματολογικού διαγράμμ ατος, απλό αντίγραφο του οποίου συνυποβάλλεται με την αίτηση της παραγράφου 1. Αν η εγγραπτέα πράξη αφορά σε δύο ή περισσότερες διηρημένες ιδιοκτησίες κείμενες εντός του ιδίου γεωτεμαχίου, επισυνάπτεται ένα κυρωμένο απόσπασμα του κτηματολογικού διαγράμματος του γεωτεμαχίου. 6. Η καταχώριση στο Κτηματολόγιο των αναφερόμενων στην παράγραφο 2 του άρθρου 12 του νόμου αυτού διοικητικών πράξεων γίνεται με αίτηση της αρμόδιας για την έκδοση ή κύρωσή τους, αντίστοιχα, αρχής, η οποία ενεργεί είτε αυτεπαγγέλτως είτε κατόπιν αιτήματος προς αυτήν όποιου έχει έννομο συμφέρον. Με μέριμνα της αρχής αυτής, αποτυπώνονται στα κτηματογραφικά διαγράμματα με ψηφιακή μορφή οι μεταβολές που τυχόν επιφέρουν οι εν λόγω πράξεις στα γεωτεμάχια. Λεπτομέρειες για τη διαδικασία καταχώρισης, στην περίπτωση αυτή, ορίζονται με απόφαση του Ο.Κ.Χ.Ε.. Την αίτηση για την καταχώριση των ως άνω πράξεων για μεμονωμένα ακίνητα μπορεί να υποβάλει και όποιος έχει έννομο συμφέρον. Την αίτηση για την καταχώριση των ως άνω διοικητικών πράξεων για μεμονωμένα ακίνητα μπορεί να υποβάλει και όποιος έχει έννομο συμφέρον. Εφόσον η προς καταχώριση πράξη επιφέρει χωρική μεταβολή στα ακίνητα αυτά, με την αίτηση συνυποβάλλεται κτηματογραφικό διάγραμμα επί του οποίου αποτυπώνεται η μεταβολή, με ευθύνη του συντάκτη ιδιώτη μηχανικού και σύμφωνα με δική του υπεύθυνη δήλωση όπου βεβαιώνει την ορθή εφαρμογή των διαγραμμάτων που συνοδεύουν την οικεία διοικητική πράξη στο συνυποβαλλόμενο κτηματογραφικό διάγραμμα. 7. Από την ημερομηνία που καθορίζεται στην απόφαση του τέταρτου εδαφίου της παρ. 1, οι εγγραπτέες συμβολαιογραφικές πράξεις, για τις οποίες υποβάλλεται αίτηση καταχώρισης σύμφωνα μ

Κώδικας

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Συντομογραφία

Ν2664

Άρθρο

14

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1046

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 85.3%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1046: Τ εκμήριο νομής Τεκμήριο νομής. Εκείνος που έχει στη νομή του το πράγμα κατά την έναρξη και τη λήξη ορισμένης χρονικής περιόδου, τεκμαίρεται ότι το νέμεται και κατά τον ενδιάμεσο χρόνο.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1046

Δείτε το άρθρο→

Ν2664 Άρθρο 16

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Σχετικότητα: 85.1%

Κείμενο Άρθρου

Ν2664 Άρθρο 16: Έλεγχος των αιτήσεων και των συνυποβαλλόμενων δικαιολογητικών - Άρνηση καταχώρισης-Διαδικασία επίλυσης διαφορών 1. Ο διενεργούμενος στο Κτηματολογικό Γραφείο έλεγχος κάθε αίτησης και των συνυποβαλλόμενων δικαιολογητικών είναι έλεγχος νομιμότητας. Κατ’ αυτόν ελέγχεται περιοριστικώς: α) αν το Κτηματολογικό Γραφείο είναι αρμόδιο κατά τόπον, β) αν το δικαίωμα στο οποίο αφορά η αίτηση και η πράξη της οποίας ζητείται η καταχώριση στα Κτηματολογικά φύλλα περιλαμβάνονται μεταξύ εκείνων των οποίων ο νόμος επιτάσσει την καταχώριση, γ) αν για την πράξη της οποίας ζητείται η καταχώριση, συντρέχουν όλες οι απαιτούμενες από τον νόμο προϋποθέσεις για την επέλευση των έννομων αποτελεσμάτων της. Ο έλεγχος αφορά αποκλειστικώς και μόνο στη νομιμότητα της πράξεως, της οποίας ζητείται η καταχώρ ιση, χωρίς να δύναται να επεκταθεί σε άλλες πράξεις, σε προγενέστερο τίτλο κτήσης, σε εξέταση και συσχετισμό μεταγεγραμμένων τίτλων ή στον έλεγχο της ορθότητας της πρώτης εγγραφής και περιορίζεται στο αν από το περιεχόμενο της πράξης προκύπτει ότι έχουν τηρηθεί εκείνες οι διατυπώσεις, που αν δεν τηρηθούν, ο νόμος ρητώς απαγορεύει την καταχώριση επί ποινή απολύτου ακυρότητας, δ) αν για την πράξη της οποίας ζητείται η καταχώριση, συνυποβάλλονται με την αίτηση, με πληρότητα και ακρίβεια, τα αναφερόμενα στο άρθρο 14 δικαιολογητικά, ε) αν το πρόσωπο, το οποίο προβαίνει σε εκποίηση ή του οποίου δικαίωμα επιδιώκεται να επιβαρυνθεί ή δεσμευτεί, αναγράφεται στο Κτηματολογικό βιβλίο ως δικαιούχος, στ) αν ο εμφανιζόμενος κατά την υποβολή της αιτήσεως ως πληρεξούσιος, νόμιμος αντιπρόσωπος ή εκπρόσωπος νομικού προσώπου, νομιμοποιείται να προβεί στη ζητούμενη καταχώριση. 2. Αν ο Προϊστάμενος του Κτηματολογικού Γραφείου αρνηθεί τη ζητούμενη καταχώριση, σημειώνει την άρνησή του και εκθέτει συνοπτικά τους λόγους της επί της αιτήσεως ή σε επισυναπτόμενο στην αίτηση πρόσθετο φύλλο και γνωστοποιεί αμελλητί την απόφασή του αυτή στον αιτούντα. 3. Αν στα συνυποβαλλόμενα με την αίτηση δικαιολογητικά υπάρχει τυπική έλλειψη, που είναι δυνατόν να διορθωθεί ή να συμπληρωθεί, ο Προϊστάμενος του Κτηματολογικού Γραφείου μπορεί να τάξει σύντομη προθεσμία, όχι μεγαλύτερη των πέντε εργάσιμων ημερών, μέσα στην οποία ο αιτών πρέπει να προσκομίσει τα ελλείποντα στοιχεία. Στην περίπτωση αυτή η καταχώριση στα Κτηματολογικά φύλλα γίνεται υπό την επιφύλαξη της εμπρόθεσμης προσκόμισης των στοιχείων που λείπουν (προσωρινή-υπό επιφύλαξη-καταχώριση). Αν η έλλειψη συμπληρωθεί εμπρόθεσμα, ο Προϊστάμενος του Κτηματολογικού Γραφείου τρέπει την προσωρινή καταχώριση σε οριστική, σημειώνοντας την τροπή στην οικεία θέση του κτηματολογικού φύλλου. Στην περίπτωση αυτή ημερομηνία της οριστικής καταχώρισης θεωρείται η ημερομηνία της προσωρινής καταχώρισης. 4. Αν παρέλθει η κατά την προηγούμενη παράγραφο προθεσμία, χωρίς να προσκομισθούν τα ελλείποντα στοιχεία, θεωρείται ότι δεν έγινε η καταχώριση και εξαλείφεται αυτεπαγγέλτως η προσωρινή καταχώριση. «4α. Στην περίπτωση προσωρινής καταχώρισης της παραγράφου 3 του παρόντος άρθρου, ο Προϊστάμενος του Κτηματολογικού Γραφείου δεν επιτρέπεται να προβεί σε καταχώριση μεταγενέστερης εγγραφής, προτού οριστικοποιηθεί ή εξαλειφθεί από το κτηματολογικό φύλλο του ακινήτου η προσωρινή καταχώριση.» 5.Κατά της αρνητικής απόφασης του Προϊσταμένου του Κτηματολογικού Γραφείου, καθώς και της εξάλειψης καταχώρισης, ο αιτών δικαιούται να προβάλει αντιρρήσεις. Κατά της απόφασης του Προϊσταμένου, θετικής ή αρνητικής, μπορεί και κάθε τρίτος, που έχει έννομο συμφέρον, να προβάλει αντιρρήσεις. Οι αντιρρήσεις υποβάλλονται με αίτηση ενώπιον του Κτηματολογικού Δικαστή και εγγράφονται στο κτηματολογικό φύλλο του ακινήτου. Ο Κτηματολογικός Δικαστής, που δικάζει κατά τη διαδικασία της εκούσιας δικαιοδοσίας, ελέγχει αν η αντίρρηση έχει εγγραφεί στο κτηματολογικό φύλλο του ακινήτου και σε αρνητική περίπτωση την απορρίπτει ως απαράδεκτη. Κατά τα λοιπά εφαρμόζονται αναλόγως οι διατάξεις των παραγράφων 2, 4 και 5 του άρθρου 791του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας. Έως ότου ορισθεί Κτηματολογικός Δικαστής οι αντιρρήσεις υποβάλλονται στο Μονομελές Πρωτοδικείο της περιφέρειας του Κτηματολογικού Γραφείου, το οποίο δικάζει κατά τη διαδικασία της εκούσιας δικαιοδοσίας, εφαρμόζοντας και τις ειδικές διατάξεις των παραγράφων 2 έως 5 του άρθρου 791 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας. 6. Με απόφαση του δικαστή ή του τριμελούς συμβουλίου που διευθύνει το δικαστήριο ορίζεται σε κάθε Πρωτοδικείο, στην περιφέρεια του οποίου λειτουργεί Κτηματολογικό Γραφείο, ένας πρωτοδίκης ως κτηματολογικός δικαστής, κατά προτίμηση μεταξύ των αρχαιοτέρων, καθώς και ο αναπληρωτής του. Με τη νίδια απόφαση ορίζεται η θητεία του τακτικού και του αναπληρωματικού κτηματολογικού δικαστή, η οποία δεν μπορεί να υπερβεί συνολικά τα πέντε (5)έτη. Αντικατάσταση αυτού γίνεται με όμοια απόφαση, εάν συντρέχει σπουδαίος λόγος. Με απόφαση του Υπουργού Δικαιοσύνης μπορεί να αυξάνεται ο αριθμός των κτηματολογικών δικαστών με τους αναπληρωτές τους, που ορίζονται σε κάθε Πρωτοδικείο.

Κώδικας

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Συντομογραφία

Ν2664

Άρθρο

16

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 976

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 85.0%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 976: Κτήση νομής Σε πράγμα που βρίσκεται στη νομή άλλου η νομή αποκτάται με παράδοση που γίνεται με τη βούληση του νομέα. Η συμφωνία όμως του έως τώρα νομέα μ' εκείνον που αποκτά αρκεί για την κτήση της νομής, όταν ο τελευταίος είναι σε θέση να ασκεί την εξουσία πάνω στο πράγμα.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

976

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1048

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 84.9%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1048: Διακοπή χρησικτησίας Η χρησικτησία διακόπτεται με την απώλεια της νομής. Η διακοπή λογίζεται ότι δεν επήλθε, αν αυτός που έχασε τη νομή την ανέκτησε μέσα σε ένα έτος, ή αργότερα, αλλά με αγωγή που ασκήθηκε μέσα στο έτος.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1048

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1985

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 84.9%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1985: Εφόσον, σύμφωνα με το προηγούμενο άρθρο, είναι ισχυρή η κληροδοσία αντικειμένου, που δεν ανήκε στην κληρονομία κατά το θάνατο του διαθέτη, ο βεβαρημένος έχει υποχρέωση να το προμηθεύσει στον κληροδόχο. Αν ο βεβαρημένος αδυνατεί να το προμηθεύσει ή αν χρειάζεται γι' αυτό δυσανάλογη δαπάνη, οφείλεται η αξία του.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1985

Δείτε το άρθρο→

Ν2664 Άρθρο 23

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Σχετικότητα: 84.8%

Κείμενο Άρθρου

Ν2664 Άρθρο 23: Μετάβαση από το σύστημα μεταγραφών και υποθηκών στο σύστημα Κτηματολογίου 1. Από την έναρξη ισχύος του Κτηματολογίου τα έμμισθα ή άμισθα Υποθηκοφυλακεία, στων οποίων την τοπική αρμοδιότητα εμπίπτουν οι κτηματογραφημένες περιοχές, λειτουργούν ως Κτηματολογικά Γραφεία. 2. Από την έναρξη ισχύος του Κτηματολογίου οι εγγραφές που αφορούν ακίνητα των κτηματογραφημένων περιοχών γίνονται μόνο στα κτηματολογικά βιβλία και λοιπά τηρούμενα στοιχεία. Τα βιβλία που τηρούσε έως την έναρξη ισχύος του Κτηματολογίου το αρμόδιο Υποθηκοφυλακείο επέχουν θέση αρχείου. Το αρχείο αυτό εξακολουθεί να φυλάσσεται από το Υποθηκοφυλακείο, το οποίο εκδίδει και τα σχετικά αντίγραφα και πιστοποιητικά. 3. Αν κτηματογραφηθεί τμήμα μόνο της περιοχής που υπάγεται στην τοπική αρμοδιότητα Υποθηκοφυλακείου, η ρύθμιση της προηγούμενης παραγράφου ισχύει για τα ακίνητα που εμπίπτουν στο κτηματογραφημένο τμήμα της. 3α. Εάν η περιοχή που έχει κτηματογραφηθεί εμπίπτει στην τοπική αρμοδιότητα περισσότερων του ενός Υποθηκοφυλακείων, με κοινή απόφαση των Υπουργών Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Δικαιοσύνης, η οποία εκδίδεται μετά από πρόταση του νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου με την επωνυμία «Ελληνικό Κτηματολόγιο», μπορεί να υπαχθεί το σύνολο της περιοχής αυτής στην αρμοδιότητα ενός μόνο Υποθηκοφυλακείου, το οποίο θα λειτουργεί κατά το μεταβατικό στάδιο ως Κτηματολογικό Γραφείο. Με όμοια απόφαση, η οποία εκδίδεται μετά από πρόταση του νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου με την επωνυμία «Ελληνικό Κτηματολόγιο», όταν συντρέχει συναρμοδιότητα Υποθηκοφυλακείου και Κτηματολογικού Γραφείου ή Υποκαταστήματος του ν. 4512/2018 (Α’ 5) σε περιοχή που έχει κτηματογραφηθεί, μπορεί να υπαχθ εί το σύνολο της ίδιας κτηματογραφημένης περιοχής στην αποκλειστική αρμοδιότητα του Υποθηκοφυλακείου, του Κτηματολογικού Γραφείου ή του Υποκαταστήματος, κατά περίπτωση. 4. Κατά τη μεταβατική περίοδο λειτουργίας έμμισθων Υποθηκοφυλακείων ως Κτηματολογικών Γραφείων παραμένει αμετάβλητη η υπηρεσιακή και μισθολογική κατάσταση του προσωπικού τους και η σχέση τους με οργανισμούς κοινωνικής ασφάλισης. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Δικαιοσύνης και Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημόσιων Έργων, η οποία εκδίδεται ύστερα από πρόταση του Οργανισμού Κτηματολογίου και Χαρτογραφήσεων Ελλάδος, ορίζεται ο αριθμός και τα ειδικότερα προσόντα για την πρόσληψη πρόσθετου προσωπικού κατά τη μεταβατική περίοδο για την κάλυψη των αναγκών λειτουργίας έμμισθων Υποθηκοφυλακείων ως Κτηματολογικών Γραφείων. Έως την πρόσληψη του προσωπικού αυτού, η κάλυψη των λειτουργικών αναγκών τους γίνεται με προσωπικό που διαθέτει στα Υποθηκοφυλακεία η Α.Ε. "Κτηματολόγιο Ανώνυμη Εταιρεία", η οποία και αμείβει το προσωπικό αυτό. Με όμοια προς την προβλεπόμενη σε αυτή την παράγραφο παραπάνω κοινή υπουργική απόφαση ρυθμίζονται τεχνικού ή λεπτομερειακού χαρακτήρα ζητήματα που αφορούν στον τρόπο διάθεσης του εν λόγω προσωπικού από την Α.Ε. "Κτηματολόγιο Ανώνυμη Εταιρεία". Με την ίδια αυτή απόφαση ή με όμοια κοινή υπουργική απόφαση μπορεί επίσης να ορίζεται πρόσθετη αμοιβή για το προσωπικό που υπηρετεί κατά την έκδοσή της. Η καταβολή της πρόσθετης αυτής αμοιβής βαρύνει την Α.Ε. "Κτηματολόγιο Ανώνυμη Εταιρεία". Με όμοια απόφαση μπορεί επίσης να προβλέπεται η παροχή υλικοτεχνικής υποστήριξης από την εταιρεία "ΚΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ Α.Ε." προς τα έμμισθα υποθηκοφυλακεία κατά τη μεταβατική περίοδο λειτουργίας τους ως Kτηματολογικών Γραφείων 5. Κατά τη μεταβατική περίοδο λειτουργίας άμισθων Υποθηκοφυλακείων ως Κτηματολογικών Γραφείων ισχύουν τα ακόλουθα : α) Ο υποθηκοφύλακας παραμένει άμισθος δημόσιος λειτουργός και εξακολουθεί να προΐσταται του Υποθηκοφυλακείου και μετά την έναρξη λειτουργίας του ως Κτηματολογικού Γραφείου. Το προσωπικό που υπηρετεί στο Υποθηκοφυλακείο κατά την ημερομηνία κήρυξης της περιοχής υπό κτηματογράφηση διατηρείται με την ίδια σχέση που το συνδέει με τον άμισθο υποθηκοφύλακα και διεκπεραιώνει τις εργασίες για τη λειτουργία του Υποθηκοφυλακείου και ως Κτηματολογικού Γραφείου. Οι Δαπάνες για τη μισθοδοσία και τις ασφαλιστικές εισφορές του προσωπικού αυτού, καθώς επίσης του τυχόν νέου προσωπικού, κατά τα οριζόμενα στο επόμενο εδάφιο, βαρύνουν τον άμισθο υποθηκοφύλακα. β) Για την πρόσληψη νέου προσωπικού, κατά τη μεταβατική περίοδο λειτουργίας άμισθου Υποθηκοφυλακείου ως Κτηματολογικού Γραφείου, εφαρμόζεται το αριθμητικό κριτήριο που θα ισχύει κατά την έναρξη της μεταβατικής αυτής περιόδου, το οποίο σήμερα είναι ένας (1) υπάλληλος ανά χίλιες (1.000) αιτήσεις. Η πρόσληψη γίνεται από τον υποθηκοφύλακα, ο οποίος, μέσα στο πλαίσιο του συνολικού αριθμού υπαλλήλων που προσδιορίζεται με βάση το προαναφερόμενο μέτρο, λαμβάνει υπόψη του και την ανάγκη ηλεκτρονικής καταγραφής και επεξεργασίας των πληροφοριών για την ακώλυτη, με σύγχρονες μεθόδους, διεκπεραίωση των εργασιών τόσο του Κτηματολογικού Γραφείου όσο και του Υποθηκοφυλακείου που υπάγεται στην τοπική του αρμοδιότητα. Πρόσληψη έως δύο (2) πρόσθετων υπαλλήλων, πέραν του αριθμού που προσδιορίζεται με βάση το προαναφερόμενο μέτρο, απόκειται στην κρίση του υποθηκοφύλακα, όταν με αυτήν επιδιώκεται η ικανοποίηση αναγκών ηλεκτρονικής καταχώρισης και επεξεργασίας πληροφοριών, για την οποία απαιτείται εξειδικευμένο πρόσθετο προσωπικό. Το νέο αυτό προσωπικό μισθοδοτείται με βάση τις εκάστοτε ισχύουσες συλλογικές συμβάσεις της Ένωσης Αμίσθων Υποθηκοφυλάκων Ελλάδος και του Συλλόγου των Υπαλλήλων των Αμίσθων Υποθηκοφυλάκων και υπάγεται ασφαλιστικά στους ίδιους ασφαλιστικούς οργανισμούς στους οποίους υπάγονται οι ήδη υπηρετούντες στα άμισθα Υποθηκοφυλακεία υπάλληλοι. γ) Εκτός από τους υπαλλήλους που αναφέρονται στο προηγούμενο εδάφιο, με την έναρξη της μεταβατικής περιόδου τίθενται υπό τη διεύθυνση του υποθηκοφύλακα, που προΐσταται του Υποθηκοφυλακείου και ως Κτηματολογικού Γραφείου, υπάλληλοι με πτυχίο ανώτατου εκπαιδευτικού ιδρύματος ή τεχνολογικού εκπαιδευτικού ιδρύματος, που διαθέτουν ειδικές τεχνικές γνώσεις, ανταποκρινόμενες στις ανάγκες λειτουργίας του Υποθηκοφυλακείου ως Κτηματολογικού Γραφείου, για τη σύνταξη και τήρηση των κτηματολογικών στοιχείων. Ο καθορισμός του συνολικού αριθμού των υπαλλήλων αυτών και η ένταξή τους στο προσωπικό των Κτηματολογικών Γραφείων κατά τη μεταβατική περίοδο γίνεται με κοινή απόφαση των Υπουργών Δικαιοσύνης και Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημόσιων Έργων, ύστερα από πρόταση του Οργανισμού Κτηματολογίου και Χαρτογραφήσεων Ελλάδος. Τα έξοδα μισθοδοσίας και των εν γένει αποδοχών, αποζημιώσεων, εισφορών κοινωνικής ασφάλισης και κάθε γενικώς δαπάνης για το προσωπικό αυτό, σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις, βαρύνει κατά τη μεταβατική περίοδο αποκλειστικά την Α.Ε. "Κτηματολόγιο Ανώνυμη Εταιρεία". "Αντί της ένταξης υπαλλήλων της κατηγορίας αυτής στο προσωπικό καθενός Κτηματολογικού Γραφείου χωριστά, μπορεί με

Κώδικας

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Συντομογραφία

Ν2664

Άρθρο

23

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1049

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 84.8%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1049: Η χρησικτησία διακόπτεται με την έγερση της διεκδικητικής αγωγής εναντίον αυτού που χρησιδεσπόζει ή αυτού που κατέχει στο όνομα εκείνου. Η διακοπή επέρχεται μόνο υπέρ του ενάγοντος. Οι διατάξεις για τη διακοπή της παραγραφής με την έγερση της αγωγής εφαρμόζονται αναλόγως.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1049

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 984

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 84.7%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 984: Προσβολή της νομής Η νομή προσβάλλεται είτε με διατάραξη είτε με αποβολή του νομέα εφόσον αυτές γίνονται παράνομα και χωρίς τη θέλησή του. Η νομή που αποκτήθηκε με τέτοια αποβολή είναι επιλήψιμη. Το ελάττωμα αυτό της νομής αντιτάσσεται και κατά των κληρονόμων του νομέα. Το ελάττωμα της νομής του προκατόχου αντιτάσσεται κατά του ειδικού διαδόχου μόνο αν αυτός το γνώριζε κατά την κτήση.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

984

Δείτε το άρθρο→

Ν2664 Άρθρο 19Α

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Σχετικότητα: 84.5%

Κείμενο Άρθρου

Ν2664 Άρθρο 19Α: Προσαρμογή των κτηματολογικών διαγραμμάτων λόγω επαναπροσδιορισμού της θέσης και των ορίων των γεωτεμαχίων 1. Με απόφαση του Οργανισμού Κτηματολογίου και Χαρτογραφήσεων Ελλάδος(Ο.Κ.Χ.Ε.), που δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως κηρύσσεται ο επαναπροσδιορισμός της θέσης και των ορίων των γεωτεμαχίων της οριοθετούμενης με την απόφαση αυτή κτηματογραφημένης περιοχής, όταν διαπιστώνεται ανάγκη εκτεταμένης προσαρμογής της αποτύπωσης των ακινήτων στα κτηματολογικά διαγράμματα με εφαρμογή νεότερων και ακριβέστερων μεθόδων μέτρησης και απεικόνισης, η οποία δεν εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής της παρ. 2 άρθρου 19. Η απόφαση αυτή και το απόσπασμα χάρτη της οριοθετούμενης περιοχής, που τη συνοδεύει, δημοσιεύονται σε μία ημερήσια εφημερίδα πανελλαδικής κυκλοφορίας και σε δύο της περιφέρειας, στην οποία υπάγεται η κτηματογραφημένη περιοχή, εφόσον υπάρχουν. Οι σχετικές εργασίες εκτελούνται από την ΚΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ Α.Ε. ή ανατίθενται από αυτήν σε τρίτους δυνάμει σχετικών συμβάσεων σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία. 2. Η απόφαση διαβιβάζεται αμέσως στο αρμόδιο Κτηματολογικό Γραφείο και ο Προϊστάμενος προβαίνει αυτεπαγγέλτως, χωρίς υπαίτια καθυστέρηση, στην εγγραφή της στα κτηματολογικά φύλλα των ακινήτων που περιλαμβάνονται στο απόσπασμα του χάρτη της παραγράφου 1. Η απόφαση καταχωρίζεται στη θέση που καταχωρίζεται και η αγωγή της παραγράφου 2 του άρθρου13. Για τη σύνταξη των σχετικών κτηματολογικών διαγραμμάτων και πινάκων για τον επαναπροσδιορισμό της θέσης και των ορίων των γεωτεμαχίων λαμβάνονται υπόψη, ενδεικτικά, τα στοιχεία που τηρούνται στο κατά τόπον αρμόδιο Κτηματολογικό Γραφείο και περιέχονται στο αρχείο τίτλων και διαγραμμάτων και στο αρχείο κτηματογράφησης, πρόσθετα στοιχεία και πληροφορίες που συλλέγονται από τον Φορέα «Ελληνικό Κτηματολόγιο» από άλλες υπηρεσίες και από τους οριοδείκτες ή με επιτόπια έρευνα και αυτοψίες ή με οποιονδήποτε άλλον τρόπο. Μετά την επεξεργασία των αποτελεσμάτων των αυτοψιών που διενεργούνται σύμφωνα με το προηγούμενο εδάφιο, συντάσσονται οι κτηματολογικοί πίνακες και το κτηματολογικό διάγραμμα του επικείμενου επαναπροσδιορισμού που αναρτώνται ψηφιακά. Στο προς ανάρτηση διάγραμμα αποτυπώνονται οι επερχόμενες γεωμετρικές μεταβολές για το σύνολο των επηρεαζομένων ακινήτων, συμπεριλαμβανομένων εκείνων των οποίων οι ιδιοκτήτες δεν συμμετείχαν στη διαδικασία της αυτοψίας ή δεν αποδέχτηκαν την απεικόνιση του ακινήτου με τη συνυπογραφή τους στο διάγραμμα που συντάχθηκε από την αυτοψία. Μετά από την ανάρτηση, η οποία δημοσιοποιείται με δημόσια πρόσκληση, κάθε επηρεαζόμενος δικαιούχος ή συνδικαιούχος εμπράγματου δικαιώματος δύναται ψηφιακά, μέσω ειδικής ηλεκτρονικής εφαρμογής, να συναινέσει ή να υποβάλει αιτιολογημένες αντιρρήσεις εντός προθεσμίας εξήντα (60) ημερών, άλλως η συναίνεσή του τεκμαίρεται. Κατά την υποβολή της συναίνεσης ή των αντιρρήσεων, ο επηρεαζόμενος δικαιούχος επιβεβαιώνει ή καταχωρίζει τη διεύθυνση ηλεκτρονικής αλληλογραφίας του στην οποία γίνονται όλες οι τυχόν μεταγενέστερες κοινοποιήσεις. Σε περίπτωση εμπρόθεσμης υποβολής αντιρρήσεων, αυτές εξετάζονται από τον Πιστοποιημένο Μηχανικό του άρθρου 7 του ν. 5142/2024 (Α’ 158). Μετά την ολοκλήρωση της εξέτασης των αντιρρήσεων, ο Φορέας εκδίδει απόφαση για την αναμόρφωση των τελικών διαγραμμάτων και πινάκων του επαναπροσδιορισμού και την έγκριση του περιεχομένου τους, έπειτα εισάγονται προς ενημέρωση στην ψηφιακή χωρική και περιγραφική βάση και, τέλος, κηρύσσει την περαίωση της διαδικασίας. Με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου του Φορέα «Ελληνικό Κτηματολόγιο» ρυθμίζονται η διαδικασία της ανάρτησης, της υποβολής των αντιρρήσεων και για κάθε άλλο ειδικότερο ζήτημα για την εφαρμογή της παρούσας. 4. [Καταργείται] 5. [Καταργείται] 6. [Καταργείται] 7. [Καταργείται] 8. Μετά την εγγραφή της απόφασης της παραγράφου 1 στα κτηματολογικά βιβλία σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παράγραφο 2, εάν η εγγραπτέα πράξη της οποίας ζητείται η καταχώριση στο κτηματολογικό φύλλο είναι εμπράγματη δικαιοπραξία ,επισυνάπτεται σε αυτήν υποχρεωτικά και με ποινή ακυρότητας της, αντί του προβλεπόμενου στο άρθρο 14 παράγραφος 5 του νόμου αυτού αποσπάσματος κτηματολογικού διαγράμματος, διάγραμμα με καρτεσιανές συντεταγμένες του συστήματος ΕΓΣΑ`87, στο οποίο αποτυπώνεται η ακριβής θέση και τα όρια του ακινήτου στο οποίο αφορά η εγγραπτέα πράξη και περιέχεται πίνακας των επηρεαζόμενων ακινήτων, όπως αυτά αποτυπώνονται με τον Κωδικό Αριθμό Εθνικού Κτηματολογίου στα κτηματολογικά διαγράμματα και προκύπτουν από το συσχετισμό του προαναφερόμενου διαγράμματος με τη χωρική βάση του Εθνικού Κτηματολογίου ,απλό δε αντίγραφο αυτού συνυποβάλλεται με την αίτηση της παρ. 1 του άρθρου 14του νόμου αυτού. Εάν στην εγγραπτέα πράξη έχει επισυναφθεί, σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία, τοπογραφικό διάγραμμα, απλό αντίγραφο του συνυποβάλλεται επίσης με την αίτηση της παρ. 1 του άρθρου 14 του νόμου αυτού. Για κάθε άλλη εγγραπτέα πράξη το διάγραμμα του πρώτου εδαφίου συνυποβάλλεται με την αίτηση καταχώρισης της παρ. 1 του άρθρου 14. Στην περίπτωση αυτή δεν συνυποβάλλεται το προ βλεπόμενο στην παρ. 4 του άρθρου 14 του νόμου αυτού απόσπασμα κτηματολογικού διαγράμματος. Διάγραμμα δεν συνυποβάλλεται, όταν η πράξη της οποίας ζητείται η καταχώριση στα Κτηματολογικά φύλλα αφορά σε εξάλειψη, κατάργηση, διαγραφή ή άρση εγγραπτέου δικαιώμ ατος. Κατά τα λοιπά ισχύουν τα οριζόμενα στο άρθρο 14 παράγραφοι 4 και 5. 9. Στην αίτηση για την καταχώριση της εγγραπτέας πράξης σύμφωνα με την παρ.3 του άρθρου 14 του νόμου αυτού αναγράφονται υποχρεωτικά, εκτός των αναφερομένων στη διάταξη αυτή, το ακίνητο στο οποίο αφορά η ζητούμενη καταχώριση και τα προσδιοριζόμενα ως επηρεαζόμενα ακίνητα στον πίνακα του διαγράμματος της παραγράφου 8 του παρόντος άρθρου. Τα εγγραπτέα δικαιώματα που καταχωρίζονται σύμφωνα με τα παραπάνω οριζόμενα, καθώς και κάθε παράγωγο από αυτά δικαίωμα και κάθε πράξη που στηρίζεται σε αυτά, τελούν υπό την α ναβλητική αίρεση της έκδοσης της προβλεπόμενης στην παράγραφο 7 του παρόντος άρθρου απόφασης του Δ.Σ. του Οργανισμού Κτηματολογίου και Χαρτογραφήσεων Ελλάδος, με την οποία θα αποκαθίσταται το ακίνητο που αυτά αφορούν. 10. Το περιεχόμενο των κτηματολογικών διαγραμμάτων και πινάκων της παραγράφου 4 και οι τεχνικές προδιαγραφές του επαναπροσδιορισμού της θέσης και των ορίων των γεωτεμαχίων κατά τα οριζόμενα στις διατάξεις του παρόντος άρθρου καθορίζονται με αποφάσεις του Οργανισμού Κτηματολογίου και Χαρτογραφήσεων Ελλάδος, οι οποίες δημοσιεύονται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Με όμοιες αποφάσεις, δημοσιευόμενες στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, μπορούν να γίνονται και κατά τη διάρκεια εκτέλεσης της μελέτης επαναπροσδιορισμο ύ μικρής κλίμακας αλλαγές των καθορισθεισών τεχνικών προδιαγραφών, εφόσον αυτές εξυπηρετούν το σκοπό της κτηματογράφησης και δεν βλάπτονται τα συμβατικά δικαιώματα του αναδόχ

Κώδικας

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Συντομογραφία

Ν2664

Άρθρο

19Α

Τροποποίηση

Ν. 5256/2025

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1199

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 83.9%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1199: Κυριότητα κληρονόμου ή κληροδόχου Με τη μεταγραφή κατά το άρθρο 1193 η κυριότητα ή άλλο εμπράγματο δικαίωμα πάνω σε ακίνητο θεωρούνται ότι περιήλθαν στον κληρονόμο ή στον κληροδόχο από το θάνατο του κληρονομουμένου, με την επιφύλαξη των διατάξεων για την αναβλητική αίρεση ή προθεσμία.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1199

Δείτε το άρθρο→

ΕισΝΑΚ Άρθρο 66

Εισαγωγικός Νόμος Αστικού Κώδικα

Σχετικότητα: 83.7%

Κείμενο Άρθρου

ΕισΝΑΚ Άρθρο 66: Από την εισαγωγή του Αστικού Κώδικα καταργείται ο Νόμος Τ- της 29 Οκτωβρίου/6 Νοεμβρίου 1856 "περί μεταγραφής της κυριότητος των ακινήτων και των άλλων επ' αυτών πραγματικών δικαιωμάτων", όπως τροποποιήθηκε, καθώς και ο νόμος της 11/12 Αυγούστου 1836 "περί των υποθηκών", όπως τροποποιήθηκε. Τα διατάγματα όμως που ήδη ισχύουν για την εκτέλεση των νόμων αυτών διατηρούνται και στο εξής ως εκτελεστικά διατάγματα των αντίστοιχων διατάξεων του Κώδικα, εφόσον δεν αντιβαίνουν στις διατάξεις αυτές.* Τα διατάγματα αυτά μπορούν να τροποποιούνται και να συμπληρώνονται με διατάγματα για την εκτέλεση των σχετικών διατάξεων του Κώδικα. Εξακολουθούν επίσης να ισχύουν οι νόμοι και τα διατάγματα που αφορούν τη σύσταση βιβλίων μεταγραφών και υποθηκών, καθώς και την οργάνωση, τη λειτουργία και τη διεύθυνση μεταγραφοφυλακείων ή υποθηκοφυλακείων, και ο νόμος 2431 της 29 Ιουνίου/13 Ιουλίου 1920 "περί ανανεώσεως των βιβλίων υποθηκών και άλλων τινών συναφών διατάξεων", εφόσον δεν αντιβαίνουν στις διατάξεις του Κώδικα.

Κώδικας

Εισαγωγικός Νόμος Αστικού Κώδικα

Συντομογραφία

ΕισΝΑΚ

Άρθρο

66

Τροποποίηση

23/02/1946

Δείτε το άρθρο→

Ν2882 Άρθρο 26

Ν. 2882/2001 - Κώδικας Αναγκαστικών Απαλλοτριώσεων

Σχετικότητα: 83.6%

Κείμενο Άρθρου

Ν2882 Άρθρο 26: Δικαστική αναγνώριση δικαιούχων ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ε' ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗΣ ΔΙΚΑΙΟΥΧΩΝ 1. Η αναγνώριση των δικαιούχων της αποζημίωσης γίνεται με δικαστική απόφαση, κατά την ειδική διαδικασία που ορίζεται με τις διατάξεις του παρόντος. 2. Αρμόδιο για την αναγνώριση των δικαιούχων της αποζημίωσης είναι το μονομελές πρωτοδικείο στην περιφέρεια του οποίου βρίσκεται το ακίνητο που απαλλοτριώθηκε ή το μεγαλύτερο τμήμα αυτού. Το πρωτοδικείο επιλαμβάνεται μετά από αίτηση κάθε ενδιαφερομένου. «3. Οποιοσδήποτε από τους διαδίκους μπορεί, με δικόγραφο κοινοποιούμενο στους αντιδίκους δεκαπέντε (15) τουλάχιστον ημέρες πριν από την συζήτηση της, κατά το άρθρο 18 και επόμενα του παρόντος, αίτησης για τον προσωρινό ή οριστικό καθορισμό της αποζημίωσης, να ζητήσει την αναγνώριση των δικαιούχων της αποζημίωσης με την ίδια απόφαση. Η αίτηση, επί ποινή απαραδέκτου συνοδεύεται με βεβαίωση του Προϊσταμένου της Κτηματικής Υπηρεσίας περί προβολής ή μη των δικαιωμάτων του Δημοσίου στο απαλλοτριούμενο και στη περίπτωση που η έκταση είναι δασικού χαρακτήρα, βεβαίωση της Δασικής Υπηρεσίας περί προβολής ή μη δικαιωμάτων κυριότητας σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 10 του ν. 3208/2003 (Α' 303). Δεν είναι δυνατή η συζήτηση του αιτήματος αναγνώρισης, εφόσον α) εκκρεμεί αίτηση διόρθωσης ή συμπλήρωσης του κτηματολογικού διαγράμματος και πίνακα, κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 16, ή β) δεν έχει υποβληθεί αίτηση διόρθωσης και το απαλλοτριούμενο, όπως περιγράφεται στην αίτηση, δεν συμπίπτει με τα στοιχεία του κτηματολογικού πίνακα και του διαγράμματος. Αν το Δικαστήριο απορρίψει το αίτημα, η αναγνώριση δικαιούχων γίνεται κατά τα οριζόμενα στις επόμενες παραγράφους. 4. Η αίτηση για την αναγνώριση δικαιούχων κοινοποιείται, με επιμέλεια του ενδιαφερόμενου, στους Προϊσταμένους της αρμόδιας Κτηματικής Υπηρεσίας και της οικείας δασικής αρχής, οι οποίοι υποχρεούνται, εντός δύο (2) μηνών από την κοινοποίηση, να χορηγήσουν στον ενδιαφερόμενο ή να υποβάλλουν απευθείας στο Δικαστήριο έγγραφη βεβαίωση περί προβολής ή μη δικαιωμάτων του Δημοσίου στο απαλλοτριούμενο, σύμφωνα με τις ισχύουσες περί δημοσίων κτημάτων διατάξεις και τις αντίστοιχες της δασικής νομοθεσίας. Η κοινοποιούμενη ως άνω αίτηση συνοδεύεται υποχρεωτικά με όλα τα απαιτούμενα για την απόδειξη του δικαιώματος ιδιοκτησίας του αιτούντος έγγραφα και διαγράμματα. 5. Η παράλειψη χορήγησης ή υποβολής των βεβαιώσεων από τα όργανα της προηγούμενης παραγράφου, εντός της προθεσμίας, συνιστά παράβαση καθήκοντος, σύμφωνα με τις διατάξεις του ισχύοντος κάθε φορά Υπαλληλικού Κώδικα». 6. Ο πρόεδρος του δικαστηρίου, αφού λάβει τα στοιχεία που του υποβάλλονται, ορίζει με πράξη του κατά προτίμηση τον τόπο και χρόνο της συζήτησης. Αντίγραφο της σχετικής πράξης με κλήση προς εμφάνιση κοινοποιείται, με επιμέλεια του δικαστηρίου, στον υπόχρεο προς πληρωμή της αποζημίωσης και σε εκείνους που φέρονται ως ιδιοκτήτες ή έχουν εμπράγματα δικαιώματα, δεκαπέντε ημέρες πριν από τη δικάσιμο. Αν αυτός προς τον οποίο πρόκειται να γίνει η επίδοση είναι κάτοικος εξωτερικού ή άγνωστης διεύθυνσης, η προθεσμία της επίδοσης είναι πενήντα ημέρες πριν από τη δικάσιμο. Στην περίπτωση αυτή, παρατείνεται αναλόγως ο χρόνος προσδιορισμού της δικασίμου. Κατά τα λοιπά εφαρμόζονται οι διατάξεις του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας για τις επιδόσεις. 7. Το δικαστήριο αναγνωρίζει τους δικαιούχους της αποζημίωσης με βάση κάθε στοιχείο που προσκομίζουν οι διάδικοι ή που το εξετάζει αυτεπαγγέλτως. Η αναγνώριση γίνεται με την έκδοση οριστικής απόφασης που είναι ενιαία για όλους όσους προβάλλουν δικαιώματα στο ακίνητο που απαλλοτριώθηκε. Σε περίπτωση απαλλοτρίωσης χώρου εντός σχεδίου πόλεως που διαιρείται, κατά το κτηματολογικό διάγραμμα, σε οικοδομικά τετράγωνα, κάθε οικοδομικό τετράγωνο θεωρείται αυτοτελής έκταση για την οποία μπορεί να εκδοθεί ενιαία αναγνωριστική απόφαση. 8. Στη διαδικασία του παρόντος άρθρου εφαρμόζονται αναλόγως οι διατάξεις των παραγράφων 2, 3 και 4 του άρθρου 18 και των παραγράφων 5 έως 10 του άρθρου 19. 9. Η νομή καθ' εαυτήν δεν θεμελιώνει δικαίωμα αποζημίωσης. 10. Η υποθήκη δεν κωλύει την αναγνώριση του δικαιώματος που απαλλοτριώθηκε μαζί με το βάρος αυτής, εφαρμοζομένων των διατάξεων του άρθρου 1288 του Α.Κ. «11. Το δικαστήριο απέχει να εκδώσει απόφαση αναγνώρισης των δικαιούχων της αποζημίωσης: α) εάν η κυριότητα του απαλλοτριωμένου ή άλλο εμπράγματο δικαίωμα επ' αυτού πιθανολογείται ότι ανήκει στο Δημόσιο, β) εάν η κυριότητα του απαλλοτριωμένου ή άλλο εμπράγματο δικαίωμα επ' αυτού διεκδικείται από περισσότερους και είναι δυσχερής η διακρίβωση του δικαιούχου, γ) εάν το αίτημα του αξιούντος την αναγνώριση δεν είναι σύμφωνο με τον κτηματολογικό πίνακα και διάγραμμα και δεν έχει υποβάλλει σχετικό αίτημα, προ τριμήνου, από την συζήτηση στην αρμόδια Υπηρεσία για την διόρθωση των κτηματολογικών στοιχείων, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα από το άρθρο 16 και δ) εάν δεν αποδεικνύεται το δικαίωμα του αξιούντος να αναγνωρισθεί ως δικαιούχος της αποζημίωσης. Στην τελευταία αυτή περίπτωση ο επικαλούμενος νέα στοιχεία δύναται με αυτοτελή αίτηση να ζητήσει μόνο μια φορά ακόμη να αναγνωρισθεί ως δικαιούχος κατά τη διαδικασία του παρόντος άρθρου, επιτρεπομένης και πραγματογνωμοσύνης, που διατάσσεται και διεξάγεται κατ' ανάλογη εφαρμογή της παραγράφου 7 του άρθρου 20. Εάν το δικαστήριο απόσχει να εκδώσει απόφαση αναγνώρισης του δικαιούχου της αποζημίωσης, η κυριότητα του απαλλοτριουμένου και τα άλλα εμπράγματα δικαιώματα επ' αυτού, κρίνονται κατά την τακτική διαδικασία.» 12. Η απόφαση του μονομελούς πρωτοδικείου για την αναγνώριση δικαιούχων δεν υπόκειται σε ένδικα μέσα. Διάδικοι ή τρίτοι, που αξιώνουν δικαιώματα στο απαλλοτριωμένο ακίνητο, δύνανται να τα ασκήσουν κατά την τακτική διαδικασία, έστω και εάν δεν προβλήθηκαν κατά την ειδική διαδικασία αναγνώρισης δικαιούχων , προς είσπραξη της αποζημίωσης ή αναζήτηση αυτής από εκείνον που την εισέπραξε ή από εκείνον υπέρ του οποίου εκδόθηκε το χρηματικό ένταλμα πληρωμής, χωρίς αυτό να ασκεί επιρροή στη διαδικασία της απαλλοτρίωσης.

Κώδικας

Ν. 2882/2001 - Κώδικας Αναγκαστικών Απαλλοτριώσεων

Συντομογραφία

Ν2882

Άρθρο

26

Τροποποίηση

10/04/2012

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 997

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 83.5%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 997: Προστασία κατόχου Σε περίπτωση παράνομης διατάραξης της νομής πράγματος ή δικαιώματος ή αποβολής απ' αυτήν έχει κατά τρίτων τις αγωγές της νομής και εκείνος που απέκτησε την κατοχή του πράγματος ή του δικαιώματος από το νομέα ως μισθωτής ή θεματοφύλακας ή με άλλη παρόμοια σχέση.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

997

Δείτε το άρθρο→

Ν2664 Άρθρο 4

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Σχετικότητα: 83.5%

Κείμενο Άρθρου

Ν2664 Άρθρο 4: Αντικείμενο των κτηματολογικών εγγραφών - Δαπάνη εγγραφής 1. Αντικείμενο των κτηματολογικών εγγραφών είναι τα εγγραπτέα δικαιώματα που αφορούν ακίνητα κατά την έννοια του άρθρου 948 του Αστικού Κώδικα και κάθε άλλο αυτοτελές, συνδεόμενο με το έδαφος, ιδιοκτησιακό αντικείμενο. Κάθε ακίνητο απεικονίζεται στα κτηματολογικά διαγράμματα και εμφαίνεται με τον αποκλειστικό γι` αυτό Κωδικό Αριθμό Εθνικού Κτηματολογίου, ως τμήμα εδάφους, μαζί με τα συστατικά του μέρη, ανεξαρτήτως του χαρακτήρα αυτού ως δασικού, αγροτικού ή αστικού, οικοδομημένου ή μη, με ή χωρίς εφαρμογή του συστήματος οριζόντιων ή κάθετων αυτοτελών ιδιοκτησιών, δημόσιου ή ιδιωτικού, ανεξαρτήτως της εξυπηρέτησης με αυτό της ιδιωτικής ή της κοινής χρήσης ή της κοινής ωφέλειας. 2. α) Με κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομίας και Οικονομικών, Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημόσιων `Έργων και Δικαιοσύνης, ύστερα από πρόταση του Οργανισμού Κτηματολογίου και Χαρτογραφήσεων Ελλάδος, καθορίζονται τα πάγια ανταποδοτικό, υπέρ του Οργανισμού Κτηματολογίου και Χαρτογραφήσεων Ελλάδος, τέλη και τα λοιπό υπέρ του Δημοσίου και τρίτων δικαιώματα για τις κτηματολογικές εγγραφές σε ύψος και με τρόπο αντίστοιχο προς αυτόν που προβλέπει η εκάστοτε κείμενη νομοθεσία για τις αντίστοιχες εγγραφές στα βιβλία που τηρούνται στα υποθηκοφυλακεία. Με την ίδια απόφαση ορίζεται και ο τρόπος απόδοσης των δικαιωμάτων αυτών. β) Τα αναλογικό δικαιώματα που εισπράττονται από τα υποθηκοφυλακεία σύμφωνα με τα άρθρα 3, 5 και 12 του ν. 325/1976 (ΦΕΚ 125 Α `/28.5.1976), όπως ο νόμος αυτός έχει τροποποιηθεί και ισχύει, κατά τη μεταβατική περίοδο λειτουργίας τους ως Κτηματολογικών Γραφείων, εισπράττονται αυξημένα κατά ποσοστό ένα επί τοις χιλίοις (1‰), το οποίο και αποδίδεται στον `Ο.Κ.Χ.Ε.. Λεπτομέρειες για την είσπραξη και απόδοση από τον Προϊστάμενο του Κτηματολογικού Γραφείου των αναλογικών αυτών δικαιωμάτων στον Ο.Κ.Χ.Ε. καθορίζονται με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημόσιων `Έργων, ύστερα από πρόταση του Ο.Κ.Χ.Ε.. γ) Τα έσοδα από την είσπραξη των υπέρ του Ο.Κ.Χ.Ε. τελών και δικαιωμάτων που αναφέρονται στις περιπτώσεις α` και β` της παραγράφου αυτής, τα οποία δεν υπόκεινται σε τέλος χαρτοσήμου ή Φ.Π.Α., εγγράφονται στον προϋπολογισμό του Ο.Κ.Χ.Ε. και μπορούν να εισφέρονται στην εταιρεία "ΚΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ Α.Ε.", κατά τους όρους της προβλεπόμενης στο όρθρο 14 παρ. 1 του ν. 2308/1995 απόφασης του Υπουργού Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημόσιων `Έργων περί μεταφοράς πόρων του Ο.Κ.Χ.Ε. στην εν λόγω εταιρεία και να διατίθενται για τη λειτουργία του Κτηματολογίου. Για την εισφορά στην εταιρεία "ΚΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ Α.Ε." εφαρμόζεται ο ν. 2859/2000 (Κώδικας Φ.Π.Α.), όπως ισχύει κάθε φορά. δ) Εξαιρούνται από τη ρύθμιση του παρόντος άρθρου και γίνονται ατελώς οι κτηματολογικές εγγραφές για εγγραπτέα δικαιώματα του Ελληνικού Δημοσίου.

Κώδικας

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Συντομογραφία

Ν2664

Άρθρο

4

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 981

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 83.4%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 981: Απώλεια νομής Η νομή χάνεται μόλις πάψει η φυσική εξουσία πάνω στο πράγμα ή εκδηλωθεί αντίθετη διάνοια του νομέα. Παροδικό από τη φύση του κώλυμα για την άσκηση της εξουσίας δεν επιφέρει απώλεια της νομής.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

981

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1476

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 82.8%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1476: Η αναγνώριση από τον πατέρα ή τους γονείς του γίνεται με δήλωση ενώπιον συμβολαιογράφου ή με διαθήκη. Η συναίνεση της μητέρας, σύμφωνα με το προηγούμενο άρθρο, παρέχεται με δήλωση ενώπιον συμβολαιογράφου. Οι δηλώσεις της αναγνώρισης και της συναίνεσης γίνονται αυτοπροσώπως και χωρίς αίρεση ή προθεσμία. Ανάκληση των δηλώσεων είναι ανίσχυρη.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1476

Δείτε το άρθρο→

Σ Άρθρο 117

Σύνταγμα της Ελλάδας

Σχετικότητα: 82.5%

Κείμενο Άρθρου

Σ Άρθρο 117: Αγροτική ιδιοκτησία, δάση, απαλλοτριώσεις 1. Oι νόμοι που εκδόθηκαν έως την 21.4.1967 κατ’ εφαρμογήν του άρθρου 104 του Συντάγματος της 1ης Iανουαρίου 1952, θεωρούνται ότι δεν είναι αντίθετοι προς το παρόν Σύνταγμα και διατηρούνται σε ισχύ. 2. Επιτρέπεται, κατά παρέκκλιση από το άρθρο 17, η νομοθετική ρύθμιση και διάλυση αγροληψιών και άλλων εδαφικών βαρών που υφίστανται ακόμη, η εξαγορά από εμφυτευτές της ψιλής κυριότητας εμφυτευτικών κτημάτων, καθώς και η κατάργηση και ρύθμιση ιδιόρρυθμων εμπράγματων σχέσεων. 3. Δημόσια ή ιδιωτικά δάση και δασικές εκτάσεις που καταστράφηκαν ή καταστρέφονται από πυρκαγιά ή που με άλλο τρόπο αποψιλώθηκαν ή αποψιλώνονται δεν αποβάλλουν για το λόγο αυτό το χαρακτήρα που είχαν πριν καταστραφούν, κηρύσσονται υποχρεωτικά αναδασωτέες και αποκλείεται να διατεθούν για άλλο προορισμό. 4. H αναγκαστική απαλλοτρίωση δασών ή δασικών εκτάσεων που ανήκουν σε φυσικά ή νομικά πρόσωπα ιδιωτικού ή δημοσίου δικαίου επιτρέπεται μόνο υπέρ του Δημοσίου σύμφωνα με τους ορισμούς του άρθρου 17, για λόγους δημόσιας ωφέλειας· διατηρείται πάντως η μορφή τους αμετάβλητη ως δασική. 5. Oι αναγκαστικές απαλλοτριώσεις που κηρύχθηκαν ή που θα κηρυχθούν εωσότου οι κείμενοι νόμοι για τις αναγκαστικές απαλλοτριώσεις προσαρμοστούν στις διατάξεις του Συντάγματος διέπονται από τις διατάξεις που ισχύουν κατά το χρόνο που κηρύσσονται. 6. Oι παράγραφοι 3 και 5 του άρθρου 24 εφαρμόζονται στις οικιστικές περιοχές που αναγνωρίζονται ή αναμορφώνονται αφότου ισχύσουν οι νόμοι που προβλέπονται στις παραγράφους αυτές. **7. Η ισχύς της αναθεωρημένης διάταξης του πρώτου εδαφίου της παραγράφου 4 του άρθρου 17 αρχίζει με τη θέση σε ισχύ του σχετικού εκτελεστικού νόμου και πάντως από 1.1.2002.

Κώδικας

Σύνταγμα της Ελλάδας

Συντομογραφία

Σ

Άρθρο

117

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1477

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 82.5%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1477: Προσβολή της αναγνώρισης Το τέκνο και, σε περίπτωση θανάτου του, οι κατιόντες του δικαιούνται να προσβάλουν την εκούσια αναγνώριση για το λόγο ότι αυτός που δηλώθηκε ως πατέρας δεν είναι πραγματικά πατέρας. Το δικαίωμα αυτό ανήκει επίσης, στην περίπτωση όπου η μητέρα κατά την αναγνώριση είχε πεθάνει ή δεν είχε δικαιοπρακτική ικανότητα, στον καθένα από τους γονείς της και, στην περίπτωση της δεύτερης παραγράφου του άρθρου 1475, στον παππού ή τη γιαγιά που δεν είχε προβεί στην αναγνώριση.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1477

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1846

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 82.3%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1846: Αυτοδίκαιη κτήση Ο κληρονόμος αποκτά αυτοδικαίως την κληρονομία μόλις γίνει η επαγωγή, με την επιφύλαξη της διάταξης του άρθρου 1198.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1846

Δείτε το άρθρο→

Ν2882 Άρθρο 16

Ν. 2882/2001 - Κώδικας Αναγκαστικών Απαλλοτριώσεων

Σχετικότητα: 82.3%

Κείμενο Άρθρου

Ν2882 Άρθρο 16: Διόρθωση κτηματολογικών στοιχείων « 1. Ο προσδιορισμός της αποζημίωσης, κατά τα άρθρα 18 και επόμενα και η αναγνώριση των δικαιούχων, κατά τα άρθρα 26 και επόμενα, χωρούν με βάση τα κατά το άρθρο 3 παράγραφος 1 κτηματολογικό διάγραμμα και κτηματολογικό πίνακα. 2. Σε περίπτωση που ο εικαζόμενος ιδιοκτήτης ή κάθε ενδιαφερόμενος θεωρεί ότι το διάγραμμα και ο πίνακας είναι εσφαλμένα, μπορούν με αίτησή τους να ζητήσουν τη διόρθωση ή συμπλήρωση. Το ίδιο δικαίωμα έχει το κατά περίπτωση αρμόδιο, κατά το άρθρο 1, για την κήρυξη της απαλλοτρίωσης όργανο, η οικεία Κτηματική Υπηρεσία, ο υπέρ ου κηρύχθηκε η αναγκαστική απαλλοτρίωση και ο υπόχρεος να καταβάλλει την αποζημίωση. 3. Η αίτηση αυτή μπορεί να υποβάλλεται από την επομένη της κήρυξης της αναγκαστικής απαλλοτρίωσης. Η αίτηση δεν μπορεί να υποβληθεί από τον καθ' ου η αναγκαστική απαλλοτρίωση μετά την πάροδο της κατά την παράγραφο του άρθρου 9 προθεσμίας, η οποία, για την εφαρμογή του παρόντος άρθρου, είναι 30 ημερών. Προκειμένου για τα πρόσωπα του δεύτερου εδαφίου της προηγούμενης παραγράφου, η αίτηση μπορεί να υποβάλλεται μέχρι την προηγουμένη της συζήτησης της αίτησης για τον προσωρινό ή οριστικό προσδιορισμό της αποζημίωσης. 4. Η αίτηση υποβάλλεται στην υπηρεσία ή το φορέα που συνέταξε ή ενέκρινε το κτηματολογικό διάγραμμα και τον πίνακα και εξετάζεται χωρίς καθυστέρηση. Αν η αίτηση διόρθωσης γίνει δεκτή, η υπηρεσία υποβάλλει προς έγκριση, στην αρμόδια ως εκ του σκοπού της απαλλοτρίωσης υπηρεσία, διορθωτικό κτηματολογικό διάγραμμα και πίνακα. Μετά την έγκριση της διόρθωσης των κτηματολογικών στοιχείων, η σχετική απόφαση αναρτάται στο δικτυακό τόπο του αρμόδιου Υπουργείου ή Φορέα. Εφόσον η Υπηρεσία που είναι αρμόδια, ως εκ του σκοπού της απαλλοτρίωσης, είναι διαφορετική από την Αρχή που κήρυξε την απαλλοτρίωση, κοινοποιείται στην τελευταία η απόφαση έγκρισης της διόρθωσης με δυο αντίγραφα του διορθωτικού Κτηματολογικού Διαγράμματος και Πίνακα προς ενημέρωση του φακέλου της απαλλοτρίωσης. 5. Εάν περιέλθουν στο κατά περίπτωση αρμόδιο, κατά το άρθρο 1, για την κήρυξη της απαλλοτρίωσης όργανο νεότερο κτηματολογικό διάγραμμα και πίνακας, που έχουν συνταχθεί ύστερα από πρόσκληση των εικαζομένων ιδιοκτητών να παραδώσουν τους τίτλους ιδιοκτησίας, μέχρι την προηγούμενη της συζήτησης της αίτησης για τον προσωρινό ή οριστικό προσδιορισμό της αποζημίωσης, δεν εφαρμόζονται οι διατάξεις των προηγούμενων παραγράφων. Ομοίως δεν εφαρμόζονται, εάν η διαδικασία πρόσκλησης των ιδιοκτητών έχει προηγηθεί της διαδικασίας σύνταξης των κατά τις περιπτώσεις α' και β' της παραγράφου 1 του άρθρου 3 στοιχείων. Η πρόσκληση ενεργείται, σε κάθε περίπτωση, με επιμέλεια της αρμόδιας υπηρεσίας. 6. Αντίγραφα των κατά τις προηγούμενες παραγράφους 4 και 5 στοιχείων, που διορθώνουν το αρχικό κτηματολογικό διάγραμμα και πίνακα, διαβιβάζονται από την αρχή που τα εκδίδει στον αρμόδιο φύλακα μεταγραφών για να ενεργήσει τα νόμιμα. 7. Η υποβολή της κατά την παράγραφο 2 αίτησης δεν αναστέλλει την πρόοδο της διαδικασίας καθορισμού της αποζημίωσης και συντέλεσης της απαλλοτρίωσης. Η παράγραφος 4 του άρθρου 9 εφαρμόζεται αναλόγως. 8. Κάθε αμφισβήτηση για την ακρίβεια ή την πληρότητα των στοιχείων του κτηματολογικού διαγράμματος και του πίνακα, λύεται κατά τη δίκη για την αναγνώριση των δικαιούχων, ύστερα από αίτηση των ενδιαφερομένων, υπό την προϋπόθεση να έχει υποβληθεί το σχετικό αίτημα, τουλάχιστον ενενήντα (90) ημέρες πριν από την αρχική ή την μετ' αναβολή δικάσιμο, στην αρχή που τα συνέταξε, προκειμένου να τηρηθεί η διαδικασία διόρθωσης των κτηματολογικών στοιχείων κατά τις προηγούμενες παραγράφους. 9. Για τις απαλλοτριώσεις που γίνονται υπέρ της εταιρίας «Οργανισμός Σχολικών Κτιρίων Ανώνυμη Εταιρία» (Ο.Σ.Κ. Α.Ε.), η εξαρχής σύνταξη ή και η διόρθωση του Κτηματολογικού Διαγράμματος και του Πίνακα γίνεται από αρμόδιους μηχανικούς, υπαλλήλους της Ο.Σ.Κ. Α.Ε., που ορίζονται με απόφαση του Δ.Σ. της Εταιρίας. Οι δαπάνες κτηματογράφησης βαρύνουν την Ο.Σ.Κ. Α.Ε.. »

Κώδικας

Ν. 2882/2001 - Κώδικας Αναγκαστικών Απαλλοτριώσεων

Συντομογραφία

Ν2882

Άρθρο

16

Τροποποίηση

19/02/2013

Δείτε το άρθρο→

ΚΔ Άρθρο 166

Κώδικας Δικηγόρων

Σχετικότητα: 82.3%

Κείμενο Άρθρου

ΚΔ Άρθρο 166: Τελικές διατάξεις - ΚΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ Ε.- ΚΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ Αίτηση διόρθωσης αγνώστου ιδιοκτήτη (Όπως εκούσια διαδικασία μονομελούς) Τακτικές αγωγές (Όπως τακτική διαδικασία Μονομελούς και Πολυμελούς) Αίτηση διόρθωσης προδήλου σφάλματος ενώπιον προϊσταμένου κτηματολογικού γραφείου ………………………………..150 ΣΤ . - ΧΡΟΝΟΧΡΕΩΣΗ (ανά ώρα) ………………………………………………………… 80 «Ζ. Έκδοση βεβαίωσης για ακίνητο (επέχουσας θέση πιστοποιητικού μεταγραφής, ιδιοκτησίας, βαρών, διεκδικήσεων) εξήντα (60) ευρώ ανά ακίνητο.» «Η. Παράσταση σε ένορκη βεβαίωση ενώπιον συμβολαιογράφου ή δικηγόρου: εβδομήντα πέντε (75) ευρώ».

Κώδικας

Κώδικας Δικηγόρων

Συντομογραφία

ΚΔ

Άρθρο

166

Τροποποίηση

15/03/2024

Δείτε το άρθρο→

ΚΠολΔ Άρθρο 70

Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας

Σχετικότητα: 82.3%

Κείμενο Άρθρου

ΚΠολΔ Άρθρο 70: Όποιος έχει έννομο συμφέρον να αναγνωριστεί η ύπαρξη ή μη ύπαρξη κάποιας έννομης σχέσης, μπορεί να εγείρει σχετική αγωγή.

Κώδικας

Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας

Συντομογραφία

ΚΠολΔ

Άρθρο

70

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1879

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 82.1%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1879: Χρησικτησία κατά κληρονόμου Εφόσον δεν έχει παραγραφεί η αγωγή περί κλήρου, ο νομέας της κληρονομίας δεν μπορεί να επικαλεστεί κατά του κληρονόμου τη χρησικτησία πράγματος που το νέμεται σαν να ανήκει στην κληρονομία.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1879

Δείτε το άρθρο→

ΚΠολΔ Άρθρο 29

Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας

Σχετικότητα: 82.0%

Κείμενο Άρθρου

ΚΠολΔ Άρθρο 29: 1. Διαφορές που αφορούν εμπράγματα δικαιώματα επάνω σε ακίνητα, τη νομή ή την κατοχή τους, διαίρεση κοινού, κανονισμό ορίων, απαιτήσεις κατά οποιουδήποτε διακατόχου, αποζημίωση για αναγκαστική απαλλοτρίωση, καθώς και διαφορές από μίσθωση ακινήτου ή δικαιώματος που συνδέεται με την εκμετάλλευσή του ή από επίμορτη αγροληψία, υπάγονται στην αποκλειστική αρμοδιότητα του δικαστηρίου, στην περιφέρεια του οποίου βρίσκεται το ακίνητο. 2. Αν το ακίνητο βρίσκεται στις περιφέρειες περισσότερων δικαστηρίων, ο ενάγων έχει το δικαίωμα επιλογής.

Κώδικας

Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας

Συντομογραφία

ΚΠολΔ

Άρθρο

29

Δείτε το άρθρο→

Ν3741 Άρθρο 13

Ν. 3741/1929 - Οριζόντια Ιδιοκτησία

Σχετικότητα: 81.8%

Κείμενο Άρθρου

Ν3741 Άρθρο 13: 1. Πάσα σύμβασις κανονίζουσα ή μεταβάλλουσα τα αμοιβαία δικαιώματα και υποχρεώσεις των ιδιοκτητών γίνεται διά συμβολαιογραφικού εγγράφου και καταχωρίζεται εις το βιβλίον μεταγραφών. 2. Η καταχώρησις γίνεται εις το περιθώριον των μεταγραφών του τίτλου της ιδιοκτησίας. 3. Περιορισμοί της κυριότητας απορρέοντες εκ της τοιαύτης συμβάσεως έχουσι χαρακτήρα δουλείας.

Κώδικας

Ν. 3741/1929 - Οριζόντια Ιδιοκτησία

Συντομογραφία

Ν3741

Άρθρο

13

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 980

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 81.5%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 980: Άσκηση μέσω άλλου Η νομή ασκείται αυτοπροσώπως ή μέσω άλλου. Όποιος άρχισε να κατέχει στο όνομα άλλου, τεκμαίρεται, όσο διατηρεί την κατοχή, ότι κατέχει στο όνομα του άλλου.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

980

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1984

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 81.3%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1984: Κληροδοσία ξένου πράγματος Η κληροδοσία ορισμένου αντικειμένου, που δεν ανήκει στην κληρονομία κατά το θάνατο του διαθέτη, είναι άκυρη εκτός αν συνάγεται ότι γίνεται και για την περίπτωση που το αντικείμενο αυτό δεν ανήκει στην κληρονομία. Θεωρείται ότι δεν ανήκει στην κληρονομία κα ι εκείνο το αντικείμενο, που ο διαθέτης έχει υποχρέωση να μεταβιβάσει σε άλλον. Αν ο διαθέτης κατά το θάνατό του είχε μόνο τη νομή του αντικειμένου που κληροδοτήθηκε, σε περίπτωση αμφιβολίας η κληροδοσία περιλαμβάνει τη νομή. Αν ο διαθέτης έχει δικαίωμα να απαιτήσει από τρίτον το αντικείμενο που κληροδοτήθηκε, σε περίπτωση αμφιβολίας λογίζεται ότι κληροδοτήθηκε η απαίτηση αυτή. Το ίδιο ισχύει και όταν ο διαθέτης έχει δικαίωμα να απαιτήσει αποζημίωση για την απώλεια ή την αφαίρεση που επήλθε μετά τη διάταξη της κληροδοσίας.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1984

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1192

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 81.2%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1192: Πράξεις που μεταγράφονται Μεταγράφονται στο γραφείο μεταγραφών της περιφέρειας του ακινήτου: 1. οι εν ζωή δικαιοπραξίες, στις οποίες περιλαμβάνονται και οι αιτία θανάτου δωρεές, με τις οποίες συνιστάται, μετατίθεται, καταργείται εμπράγματο δικαίωμα (εμπράγματες δικαιοπραξίες) πάνω σε ακίνητα. 2. οι επιδικάσεις ή οι προσκυρώσεις που γίνονται από την αρχή ή οι κατακυρώσεις κυριότητας ή εμπράγματου δικαιώματος πάνω στο ακίνητο. 3. οι εκθέσεις δικαστικής διανομής ακινήτου. 4. οι τελεσίδικες δικαστικές αποφάσεις που περιέχουν καταδίκη σε δήλωση βούλησης για εμπράγματη δικαιοπραξία πάνω σε ακίνητο. "5. οι τελεσίδικες δικαστικές αποφάσεις με τις οποίες αναγνωρίζονται κυριότητα ή άλλο εμπράγματο δικαίωμα σε ακίνητο, που έχουν κτηθεί με χρησικτησία".

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1192

Δείτε το άρθρο→

Ν2664 Άρθρο 3Α

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Σχετικότητα: 81.1%

Κείμενο Άρθρου

Ν2664 Άρθρο 3Α: Ηλεκτρονικό Σύστημα Διασύνδεσης Ληξιαρχείων και Ελληνικού Κτηματολογίου 1. Θεσπίζεται ηλεκτρονικό σύστημα αυτοματοποιημένης διασύνδεσης των ληξιαρχείων και ληξιάρχων του ν. 344/1976 (Α΄143) και του Ν.Π.Δ.Δ. με την επωνυμία «Ελληνικό Κτηματολόγιο» για την πρόσβαση των κτηματολογικών γραφείων και λοιπών υπηρεσιακών μονάδων του Ν.Π .Δ.Δ. «Ελληνικό Κτηματολόγιο» στις διαδικτυακές υπηρεσίες και στα δεδομένα του Πληροφοριακού Συστήματος «Μητρώο Πολιτών» του άρθρου 115 του ν. 4483/2017 (Α΄ 107) του Υπουργείου Εσωτερικών, που έχει διατεθεί στη Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων Δημόσιας Διοίκησης του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης (εφεξής Σύστημα). Σκοπός του Συστήματος είναι η αυτόματη ηλεκτρονική ενημέρωση των αλφαβητικών ευρετηρίων και των κτηματολογικών βιβλίων που τηρούνται στο Εθνικό Κτηματολόγιο, με την ημερομηνία θανάτ ου, τον αριθμό και την εκδούσα αρχή των ληξιαρχικών πράξεων θανάτου των φερόμενων ως δικαιούχων δικαιωμάτων που έχουν εγγραφεί στα κτηματολογικά βιβλία, καθώς και των προσώπων των οποίων η αίτηση διόρθωσης του άρθρου 6Α του ν. 2308/1995 (Α΄114) έχει σημειωθεί ως εκκρεμής, σύμφωνα με το άρθρο 7Α του ίδιου νόμου. Το Σύστημα τίθεται αρχικά σε δοκιμαστική λειτουργία δεκαπέντε (15) ημέρες μετά την έναρξη ισχύος του παρόντος και για χρονικό διάστημα δεκαπέντε (15) ημερών. Η λήξη της δοκιμαστικής λειτουργίας του Συστήματος διαπιστώνεται με απόφαση του Υπουργού Ψηφιακής Διακυβέρνησης. Δεκαπέντε (15) ημέρες μετά τη λήξη της δοκιμαστικής λειτουργίας, αρχίζει η παραγωγική λειτουργία του Συστήματος. Η έναρξη της παραγωγικής λειτουργίας του Συστήματος διαπιστώνεται με απόφαση του Υπουργού Ψηφιακής Διακυβέρνησης. Από την έναρξη της παραγωγικής λειτουργίας του Συστήματος, τα αλφαβητικά ευρετήρια και τα κτηματολογικά βιβλία του Εθνικού Κτηματολογίου ενημερώνονται αυτόματα, ηλεκτρονικά, με την ημερομηνία θανάτου, τον αριθμό και την εκδούσα αρχή των ληξιαρχικών πράξεων που καταχωρίζονται από την έναρξη ισχύος της παραγωγικής λειτουργίας του Συστήματος, στο Μητρώο Πολιτών. Η αυτόματη ενημέρωση του προηγούμενου εδαφίου αφορά και στις ληξιαρχικές πράξεις που έχουν καταχωριστεί στο Μητρώο Πολιτών πριν από την έναρξη της παραγωγικής λειτουργίας του Συστήματος. 2. Σε περίπτωση θανάτου προσώπου που έχει καταχωριστεί στις κτηματολογικές εγγραφές ως δικαιούχος εγγραπτέου δικαιώματος, οι διάδοχοί του υποχρεούνται, μέσα σε έναν (1) μήνα από την παρέλευση της προθεσμίας του άρθρου 1847 ΑΚ, να γνωστοποιήσουν τη διαδοχή του ς επί του καταχωρισθέντος δικαιώματος, με την υποβολή αίτησης στο αρμόδιο Κτηματολογικό Γραφείο. Η ανωτέρω υποχρέωση γνωστοποίησης βαρύνει και τους διαδόχους αποβιώσαντος προσώπου που έχει υποβάλλει την αίτηση διόρθωσης του άρθρου 6Α του ν. 2308/1995, η εξέταση της οποίας έχει σημειωθεί ως εκκρεμής σύμφωνα με το άρθρο 7 Α του ίδιου νόμου στο κτηματολογικό φύλλο του ακινήτου, σχετικά με το δικαίωμα που αμφισβητείται με την αίτηση διόρθωσης. Εφόσον κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος έχει λήξει η προθεσμία γνωστοποίησης ή απομένει διάστημα μικρότερο των δύο (2) μηνών για τη λήξη της, η σχετική γνωστοποίηση γίνεται μέσα σε προθεσμία δύο (2) μηνών από την έναρξη ισχύος του παρόντος. 3.Με την αίτηση, για την οποία εφαρμόζονται αναλογικά τα άρθρα 15 και 16 του παρόντος, συνυποβάλλονται τα σχετικά έγγραφα της παρ. 4.2.1. του Κεφαλαίου 4 της υπ’ αρ. 556/09/2012 απόφασης του Διοικητικού Συμβουλίου του Οργανισμού Κτηματολογίου και Χαρτογραφήσεων Ελλάδας (Β΄3370). Με την επιφύλαξη των παρ. 1 και 2 του άρθρου 15, τα στοιχεία των διαδόχων του αποβιώσαντος και οι πληροφορίες για το δικαίωμά τους καταχωρίζονται ως «σημείωση» στο πεδίο «Παρατηρήσεις» του κτηματολογικού φύλλου του ακινήτου αμελλητί και πάντως το αργότερο μέσα σε προθεσμία δέκα (10) ημερών από την υποβολή της αίτησης. Για τους όρους και τα δικαιούμενα πρόσωπα για την άσκηση του δικαιώματος πρόσβασης και έρευνας στα στοιχεία της παρούσας και της παρ. 1 εφαρμόζεται η υπό στοιχεία 11206ΕΞ2021 κοινή απόφαση των Υπουργών Δικαιοσύνης και Επικρατείας και του Υφυπουργού Ψηφιακής Διακυβέρνησης (Β΄ 1539), όπως εκάστοτε ισχύει. Η υποχρέωση του πρώτου εδαφίου αίρεται, αν οι διάδοχοι του εμφανιζόμενου στα κτηματολογικά φύλλα ως δικαιούχου, εντός της παραπάνω προθεσμίας, ζητήσουν με αίτησή τους την καταχώριση πράξης της περ. ζ΄ της παρ. 1 του άρθρου 12. Σε κάθε περίπτωση, τα πρόσωπα που έχουν σημειωθεί ως κληρονόμοι στο κτηματολογικό φύλλο του ακινήτου δεν μπορούν να επιχειρήσουν εγκύρως καμία πράξη διάθεσης του εγγραπτέου δικαιώματος πριν από την πλήρωση των προϋποθέσεων των άρθρων 1193, 1195, 1198 και 1199 ΑΚ.

Κώδικας

Ν. 2664/1998 - Εθνικό Κτηματολόγιο

Συντομογραφία

Ν2664

Άρθρο

3Α

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1996

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 81.1%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1996: Με την επιφύλαξη της διάταξης του άρθρου 1198, αν βεβαρημένος με την κληροδοσία είναι ο κληρονόμος και αντικείμενο της κληροδοσίας είναι ορισμένο πράγμα ή δικαίωμα που ανήκει στο διαθέτη, εφόσον ο διαθέτης δεν διέταξε διαφορετικά, ο κληροδόχος το αποκτά αμέσως και αυτοδικαίως. Αν η κληροδοσία συνίσταται σε απαλλαγή από εμπράγματο βάρος ή από υποχρέωση προς το διαθέτη, ο κληροδόχος απαλλάσσεται αμέσως και αυτοδικαίως.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1996

Δείτε το άρθρο→

Ν2882 Άρθρο 29

Ν. 2882/2001 - Κώδικας Αναγκαστικών Απαλλοτριώσεων

Σχετικότητα: 81.1%

Κείμενο Άρθρου

Ν2882 Άρθρο 29: Διατηρούμενες, μεταβατικές και τελικές διατάξεις 1. Οι διατάξεις του παρόντος εφαρμόζονται επί των απαλλοτριώσεων που κηρύσσονται από την έναρξη ισχύος του και εφεξής. 2. Απαλλοτριώσεις που κηρύχθηκαν από 1ης Φεβρουαρίου 1971 και εφεξής διέπονται από τις διατάξεις του παρόντος από το σημείο στο οποίο βρίσκονται κατά την έναρξη της ισχύος αυτού. Εξαιρούνται τα θέματα εκείνα για τα οποία κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος έχει κοινοποιηθεί εισαγωγικό δικόγραφο της σχετικής δίκης ενώπιον του αρμόδιου δικαστηρίου ή έχει εκδοθεί σχετική διοικητική πράξη, ως προς τα οποία εφαρμόζονται μόνον οι διαδικαστικές διατάξεις του παρόντος. 3. Οι διατάξεις περί παραγραφής και προθεσμιών του παρόντος εφαρμόζονται και επί απαλλοτριώσεων που κηρύχθηκαν από 1ης Φεβρουαρίου 1971 και εφεξής, εφόσον οι σχετικές αξιώσεις έχουν γεννηθεί αλλά δεν έχουν παραγραφεί κατά την έναρξη ισχύος αυτού. Εάν ο χρόνος της παραγραφής και των προθεσμιών που ορίζεται από τις διατάξεις του παρόντος είναι βραχύτερος εκείνου που ορίζεται από τις παλαιές διατάξεις, τότε από την έναρξη ισχύος του παρόντος ισχύει ο βραχύτερος και αρχίζει από αυτήν . Εάν ο χρόνος της παραγραφής και των προθεσμιών με βάση τις παλαιές διατάξεις συμπληρώνεται νωρίτερα από το βραχύτερο χρόνο που ορίζεται από τις διατάξεις του παρόντος, η παραγραφή ή προθεσμία συμπληρώνεται με την πάροδο του χρόνου που ορίζεται από τις παλαιές διατάξεις. 4. Επί απαλλοτριώσεων που κηρύχθηκαν πριν από την 1η Φεβρουαρίου 1971 εξακολουθούν να εφαρμόζονται οι διατάξεις από τις οποίες διέπονταν μέχρι την έναρξη ισχύος του παρόντος. Για τον καθορισμό όμως της οριστικής τιμής μονάδας εφαρμόζονται οι διατάξεις των παραγράφων 1, 3 και 5 έως και 8 του άρθρου 20 του παρόντος, εκτός εάν έχει κοινοποιηθεί κατά την έναρξη ισχύος αυτού η σχετική προσφυγή. 5. Απαλλοτριώσεις προς εφαρμογή σχεδίων πόλεων και ανάπτυξη οικιστικών περιοχών που κηρύχθηκαν οποτεδήποτε μέχρι την έναρξη ισχύος του παρόντος Κώδικα διέπονται, κατά την έκταση που ορίζεται από την παράγραφο 2, από τις διατάξεις του Κώδικα τούτου, με την επιφύλαξη των εξαιρέσεων που ορίζονται από τις διατάξεις αυτές. 6. Οι διατάξεις του άρθρου 25 του παρόντος εφαρμόζονται μόνον επί απαλλοτριώσεων που κηρύσσονται από την έναρξη ισχύος αυτού και εφεξής. 7. Οι επιτροπές των άρθρων 15 και 27 είναι αρμόδιες να κρίνουν και επί υποθέσεων που αφορούν απαλλοτριώσεις που κηρύχθηκαν πριν από την έναρξη ισχύος του παρόντος. 8. Με την επιφύλαξη των οριζομένων από τις λοιπές διατάξεις του παρόντος Κώδικα, από την έναρξη ισχύος αυτού καταργείται κάθε γενική ή ειδική διάταξη η οποία αφορά θέματα που ρυθμίζονται από αυτόν ή αντίκειται στις διατάξεις τούτου. Κάθε παραπομπή στον α. ν. 1731/1939 ή στο ν. δ. 797/1971 ή γενικά στη νομοθεσία περί απαλλοτριώσεων νοείται από την έναρξη ισχύος του παρόντος Κώδικα ότι γίνεται στις αντίστοιχες διατάξεις τούτου. 9. Οι αναγκαστικές απαλλοτριώσεις που επιβάλλονται: α) για την εφαρμογή σχεδίων πόλεων και την ανάπτυξη οικιστικών περιοχών, β) υπέρ Ο.Τ.Α. Α' και Β' βαθμού, γ) υπέρ της Εταιρίας Υδρεύσεως και Αποχετεύσεως Πρωτευούσης (Ε.ΥΔ.Α.Π.) και «δ) υπέρ της Δ.Ε.Η. Α.Ε., ως Κυρίου του Συστήματος Μεταφοράς και του Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας για την εκτέλεση έργων επέκτασης και ενίσχυσης του Συστήματος μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς και του Δικτύου Διανομής των μη Διασυνδεδεμένων Νήσων μέσω των οποίων διακινείται υψηλή τάση». "ε" (δ) κατά τον μεταλλευτικό κώδικα κηρύσσονται σύμφωνα με τις ειδικές διατάξεις που ισχύουν για τις απαλλοτριώσεις αυτές. Για τα μη ρυθμιζόμενα από τις παραπάνω ειδικές διατάξεις ζητήματα εφαρμόζονται συμπληρωματικώς οι διατάξεις του παρόντος κώδικα. 10. Διατάξεις μεταγενέστερες της 1ης Φεβρουαρίου 1971 που επιβάλλουν την τήρηση πρόσθετων προϋποθέσεων ειδικώς για την κήρυξη ορισμένων κατηγοριών αναγκαστικών απαλλοτριώσεων εξακολουθούν να εφαρμόζονται παραλλήλως προς τις διατάξεις των παραγράφων 1 έως 5 του άρθρου 3 κατά το μέρος που δεν προσκρούουν σε αυτές. 11. Οι διατάξεις των παραγράφων 1 έως 5 του άρθρου 3 και της προηγούμενης παραγράφου του παρόντος άρθρου εφαρμόζονται επί των αναγκαστικών απαλλοτριώσεων που μνημονεύονται στην παράγραφο 9 του παρόντος άρθρου, μόνον εφόσον οι ειδικές διατάξεις που ισχύουν για τις απαλλοτριώσεις αυτές δεν ορίζουν το αντίθετο ή δεν ρυθμίζουν διαφορετικά το θέμα. "11α. Τα ξένα τεμάχια που συμπεριελήφθησαν στις οριστικές διανομές, για τα οποία δεν καταβλήθηκε αποζημίωση στους ιδιοκτήτες ούτε έγινε ανταλλαγή τους με άλλες δημόσιες εκτάσεις, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 242 και 243 του Αγροτικού Κώδικα, θεωρούνται απαλλοτριωμένα από την κύρωση της διανομής του αγροκτήματος. Για τον καθορισμό τιμής μονάδας και αναγνώρισης των δικαιούχων αποζημίωσης το σχετικό αίτημα εξετάζεται σύμφωνα με τα άρθρα 18, 19, 20, 21, 22, και 26. Με την ίδια διαδικασία εξετάζονται και οι εκκρεμείς αιτήσεις ενώπιον των Επιτροπών Απαλλοτριώσεων. Εξαιρούνται τα θέματα εκείνα για τα οποία έχει κοινοποιηθεί εισαγωγικό δικόγραφο της σχετικής δίκης ενώπιον του αρμόδιου δικαστηρίου. Η αξίωση για την ανταλλαγή του τεμαχίου ή την καταβολή της αποζημίωσης παραγράφεται μετά τη πάροδο πέντε (5) ετών από τη θέση σε ισχύ της παρούσας διάταξης." 12. Διατηρούνται σε ισχύ: α) το άρθρο 1 παράγραφος 5 και τα άρθρα 3 και 5 του ν. 653/1977 "περί υποχρεώσεως των παροδίων ιδιοκτητών δια την διάνοιξιν εθνικών οδών κ.λπ.", όπως ισχύει κάθε φορά, β) οι ειδικές διατάξεις με τις οποίες ρυθμίζονται θέματα απαλλοτριώσεων επί των περιπτώσεων του άρθρου 18 του Συντάγματος, γ)(Παραλείπεται ως μη ισχύουσα.) , "γ" (δ) "διατάξεις που έχουν θεσπιστεί ειδικώς για συγκεκριμένα έργα και "δ" (ε) οι διατάξεις με τις οποίες ρυθμίζονται θέματα απαλλοτριώσεων για τα έργα που εξυπηρετούν τη τέλεση των Ολυμπιακών και των Παραολυμπιακών Αγώνων 2004 και οι σε αυτές παραπέμπουσες διατάξεις". 13. Τα προβλεπόμενα στον παρόντα Κώδικα χρηματικά όρια δύνανται να αναπροσαρμόζονται με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών . 14. Με αποφάσεις του Υπουργού Οικονομικών μπορεί να ρυθμίζονται λεπτομερειακά ζητήματα σχετιζόμενα με την εφαρμογή των διατάξεων του παρόντος. 15. Οι κατά τον παρόντα Κώδικα διαβιβαζόμενες στο φύλακα μεταγραφών πράξεις, έγγραφα και αποφάσεις υποβάλλονται, κατά τους ορισμούς του ν . 2664/ 1998, και στον αρμόδιο Προϊστάμενο Κτηματολογικού Γραφείου , ο οποίος γενικά υπέχει και τις κατά τον παρόντα κώδικα υποχρεώσεις του φύλακα μεταγραφών."

Κώδικας

Ν. 2882/2001 - Κώδικας Αναγκαστικών Απαλλοτριώσεων

Συντομογραφία

Ν2882

Άρθρο

29

Τροποποίηση

22/03/2012

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 982

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 80.6%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 982: Αν ο αντιπρόσωπος του νομέα ακινήτου θελήσει να αντιποιηθεί τη νομή, αυτή δεν χάνεται για το νομέα προτού λάβει γνώση της αντιποίησης.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

982

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1105

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 80.5%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1105: Ο νομέας έχει δικαίωμα αποζημίωσης ή αφαίρεσης για τις δαπάνες που έγιναν από το δικαιοπάροχό του με τους ίδιους όρους που και εκείνος θα είχε αυτό το δικαίωμα. Η υποχρέωση του κυρίου εκτείνεται και στις δαπάνες που έγιναν πριν αποκτήσει την κυριότητα.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1105

Δείτε το άρθρο→

ΚΠολΔ Άρθρο 338

Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας

Σχετικότητα: 80.3%

Κείμενο Άρθρου

ΚΠολΔ Άρθρο 338: 1. Κάθε διάδικος οφείλει να αποδείξει τα πραγματικά γεγονότα που είναι αναγκαία για να υποστηρίξει την αυτοτελή αίτηση ή ανταίτησή του. 2. Όταν ο νόμος ορίζει κάποιο τεκμήριο για την ύπαρξη ενός πραγματικού γεγονότος, επιτρέπεται αντίθετη απόδειξη, αν δεν ορίζεται διαφορετικά.

Κώδικας

Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας

Συντομογραφία

ΚΠολΔ

Άρθρο

338

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1047

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 80.1%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1047: Αναστολή χρησικτησίας Η χρησικτησία δεν αρχίζει και, αν έχει αρχίσει δεν συνεχίζεται κατά το διάστημα που αναστέλλεται η παραγραφή της διεκδικητικής αγωγής, ή εμποδίζεται σύμφωνα με το νόμο η συμπλήρωση της παραγραφής αυτής.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1047

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1100

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 79.6%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1100: Καλόπιστος νομέας Αν ο νομέας πήρε και εξακολούθησε να έχει καλόπιστα τη νομή του πράγματος, δεν ευθύνεται για το πριν από την επίδοση της αγωγής χρονικό διάστημα ούτε σε απόδοση των ωφελημάτων του πράγματος ούτε σε αποζημίωση για τη χειροτέρευση ή καταστροφή του πράγματος ή την αδυναμία απόδοσής του.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1100

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1800

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 79.5%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1800: Ιδιότητα του τιμωμένου Αν ο διαθέτης άφησε στον τιμώμενο ολόκληρη την περιουσία του ή ποσοστό της, ο τιμώμενος θεωρείται ότι έχει εγκατασταθεί ως κληρονόμος, ακόμη και αν δεν ονομάστηκε κληρονόμος. Αν έχουν αφεθεί μόνο ειδικά αντικείμενα στον τιμώμενο, σε περίπτωση αμφιβολίας θεωρείται κληροδόχος, ακόμη και αν ονομάστηκε κληρονόμος.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1800

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 646

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 79.3%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 646: Αγροληψία για ολόκληρη τη ζωή του αγρολήπτη Αν η αγροληψία συμφωνήθηκε για ολόκληρη τη ζωή του αγρολήπτη ή για διάστημα μακρότερο από δέκα χρόνια, ο αγρολήπτης έχει δικαίωμα, αφού περάσουν δέκα χρόνια, να καταγγείλει τη μίσθωση τουλάχιστον πριν από ένα χρόνο και για το τέλος της γεωργικής περιόδου του μισθίου. Αντίθετη συμφωνία δεν ισχύει.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

646

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1033

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 79.0%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1033: Κτήση ακινήτου με σύμβαση Για τη μεταβίβαση της κυριότητας ακινήτου απαιτείται συμφωνία μεταξύ του κυρίου και εκείνου που την αποκτά, ότι μετατίθεται σ' αυτόν η κυριότητα για κάποια νόμιμη αιτία. Η συμφωνία γίνεται με συμβολαιογραφικό έγγραφο και υποβάλλεται σε μεταγραφή.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1033

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1475

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 78.9%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1475: Εκούσια αναγνώριση "Ο πατέρας μπορεί να αναγνωρίσει ως δικό του το τέκνο που γεννήθηκε χωρίς γάμο, εφόσον συναινεί σ' αυτό και η μητέρα. Αν η μητέρα έχει πεθάνει ή δεν έχει δικαιοπρακτική ικανότητα, η αναγνώριση γίνεται με μόνη τη δήλωση του πατέρα. Η συμβολαιογραφική συναίνεση του άνδρα σε τεχνητή γονιμοποίηση, που προβλέπεται στο άρθρο 1456 παρ. 1 εδ. β', επέχει θέση εκούσιας αναγνώρισης. Η αντίστοιχη συναίνεση της γυναίκας ισχύει και ως συναίνεσή της στην εκούσια αναγνώριση. Αν ο πατέρας έχει πεθάνει ή δεν έχει δικαιοπρακτική ικανότητα, η αναγνώριση μπορεί να γίνει από τον παππού ή τη γιαγιά της πατρικής γραμμής. Αν το τέκνο έχει πεθάνει, η αναγνώριση ενεργεί υπέρ των κατιόντων του".

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1475

Τροποποίηση

23/12/2002

Δείτε το άρθρο→

Ν2882 Άρθρο 19

Ν. 2882/2001 - Κώδικας Αναγκαστικών Απαλλοτριώσεων

Σχετικότητα: 78.9%

Κείμενο Άρθρου

Ν2882 Άρθρο 19: Προσωρινός προσδιορισμός αποζημίωσης «1. Αρμόδιο να προσδιορίσει προσωρινώς την αποζημίωση είναι το μονομελές εφετείο, στην περιφέρεια του οποίου βρίσκεται η απαλλοτριούμενη έκταση ή το μεγαλύτερο μέρος αυτής. 2. Το μονομελές εφετείο αποφαίνεται ύστερα από αίτηση κάθε ενδιαφερομένου, που κατατίθεται στον γραμματέα του.» 3. Ο αρμόδιος δικαστής προσδιορίζει δικάσιμο προς συζήτηση της αίτησης σε χρόνο όχι βραχύτερο από είκοσι ημέρες ούτε μακρότερο από σαράντα ημέρες από την κατάθεσή της και συγχρόνως διατάσσει να γίνει, με επιμέλεια του αιτούντος και δέκα ημέρες πριν από τη δικάσιμο, επίδοση, σε όσους φέρονται ως ιδιοκτήτες στον κτηματολογικό πίνακα και γενικό σε κάθε ενδιαφερόμενο, αντιγράφου της αίτησης αυτής μαζί με την πράξη προσδιορισμού της δικασίμου και την κλήση εμφάνισης σε αυτήν. Εάν εκείνος προς τον οποίο γίνεται η επίδοση είναι κάτοικος αλλοδαπής ή άγνωστης διαμονής η προθεσμία για την επίδοση είναι πενήντα ημέρες πριν από τη δικάσιμο, παρατεινομένου αναλόγως του χρόνου προσδιορισμού της δικασίμου. Προκειμένου περί απαλλοτριώσεων προς εφαρμογή σχεδίων πόλεων και ανάπτυξη οικιστικών περιοχών ο δικαστής προσδιορίζει δικάσιμο σε χρόνο όχι βραχύτερο από εξήντα ημέρες ούτε μακρότερο από ογδόντα ημέρες από την κατάθεση της αίτησης. «4. Όταν εκείνοι που φέρονται ως ιδιοκτήτες στον κτηματολογικό πίνακα υπερβαίνουν τους πενήντα (50), η κλήτευσή τους γίνεται κατά τα οριζόμενα στα επόμενα εδάφια της παρούσας. Η αίτηση, μαζί με την πράξη προσδιορισμού της δικασίμου, τοιχοκολλάται, δεκαπέντε (15) τουλάχιστον πλήρεις ημέρες πριν από τη δικάσιμο, στο κατάστημα του δικαστηρίου στο οποίο απευθύνεται και στο κατάστημα του δήμου ή της κοινότητας, στην περιφέρεια των οποίων βρίσκονται τα απαλλοτριούμενα. Η τοιχοκόλληση πιστοποιείται με έκθεση που συντάσσεται από το γραμματέα του δικαστηρίου και το γραμματέα του δήμου ή της κοινότητας, αντιστοίχως. Η ειδοποίηση, στην οποία μνημονεύονται το δικαστήριο στο οποίο απευθύνεται η αίτηση, η τοιχοκόλληση αυτής, η δικάσιμος, περίληψη του αιτήματος και περίληψη της απαλλοτριωτικής πράξης, δημοσιεύεται δεκαπέντε τουλάχιστον πλήρεις ημέρες πριν από τη δικάσιμο, σε τρεις (3) ημερήσιες εφημερίδες που εκδίδονται στην Αθήνα ή σε δύο που εκδίδονται στην Αθήνα και σε μία (1) που εκδίδεται στη Θεσσαλονίκη, όταν η απαλλοτριούμενη έκταση ή το μεγαλύτερο τμήμα αυτής βρίσκεται στα όρια αρμοδιότητας της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Μακεδονίας Θράκης, καθώς και σε μία (1) εφημερίδα που εκδίδεται στην πρωτεύουσα του νομού στην περιφέρεια του οποίου βρίσκεται η απαλλοτριούμενη έκταση ή το μεγαλύτερο μέρος αυτής. Εάν η συζήτηση αναβληθεί για σοβαρό λόγο κατά την παράγραφο 6, δεν απαιτείται η επανάληψη της ανωτέρω διαδικασίας, εκτός αν ο λόγος της αναβολής συνίσταται στην πλημμελή, ατελή ή εκπρόθεσμη πραγματοποίηση των παραπάνω δημοσιεύσεων.». 5. Κάθε ενδιαφερόμενος δικαιούται να παρέμβει με δήλωσή του κατά τη συζήτηση της αίτησης σε οποιοδήποτε στάδιο της διαδικασίας, χωρίς καμία προδικασία. Η δήλωση καταχωρίζεται στα πρακτικά και περιέχει το όνομα, το επώνυμο, το πατρώνυμο και την κατοικία του παρεμβαίνοντος ή, προκειμένου περί νομικού προσώπου, την επωνυμία και την έδρα αυτού. Η δήλωση περιέχει επίσης και τον αριθμό του κτηματολογικού πίνακα του ακινήτου στο οποίο προβάλλει δικαιώματα ο ενδιαφερόμενος. 6. Αναβολή της συζήτησης της αίτησης επιτρέπεται μόνο μια φορά για σοβαρό λόγο και ιδιαίτερα εάν πιθανολογείται ότι κάποιος από τους ενδιαφερομένους δεν κλήθηκε ούτε παρενέβη στη δίκη. Το δικαστήριο ορίζει τη νέα δικάσιμο μέσα στις δεκαπέντε επόμενες ημέρες και διατάσσει την χωρίς κλήση εμφάνιση σε αυτήν των παριστάμενων διαδίκων, καθώς και εκείνων που έχουν ήδη κληθεί. Επίσης διατάσσει εφόσον το κρίνει αναγκαίο την επίδοση, με επιμέλεια του αιτούντος, πέντε ημέρες πριν από τη νέα δικάσιμο, στον ενδιαφερόμενο που τυχόν δεν έχει ειδικώς κληθεί, αντιγράφου της αίτησης μαζί με κλήση προς εμφάνιση, με την ποινή του απαραδέκτου της συζήτησης ως προς αυτόν και της καταδίκης του αιτούντος στη δικαστική δαπάνη. Εάν εκείνος προς τον οποίο γίνεται η επίδοση είναι κάτοικος αλλοδαπής ή άγνωστης διαμονής, η προθεσμία προς εμφάνιση στη νέα δικάσιμο είναι τριάντα ημέρες πριν από αυτήν , παρατεινομένου αναλόγως του χρόνου προσδιορισμού της συζήτησης μετά την αναβολή. 7. Η συζήτηση στο ακροατήριο πρέπει να τερματίζεται σε μια δικάσιμο. Απόφαση για απόδειξη δεν εκδίδεται. Οι διάδικοι μέχρι να τελειώσει η συζήτηση στο ακροατήριο υποχρεούνται να προσάγουν όλα τα αποδεικτικά τους μέσα. Το δικαστήριο υποχρεούται να ερευνά την αίτηση στην ουσία και όταν απουσιάζει κάποιος από τους διαδίκους. 8. Κατά τη συζήτηση της αίτησης οι διάδικοι αναπτύσσουν τους ισχυρισμούς τους προφορικά. Ο γραμματέας υποχρεούται να καταχωρίσει στα πρακτικά τους ουσιώδεις ισχυρισμούς των διαδίκων και τις καταθέσεις των μαρτύρων και να μνημονεύσει τα έγγραφα που προσήχθησαν από τους διαδίκους. «Οι διάδικοι δύνανται να καταθέσουν υπόμνημα, στο οποίο να αναπτύσσουν τους ισχυρισμούς που πρόβαλλαν, μέσα σε πέντε (5) εργάσιμες ημέρες από τη συζήτηση και να αντικρούσουν τους ισχυρισμούς του αντιδίκου τους μέσα στις δύο επόμενες εργάσιμες ημέρες.» 9. Το δικαστήριο λαμβάνει υπόψη του και αποδεικτικά μέσα που δεν πληρούν τους όρους του νόμου. Ενορκες βεβαιώσεις δεν λαμβάνονται υπόψη. Πραγματογνωμοσύνη δεν επιτρέπεται να διαταχθεί. Εάν υπάρχει ανάγκη αυτοψίας, διεξάγεται μέσα σε πέντε ημέρες από τη συζήτηση. Προς τούτο το δικαστήριο ανακοινώνει στους διαδίκους, κατά τη συζήτηση, την ημέρα και την ώρα της αυτοψίας. Η ανακοίνωση καταχωρίζεται στα πρακτικά και επέχει θέση κλήτευσης όλων των διαδίκων. Το πόρισμα της αυτοψίας καταχωρίζεται στα πρακτικά. «Οι μαρτυρίες προσώπων που δεν έχουν ειδικές γνώσεις επιστήμης ή τέχνης δεν λαμβάνονται υπόψη για τη διάγνωση της αξίας των απαλλοτριουμένων ακινήτων, όταν αυτή υπερβαίνει το ποσό των έξι χιλιάδων (6.000) ευρώ για κάθε είδος αποζημιουμένου αυτοτελώς περιουσιακού στοιχείου.» 10. Το δικαστήριο εκτιμά ελευθέρως τα αποδεικτικά μέσα που προσήχθησαν από τους διαδίκους και οφείλει να εκδώσει απόφαση μέσα σε τριάντα ημέρες από τη συζήτηση. Κατά της απόφασης αυτής δεν επιτρέπονται ένδικα μέσα. «11. Ειδικά για τα έργα που συγχρηματοδοτούνται από τα Διαρθρωτικά Ταμεία ή και άλλα προγράμματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης οι προθεσμίες του παρόντος άρθρου τηρούνται απαρεγκλίτως, οι δε σχετικές υποθέσεις προσδιορίζονται και δικάζονται καθ’ υπέρβαση του ορισμένου αριθμού υποθέσεων κατά δικάσιμο, που τυχόν έχει αποφασισθεί από τις Ολομέλειες των Δικαστηρίων.»

Κώδικας

Ν. 2882/2001 - Κώδικας Αναγκαστικών Απαλλοτριώσεων

Συντομογραφία

Ν2882

Άρθρο

19

Τροποποίηση

17/01/2018

Δείτε το άρθρο→

ΠΔ34 Άρθρο 58

ΠΔ 34/1995 - Εμπορικές Μισθώσεις

Σχετικότητα: 78.8%

Κείμενο Άρθρου

ΠΔ34 Άρθρο 58: Αναγκαστικές παρατάσεις της διάρκειας των μισθώσεων 1. Μισθώσεις του άρθρου 2 του ν. 813/78 που έληγαν μέχρι 31.8.1978 ή έληγαν οπωσδήποτε μέχρι 31.8.1981, παρατείνονται μέχρι 31.8.1981. (ν. 1219/1981) 2. Μισθώσεις ακινήτων που καταστράφηκαν από πυρκαγιά, οι οποίες αναφέρονται στο ν. 1219/1981, παρατείνονται και ρυθμίζονται σύμφωνα με τις προϋποθέσεις που ορίζει ο νόμος αυτός. (άρθ. 30 παρ. 1, 31 παρ. 1 εδ. β' ν. 813/78, 7 ν. 1219/ 1981) 3. Μισθώσεις υπαγόμενες στο ν. 813/1978 (ΦΕΚ 137 Α) που έληγαν μέχρι 31.8.1978 ή έληγαν οπωσδήποτε μέχρι 31.8.1984, παρατείνονται μέχρι 31.8.1984. (άρθ. 30 παρ. 3 ν. 813/78,1 ν. 1417/1984) 4. Μισθώσεις υπαγόμενες στο ν. 813/1978 (ΦΕΚ 137 Α) που έληγαν σύμφωνα με τη σύμβαση ή το νόμο μέχρι 31.8.1986 παρατείνονται μέχρι την ημερομηνία αυτή. (άρθ. 4 ν. 1598/1986) 5. Μισθώσεις υπαγόμενες στο ν. 813/1978 (ΦΕΚ 137 Α) που έληγαν σύμφωνα με τη σύμβαση ή το νόμο μέχρι 31.12.1987 παρατείνονται μέχρι την ημερομηνία αυτή. (άρθ. 16 ν. 1738/1987) 6. Μισθώσεις υπαγόμενες στο ν. 813/1978 (ΦΕΚ 137 Α) που έληγαν σύμφωνα με τη σύαβαση ή το νόμο μέχρι 31.8.1989 παρατείνονται μέχρι την ημερομηνία αυτή, με την επιφύλαξη του άρθρου 4 παρ. 1 του ν. 813/78. (άρθ. 1 ν. 1861/1989) 7. Μισθώσεις υπαγόμενες ατο ν. 813/1978 (ΦΕΚ 137 Α) που έληγαν σύμφωνα με τη σύμβαση ή το νόμο μέχρι 31.8.1990 παρατείνονται μέχρι την ημερομηνία αυτή, με την επιφύλαξη του άρθρου 4 παρ. 1 του ν. 813/78. (άρθ. 6 παρ. 1 ν. 1898/1990) 8. Μισθώσεις υπαγόμενες στο ν. 813/1978 (ΦΕΚ 137 Α) που έληγαν σύμφωνα με τη σύμβαση ή το νόμο μέχρι 31.8.1991 παρατείνονται μέχρι την ημερομηνία αυτή, με την επιφύλαξη του άρθρου 4 παρ. 1 του ν. 813/78. (άρθ. 1 παρ. 1 ν. 1962/1991, Α.Υ. Δικαιοσύνης 13992/ 1992 (ΦΕΚ 132 Β) 9. Μισθώσεις υπαγόμενες στο ν. 813/1978 (ΦΕΚ 137 Α) και στο άρθρο 4 παρ. 1 του ν. 1953/1991 (ΦΕΚ 96 Α) που έληγαν σύμφωνα με τη σύμβαση ή το νόμο μέχρι 30.4.1992 παρατείνονται μέχρι την ημερομηνία αυτή, με την επιφύλαξη του άρθρου 4 παρ. 1 του ν. 813/78. (άρθ. 5 παρ. 1 ν. 2041/92, 2 παρ. 2 ν. 2235/94) 10. Μισθώσεις αναφερόμενες στα άρθρα 1 και 2 του ν. 813/1978, οι οποίες σύμφωνα με το άρθρο 1 του ν. 1962/1991 και την 13992/1992 απόφαση του Υπουργού Δικαιοσύνης (ΦΕΚ 132 Β) έληγαν στις 30.4.92, παρατείνονται αυτοδικαίως, με την επιφύλαξη των διατάξεων του άρθρου 59 του παρόντος ως ακολούθως: α. μέχρι την 31 Αυγούστου 1995, αν ο μισθωτής έχει συμπληρώσει στη χρήση του μισθίου χρονικό διάστημα τουλάχιστον τριάντα (30) ετών, β. μέχρι την 31 Αυγούστου 1996, αν ο μισθωτής έχει συμπληρώσει στη χρήση του μισθίου χρονικό διάστημα τουλάχιστον είκοσι (20) ετών, γ. μέχρι την 31 Αυγούστου 1997, αν ο μισθωτής έχει συμπληρώσει στη χρήση του μισθίου χρονικό διάστημα τουλάχιστον δώδεκα (12) ετών. (άρθ. 5 παρ. 2 ν. 2041/92) 11. Ως χρόνος παραμονής στη χρήση του μισθίου, κατά την έννοια της προηγουμένης παραγράφου νοείται ο συνολικός χρόνος που συμπληρώνεται στο πρόσωπό του κατά την έναρξη ισχύος του ν. 2041/1992 μισθωτή, ανεξαρτήτως του είδους της σύμβασης. Στο χρόνο αυτό συνυπολογίζεται και ο χρόνος των τυχόν δικαιοπαρόχων. (άρθρο 5 παρ. 2 του ν. 2041/1992) 12. Μισθώσεις που κατά τη σύμβαση και το άρθρο 5 του παρόντος λήγουν από 1.5.1992 έως 31.8.1997 παρατείνονται αυτοδικαίως μέχρι την ημερομηνία αυτή. (άρθρο 5, παρ. 3 του ν. 2041/1992, 2 παρ. 3 του ν. 2235/1994) 13. Οι μισθώσεις των παραγράφων 10 και 12 του άρθρου αυτού διέπονται εφεξής από τις διατάξεις του παρόντος. Ειδικές συμφωνίες για λύση της μίσθωσης ή για σύντμηση του χρόνου της, που έχουν καταρτισθεί εγκύρως μέχρι 1.5.1992, διατηρούνται σε ισχύ. (άρθρο 4 του ν. 2041/1992) 14. Οι διατάξεις των παραγράφων 10 έως 13 του παρόντος άρθρου εφαρμόζονται και στις υπομισθώσεις που υφίσταντο νομίμως κατά την 1.5.1992. (άρθρο 5 παρ. 5 του ν. 2041/1992) 15. Μισθώσεις καταστημάτων που καταρτίστηκαν μέχρι 31.8.1990, εφόσον έχουν παραταθεί μετά από έγγραφη συμφωνία παράτασης και αφορούν διατηρητέα κτίρια, που έχουν αναπαλαιωθεί αποκλειστικά με δαπάνες του μισθωτή, παρατείνονται για οκτώ (8) χρόνια από την ημερομηνία λήξεως της συμφωνημένης παράτασης και αν, ακόμα, έχει λήξει ο χρόνος παράτασης της μίσθωσης. 1. Στις μισθώσεις των παραγράφων 10 και 12 του προηγούμενου άρθρου ο εκμισθωτής δικαιούται να αρνηθεί την παράταση, εφόσον ο μισθωτής κατά την 4η Μαΐου 1992 έχει συμπληρώσει στη χρήση του μισθίου διάρκεια δέκα (10) ετών. Η άρνηση γίνεται με έγγραφη δήλωση που επιδίδεται στο μισθωτή εντός έξι (6) μηνών από την 1η Μαίου 1992. Στην περίπτωση αυτή η μίσθωση λήγει την 30 Απριλίου 1993. 2. Στις περιπτώσεις της προηγούμενης παραγράφου ο εκμισθωτής οφείλει ως αποζημίωση το τριπλάσιο ποσό που ορίζεται στο άρθρο 29 παρ. 1 για την καταγγελία για ιδιόχρηση. Οι διατάξεις του άρθρου 29 παρ. 5 έχουν ανάλογη εφαρμογή. 3. Αν ο εκμισθωτής δεν ασκήσει την αγωγή απόδοσης εντός έξι (6) μηνών από τη λήξη, η άρνηση της παράτασης θεωρείται ότι δεν επέφερε αποτελέσματα. 4. Στην περίπτωση άρνησης της παράτασης, αν ο μισθωτής δηλώσει εγγράφως εντός μηνός από την επίδοση της άρνησης ότι προσφέρει μίσθωμα τουλάχιστον 10% της αντικειμενικής αξίας του μισθίου ετησίως και ο εκμισθωτής αποδεχθεί την προσφορά, καταρτίζεται νέα μίσθωση που αρχίζει την 1η Μαΐου 1993 και διέπεται κατά τα λοιπά από τις διατάξεις του παρόντος. Αν ο εκμισθωτής ανταπαντήσει εντός μηνός αρνούμενος την προσφορά, η μίσθωση λήγει κατά την παρ. 1 και ο εκμισθωτής οφείλει ως αποζημίωση το διπλάσιο της οριζόμενης στην παρ. 2. Η παράλειψη ανταπάντησης θεωρείται ως αποδοχή. 5. Η άρνηση του εκμισθωτή να παραταθεί περαιτέρω η μίσθωση, καθώς και η προσφορά μισθώματος τουλάχιστον 10% της αντικειμενικής αξίας εκ μέρους του μισθωτή, σύμφωνα με τις παραγράφους 1 και 4 αυτού του άρθρου, γίνεται εγγράφως και δεν ανακαλείται. 6. Αν το καταβαλλόμενο μίσθωμα είναι τουλάχιστον το 10% της αντικειμενικής αξίας, η διάταξη αυτού του άρθρου δεν έχει εφαρμογή. 7. Στις περιοχές που δεν ισχύει το σύστημα της αντικειμενικής αξίας ισχύει η αγοραία αξία.

Κώδικας

ΠΔ 34/1995 - Εμπορικές Μισθώσεις

Συντομογραφία

ΠΔ34

Άρθρο

58

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1095

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 78.5%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1095: Ο νομέας μπορεί να αρνηθεί την απόδοση του πράγματος, αν έχει έναντι του κυρίου δικαίωμα να νέμεται ή να κατέχει το πράγμα.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1095

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 1064

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 78.2%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 1064: Κτήση καρπών Με την επιφύλαξη των διατάξεων των άρθρων 1065 και 1066, η κυριότητα των προϊόντων ή άλλων συστατικών του πράγματος ανήκει και μετά τον αποχωρισμό στον κύριο του πράγματος.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

1064

Δείτε το άρθρο→

ΚΠολΔ Άρθρο 30

Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας

Σχετικότητα: 78.1%

Κείμενο Άρθρου

ΚΠολΔ Άρθρο 30: 1. Διαφορές που αφορούν την αναγνώριση κληρονομικού δικαιώματος ή διανομή κληρονομίας, απαιτήσεις του κληρονόμου εναντίον του νομέα ή του κατόχου της κληρονομίας, απαιτήσεις από κληροδοτήματα ή απαιτήσεις από άλλες διατάξεις αιτία θανάτου ή απαιτήσεις από νόμιμη μοίρα ή απαιτήσεις εναντίον εκτελεστών διαθήκης για την εκτέλεση των διατάξεών της, υπάγονται στην αποκλειστική αρμοδιότητα του δικαστηρίου, στην περιφέρεια του οποίου ο κληρονομούμενος, όταν πέθανε, είχε την κατοικία του και, αν δεν είχε κατοικία, τη διαμονή του. 2. Απαιτήσεις μεταξύ των κληρονόμων έως τη διανομή της κληρονομίας, απαιτήσεις τρίτων εξαιτίας χρεών του κληρονομουμένου ή της κληρονομίας, καθώς και εμπράγματες απαιτήσεις για κινητά που δεν περιλαμβάνονται στην παρ. 1 υπάγονται, για δύο χρόνια από το θάνατο του κληρονομουμένου, στην αποκλειστική αρμοδιότητα του δικαστηρίου, στην περιφέρεια του οποίου είχε αυτός την κατοικία του, και, αν δεν είχε κατοικία, τη διαμονή του.

Κώδικας

Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας

Συντομογραφία

ΚΠολΔ

Άρθρο

30

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 983

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 78.1%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 983: Η νομή μεταβιβάζεται στους κληρονόμους του νομέα.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

983

Δείτε το άρθρο→

ΑΚ Άρθρο 895

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα: 78.0%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 895: Κλοπή, απώλεια κλπ. του τίτλου Σε περίπτωση κλοπής, απώλειας ή καταστροφής του ανώνυμου χρεογράφου, ο μέχρι τότε κομιστής του μπορεί, εφόσον δεν ορίζεται σ' αυτό το αντίθετο, να ζητήσει από το δικαστήριο να κηρύξει, με τη διαδικασία που ορίζει ο νόμος, τον τίτλο ανίσχυρο ή να απαγορεύσει στον οφειλέτη να πληρώσει σ' εκείνον που τον παρουσιάζει. Η διάταξη αυτή δεν εφαρμόζεται στα τοκομερίδια, στα μερισματόγραφα, καθώς και στα άτοκα γραμμάτια που είναι πληρωτέα ενόψει.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Συντομογραφία

ΑΚ

Άρθρο

895

Δείτε το άρθρο→

ΚΠολΔ Άρθρο 106

Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας

Σχετικότητα: 78.0%

Κείμενο Άρθρου

ΚΠολΔ Άρθρο 106: Το δικαστήριο ενεργεί μόνο ύστερα από αίτηση διαδίκου και αποφασίζει με βάση τους πραγματικούς ισχυρισμούς που προτείνουν και αποδεικνύουν οι διάδικοι και τις αιτήσεις που υποβάλλουν, εκτός αν ο νόμος ορίζει διαφορετικά.

Κώδικας

Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας

Συντομογραφία

ΚΠολΔ

Άρθρο

106

Δείτε το άρθρο→

1744/2012

2012Άρειος ΠάγοςΔικονομικό ΔίκαιοΑστικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 96.9%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Επίδικο αγροτεμάχιο εμβαδού 8.102,87 τ.μ. στη θέση «Κουρουτζίκ» ή «Τσιλάκ Βουνό» στην κτηματική περιοχή Λητής Θεσσαλονίκης. Όρια: βορειοδυτικά με γειτονικά αγροτεμάχια σε τοξοειδή πλευρά 123,93 γ.μ., βορειοανατολικά αγροτικός δρόμος σε τεθλασμένη πλευρά 110,59 γ.μ., νότια με δύο γειτονικά αγροτεμάχια σε πλευρές 59,94 γ.μ. και 73,86 γ.μ. Ο κληρονομούμενος κατείχε και νεμόταν το ακίνητο με καλλιέργεια δημητριακών από το 1920 έως το 1970. Με το θάνατο του, η νομή και ιδανικά μερίδια περιήλθαν σε πέντε κληρονόμους, 1/5 (12/60) έκαστος, οι οποίοι στη συνέχεια μεταβίβασαν σε περαιτέρω κληρονόμους με διαμορφωθέντα ποσοστά 4/60, 3/60, 9/60, 6/60 και 12/60. Οι γείτονες αμφισβήτησαν την κυριότητα. Δεν προσδιορίστηκαν συγκεκριμένες υλικές πράξεις νομής από τους μεταγενέστερους νομέας/διαδόχους.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 1045 ΑΚ απαιτεί για έκτακτη χρησικτησία συνεχή νομή επί εικοσαετία με διάνοια κυρίου· το άρθρο 1051 ΑΚ επιτρέπει τον συνυπολογισμό του χρόνου νομής του δικαιοπαρόχου· το άρθρο 974 ΑΚ ορίζει τη νομή ως φυσική εξουσία με πρόθεση κυρίου. Κατά το άρθρο 983 ΑΚ η νομή περιέρχεται στους κληρονόμους με τον θάνατο. Το άρθρο 216 § 1 β ΚΠολΔ απαιτεί σαφή έκθεση των περιστατικών, συμπεριλαμβανομένων συγκεκριμένων υλικών πράξεων νομής. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι το επίδικο είναι αγροτεμάχιο 8.102,87 τ.μ. στη θέση «Κουρουτζίκ/Τσιλάκ Βουνό», με πλευρές 123,93 γ.μ., 110,59 γ.μ., 59,94 γ.μ. και 73,86 γ.μ. Ο κληρονομούμενος το νέμονταν από το 1920 έως το 1970, καλλιεργώντας δημητριακά. Η νομή και ποσοστά 12/60 έκαστος περιήλθαν σε πέντε κληρονόμους και περαιτέρω σε διαδόχους (4/60, 3/60, 9/60, 6/60, 12/60). Ωστόσο δεν εκτέθηκαν συγκεκριμένες υλικές πράξεις νομής των διαδόχων για τον δικό τους χρόνο. Εφαρμόζοντας τα άρθρα 1045, 1051 και 216 § 1 β, έκρινε ότι χωρίς επίκληση πράξεων ελέγχου του ακινήτου από τους διαδόχους δεν τεκμηριώνεται συνεχής νομή με διάνοια κυρίου για την απαιτούμενη εικοσαετία ούτε επαρκεί ο συνυπολογισμός του χρόνου του δικαιοπαρόχου. Η ιστορική βάση είναι ανεπαρκής και δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις έκτακτης χρησικτησίας.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αναίρεση έγινε δεκτή διότι η αγωγή δεν ανέφερε συγκεκριμένες υλικές πράξεις νομής των ενάγοντων και των άμεσων δικαιοπαρόχων τους, με αποτέλεσμα να είναι αόριστη. Η κρίση του Εφετείου περί ορισμένου προσέκρουσε στα άρθρα 559 αριθ. 8α και 14 ΚΠολΔ. Κατόπιν αυτού, κρίθηκε ότι δεν απαιτείται περαιτέρω εκδίκαση και η αγωγή απορρίφθηκε ως απαράδεκτη λόγω αοριστίας.

Τελική Απόφαση

Αναιρεί την 1867/2011 απόφαση του Εφετείου Θεσσαλονίκης. Εξαφανίζει την 13461/2008 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης. Απορρίπτει την από 11-5-2007 και με αριθμό κατάθεσης 22202/2007 ένδικη αγωγή των αναιρεσιβλήτων. Καταδικάζει τους αναιρεσιβλήτους στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσειόντων όλων των βαθμών δικαιοδοσίας, τα οποία ορίζει στο ποσό των έξι χιλιάδων (6.000) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν για την κτήση κυριότητας ακινήτου με έκτακτη χρησικτησία απαιτείται συνεχής νομή επί εικοσαετία με διάνοια κυρίου και επίκληση συγκεκριμένων υλικών πράξεων νομής, με δυνατότητα συνυπολογισμού του χρόνου νομής του δικαιοπαρόχου.

Αναφορές σε Νόμους

Αριθμός

1744/2012

Έτος

2012

Δείτε την πλήρη απόφαση→

503/2014

2014Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 96.8%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Ο πατέρας των διαδίκων ήταν κύριος αγροκτήματος 6,5 στρεμμάτων στη θέση της κτηματικής περιφέρειας …. Κατά τις αρχές της δεκαετίας 1970-1972 έγινε άτυπη παραχώρηση λόγω προίκας σε νομέα, ο οποίος περιέφραξε το ακίνητο με συρμάτινη περίφραξη και ξύλινους πασσάλους σε τσιμεντένιο σενάζ, καλλιεργούσε σιτηρά, βρώμη και κηπευτικά, άλλοτε ο ίδιος και άλλοτε εκμισθώνοντας σε τρίτους, μετέτρεψε τον αγρό από ξερικό σε ποτιστικό με αρτεσιανό φρέαρ και κατασκεύασε αποθήκη με σκεπή από λαμαρίνα. Στις 29-3-1988 συντάχθηκε συμβόλαιο γονικής παροχής με το οποίο τρίτος απέκτησε παράγωγα κυριότητα, αλλά επί εννέα έτη δεν άσκησε πράξεις νομής, περιοριζόμενος σε κοινοποίηση του συμβολαίου και πρόσκληση για απόδοση. Η νομή του ακινήτου από τον νομέα συνεχίστηκε αδιαλείπτως για πάνω από 20 έτη, έως τον Ιούνιο 1997.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 1045 ΑΚ καθιερώνει την έκτακτη χρησικτησία με εικοσαετή νομή. Το άρθρο 559 αριθ. 8 και 19 ΚΠολΔ προβλέπουν λόγους αναίρεσης για μη λήψη ή λήψη μη προταθέντων «πραγμάτων» και για έλλειψη νόμιμης βάσης, ενώ το άρθρο 559 αριθ. 1 εδ. β’ ΚΠολΔ θεμελιώνει λόγο μόνο όταν τα διδάγματα της κοινής πείρας αφορούν ερμηνεία ή υπαγωγή κανόνων, όχι εκτίμηση αποδείξεων. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι το ακίνητο (6,5 στρέμματα) παραχωρήθηκε άτυπα λόγω προίκας περί το 1970-1972. Ο νομέας το περιέφραξε, καλλιέργησε (σιτηρά, βρώμη, κηπευτικά), το εκμίσθωσε, κατασκεύασε αρτεσιανό φρέαρ και αποθήκη. Με συμβόλαιο 29-3-1988 επήλθε γονική παροχή σε τρίτο, ο οποίος για 9 έτη δεν άσκησε πράξεις νομής, ενώ ο νομέας συνέχισε αδιάλειπτα τη νομή επί πλέον των 20 ετών έως τον Ιούνιο 1997. Εφαρμόζοντας το άρθρο 1045 ΑΚ, έκρινε ότι οι ως άνω πράξεις νομέα θεμελιώνουν κυριότητα με έκτακτη χρησικτησία. Η ένσταση ιδίας κυριότητας είχε νομίμως προταθεί, αποκλείοντας τον λόγο 559(8) ΚΠολΔ, και η απόφαση έφερε επαρκείς, μη αντιφατικές αιτιολογίες, αποκλείοντας τον 559(19). Ο ισχυρισμός περί παραβίασης κοινής πείρας ήταν απαράδεκτος, διότι αφορούσε εκτίμηση αποδείξεων.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αίτηση απορρίφθηκε διότι: (α) αποδείχθηκε αδιάλειπτη νομή άνω της εικοσαετίας με συγκεκριμένες πράξεις (περίφραξη, καλλιέργειες, αρτεσιανό φρέαρ, αποθήκη), η οποία κατέστησε τον νομέα κύριο κατά το άρθρο 1045 ΑΚ και κατέλυσε τη μεταγενέστερη παράγωγη κυριότητα από γονική παροχή, (β) η ένσταση ιδίας κυριότητας είχε προταθεί νομίμως ήδη στην πρώτη συζήτηση, άρα δεν υφίσταται παράβαση του άρθρου 559 αριθ. 8 ΚΠολΔ, (γ) η προσβαλλόμενη απόφαση περιείχε επαρκείς και μη αντιφατικές αιτιολογίες που στηρίζουν το αποδεικτικό πόρισμα, αποκλείοντας λόγο από τον αριθ. 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, και (δ) ο προβληθείς λόγος από το άρθρο 559 αριθ. 1 εδ. β’ ΚΠολΔ ήταν απαράδεκτος, αφού τα επικαλούμενα διδάγματα κοινής πείρας χρησιμοποιήθηκαν μόνο για την εκτίμηση των αποδείξεων.

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 10-6-2010 αίτηση του Α. Σ. για αναίρεση της υπ'αριθμ.106/2010 αποφάσεως του Εφετείου Πατρών. Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στη δικαστική δαπάνη της αναιρεσίβλητης, την οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2700) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν η συμπλήρωση εικοσαετούς αδιάλειπτης νομής σε ακίνητο, αποδεικνυόμενη με πράξεις περίφραξης, καλλιέργειας και κατασκευών, θεμελιώνει κυριότητα με έκτακτη χρησικτησία έναντι μεταγενέστερου κυρίου που απέκτησε με γονική παροχή.

Αναφορές σε Νόμους

Αριθμός

503/2014

Έτος

2014

Δείτε την πλήρη απόφαση→

581/2016

2016Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 96.8%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Στα κτηματολογικά βιβλία καταχωρήθηκε αγροτεμάχιο εμβαδού 2.017 τ.μ. με συγκεκριμένο ΚΑΕΚ και αιτία κτήσης πώληση από το 1972, αποτελούμενο από δύο τμήματα περίπου 1.000 τ.μ. έκαστο. Άλλο ακίνητο, εμβαδού 601 τ.μ., καταχωρήθηκε με διαφορετικό ΚΑΕΚ, με αιτία κτήσης γονική παροχή του 1984, που περιλαμβάνει αγρό 1.539 τ.μ. με πλευρές μήκους 39,50 μ., 32,85 μ., 42,20 μ. και 30,75 μ. Τα τοπογραφικά ευρήματα απεικονίζουν τμήμα 1.262,67 τ.μ. (στοιχεία Α-Β-Γ-Δ-Ε-Α) και άλλο τμήμα 1.325,58 τ.μ. (στοιχεία Ε-Η-Θ-Ι-Κ-Λ-Μ-Ν-Ξ-Ε). Αεροφωτογραφίες 1980 και 1998 έδειξαν φυτοφράκτη στο όριο μεταξύ ΚΑΕΚ διαφορετικών ακινήτων, ενώ το 2007 υπήρχαν ίχνη περίφραξης. Αναφέρθηκαν πράξεις νομή όπως καλλιέργεια με σιτάρι, πρόχειρη περίφραξη και εποπτεία. Η νομή του δικαιοπαρόχου ανάγεται τουλάχιστον από το 1957, του δικαιοδόχου από το 1984.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 1045 ΑΚ απαιτεί για έκτακτη χρησικτησία επί ακινήτου συνεχή εικοσαετή νομή με διάνοια κυρίου. Τα άρθρα 1051 και 974 ΑΚ επιτρέπουν συνυπολογισμό του χρόνου νομής δικαιοπαρόχου στον νομέα, αρκεί διαδοχή στη νομή μέσω άτυπης παράδοσης του πράγματος. Η νομολογία (ΟλΑΠ 1594/1979) δεν απαιτεί ειδική διαδοχή στην κυριότητα, αλλά σαφείς πράξεις νομή. Κατά ΚΠολΔ 559 αριθ. 19, η απόφαση πρέπει να περιέχει επαρκείς αιτιολογίες ως προς τα πραγματικά περιστατικά των εφαρμοστέων ουσιαστικών διατάξεων. Το δικαστήριο δέχθηκε ότι το τμήμα 601 τ.μ. με συγκεκριμένο ΚΑΕΚ εμπίπτει στον τίτλο του δικαιοδόχου της γονικής παροχής (1984). Τοπογραφικά στοιχεία (1.262,67 τ.μ. και 1.325,58 τ.μ.) και αεροφωτογραφίες (1980, 1998) τεκμηριώνουν όρια με φυτοφράκτη, ενώ το 2007 υπήρχαν ίχνη περίφραξης. Αναφέρθηκαν πράξεις όπως καλλιέργεια σιταριού και πρόχειρη περίφραξη, καθώς και χρονικά σημεία νομής δικαιοπαρόχου από το 1957 και δικαιοδόχου από το 1984. Εφαρμόζοντας τις διατάξεις της χρησικτησίας, το δικαστήριο εξέτασε αν οι πράξεις νομή είναι ειδικά προσδιορισμένες επί του επίδικου τμήματος της δεύτερης αγωγής (661,71/666,71 τ.μ.) και αν η προσμέτρηση νομής συμπληρώνει εικοσαετία. Διαπίστωσε ότι οι αναφερόμενες πράξεις αφορούν το τμήμα 601 τ.μ., όχι το επίδικο της δεύτερης αγωγής, με συνέπεια έλλειψη αιτιολογίας για τη χρησικτησία.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αναίρεση έγινε δεκτή εν μέρει διότι η προσβαλλόμενη απόφαση στερείται νόμιμης βάσης ως προς την αναγνώριση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία για το επίδικο τμήμα της δεύτερης αγωγής: δεν εκτέθηκαν συγκεκριμένες πράξεις νομής του δικαιοδόχου από το 1984 και της δικαιοπαρόχου από το 1957 επί του επίδικου ακινήτου ώστε να κριθεί η συμπλήρωση της εικοσαετίας. Οι μνημονευόμενες πράξεις (καλλιέργεια, περίφραξη, εποπτεία) αφορούσαν το άλλο ακίνητο εμβαδού 601 τ.μ. Αντιθέτως, ως προς το ζήτημα των τίτλων για το τμήμα 601 τ.μ., οι αιτιολογίες κρίθηκαν επαρκείς, καθώς το δικαστήριο υιοθέτησε ουσιαστικά τις διαπιστώσεις της πραγματογνωμοσύνης περί ένταξής του στον τίτλο του δικαιοδόχου.

Τελική Απόφαση

ΑΝΑΙΡΕΙ την 182/2014 απόφαση του [Μονομελούς] Εφετείου Θεσσαλονίκης κατά το αναφερόμενο στο σκεπτικό μέρος της. ΠΑΡΑΠΕΜΠΕΙ την υπόθεση, κατά το αναιρούμενο μέρος της, στο ίδιο Δικαστήριο, του οποίου η συγκρότηση από άλλο Δικαστή είναι εφικτή. ΔΙΑΤΑΣΣΕΙ την επιστροφή στην αναιρεσείουσα του παραβόλου, που κατατέθηκε. Και ΚΑΤΑΔΙΚΑΖΕΙ τον αναιρεσίβλητο στην πληρωμή της δικαστικής δαπάνης της αναιρεσείουσας, την οποία ορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων [3.000] ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν η συνεχής νομή επί εικοσαετία με διάνοια κυρίου, σε συνδυασμό με συνυπολογισμό της νομής δικαιοπαρόχου μέσω άτυπης διαδοχής, αρκεί για κτήση κυριότητας ακινήτου με έκτακτη χρησικτησία και ποιες συγκεκριμένες πράξεις νομή απαιτούνται για τη θεμελίωσή της.

Αριθμός

581/2016

Έτος

2016

Δείτε την πλήρη απόφαση→

560/2012

2012Άρειος ΠάγοςΔικονομικό ΔίκαιοΑστικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 96.6%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Αγροτεμάχιο εμβαδού 4.049,24 τ.μ. στη θέση «Καμίνια»/«Ποταμάκια» της κτηματικής περιφέρειας Σκάλας, οριοθετημένο το 1957 (πέτρες και ασκινοκάρες), με γειτνιάσεις σε νεραύλακα, αγροτικό δρόμο και όμορες ιδιοκτησίες. Έως το 1950 καλλιεργούνταν (αμπέλι, δημητριακά). Το 1968 παραχωρήθηκε άτυπα σε συγγενή, ο οποίος νέμεται (επισκέψεις, επίβλεψη ορίων, απαγόρευση επεμβάσεων, άδειες βοσκής) έως 23-12-1973. Από την επαγωγή κληρονομίας, οι κληρονόμοι νέμονται συνεχώς έως Δεκέμβριο 1998 και έως 2-6-1999. Φωτογραφίες 1979 δεν δείχνουν περίφραξη στο νότιο τμήμα. Τέλη Δεκεμβρίου 1998 όμοροι περιέφραξαν την πλευρά προς τον δρόμο, φύτεψαν ελαιόδενδρα και κλήματα και καλλιεργούν δημητριακά. Υφίστανται δύο τμήματα 3.457,54 τ.μ. και 511,68 τ.μ., αναφέρονται πωλητήρια 13-4-1996 και 8-6-1999 και αποδοχή κληρονομίας 3-11-2005.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 1045 ΑΚ προβλέπει κτήση κυριότητας με συνεχή και αδιάλειπτη νομή επί 20 έτη, ενώ το 1051 ΑΚ επιτρέπει συνένωση χρόνου νομής. Τα 1033, 1192 αριθ. 1, 1194, 1198 ΑΚ απαιτούν έγκυρο τίτλο και μεταγραφή για παράγωγη κτήση. Το 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ αφορά έλλειψη νόμιμης βάσης, και το 561 § 1 ΚΠολΔ αποκλείει αναιρετικό έλεγχο εκτίμησης αποδείξεων. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι αγροτεμάχιο 4.049,24 τ.μ. στη θέση «Καμίνια/Ποταμάκια» οριοθετήθηκε το 1957 και καλλιεργήθηκε (αμπέλι, δημητριακά) έως το 1950. Από το 1968 νέμεται έως 23-12-1973, και οι κληρονόμοι έως Δεκέμβριο 1998 και 2-6-1999, με επίβλεψη ορίων, άδειες βοσκής και αποτροπή επεμβάσεων. Φωτογραφίες 1979 έδειξαν έλλειψη νότιας περίφραξης. Αντίδικοι περίφραξαν τέλη Δεκεμβρίου 1998, φύτεψαν ελαιόδενδρα/κλήματα και επικαλέστηκαν πωλήσεις 13-4-1996, 8-6-1999 και χρησικτησία σε τμήματα 3.457,54 τ.μ. και 511,68 τ.μ. Εφαρμόζοντας τα άρθρα 1045 και 1051 ΑΚ, κρίθηκε ότι η νομή από το 1957 έως το 1998 υπερέβη την 20ετία και θεμελίωσε συγκυριότητα 3/4 και 1/4 με έκτακτη χρησικτησία. Τα στοιχεία δεν απέδειξαν νομή των αντιδίκων ούτε παράγωγη κτήση κατά τα άρθρα 1033 και 1192 ΑΚ. Κατά το άρθρο 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ, οι αιτιολογίες του Εφετείου ήταν επαρκείς, ενώ οι λοιπές αιτιάσεις είναι απαράδεκτες βάσει του άρθρου 561 § 1 ΚΠολΔ.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αναίρεση απορρίφθηκε διότι το Εφετείο διέλαβε πλήρεις, σαφείς και μη αντιφατικές αιτιολογίες: διαπιστώθηκε συνεχής νομή του επίδικου από το 1957 έως τον Δεκέμβριο 1998 (άνω της 20ετίας), με πράξεις επίβλεψης ορίων, άδειες βοσκής και αποτροπή επεμβάσεων, θεμελιώνοντας συγκυριότητα 3/4 και 1/4 με έκτακτη χρησικτησία (ΑΚ 1045, 1051). Δεν αποδείχθηκαν πράξεις νομής των αντιδίκων ούτε παράγωγη κτήση επί των τμημάτων 3.457,54 τ.μ. και 511,68 τ.μ., ενώ φωτογραφίες 1979 αναιρούσαν περίφραξη. Επομένως, ο λόγος του άρθρου 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ ήταν αβάσιμος και οι λοιπές αιτιάσεις απαράδεκτες κατά το άρθρο 561 § 1 ΚΠολΔ. Ως προς την τρίτη αναιρεσείουσα, η δίκη κηρύχθηκε καταργημένη λόγω νομότυπης παραίτησης πριν τη συζήτηση (ΚΠολΔ 294, 295 § 1, 297, 299, 573 § 1).

Τελική Απόφαση

Αποφαίνεται καταργημένη τη δίκη ως προς την τρίτη αναιρεσείουσα (Α. Σ. του Ι., χήρα Α. Λ.). Απορρίπτει την από 28-6-2010 αίτηση των 1) Γ. Σ. του Ι. και 2) Β. συζ. Γ. Σ., για αναίρεση της 303/2010 απόφασης του Εφετείου Πατρών. Καταδικάζει τους ως άνω αναιρεσείοντες στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσιβλήτων, τα οποία ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια (2.700) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν η συνεχής και αδιάλειπτη άσκηση πράξεων νομής επί αγροτεμαχίου για χρονικό διάστημα άνω των είκοσι ετών, με συνένωση του χρόνου νομής δικαιοπαρόχων και κληρονόμων, θεμελιώνει κτήση συγκυριότητας με έκτακτη χρησικτησία έναντι αντιθέτων αξιώσεων παραγώγου κτήσης ή χρησικτησίας των αντιδίκων.

Αναφορές σε Νόμους

Αριθμός

560/2012

Έτος

2012

Δείτε την πλήρη απόφαση→

368/2020

2020Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 96.6%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Δικαιοπάροχος του ενάγοντος κατείχε από το 1950 ελαιώνα και βοσκότοπο, ασκώντας νομή κυρίως μέσω συγγενών-αντιπροσώπων που καλλιεργούσαν, συνέλεγαν ελαιόκαρπο και απέστελλαν ελαιόλαδο/χρήματα. Μετά τον θάνατό του (5-10-1987), ο ενάγων συνέχισε αδιαλείπτως τη νομή έως το 2011, αυτοπροσώπως και μέσω αντιπροσώπων. Το πρώτο ακίνητο: ΚΑΕΚ ..., θέση «...», εμβαδόν 6.158,45 τ.μ., παλαιότερα αγρός (ελαιώνας), σήμερα οικόπεδο. Το δεύτερο: ΚΑΕΚ ..., θέση «...», εμβαδόν 37.841,41 τ.μ., παλαιότερα βοσκότοπος, σήμερα οικόπεδο, με συγκυριότητα 1/2 εξ αδιαιρέτου. Πράξεις νομής: μίσθωση του βοσκότοπου σε κτηνοτρόφους με απόδοση μισθωμάτων, περίφραξη τμήματος (1988), αναφύτευση ελαιόδεντρων (1997), οδηγίες και επίβλεψη καλλιεργειών, φορολογικές δηλώσεις ιδιοκτησίας. Επιστολή (8-9-1986) περιέγραψε ακριβώς τα όρια. Ο πατέρας του αντιδίκου προέβη σε γονική παροχή (29-6-1990) χωρίς να έχει κτηθεί κυριότητα. Ιδιωτικό συμφωνητικό (19-2-1999) αναγνώρισε νομή μέρους στον ενάγοντα. Ο αντίδικος ζει στο εξωτερικό από το 1965. Το Κτηματολόγιο τέθηκε σε ισχύ στις 12-3-2008, με ανακριβή αρχική εγγραφή του πρώτου ακινήτου.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 216 § 1 ΚΠολΔ απαιτεί σαφή έκθεση πραγματικών περιστατικών, ακριβή περιγραφή του αντικειμένου και ορισμένο αίτημα. Για κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία, τα άρθρα 1045, 974, 980 § 1 και 1051 ΑΚ απαιτούν άσκηση νομής επί 20ετία, αυτοπροσώπως ή μέσω αντιπροσώπου, με δυνατότητα συνυπολογισμού νομής δικαιοπαρόχου. Τα άρθρα 559 αρ. 8, 14 και 19 ΚΠολΔ ρυθμίζουν αντίστοιχα τη λήψη μη προταθέντων, την ποσοτική αοριστία και την έλλειψη νόμιμης βάσης. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι ο δικαιοπάροχος νέμεται από το 1950 τον ελαιώνα και 1/2 του βοσκότοπου, κυρίως μέσω συγγενών-αντιπροσώπων που καλλιεργούσαν, συνέλεγαν καρπούς, μίσθωναν τον βοσκότοπο και απέδιδαν προϊόντα/μισθώματα. Μετά το 1987 ο ενάγων συνέχισε αδιαλείπτως έως 4-2-2011. Υπήρξαν περίφραξη (1988), αναφύτευση (1997) και ιδιωτικό συμφωνητικό (19-2-1999). Το πρώτο ακίνητο έχει ΚΑΕΚ … και 6.158,45 τ.μ., το δεύτερο ΚΑΕΚ … και 37.841,41 τ.μ. (1/2 εξ αδιαιρέτου). Εφαρμόζοντας τα κριτήρια, έκρινε ότι η αγωγή ήταν ορισμένη με επαρκή επίκληση πράξεων νομής και 20ετίας, και ότι η διευκρίνιση εναλλακτικών τοπωνυμίων δεν μεταβάλλει τη βάση. Οι αιτιάσεις περί αντιφατικών/ανεπαρκών αιτιολογιών και λήψης μη προταθέντων αποδείχθηκαν αβάσιμες ή αλυσιτελείς.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αναγνωριστική αγωγή θεμελιώθηκε επαρκώς σε έκτακτη χρησικτησία, με συγκεκριμένες πράξεις νομής (καλλιέργεια, συγκομιδή, μίσθωση βοσκότοπου, περίφραξη 1988, αναφύτευση 1997) και αδιάλειπτη διάρκεια άνω της 20ετίας (1950–1987 από δικαιοπάροχο και 1987–2011 από τον ενάγοντα), περιλαμβανομένης νομής μέσω αντιπροσώπων. Η κρίση του Εφετείου αφορούσε αποκλειστικά χρησικτησία και όχι κληρονομική διαδοχή. Η διευκρίνιση στις προτάσεις για την εναλλακτική ονομασία της θέσης του ακινήτου δεν συνιστά μεταβολή της βάσης της αγωγής. Οι προβαλλόμενες αντιφάσεις ή ελλείψεις αιτιολογίας δεν αφορούσαν ουσιώδη ζητήματα ή ήταν εσφαλμένα διατυπωμένες, ενώ οι ισχυρισμοί περί λήψης μη προταθέντων πραγματικών γεγονότων ήταν αβάσιμοι. Κατ’ αποτέλεσμα, οι λόγοι αναίρεσης απορρίφθηκαν στο σύνολό τους και επιβλήθηκαν δικαστικά έξοδα στον αναιρεσείοντα.

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 15-1-2019 αίτηση του Δ. Ι. Τ., για αναίρεση της 75/2017 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Κρήτης. Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου που κατέθεσε ο αναιρεσείων, στο Δημόσιο Ταμείο. Και Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στη δικαστική δαπάνη των αναιρεσιβλήτων, που ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια (2.700) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν, σε αγωγή αναγνωριστική κυριότητας από έκτακτη χρησικτησία, αρκεί η επίκληση συνεχών εμφανών πράξεων νομής επί 20ετία (και ο συνυπολογισμός της νομής δικαιοπαρόχου ή αντιπροσώπων) και αν η διευκρίνιση εναλλακτικών τοπωνυμίων της θέσης του ακινήτου στις προτάσεις συνιστά ανεπίτρεπτη μεταβολή της βάσης της αγωγής.

Αναφορές σε Νόμους

Αριθμός

368/2020

Έτος

2020

Δείτε την πλήρη απόφαση→

615/2013

2013Άρειος ΠάγοςΔικονομικό ΔίκαιοΑστικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 96.6%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Ακίνητο αρχικά ενιαίο στην περιοχή «Άγιος Χαράλαμπος» Μεγάρων, με αγροικία και ελαιόδενδρα. Μετά από οικογενειακή διανομή (1953) δικαιοδόχος εγκαταστάθηκε στη νομή τμήματος 4.561 τ.μ., ασκώντας επί δεκαετίες πράξεις νομής: καλλιέργεια ελαιόδενδρων, συλλογή καρπού, όργωμα και σπορά δημητριακών, χρήση αγροικίας. Μετά τον θάνατο του νομέα (1967), οι κληρονόμοι συνέχισαν τη νομή, ενώ από το 1993 υπήρξε εκμίσθωση σε καλλιεργητή κηπευτικών. Το 1996 το ακίνητο εντάχθηκε στο σχέδιο πόλεως και ρυμοτομήθηκε σε τρία επίδικα: 1.857,89 τ.μ. (ΟΤ 19, ιδιοκτησία Ο1), 930,56 τ.μ. (ΟΤ 24, ιδιοκτησία 04) και 826,23 τ.μ. (ΟΤ 8, ιδιοκτησία 10Ν), με συγκεκριμένα μήκη πλευρών και οδούς πλάτους 3,00-8,50 μ. Οι αντίδικοι δεν άσκησαν διακατοχικές πράξεις νομής στο επίδικο χρονικό διάστημα.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 1045 ΑΚ προβλέπει κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία μετά από εικοσαετή νομή. Το άρθρο 974 ΑΚ ορίζει τη νομή ως φυσική εξουσίαση με διάνοια κυρίου, ενώ το άρθρο 1051 ΑΚ επιτρέπει συνυπολογισμό του χρόνου νομής του δικαιοπαρόχου στον χρόνο του διαδόχου. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι από το 1953 ο δικαιοδόχος εγκαταστάθηκε στη νομή τμήματος 4.561 τ.μ., καλλιεργούσε ελαιόδενδρα, συνέλεγε καρπό, όργωνε και διέμενε στην αγροικία. Μετά το 1967 οι κληρονόμοι συνέχισαν τις ίδιες πράξεις, ενώ από το 1993 υπήρξε εκμίσθωση και συνεχής καλλιέργεια. Το ακίνητο εντάχθηκε στο σχέδιο πόλεως (1996) και ρυμοτομήθηκε σε 1.857,89 τ.μ., 930,56 τ.μ. και 826,23 τ.μ. Οι αντίδικοι δεν απέδειξαν πράξεις νομής. Εφαρμόζοντας τα άρθρα 1045, 974 και 1051 ΑΚ, το δικαστήριο εφάρμοσε τον συνδυασμένο χρόνο νομής δικαιοπαρόχου και κληρονόμων, ο οποίος υπερέβη την εικοσαετία, με εμφανείς πράξεις και διάνοια κυρίου, και έκρινε ότι επήλθε κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία στα τρία επίδικα τμήματα, απορρίπτοντας τους αντίθετους ισχυρισμούς ως αναπόδεικτους.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αναίρεση απορρίφθηκε διότι: (α) ήταν απαράδεκτη καθ’ όσον στρεφόταν αυτοτελώς κατά της πρωτόδικης απόφασης (άρθρα 522, 552, 553, 566 §2 ΚΠολΔ), (β) ο λόγος περί αοριστίας της αγωγής (559 αρ. 14 ΚΠολΔ) ήταν αόριστος, αφού δεν προτάθηκε παραδεκτά στο εφετείο (562 §2 ΚΠολΔ), (γ) δεν παραβιάστηκαν οι ουσιαστικοί κανόνες των άρθρων 974, 1045, 1051 ΑΚ ούτε στερήθηκε νόμιμης βάσης η απόφαση (559 αρ. 1, 19 ΚΠολΔ), (δ) ο λόγος περί διδαγμάτων κοινής πείρας ήταν απαράδεκτος (559 αρ. 1 εδ. β’ ΚΠολΔ), (ε) δεν ελήφθησαν υπόψη μη νομίμως επικληθέντα έγγραφα (559 αρ. 11β ΚΠολΔ), (στ) δεν έγινε δεκτή η αγωγή χωρίς απόδειξη (559 αρ. 10 ΚΠολΔ), (ζ) δεν υπήρξε παραμόρφωση εγγράφων (559 αρ. 20 ΚΠολΔ), (η) δεν υπήρξε «αίτηση» αδίκαστη (559 αρ. 9γ ΚΠολΔ), και (θ) δεν παραβιάστηκε το αντικειμενικό βάρος απόδειξης (338 §1 ΚΠολΔ).

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την με αριθμό κατάθεσης 908/15-9-2010 αίτηση των αναιρεσειουσών Σ. συζ. Β. Π. κ.λ.π. για αναίρεση της 4980/2009 αποφάσεως του Εφετείου Αθηνών. Καταδικάζει τις αναιρεσείουσες στα δικαστικά έξοδα του δεύτερου αναιρεσίβλητου Λ. Π., τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν η συνεχής και αδιάλειπτη νομή επί εικοσαετία, με εμφανείς πράξεις φυσικής εξουσίασης και διάνοια κυρίου, συνδυαζόμενη με συνυπολογισμό του χρόνου νομής των δικαιοπαρόχων, οδηγεί σε κτήση κυριότητας επί ακινήτου με έκτακτη χρησικτησία.

Αναφορές σε Νόμους

Αριθμός

615/2013

Έτος

2013

Δείτε την πλήρη απόφαση→

2153/2014

2014Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 96.5%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Κληρονόμος απέκτησε και νέμεται κληρονομιαίο αγρό-περιβόλι σε θέση χωριού, με οικία εντός αυτού, έκτασης περίπου 12.000 τ.μ. (τίτλοι αναφέρουν 13.442,97 τ.μ. ή 13.900 τ.μ.). Το ακίνητο καλλιεργείται (εσπεριδοειδή), ηλεκτροδοτήθηκε στο όνομα της νομέως από το 1965. Η νομέας είναι μέλος Αγροτικού Συνεταιρισμού από το 1982 για 13 στρέμματα, παραδίδει ετησίως παραγωγή και εισπράττει τίμημα, διαθέτει βεβαιώσεις ΤΟΕΒ περί άρδευσης και δήλωσε ζημία από παγετό (30.1.2004) για αποζημίωση ΕΛΓΑ. Από τα τέλη του 1966 ασκούνται διαρκώς πράξεις εποπτείας, καλλιέργειας και συντήρησης με ίδια έξοδα, χωρίς αντίρρηση τρίτων. Συγγενής-συγκληρονόμος έλαβε το 1966 ποσό 200.000 δραχμών και εκουσίως αποξενώθηκε από τη νομή και κάθε δικαίωμα, χωρίς μεταγενέστερη άσκηση πράξεων νομής. Η νομή συνεχίστηκε αδιάλειπτα έως το 2004, καλύπτοντας άνω της εικοσαετίας (τουλάχιστον 1966-1986 και 1968-1988).

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 1045 ΑΚ προβλέπει κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία μέσω εικοσαετούς νομής με διάνοια κυρίου. Τα άρθρα 974 και 980 ΑΚ ορίζουν την έννοια και τον τρόπο άσκησης της νομής, ενώ τα άρθρα 787, 1113 και 1884 ΑΚ ρυθμίζουν τη συννομή μεταξύ συγκληρονόμων και την ανάγκη γνωστοποίησης μόνο όταν υφίσταται αναγνωρισμένη συννομή. Περαιτέρω, τα άρθρα 559 αριθ. 1, 8, 19 και 20 ΚΠολΔ καθορίζουν τους αναιρετικούς λόγους και τα όρια ελέγχου της ορθής εφαρμογής ουσιαστικού δικαίου και της επάρκειας αιτιολογιών. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι η νομέας νέμεται αποκλειστικά τον αγρό-περιβόλι περίπου 12.000 τ.μ. από τα τέλη του 1966 ως το 2004, καλλιεργεί, παραδίδει ετησίως παραγωγή μέσω συνεταιρισμού (μέλος από 1982), έχει ηλεκτροδότηση οικίας από το 1965 στο όνομά της, βεβαίωση ΤΟΕΒ για άρδευση και δήλωση ζημίας (30.1.2004) στον ΕΛΓΑ. Συγγενής-συγκληρονόμος έλαβε 200.000 δραχμές το 1966 και αποξενώθηκε εκουσίως από τη νομή, χωρίς μεταγενέστερη συννομή ή αναγνώριση δικαιώματος από τη νομέα. Εφαρμόζοντας τα άρθρα 1045, 974 και 980 ΑΚ, έκρινε ότι υφίσταται εικοσαετής συνεχής νομή με διάνοια κυρίου (τουλάχιστον 1968-1988), χωρίς να απαιτείται γνωστοποίηση προς συγκληρονόμο λόγω εκούσιας αποξένωσής του. Κατ’ επέκταση, οι αναιρετικοί λόγοι περί παραβίασης ουσιαστικού δικαίου και έλλειψης νόμιμης βάσης απορρίπτονται, όπως και οι λόγοι περί ερμηνείας διαθήκης (άρθρο 173 ΑΚ) και παραμόρφωσης εγγράφων, ως αλυσιτελείς έναντι της αυτοτελούς αιτιολογίας της χρησικτησίας.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Το Εφετείο ορθά εφάρμοσε τα άρθρα 974 και 1045 ΑΚ, δεχόμενο ότι η νομέας ενεργούσε πράξεις νομής σε ολόκληρο το ακίνητο με διάνοια κυρίου συνεχώς από τα τέλη του 1966 έως το 2004, καλύπτοντας την απαιτούμενη εικοσαετία (περιλαμβανομένης της περιόδου 1968-1988). Δεν απαιτείτο γνωστοποίηση προς συγκληρονόμο, διότι ο τελευταίος είχε εκουσίως αποξενωθεί από τη νομή μετά την καταβολή 200.000 δραχμών το 1966 και δεν υπήρξε αναγνώριση συννομής. Οι αιτιάσεις από τους αριθ. 1, 8 και 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ απορρίπτονται, αφού η απόφαση έχει πλήρεις, σαφείς και μη αντιφατικές αιτιολογίες για τις πράξεις νομής (ηλεκτροδότηση 1965, συνεταιρισμός από 1982, ΤΟΕΒ, ΕΛΓΑ) και την αποκλειστική νομή. Οι λόγοι περί ερμηνείας διαθήκης (άρθρο 173 ΑΚ) και παραμόρφωσης εγγράφων (άρθρο 559 αριθ. 20) είναι αλυσιτελείς, διότι το διατακτικό στηρίζεται αυτοτελώς στην έκτακτη χρησικτησία.

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 7-12-2012 αίτηση των: 1) Κ. Γ. Σ. και 2) Β. χήρας Δ. Γ. , το γένος Β. Φ. , και τους από 28-11-2013 πρόσθετους επ' αυτής λόγους για αναίρεση της υπ' αριθμ. 241/2012 απόφασης του Εφετείου Ναυπλίου. Διατάσσει την εισαγωγή στο δημόσιο ταμείο του παραβόλου που κατέβαλαν οι ως άνω αναιρεσείοντες για την άσκηση της παραπάνω αίτησης αναίρεσης. Και Καταδικάζει τους αναιρεσείοντες στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης, τα οποία ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια (2.700) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν συγκληρονόμος που νέμεται αποκλειστικά κληρονομιαίο ακίνητο αποκτά κυριότητα με έκτακτη χρησικτησία χωρίς γνωστοποίηση προς τους λοιπούς συγκληρονόμους, όταν αυτοί έχουν εκουσίως αποξενωθεί από τη νομή και δεν αναγνωρίζεται συννομή τους.

Αναφορές σε Νόμους

Αριθμός

2153/2014

Έτος

2014

Δείτε την πλήρη απόφαση→

395/2018

2018Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 96.4%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Επίδικο ακίνητο (αγροτεμάχιο) εκτός σχεδίου, μη άρτιο και μη οικοδομήσιμο, εκτάσεως 2011,40 τ.μ., στη θέση "..." της κτηματικής περιφέρειας. Μητέρα εναγόντων έλαβε το ακίνητο ως προίκα από τον πατέρα της το έτος 1946 ενόψει επικείμενου γάμου. Από το 1946 έως το 2008 η ίδια και ο σύζυγός της για λογαριασμό της ασκούσαν συνεχώς και αδιαλείπτως εμφανείς διακατοχικές πράξεις φυσικής εξουσίασης με διάνοια κυρίας: επισκέπτονταν το ακίνητο, καλλιεργούσαν διάφορα δημητριακά (βίκο) για τροφή ποιμνίου, συνέλεγαν ελαιοκαρπό από ελαιόδενδρα, επόπτευαν και προστάτευαν τα σύνορά του. Ιδιοκτήτες όμορων ακινήτων αναγνώριζαν τον σύζυγο ως κύριο του επιδίκου. Το 2008 η μητέρα μεταβίβασε το ακίνητο στα τέκνα της με συμβόλαιο γονικής παροχής. Τρίτοι ισχυρίστηκαν ότι το ακίνητο ανήκε σε άλλη γυναίκα που απεβίωσε το 1998, χωρίς όμως να αποδειχθεί ότι αυτή ή οι κληρονόμοι της άσκησαν οποιαδήποτε διακατοχική πράξη. Οι κληρονόμοι πώλησαν το ακίνητο σε εταιρεία το 2005 αντί τιμήματος 350.000 ευρώ. Η εταιρεία είχε αγοράσει από το 1991 εκτάσεις 32 στρεμμάτων πέριξ του επιδίκου.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 1041, 1042 και 1044 ΑΚ προβλέπουν ότι για την απόκτηση κυριότητας με τακτική χρησικτησία απαιτούνται φυσική εξουσίαση του πράγματος με διάνοια κυρίου (νομή), καλή πίστη κατά τον χρόνο απόκτησης της νομής, νόμιμος τίτλος, πράγμα δεκτικό χρησικτησίας και παρέλευση δεκαετίας. Για την έκτακτη χρησικτησία (άρθρο 1045 ΑΚ) απαιτείται χρησιδεσποσία για είκοσι έτη. Το Εφετείο διαπίστωσε ότι η μητέρα των εναγόντων και ο σύζυγός της για λογαριασμό της ασκούσαν συνεχώς από το 1946 έως το 2008 εμφανείς διακατοχικές πράξεις νομής: καλλιεργούσαν δημητριακά, συνέλεγαν ελαιοκαρπό, επόπτευαν το ακίνητο. Αντίθετα, οι δικαιοπάροχοι της εναγομένης εταιρείας δεν άσκησαν οποιαδήποτε διακατοχική πράξη επί του επιδίκου. Εφαρμόζοντας τις διατάξεις περί χρησικτησίας, το Εφετείο έκρινε ότι η μητέρα των εναγόντων απέκτησε την κυριότητα με έκτακτη χρησικτησία λόγω της πολύ μεγαλύτερης της 20ετίας νομής, και συνεπώς οι ενάγοντες έγιναν συγκύριοι με παράγωγο τρόπο μέσω της γονικής παροχής.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε διότι το Εφετείο ορθώς έκρινε ότι οι δικαιοπάροχοι της αναιρεσείουσας ουδέποτε άσκησαν οποιαδήποτε διακατοχική πράξη επιδηλωτική νομής επί του επιδίκου ακινήτου και συνεπώς δεν κατέστησαν κύριοι τούτου πρωτοτύπως με τακτική χρησικτησία. Αντίθετα, η μητέρα των αναιρεσιβλήτων χρησιδέσποσε το ακίνητο συνεχώς από το 1946 έως το 2008, για χρονικό διάστημα πολύ μεγαλύτερο της 20ετίας, και απέκτησε την κυριότητα με έκτακτη χρησικτησία. Συνακόλουθα, η αναιρεσείουσα δεν απέκτησε παραγώγως την κυριότητα με το πωλητήριο συμβόλαιο του 2005, καθώς οι πωλητές δεν ήταν κύριοι του ακινήτου κατά τον κρίσιμο χρόνο της μεταβίβασης.

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 9-10-2015 αίτηση της εταιρίας με την επωνυμία "... ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ" για αναίρεση της υπ' αριθ. 3346/2014 απόφασης του Εφετείου Αθηνών. Διατάσσει την εισαγωγή του κατατεθέντος παραβόλου στο δημόσιο ταμείο. Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στη δικαστική δαπάνη των παρισταμένων δυο πρώτων αναιρεσιβλήτων, την οποία ορίζει στο ποσό των δυο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν για την απόκτηση κυριότητας ακινήτου με έκτακτη χρησικτησία απαιτείται η άσκηση συνεχών και αδιάλειπτων εμφανών διακατοχικών πράξεων φυσικής εξουσίασης με διάνοια κυρίου για χρονικό διάστημα είκοσι ετών, και αν η μεταβίβαση από μη κύριο δεν μεταφέρει την κυριότητα στον αποκτώντα.

Αναφορές σε Νόμους

Αριθμός

395/2018

Έτος

2018

Δείτε την πλήρη απόφαση→

2127/2013

2013Άρειος ΠάγοςΔικονομικό ΔίκαιοΑστικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 96.3%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Ιδιωτικό αγροτεμάχιο που εντάχθηκε μεταγενέστερα στο σχέδιο πόλης, εμβαδού 2.006,90 τ.μ. (νεότερη καταμέτρηση 1.997 τ.μ.), τμήμα μεγαλύτερης έκτασης περίπου 9,5 στρεμμάτων, με ΚΑΕΚ καταχωρισμένο. Η νομή άρχισε περί το 1885 μέσω άτυπης προίκας, με διαδοχικές πράξεις νομής: καλλιέργεια με σιτηρά και καλαμπόκι, οπωροφόρα δένδρα και αμπέλι, διατήρηση ορίων. Από τη δεκαετία του 1950 εκμίσθωση με επίμορτη αγροληψία για περίπου 20 έτη. Η καλλιέργεια εγκαταλείφθηκε περί το 1980 λόγω επικείμενης ένταξης στο σχέδιο πόλης, αλλά η κατοχή συνεχίστηκε με επίσκεψη, φύλαξη και αποτροπή επέμβασης τρίτων, καθώς και επιμέλεια για ένταξη στο σχέδιο και εγγραφή στο κτηματολόγιο. Το ακίνητο δεν ήταν κοινόχρηστο ή δημοτικό/κοινοτικό. Η συνεχής νομή διήρκεσε από το 1885 έως τα τέλη του 2002, περίπου 105 έτη.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 1045 ΑΚ προβλέπει ότι η κυριότητα επί ακινήτου αποκτάται με έκτακτη χρησικτησία, ήτοι με συνεχή και αδιάκοπη νομή για είκοσι έτη χωρίς τίτλο και καλή πίστη. Τα άρθρα 974, 976 και 980 ΑΚ καθορίζουν τις έννοιες της νομής και των πράξεων που την εκδηλώνουν. Επί δημοσίων ή κοινόχρηστων ακινήτων δεν χωρεί χρησικτησία (άρθρο 1 § 1 ν.δ. 31/1968, όπως τροποποιήθηκε με άρθρο 62 ν. 1416/1984, και α.ν. 1539/1938). Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι το ακίνητο είχε εμβαδό 2.006,90 τ.μ. (νεότερα 1.997 τ.μ.), αποτελούσε μέρος έκτασης ~9,5 στρεμμάτων, και τελούσε υπό συνεχή νομή από το 1885 έως το 2002 (περίπου 105 έτη). Υπήρξαν εμφανείς πράξεις νομής: καλλιέργειες, οπωροφόρα και αμπέλι, φύλαξη, αποκλεισμός τρίτων, καθώς και εκμίσθωση με επίμορτη αγροληψία για περίπου 20 έτη από τη δεκαετία του 1950. Αεροφωτογραφίες των ετών 1945, 1960, 1974, 1985 και 1995 απεικονίζουν καλλιεργήσιμη έκταση. Δεν αποδείχθηκε κοινοχρηστότητα ή δημοτικός χαρακτήρας. Εφαρμόζοντας τα άρθρα 1045, 974, 976 και 980 ΑΚ, το δικαστήριο έκρινε ότι η μακρόχρονη, αδιάκοπη και δημοσίως εκδηλούμενη νομή υπερεικοσαετίας σε μη κοινόχρηστο ακίνητο πληροί τις προϋποθέσεις έκτακτης χρησικτησίας. Οι ειδικοί κανόνες περί ανεπίδεκτου χρησικτησίας δημοτικών/κοινοτικών ακινήτων δεν εφαρμόζονται, αφού το ακίνητο ουδέποτε υπήρξε κοινόχρηστο ή δημοτικό.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αίτηση αναιρέσεως απορρίφθηκε διότι η εφετειακή απόφαση περιείχε επαρκείς, μη αντιφατικές αιτιολογίες για κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία βάσει των άρθρων 974, 976, 980 και 1045 ΑΚ, αποδεικνύοντας συνεχή νομή από το 1885 έως το 2002, συμπεριλαμβανομένης της περιόδου 23-2-1946 έως 10-9-1976. Ο κρίσιμος ισχυρισμός περί κοινοχρηστότητας ή δημοτικού χαρακτήρα του ακινήτου απορρίφθηκε ως αβάσιμος, αφού το ακίνητο ουδέποτε ήταν κοινόχρηστο/δημοτικό, καθιστώντας μη εφαρμοστέους τους περιορισμούς του άρθρου 1 § 1 ν.δ. 31/1968, του άρθρου 62 ν. 1416/1984 και του α.ν. 1539/1938. Επιπλέον, οι λοιποί αναιρετικοί λόγοι ήταν απαράδεκτοι ή αβάσιμοι: δεν υπήρξε «αίτηση» κατά την έννοια του άρθρου 559 αρ. 9 ΚΠολΔ για διορισμό νέου πραγματογνώμονα, το έγγραφο (δωρητήριο 1976) ελήφθη υπόψη (άρθρο 559 αρ. 11γ ΚΠολΔ), και η αιτίαση περί παραμόρφωσης αφορούσε μη ελέγξιμη εκτίμηση εγγράφου (άρθρο 561 § 1 ΚΠολΔ).

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 8-4-2011 αίτηση για αναίρεση της υπ' αριθμ. 40/2011 αποφάσεως του Εφετείου Λαρίσης. Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα Δήμο στη δικαστική δαπάνη της αναιρεσίβλητης, την οποία ορίζει στο ποσό των εξακοσίων (600) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν η συνεχής και αδιάκοπη νομή ιδιωτικού ακινήτου με εμφανείς πράξεις νομής για υπερεικοσαετία, χωρίς να πρόκειται για κοινόχρηστο ή δημοτικό/κοινοτικό ακίνητο, θεμελιώνει κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία, ακόμη και όταν η νομή άρχισε πριν την εισαγωγή του Αστικού Κώδικα και συνεχίστηκε μετά.

Αναφορές σε Νόμους

Αριθμός

2127/2013

Έτος

2013

Δείτε την πλήρη απόφαση→

593/2016

2016Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 96.2%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Κύριος απέκτησε αγροτεμάχιο 350 τ.μ. στη θέση «Α.» με αγορά το 1961 από μέλος οικοδομικού συνεταιρισμού και άσκησε νομή με επισκέψεις, επίβλεψη, περιφράξεις (πασσάλους, σύρμα, συρματόπλεγμα το 1985), όργωμα (1985) και καθαρισμούς από πρόχειρα παραπήγματα και κοτέτσια. Ο διάδοχος του αποδέχθηκε την κληρονομιά με δημόσιο έγγραφο (δήλωση αποδοχής 29-2-2008, μεταγραφή) και συνέχισε πράξεις νομής, υποβάλλοντας το 1997 αίτηση στον δήμο για ένταξη στο σχέδιο πόλεως (απάντηση 12-12-1997 περί εκτός σχεδίου). Το 1998 καθάρισε κτίσμα ~15 τ.μ. από πλίνθους. Από το 1999 έως το 2006 υπήρξε αποχή από επισκέψεις. Το 2001 τρίτος εγκατέστησε προκατασκευασμένο παραλληλόγραμμο κτίσμα, με σύνδεση ΕΥΔΑΠ στις 6-4-2001. Αεροφωτογραφίες (1969, 1979, 1988, 1992, 1994, 2001, 2002) δεν δείχνουν σπίτι το 1965, αλλά κατά καιρούς πρόχειρα κτίσματα και περίφραξη, με μεταγενέστερη καθαίρεση από τον κύριο/διάδοχο.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 1048 ΑΚ ορίζει ότι η χρησικτησία διακόπτεται με απώλεια της νομής, ενώ κατά το άρθρο 1049 ΑΚ διακόπτεται με την έγερση διεκδικητικής αγωγής και κατά το άρθρο 1050 ΑΚ ο χρόνος πριν από τη διακοπή δεν υπολογίζεται. Σε συνδυασμό με τα άρθρα 974, 1041-1045, 1051 ΑΚ, απαιτείται αδιάλειπτη νομή με καλή πίστη και τίτλο για τακτική χρησικτησία (δεκαετία) ή νομή επί εικοσαετία για έκτακτη χρησικτησία. Κατά το άρθρο 1710 επ. ΑΚ η κτήση κυριότητας με κληρονομική διαδοχή προϋποθέτει αποδοχή και μεταγραφή. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι ο κύριος και ο διάδοχός του ασκούσαν εμφανείς πράξεις νομής (επισκέψεις, περιφράξεις, όργωμα, καθαρισμοί) σε αγροτεμάχιο 350 τ.μ., με αποδεικτικά ευρήματα από αεροφωτογραφίες 1969, 1979, 1988, 1992, 1994, 2001 και 2002. Η κατασκευή προκατασκευασμένου κτίσματος από τρίτο υδροδοτήθηκε στις 6-4-2001. Δεν αποδείχθηκε ύπαρξη οικίας το 1965 ούτε αδιάλειπτη νομή τρίτου για εικοσαετία. Εφαρμόζοντας τις διατάξεις περί χρησικτησίας, έκρινε ότι οι επεμβάσεις του κυρίου (καθαίρεση περιφράξεων/παραπηγμάτων) διακόπτουν τη νομή τρίτων, αποκλείοντας συμπλήρωση εικοσαετίας. Παράλληλα, κατά τα άρθρα 270 § 2 γ’ και 559 ΚΠολΔ, ένορκες βεβαιώσεις χωρίς νόμιμη κλήτευση δεν λαμβάνονται υπόψη και νέοι ισχυρισμοί στον Άρειο Πάγο είναι απαράδεκτοι (άρθρο 562 § 2).

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αναιρετική αιτίαση για έλλειψη νόμιμης βάσης απορρίφθηκε διότι η εφετειακή απόφαση περιέχει σαφείς, πλήρεις και μη αντιφατικές αιτιολογίες ως προς την κτήση κυριότητας του ακινήτου από τον κύριο/διάδοχο μέσω αγοράς και χρησικτησίας και τη μη συμπλήρωση εικοσαετίας από τον αντίδικο. Ο ισχυρισμός περί μη διακοπής του χρόνου χρησικτησίας και περί συμπλήρωσης εικοσαετίας κρίθηκε απαράδεκτος, επειδή προτάθηκε για πρώτη φορά στον Άρειο Πάγο και δεν εμπίπτει στις εξαιρέσεις του άρθρου 562 § 2 ΚΠολΔ. Η αιτίαση ότι δεν ελήφθησαν υπόψη ένορκες βεβαιώσεις απορρίφθηκε ως αβάσιμη: δεν αποδείχθηκε η προηγούμενη κλήτευση του αντιδίκου (άρθρο 270 § 2 γ’ ΚΠολΔ) και η επίδοση που επικαλείται ο αναιρεσείων δεν είχε νομίμως επικληθεί/προσκομισθεί στις προτάσεις. Ο ισχυρισμός περί παραμόρφωσης τεχνικής έκθεσης απορρίφθηκε ως απαράδεκτος, διότι η ιδιωτική γνωμοδότηση δεν αποτελεί «έγγραφο» κατά το άρθρο 559 αριθμ. 20 ΚΠολΔ.

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 15/10/2012 αίτηση του Ι. Γ. για αναίρεση της 3501/2012 απόφασης του Εφετείου Αθηνών. Διατάσσει την εισαγωγή του κατατεθέντος παραβόλου στο δημόσιο ταμείο. Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσιβλήτου, τα οποία ορίζει στο ποσό των χιλίων οκτακοσίων (1800) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν η συμπλήρωση της έκτακτης ή τακτικής χρησικτησίας προϋποθέτει αδιάλειπτη νομή διανοία κυρίου και αν η απώλεια νομής λόγω επεμβάσεων του κυρίου ή η έγερση διεκδικητικής αγωγής διακόπτουν τον χρόνο χρησικτησίας, αποκλείοντας τη συμπλήρωση της απαιτούμενης δεκαετίας ή εικοσαετίας.

Αναφορές σε Νόμους

Αριθμός

593/2016

Έτος

2016

Δείτε την πλήρη απόφαση→

583/2016

2016Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 96.2%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Ακίνητο εμβαδού 2.965 τ.μ., στην κτηματική περιφέρεια πρώην κοινότητας ... (Δ.Δ. ...), θέση «...», με ΚΑΕΚ .... Συνορεύει με ιδιοκτησίες με ΚΑΕΚ ... (βόρεια, δυτικά, νότια, ανατολικά). Καλλιεργήθηκε από τα μέσα του 19ου αιώνα, με σπορές στα καλλιεργήσιμα τμήματα, συλλογή καρπών ελιάς και χαρουπιάς, εκμίσθωση για βόσκηση, κατασκευή πεζουλών, τραφών και δετάδων. Υπήρξαν δωρεές: πράξη 1918 προς θυγατέρες και πράξη 1953 προς διάδοχο, καθώς και άτυπη παραχώρηση το 1972 σε επόμενο νομέα. Αεροφωτογραφίες 1945 δείχνουν καλλιέργεια, του 1984 ίχνη καλλιέργειας (ξερολιθιές, λιθοσωροί, διάσπαρτες ελιές/χαρουπιές), με μεταγενέστερη ανάπτυξη θαμνώδους βλάστησης λόγω εγκατάλειψης. Στα κτηματολογικά βιβλία αρχικά εμφανιζόταν ως «αγνώστου ιδιοκτήτη». Υπήρχε βεβαίωση Κτηματικής Υπηρεσίας (4-3-2011) ότι δεν είναι καταγεγραμμένο ως δημόσιο κτήμα ούτε ως κοινόχρηστη εποικιστική έκταση.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 6 § 1-3 του ν. 2664/1998 προβλέπει ότι η διόρθωση πρώτης εγγραφής «αγνώστου ιδιοκτήτη» διενεργείται στην εκούσια δικαιοδοσία εφόσον ο αιτών αποδεικνύει εγγραπτέο δικαίωμα, το οποίο ελέγχεται παρεμπιπτόντως χωρίς δεδικασμένο. Το άρθρο 1045 ΑΚ και τα άρθρα 974, 976-979 ΑΚ ορίζουν κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία μέσω εμφανών υλικών πράξεων νομής επί 20ετία. Ειδικά για την Κρήτη, τα άρθρα 293, 295, 1356-1357, 298-299 και 362 του Κρητικού ΑΚ ρυθμίζουν την προσμέτρηση χρόνου νομής και την ιστορική δυνατότητα χρησικτησίας επί δημοσίων κτημάτων μέχρι 11.5.1915. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι το ακίνητο 2.965 τ.μ. με ΚΑΕΚ ..., στη θέση «...», νεμόταν συνεχώς από τα μέσα του 19ου αιώνα με καλλιέργειες, συλλογή καρπών, εκμίσθωση για βόσκηση και κατασκευή πεζουλών/τραφών/δετάδων. Υπήρξαν δωρεές (1918, 1953) και άτυπη παραχώρηση (1972). Αεροφωτογραφίες 1945 και 1984 επιβεβαίωσαν την καλλιέργεια και τα ίχνη αυτής. Βεβαιώθηκε ότι δεν είναι καταγεγραμμένο ως δημόσιο κτήμα. Εφαρμόζοντας το πλαίσιο του ν. 2664/1998 και του ΑΚ, έλεγξε παρεμπιπτόντως την ύπαρξη κυριότητας από έκτακτη χρησικτησία και έκρινε ότι οι συγκεκριμένες πράξεις νομής και ο σωρευτικός χρόνος (άνω της 20ετίας με προσμέτρηση δικαιοπαρόχων) θεμελιώνουν εγγραπτέο δικαίωμα. Η εγγραφή «αγνώστου ιδιοκτήτη» είναι ανακριβής και επιδέχεται διόρθωση, ενώ ο ισχυρισμός περί δημόσιας δασικής έκτασης δεν τεκμηριώθηκε.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε διότι: (1) η αίτηση διόρθωσης ήταν επαρκώς ορισμένη, αφού με προτάσεις της 20-9-2011 προσδιορίστηκαν οι υλικές πράξεις νομής (συλλογή καρπών, εκμίσθωση χορτονομής, επίβλεψη ορίων, πεζούλες/τραφοί/δετάδες) και ο απαιτούμενος χρόνος· συνεπώς δεν συνέτρεχε απαράδεκτο λόγω αοριστίας (ΚΠολΔ 224, 236, 559 αρ.14). (2) Κατ’ ουσίαν, από τις αεροφωτογραφίες 1945 και 1984, τις δωρεές 1918 και 1953, την άτυπη παραχώρηση 1972 και τη βεβαίωση Κτηματικής Υπηρεσίας (4-3-2011) ότι δεν είναι δημόσιο κτήμα, προέκυψε συνεχής νομή επί του ακινήτου 2.965 τ.μ., που θεμελιώνει κυριότητα με έκτακτη χρησικτησία· άρα η πρώτη εγγραφή «αγνώστου ιδιοκτήτη» είναι ανακριβής. (3) Οι λοιποί λόγοι, επιδιώκοντας αναψηλάφηση της ουσιαστικής εκτίμησης, είναι απαράδεκτοι (ΚΠολΔ 561 §1, 559 αρ.1 και 19).

Τελική Απόφαση

ΑΠΟΡΡΙΠΤΕΙ την από 4-11-2014 αίτηση για αναίρεση της 79/2014 απόφασης του Εφετείου Ανατολικής Κρήτης. Και ΚΑΤΑΔΙΚΑΖΕΙ το αναιρεσείον στην πληρωμή της δικαστικής δαπάνης του αναιρεσιβλήτου, την οποία ορίζει στο ποσό των τριακοσίων [300] ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν η διόρθωση της πρώτης εγγραφής «αγνώστου ιδιοκτήτη» στο Κτηματολόγιο χωρεί όταν ο αιτών αποδεικνύει κυριότητα με έκτακτη χρησικτησία μέσω συγκεκριμένων πράξεων νομής και προσμέτρησης χρόνου νομής δικαιοπαρόχων, χωρίς να απαιτείται αναγνώριση του δικαιώματος με ισχύ δεδικασμένου.

Αναφορές σε Νόμους

Αριθμός

583/2016

Έτος

2016

Δείτε την πλήρη απόφαση→

251/2025

2025Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 96.2%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Αποβιώσας κατείχε αγρό έκτασης 11.067 τ.μ. στη θέση «...» Τυρνάβου, με ΚΑΕΚ ..., τον οποίο απέκτησε το έτος 1984 από τη μητέρα του με άτυπη γονική παροχή. Ασκούσε πράξεις νομής επί του ακινήτου με διάνοια κυρίου από το 1984 μέχρι το θάνατό του στις 23-12-2017, καλλιεργώντας το με σιτάρι και ενεργώντας όλες τις απαιτούμενες ενέργειες. Κατά την έναρξη του Κτηματολογίου στον Τύρναβο στις 13-4-2005, το ακίνητο καταχωρίστηκε ως αγνώστου ιδιοκτήτη. Ο αποβιώσας διέθεσε το ακίνητο με διαθήκη στη σύζυγό του και την ανιψιά του, οι οποίες αποδέχθηκαν την κληρονομιά.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 1045 ΑΚ προβλέπει ότι για την κτήση κυριότητας ακινήτου με έκτακτη χρησικτησία απαιτείται άσκηση νομής επί συνεχή εικοσαετία με διάνοια κυρίου. Για το ορισμένο της αγωγής διόρθωσης κτηματολογικής εγγραφής με επικαλούμενη αιτία την έκτακτη χρησικτησία, αρκεί να αναφέρεται ότι ο ενάγων επί εικοσαετία μέχρι την έναρξη λειτουργίας του Εθνικού Κτηματολογίου ασκεί φυσική εξουσίαση με διάνοια κυρίου. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι ο δικαιοπάροχος των εναγουσών ασκούσε νομή επί του επιδίκου αγρού έκτασης 11.067 τ.μ. από το 1984 μέχρι το θάνατό του το 2017, καλλιεργώντας το με σιτάρι, για χρονικό διάστημα μείζον της εικοσαετίας πριν την έναρξη του κτηματολογίου το 2005. Το εναγόμενο Δημόσιο δεν απέδειξε ότι το ακίνητο αποτελούσε δημόσια γαία. Εφαρμόζοντας τους κανόνες περί βάρους απόδειξης, το δικαστήριο έκρινε ότι ο ισχυρισμός του Δημοσίου περί ιδίας κυριότητας συνιστά ένσταση ως διακωλυτικό γεγονός, την οποία όφειλε να αποδείξει το ενιστάμενο Δημόσιο και όχι οι ενάγουσες.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε διότι το Εφετείο ορθά έκρινε ότι η αγωγή ήταν πλήρως ορισμένη, περιέχοντας όλα τα αναγκαία στοιχεία για τη θεμελίωση κτήσης κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία, χωρίς να απαιτείται να εκτίθεται αν το ακίνητο ήταν δεκτικό χρησικτησίας έναντι του Δημοσίου. Ο ισχυρισμός του Δημοσίου ότι το επίδικο αποτελούσε δημόσιο κτήμα συνιστά ένσταση ως διακωλυτικό γεγονός, την οποία όφειλε να προτείνει και αποδείξει το ενιστάμενο Δημόσιο. Εφόσον το Δημόσιο δεν απέδειξε την κυριότητά του επί του ακινήτου, το Εφετείο ορθά έκρινε τη βασιμότητα της αγωγής, αφού αποδείχθηκε η άσκηση νομής από τον δικαιοπάροχο των εναγουσών επί εικοσαετία με διάνοια κυρίου.

Τελική Απόφαση

ΑΠΟΡΡΙΠΤΕΙ την από 7-5-2021 αίτηση του Ελληνικού Δημοσίου, για αναίρεση της υπ' αριθ. ... τελεσίδικης απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Λάρισας. Και ΚΑΤΑΔΙΚΑΖΕΙ το αναιρεσείον στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσιβλήτων, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριακοσίων (300) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν σε αγωγή αναγνώρισης κυριότητας και διόρθωσης κτηματολογικής εγγραφής με επικαλούμενη αιτία κτήσης την έκτακτη χρησικτησία, ο ενάγων οφείλει να επικαλεστεί και αποδείξει ότι το ακίνητο είναι δεκτικό χρησικτησίας έναντι του Ελληνικού Δημοσίου ή αν ο ισχυρισμός του Δημοσίου ότι το ακίνητο αποτελεί δημόσιο κτήμα που εξαιρείται της χρησικτησίας συνιστά ένσταση που πρέπει να προταθεί και αποδειχθεί από αυτό.

Αναφορές σε Νόμους

Αριθμός

251/2025

Έτος

2025

Δείτε την πλήρη απόφαση→

401/2018

2018Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 96.2%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Αγροτεμάχιο εμβαδού 3.224,68 τ.μ. στη θέση "..." στην περιοχή των ..., περιήλθε σε δύο αδέλφια από κληρονομική διαδοχή του πατέρα τους που απεβίωσε το 1955. Το 1956, κατόπιν άτυπης διανομής, η αδελφή άρχισε να νέμεται ολόκληρο το ακίνητο, καλλιεργώντας το με κηπευτικά και καλαμπόκι, επόπτευε και επέβλεπε αυτό. Το 1984 η ίδια δώρισε άτυπα το ακίνητο στον υιό της και τη νύφη της κατά ποσοστό 1/2 εξ αδιαιρέτου στον καθένα. Οι τελευταίοι έκτοτε άλλοτε καλλιεργούσαν το ακίνητο με καλαμπόκι, άλλοτε το εκμίσθωναν. Μετά το 1992 το ακίνητο παρέμεινε ακαλλιέργητο κατά μεγάλα χρονικά διαστήματα, αλλά οι δικαιούχοι είχαν πάντα την εποπτεία του και τη δυνατότητα άσκησης φυσικής εξουσίας. Το ακίνητο είναι άρτιο και οικοδομήσιμο, ανήκει στο Ο.Τ. ..., συνορευόμενο με πεζόδρομο και ιδιοκτησίες αγνώστων ιδιοκτητών.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 1045 ΑΚ ορίζει ότι όποιος έχει στη νομή του για εικοσαετία πράγμα κινητό ή ακίνητο γίνεται κύριος με έκτακτη χρησικτησία. Κατά το άρθρο 974 ΑΚ, νομέας είναι όποιος απέκτησε τη φυσική εξουσία πάνω στο πράγμα με διάνοια κυρίου. Για την κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία αρκεί μόνο η επί εικοσαετία νομή, χωρίς να απαιτείται νόμιμος τίτλος ή άλλος όρος. Το δικαστήριο δέχθηκε ότι το 1984 η κυρία του ακινήτου το δώρισε άτυπα στον υιό και τη νύφη της κατά ποσοστό 1/2 εξ αδιαιρέτου ο καθένας. Οι τελευταίοι έκτοτε και μέχρι το 2006 (πέραν της εικοσαετίας) κατείχαν και νέμονταν το ακίνητο με διάνοια συγκυρίων, ασκώντας πράξεις νομής (καλλιέργεια με καλαμπόκι, εκμίσθωση, εποπτεία), ακόμη και όταν παρέμεινε ακαλλιέργητο μετά το 1992. Εφαρμόζοντας τα άρθρα 974, 980 και 1045 ΑΚ, το δικαστήριο έκρινε ότι οι δικαιούχοι απέκτησαν την κυριότητα με έκτακτη χρησικτησία, αφού η εποπτεία και η δυνατότητα άσκησης φυσικής εξουσίας συνιστούν επαρκείς πράξεις νομής, χωρίς να απαιτείται συνεχής καλλιέργεια.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε διότι το δικαστήριο ορθά εφάρμοσε τις διατάξεις των άρθρων 974, 976, 980 και 1045 ΑΚ, δεχόμενο ότι για την κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία αρκεί μόνο η επί εικοσαετία νομή με διάνοια κυρίου, χωρίς να απαιτείται νόμιμος τίτλος. Οι δύο πρώτοι αναιρεσίβλητοι απέκτησαν το ακίνητο με άτυπη δωρεά το 1984 και νέμονταν αυτό συνεχώς μέχρι το 2006, ασκώντας πράξεις νομής (καλλιέργεια, εκμίσθωση, εποπτεία). Η εποπτεία και η δυνατότητα άσκησης φυσικής εξουσίας συνιστούν επαρκείς πράξεις νομής, ακόμη και όταν το ακίνητο παρέμεινε ακαλλιέργητο. Οι λόγοι αναίρεσης που αφορούσαν την εκτίμηση των αποδείξεων είναι απαράδεκτοι κατά το άρθρο 561 παρ. 1 ΚΠολΔ.

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 19-11-2014 αίτηση των 1)Μ. Γ., 2)Θ. Γ., 3)Α. Γ. για αναίρεση της υπ'αριθμ.32883/2011 απόφασης του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης. Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου των τριακοσίων (300) ευρώ στο Δημόσιο Ταμείο. Επιβάλλει στους αναιρεσείοντες τα δικαστικά έξοδα των παρισταμένων δύο πρώτων αναιρεσιβλήτων, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2700) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν για την κτήση κυριότητας ακινήτου με έκτακτη χρησικτησία απαιτείται μόνο η επί εικοσαετία νομή με διάνοια κυρίου, χωρίς να είναι αναγκαίος νόμιμος τίτλος ή άλλος όρος, και αν η άσκηση νομής μέσω άτυπης δωρεάς και η εποπτεία ακινήτου, ακόμη και όταν παραμένει ακαλλιέργητο, συνιστούν επαρκείς πράξεις νομής για την απόκτηση κυριότητας.

Αναφορές σε Νόμους

Αριθμός

401/2018

Έτος

2018

Δείτε την πλήρη απόφαση→

1378/2014

2014Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 96.1%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Ο κληρονομούμενος απεβίωσε στις 15-7-1946. Η κληρονομιά περιελάμβανε 32 ακίνητα (αγρούς και ένα οικόπεδο 100 τ.μ.) στην κτηματική περιοχή Πολυδένδρου, με επιμέρους εκτάσεις όπως 2.500 τ.μ., 5.000 τ.μ., 3.000 τ.μ., 5.500 τ.μ., 4.900 τ.μ., 4.500 τ.μ., κ.λπ., με συγκεκριμένα όρια κατά θέση. Δύο συγκληρονόμοι μετανάστευσαν το 1961 και 1963 και πριν την αναχώρηση τους παρέδωσαν άτυπα τη νομή των κληρονομικών τους μεριδίων σε τρίτο συγκληρονόμο, ο οποίος κάλυψε τα έξοδα μετανάστευσης (περίπου 30.000 δρχ. συνολικά, αποτιμώμενα σε 500 δρχ./στρέμμα). Ο κάτοχος έκτοτε νέμεται αποκλειστικά τα ακίνητα, τα καλλιεργεί, εκχερσώνει και βελτιώνει για λογαριασμό του, χωρίς ενόχληση για διάστημα άνω της εικοσαετίας. Οι απόντες συγκληρονόμοι επισκέφθηκαν την περιοχή το 1996 και 1998. Υπήρξε υπεύθυνη δήλωση το 1996 για παραχώρηση συγκεκριμένου αγρού για ανοικοδόμηση. Δεν υπήρξε έγγραφο που να τεκμηριώνει σύμβαση χρησιδανείου.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 1045 § 1 ΑΚ προβλέπει την κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία μετά από εικοσαετή νομή. Σε συνδυασμό με τα άρθρα 980 και 983 ΑΚ, η νομή ασκείται αυτοπροσώπως ή μέσω άλλου και μεταβιβάζεται αυτοδικαίως στους κληρονόμους. Κατά τα άρθρα 787, 974, 981-984 και 1113 ΑΚ, ο συγκληρονόμος που κατέχει ολόκληρο το κοινό τεκμαίρεται ότι κατέχει για όλους, εκτός αν καταστήσει γνωστή αντιποίηση ή λάβει τη νομή με τη βούληση των λοιπών. Το άρθρο 810 ΑΚ ρυθμίζει το χρησιδάνειο. Τα άρθρα 559 αρ. 1, 19, 20 και 561 ΚΠολΔ οριοθετούν τους αναιρετικούς λόγους. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι δύο συγκληρονόμοι μετανάστευσαν το 1961 και 1963 και παρέδωσαν άτυπα τη νομή των μεριδίων τους στον τρίτο, ο οποίος κάλυψε έξοδα ~30.000 δρχ. και έκτοτε νέμεται αποκλειστικά τα ακίνητα, τα καλλιεργεί, εκχερσώνει και βελτιώνει, χωρίς ενόχληση, για πάνω από 20 έτη. Το 1996 έγινε υπεύθυνη δήλωση για παραχώρηση συγκεκριμένου αγρού, χωρίς αναγνώριση εξ αδιαιρέτου μεριδίου. Εφαρμόζοντας τις διατάξεις περί νομής και χρησικτησίας, το δικαστήριο έκρινε ότι η νομή των 2/3 μεταβιβάστηκε εκούσια και η αποκλειστική, αδιάλειπτη νομή υπέρ του συγκληρονόμου συμπλήρωσε την εικοσαετία, θεμελιώνοντας έκτακτη χρησικτησία. Οι αναιρετικοί λόγοι περί εσφαλμένης εφαρμογής ουσιαστικού δικαίου, ελλείψεως νόμιμης βάσης, παραμόρφωσης εγγράφου και διδαγμάτων κοινής πείρας κρίθηκαν αβάσιμοι ή απαράδεκτοι, ως πλήττοντες την ανέλεγκτη εκτίμηση αποδείξεων.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αναίρεση απορρίφθηκε διότι οι αιτιολογίες του Εφετείου ήταν πλήρεις, σαφείς και μη αντιφατικές ως προς την άτυπη παράδοση της νομής (1961/1963), την κάλυψη εξόδων μετανάστευσης (~30.000 δρχ.) και την αποκλειστική νομή για διάστημα μεγαλύτερο της εικοσαετίας, που θεμελιώνει κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία σε ποσοστό 2/3 εξ αδιαιρέτου. Οι προβαλλόμενοι λόγοι του άρθρου 559 ΚΠολΔ κρίθηκαν: α) αβάσιμοι ως προς ευθεία παράβαση ουσιαστικού δικαίου και έλλειψη νόμιμης βάσης, επειδή οι πραγματικές παραδοχές επαρκούν για την εφαρμογή των άρθρων 1871, 1710, 980, 983, 1113 και 1045 ΑΚ, β) απαράδεκτοι όπου πλήττουν την ανέλεγκτη εκτίμηση αποδείξεων (άρθρο 561 παρ. 1 ΚΠολΔ), γ) ανυπόστατοι ως προς παραμόρφωση εγγράφου, αφού η υπεύθυνη δήλωση 6-8-1996 συνεκτιμήθηκε χωρίς διαγνωστικό σφάλμα, και δ) μη ιδρύοντες λόγο από διδαγμάτα κοινής πείρας, διότι δεν αφορούσαν ερμηνεία κανόνων δικαίου ή υπαγωγή.

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 22-2-2012 αίτηση του Ε. Τ. του Ι. κατά του Θ. Τ. του Ι., για αναίρεση της υπ' αριθμ. 40/2009 αποφάσεως του Εφετείου Δυτικής Μακεδονίας. Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσίβλητου, την οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) Ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν ο συγκληρονόμος που κατέχει αποκλειστικά κληρονομιαία ακίνητα αποκτά κυριότητα με έκτακτη χρησικτησία κατά των λοιπών συγκληρονόμων όταν του έχει παραδοθεί άτυπα η νομή, χωρίς να απαιτείται ειδική γνωστοποίηση αντιποίησης της νομής.

Αριθμός

1378/2014

Έτος

2014

Δείτε την πλήρη απόφαση→

2234/2014

2014Άρειος ΠάγοςΔικονομικό ΔίκαιοΑστικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 96.1%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Αγροτεμάχιο σε επικοισθείσα περιοχή, εμβαδού 2.310 τ.μ., συνορεύον με αγροτεμάχια 67, 65, 56 και 72α, παραχωρηθέν ως αγροτικός κλήρος σε προγενέστερο δικαιοπάροχο. Έλαβε χώρα άτυπη παραχώρηση περί το 1955 προς άλλον δικαιοπάροχο, ο οποίος συνένωσε το επίδικο με συνεχόμενο αγρό δημιουργώντας ενιαίο αγρό ~18 στρεμμάτων. Ασκήθηκαν πράξεις νομής: οριοθέτηση, επίβλεψη, καλλιέργεια κηπευτικών, άντληση νερού από πηγάδι, διάθεση προϊόντων. Με δημόσια διαθήκη (1969) ορίστηκαν κληρονόμοι, οι οποίοι αποδέχθηκαν την κληρονομία (14-9-1984) και συνέχισαν τη νομή έως το 1994. Αντίθετος δικαιοπάροχος προέβαλε τίτλο από πράξη αποδοχής κληρονομιάς (31-12-1987) και γονική παροχή την ίδια ημερομηνία, πλην υπήρχαν και άλλοι κληρονόμοι. Δεν αποδείχθηκαν πράξεις νομής από την πλευρά αυτή.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 1045 ΑΚ προβλέπει ότι για κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία απαιτείται νομή με διάνοια κυρίου επί εικοσαετία. Το άρθρο 1051 ΑΚ επιτρέπει προσμέτρηση του χρόνου νομής του δικαιοπαρόχου, εφόσον υφίσταται νόμιμη διαδοχή. Κατά το άρθρο 974 ΑΚ νομέας είναι όποιος ασκεί φυσική εξουσία με διάνοια κυρίου. Ειδικά για αγροτικούς κλήρους, πριν τον ΑΝ 431/1968 δεν αναγνωριζόταν νομή τρίτου, ενώ το άρθρο 208 Αγροτικού Κώδικα απαγόρευε τυπική μεταβίβαση. Το δικαστήριο δέχθηκε ότι το επίδικο αγροτεμάχιο εμβαδού 2.310 τ.μ. αποτέλεσε μέρος ενιαίου αγρού περίπου 18 στρ. Μετά από άτυπη παραχώρηση (1955) και από το 1968 ασκήθηκαν συνεχείς πράξεις νομής (οριοθέτηση, επίβλεψη, καλλιέργεια, άντληση από πηγάδι) από δικαιοπαρόχο και διαδόχους. Υπήρξε δημόσια διαθήκη (1969) και αποδοχή κληρονομίας (1984), ενώ η νομή συνεχίστηκε έως το 1994. Ο αντίδικος δεν απέδειξε πράξεις νομής. Εφαρμόζοντας τα άρθρα 1045, 1051 και 974 ΑΚ και λαμβάνοντας υπόψη τον περιορισμό προ του ΑΝ 431/1968, το δικαστήριο προσμέτρησε τον χρόνο νομής από το 1968, διαπίστωσε συνεχή νομή άνω της 20ετίας από διαδόχους και έκρινε κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία, ενώ οι αντίθετοι ισχυρισμοί περί παραγώγου τίτλου δεν θεμελιώθηκαν.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Απορρίφθηκε ο λόγος του αρ. 19 διότι η εφετειακή απόφαση περιέχει πλήρεις, σαφείς και μη αντιφατικές αιτιολογίες για πράξεις νομής και συνδρομή των όρων της έκτακτης χρησικτησίας (χρόνος 1968–1995, εμβαδόν 2.310 τ.μ., ενιαίος αγρός ~18 στρ.). Ο λόγος του αρ. 8 κρίθηκε αβάσιμος: οι ουσιώδεις ισχυρισμοί (μίσθωση 1962–1979, προσδιορισμός έτους 1955/1956) εξετάστηκαν, ο πρώτος αποδείχθηκε ανυπόστατος και ο δεύτερος δεν συνιστά «πράγμα». Ο λόγος του αρ. 20 απορρίφθηκε ως αόριστος επειδή δεν παρατέθηκε το αληθινό περιεχόμενο της διαθήκης (1969) προς σύγκριση. Τέλος, ο λόγος του αρ. 11α απορρίφθηκε, διότι οι αποφάσεις ασφαλιστικών μέτρων και η κατάθεση ελήφθησαν παραδεκτώς ως τεκμήρια κατά το άρθρο 339 ΚΠολΔ.

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 6.11.2013 αίτηση των Α. Κ. κλπ για αναίρεση της 5579/2010 απόφασης του Εφετείου Αθηνών. Καταδικάζει τις αναιρεσείουσες στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσιβλήτων, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) Ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν είναι δυνατή η κτήση κυριότητας επί αγροτικού κλήρου με έκτακτη χρησικτησία όταν υφίστανται συνεχείς πράξεις νομής με διάνοια κυρίου επί εικοσαετία, με προσμέτρηση της νομής δικαιοπαρόχου, και αν ο χρόνος πριν από τον ΑΝ 431/1968 δεν προσμετράται λόγω μη αναγνώρισης νομής τρίτου.

Αναφορές σε Νόμους

Αριθμός

2234/2014

Έτος

2014

Δείτε την πλήρη απόφαση→

1494/2013

2013Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 96.0%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Δικαιοπάροχος απέκτησε δύο όμορα αγροτεμάχια στη θέση «Αμάρι» (ένα με δωρεά το 1935 και ένα με αγορά το 1965), έκαστο περίπου 1,5 παλαιό στρέμμα, χωρίς τοπογραφικά διαγράμματα, τα οποία συνένωσε και καλλιεργούσε ως ενιαίο. Το 1985 συμφωνήθηκε ανταλλαγή εδαφικών τμημάτων με όμορο, συντάχθηκε ιδιωτικό συμφωνητικό και έγινε ισοπέδωση ορίων, χωρίς να ολοκληρωθεί ανταλλαγή. Μετά το 1985 έγινε φυσική διαίρεση: η νομή του βορείου τμήματος παραδόθηκε σε κληρονόχο, του νοτίου σε αδελφό/αδελφή. Ο κληρονόχος από τα τέλη του 1985 νέμεται το βόρειο τμήμα με καλλιέργεια δημητριακών και εκμισθώσεις. Στο Εθνικό Κτηματολόγιο καταγράφηκε όμορο ακίνητο με ΚΑΕΚ ..., έκταση 931 τ.μ., περικλειόμενο από τα τμήματα των δύο ακινήτων· το ακίνητο του νομέα αποτυπώθηκε 1505 τ.μ. (από 1765,40 τ.μ.). Το επίδικο τμήμα είναι 260,60 τ.μ. και δεν αποδείχθηκαν εμφανείς πράξεις νομής επ’ αυτού. Μέχρι 14-7-2005 δεν συμπληρώθηκαν 20 έτη νομής για το επίδικο.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 1045 ΑΚ, σε συνδυασμό με τα άρθρα 974, 976 και 1051 ΑΚ, απαιτεί για έκτακτη χρησικτησία συνεχή 20ετή νομή με εμφανείς υλικές πράξεις που προσιδιάζουν στη φύση του ακινήτου, ενώ επιτρέπει τον συνυπολογισμό του χρόνου νομής του δικαιοπαρόχου μόνο επί διαδοχής στη νομή. Κατά τα άρθρα 559 αριθ. 1, 19 ΚΠολΔ ο Άρειος Πάγος ελέγχει ευθεία παράβαση ουσιαστικού δικαίου και νόμιμη βάση, ενώ η εκτίμηση αποδείξεων είναι ανέλεγκτη (άρθρο 561 § 1 ΚΠολΔ). Το άρθρο 438 ΚΠολΔ και το άρθρο 86 Ν. 3463/2006 ορίζουν την αποδεικτική δύναμη δημοσίων εγγράφων και την αρμοδιότητα Δημάρχου. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι ο δικαιοπάροχος συνέστησε ενιαίο ακίνητο από δύο τμήματα (1,5 παλαιό στρέμμα έκαστο) και το 1985 διαιρέθηκε: το βόρειο τμήμα παραδόθηκε στον νομέα, το νότιο σε συγγενή. Ο νομέας από τέλη 1985 καλλιεργούσε και εκμίσθωνε, αλλά δεν αποδείχθηκαν πράξεις νομής ειδικά επί του επιδίκου τμήματος 260,60 τ.μ. Το όμορο ακίνητο καταγράφηκε με ΚΑΕΚ ..., έκταση 931 τ.μ.· το ακίνητο του νομέα 1505 τ.μ. (προηγουμένως 1765,40 τ.μ.). Μέχρι 14-7-2005 δεν συμπληρώθηκαν 20 έτη νομής. Εφαρμόζοντας τα άρθρα 974, 976, 1045, 1051 ΑΚ, έκρινε ότι δεν συνέτρεξαν οι προϋποθέσεις έκτακτης χρησικτησίας: δεν υπήρξε 20ετία ούτε επαρκείς υλικές πράξεις νομής στο επίδικο. Ο συνυπολογισμός χρόνου νομής δικαιοπαρόχου δεν χωρεί, αφού το επίδικο δεν ανήκε στη νομή του. Το πιστοποιητικό Δημάρχου δεν έχει πλήρη αποδεικτική δύναμη και εκτιμήθηκε ως τεκμήριο που συντάχθηκε για χρήση στη διαφορά. Οι πρόσθετοι αναιρετικοί λόγοι αφορούν ανέλεγκτη εκτίμηση αποδείξεων.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αναίρεση απορρίφθηκε διότι, βάσει ανελέγκτως δεκτών πραγματικών περιστατικών, δεν πληρούνται οι ουσιαστικές προϋποθέσεις της έκτακτης χρησικτησίας: αφενός δεν αποδείχθηκαν εμφανείς υλικές πράξεις νομής στο επίδικο τμήμα 260,60 τ.μ., αφετέρου δεν συμπληρώθηκε 20ετής χρόνος νομής από τα τέλη του 1985 έως 14-7-2005. Ο συνυπολογισμός χρόνου νομής δικαιοπαρόχου αποκλείστηκε, αφού το επίδικο δεν περιλαμβανόταν στη νομή του. Οι αιτιάσεις περί εσφαλμένης αποτύπωσης και ορίων στο Κτηματολόγιο και περί παραμόρφωσης εγγράφων συνιστούν παράπονα για εκτίμηση αποδείξεων, μη ελεγκτέα αναιρετικά. Το πιστοποιητικό Δημάρχου περί ιδιοκτησίας δεν έχει αποδεικτική δύναμη δημοσίου εγγράφου και κρίθηκε ότι εκδόθηκε για χρήση ως αποδεικτικό μέσο, άρα δεν μπορούσε να θεμελιώσει την αξίωση. Συνεπώς δεν υφίσταται ευθεία παράβαση ουσιαστικού δικαίου ούτε έλλειψη νόμιμης βάσης.

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 19.12.2011 αίτηση του Α. Κ. του Α. για αναίρεση της υπ' αριθμ. 1778/2011 αποφάσεως του Εφετείου Θεσσαλονίκης.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν για την κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία απαιτείται 20ετής νομή με εμφανείς υλικές πράξεις και αν είναι δυνατός ο συνυπολογισμός του χρόνου νομής του δικαιοπαρόχου, καθώς και αν πιστοποιητικό Δημάρχου περί ιδιοκτησίας έχει πλήρη αποδεικτική δύναμη ή μόνο αξία δικαστικού τεκμηρίου.

Αριθμός

1494/2013

Έτος

2013

Δείτε την πλήρη απόφαση→

1458/2011

2011Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 96.0%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Η δικαιούχος κατείχε αγροτεμάχιο περίπου 33 στρεμμάτων στη θέση «…», με επίδικο βραχώδες τμήμα περίπου 2 στρέμματα, συνορεύον με δρόμο και λοιπές ιδιοκτησίες. Το ακίνητο περιήλθε στον δικαιοπάροχο πατέρα το 1966 από κληρονομιά και μεταβιβάστηκε στη δικαιούχο με γονική παροχή το 1987. Από το 1973 ανεγέρθηκαν πρόχειρα κτίσματα (στάβλοι από τσιμεντόλιθους και λαμαρίνες, δεξαμενή) για μικρό χοιροτροφείο, που λειτούργησε έως το 1977, και στη συνέχεια επετράπη άνευ ανταλλάγματος χρήση για εκτροφή ζώων από τρίτο. Ο κάτοχος άρχισε να χρησιμοποιεί το επίδικο περί το 1994-1995 λόγω βοήθειας προς συγγενή και συνέχισε μετά το 1996, χωρίς αντίδραση μέχρι το 2001, οπότε δηλώθηκε από αυτόν στο Εθνικό Κτηματολόγιο ως δικό του με επίκληση ιδιόγραφης διαθήκης 25-8-1971. Δεν αποδείχθηκαν πράξεις νομής από μητέρα ή άλλον δικαιοπάροχο του κατόχου πριν το 1995.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 1045 ΑΚ προβλέπει κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία μετά από συνεχή εικοσαετή νομή με διάνοια κυρίου, ενώ το άρθρο 1041 ΑΚ απαιτεί για τακτική χρησικτησία νομή με διάνοια κυρίου, καλή πίστη, νόμιμο τίτλο και δεκαετία. Το άρθρο 1051 ΑΚ επιτρέπει συνυπολογισμό της νομής δικαιοπαρόχου. Κατά το άρθρο 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ, έλλειψη νόμιμης βάσης υπάρχει όταν οι αιτιολογίες είναι ανεπαρκείς ή αντιφατικές, και κατά το άρθρο 559 αριθ. 20 ΚΠολΔ η παραμόρφωση εγγράφου υφίσταται μόνο αν η κρίση στηρίχθηκε αποκλειστικά ή κυρίως σε παραμορφωμένο έγγραφο. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι ο δικαιοπάροχος πατέρας νέμεται από 1966 έως 1987 και η δικαιούχος από 1987 έως 2003 με διάνοια κυρίου, καλή πίστη και τίτλο γονικής παροχής, ασκώντας πράξεις νομής (επίβλεψη, τοπογράφηση, λειτουργία πρόχειρων στάβλων). Αντίθετα, ο κάτοχος δεν απέδειξε πράξεις νομής πριν το 1995, ούτε νομή της μητέρας ή άλλου δικαιοπαρόχου του. Η τοποθεσία του επιδίκου προέκυψε από συνεκτίμηση τίτλων (πωλητήριο 1924, γονική παροχή, διαθήκη, αποδοχή). Εφαρμόζοντας τα άρθρα 1041, 1045 και 1051 ΑΚ, κρίθηκε ότι συμπληρώθηκε τακτική και έκτακτη χρησικτησία υπέρ της δικαιούχου, ενώ δεν συμπληρώθηκε εικοσαετία υπέρ του κατόχου. Εφαρμόζοντας τα άρθρα 559 αριθ. 19 και 20 ΚΠολΔ, διαπιστώθηκε ότι οι αιτιολογίες του Εφετείου ήταν πλήρεις και μη αντιφατικές και η κρίση δεν στηρίχθηκε αποκλειστικά στο πωλητήριο του 1924, αποκλείοντας τους προβαλλόμενους λόγους αναίρεσης.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Το Εφετείο διέλαβε πλήρεις, σαφείς και μη αντιφατικές αιτιολογίες περί κτήσης κυριότητας της δικαιούχου τόσο παραγώγως (γονική παροχή 23-11-1987) όσο και πρωτοτύπως, με συνδυασμό: νομή του δικαιοπαρόχου από 1966 έως 1987 και νομή της ίδιας από 1987 έως 2003, με συγκεκριμένες πράξεις (επίβλεψη, τοπογράφηση, χρήση στάβλων). Δεν αποδείχθηκαν πράξεις νομής από τον αντίδικο ή τη μητέρα του πριν το 1995, ούτε συμπληρώθηκε εικοσαετία μέχρι την επίδικη χρονική αφετηρία, αποκλείοντας χρησικτησία υπέρ του. Ο λόγος από 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ απορρίφθηκε διότι η απόφαση είχε νόμιμη βάση, και ο λόγος από 559 αριθ. 20 ΚΠολΔ απορρίφθηκε ως αβάσιμος, αφού η κρίση για την τοποθεσία και το δικαίωμα δεν σχηματίστηκε αποκλειστικά ή κυρίως από το πωλητήριο του 1924 αλλά από συνεκτίμηση όλων των τίτλων και αποδεικτικών μέσων.

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 27.11.2008 αίτηση του Π. Π. για αναίρεση της 116/2008 απόφασης του Εφετείου Κρήτης. Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης, τα οποία καθορίζει σε δύο χιλιάδες εφτακόσια (2.700) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν η κτήση κυριότητας ακινήτου με τακτική ή έκτακτη χρησικτησία απαιτεί συνεχή νομή με διάνοια κυρίου, καλή πίστη και τίτλο, με δυνατότητα συνυπολογισμού της νομής των δικαιοπαρόχων, και αν η έλλειψη ειδικών, σαφών και μη αντιφατικών αιτιολογιών θεμελιώνει λόγο αναίρεσης από το άρθρο 559 αριθ. 19 ή 20 ΚΠολΔ.

Αναφορές σε Νόμους

Αριθμός

1458/2011

Έτος

2011

Δείτε την πλήρη απόφαση→

769/2015

2015Άρειος ΠάγοςΔικονομικό ΔίκαιοΑστικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 95.9%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Η πρώτη κτηματολογική εγγραφή για ακίνητο ανέφερε «άγνωστος ιδιοκτήτης». Το ακίνητο συνολικής έκτασης 19.242,68 τ.μ. συνορεύει βόρεια με θάλασσα και ιδιοκτησία, νότια με ιδιοκτησία, ανατολικά με ιδιοκτησίες και δυτικά με ρέμα. Διοικητικός έλεγχος κατέταξε 14.911,28 τ.μ. ως γεωργικά (με καλλιέργεια σιταριού/κριθαριού έως το 1955 και ύπαρξη πεζουλών) και 4.331,4 τ.μ. ως δασικά. Τμήμα 6.917,74 τ.μ. κατεχόταν διαδοχικά με άτυπες δωρεές εντός οικογένειας και από το 1935 τελούσε σε νομή από τον δικαιοπάροχο των αντιδίκων, ο οποίος από το 1955 έως το 2005 το εκμίσθωνε για βοσκή σε τρίτους, με αποδείξεις είσπραξης μισθωμάτων σε έτη 1970-1978. Το υπόλοιπο 12.324,94 τ.μ. νεμόταν και ανήκε σε συγκυρίους με τίτλους και χρησικτησία από το 1955 και εντεύθεν.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 759 § 3 ΚΠολΔ καθιερώνει το ανακριτικό σύστημα στην εκούσια δικαιοδοσία, επιτρέποντας αυτεπάγγελτη συλλογή αποδεικτικών μέσων. Παράλληλα, το άρθρο 1045 ΑΚ απαιτεί συνεχή και αδιάλειπτη νομή επί εικοσαετία για κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία, με βάση τις διατάξεις περί νομής (άρθρα 974, 976, 981 ΑΚ). Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι τμήμα 6.917,74 τ.μ. νεμόταν συνεχώς από τον δικαιοπάροχο μέσω άτυπων δωρεών και πράξεων νομής, ιδίως εκμισθώσεων για βοσκή από το 1955 έως το 2005, με συγκεκριμένες αποδείξεις μισθωμάτων (π.χ. 20.8.1970, 10.9.1971, 1.9.1972, 20.10.1973, 10.9.1974, 5.11.1975, 10.9.1976, 30.11.1977, 15.5.1978). Η έκταση των 14.911,28 τ.μ. ήταν γεωργική και 4.331,4 τ.μ. δασική, με καλλιέργεια έως το 1955 και σαφή οριοθέτηση. Εφαρμόζοντας τα άρθρα 974, 976, 981 και 1045 ΑΚ, έκρινε ότι οι πράξεις νομής συνιστούν αδιάλειπτη νομή πλέον της εικοσαετίας, θεμελιώνοντας έκτακτη χρησικτησία για τα 6.917,74 τ.μ., ενώ το υπόλοιπο 12.324,94 τ.μ. ανήκει σε συγκυρίους με τίτλους και χρησικτησία. Το ανακριτικό σύστημα επέτρεψε ευρύ αποδεικτικό έλεγχο, μη ιδρύοντας λόγους αναιρέσεως από το άρθρο 559 αριθ. 8 και 11 ΚΠολΔ.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αναίρεση απορρίφθηκε διότι στην εκούσια δικαιοδοσία ισχύει το ανακριτικό σύστημα (άρθρο 759 § 3 ΚΠολΔ), οπότε οι αιτιάσεις του άρθρου 559 αριθ. 8 και 11 ΚΠολΔ είναι απαράδεκτες. Ο λόγος του άρθρου 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ ήταν απαράδεκτος, καθώς προσέβαλε την ανέλεγκτη εκτίμηση αποδείξεων (άρθρο 561 § 1 ΚΠολΔ). Η αιτίαση περί αντιφατικών αιτιολογιών απορρίφθηκε, γιατί το Εφετείο εφάρμοσε ορθά τα άρθρα 974, 976, 981 και 1045 ΑΚ και διέλαβε σαφές πόρισμα: αποκλειστική κυριότητα στο τμήμα 6.917,74 τ.μ. μέσω έκτακτης χρησικτησίας με πράξεις νομής (εκμίσθωση από το 1955). Ο ισχυρισμός περί αναστολής (άρθρο 249 ΚΠολΔ) δεν συνιστά «πράγμα» κατά το άρθρο 559 αριθ. 8 ΚΠολΔ και δεν θεμελιώνει λόγο του αριθ. 14, ενώ η επίκληση καταχρηστικότητας (άρθρο 281 ΑΚ) ήταν μη νόμιμη, διότι αμφισβητούσε προϋπόθεση του δικαιώματος. Κατόπιν αυτών, η αναίρεση απορρίφθηκε και επιβλήθηκαν δικαστικά έξοδα.

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 18-7-2014 αίτηση των Ι. Λ. κ.λπ. για αναίρεση της 370/2011 αποφάσεως του Εφετείου Κρήτης. Καταδικάζει τους αναιρεσείοντες στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσιβλήτων, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ. Και Διατάσσει να εισαχθεί το παράβολο στο δημόσιο ταμείο.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν η κτήση κυριότητας επί τμήματος ακινήτου μπορεί να θεμελιωθεί με έκτακτη χρησικτησία βάσει συνεχών και εμφανών πράξεων νομής (όπως εκμίσθωση για βόσκηση) και αν η κτήση αυτή επαρκεί για τη διόρθωση της πρώτης κτηματολογικής εγγραφής που αναγράφει «άγνωστος ιδιοκτήτης».

Αριθμός

769/2015

Έτος

2015

Δείτε την πλήρη απόφαση→

1136/2011

2011Άρειος ΠάγοςΔικονομικό ΔίκαιοΑστικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 95.8%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Ιδιοκτήτης απέκτησε τρία όμορα αγροτεμάχια: το πρώτο με τίτλο του 1963 (αναφερόμενο ως 4.800 τ.μ., με πραγματική μέτρηση 5.250,39 τ.μ., πλευρές 5-8: 28 μ., 8-4: 30,50 μ., 4-3: 6,78 μ., 3-24-2: 94,91 μ., 2-1: 62,20 μ., 1-23: 12,06 μ., 23-5: 87,77 μ.), το δεύτερο το 1974 (τίτλος 1 στρ., μέτρηση 2.467,56 τ.μ.), το τρίτο το 1982 (1.600 τ.μ.). Το 1998 μεταβιβάστηκε η ψιλή κυριότητα στα τέκνα, με παρακράτηση επικαρπίας. Από το 1963 ο νομέας καλλιεργούσε συνεχώς με σιτηρά χωρίς ενόχληση. Υπήρχε πρόχειρη οριοθέτηση με αυλάκι και πέτρες. Γείτονες στις 15-10-1993 κατέστρεψαν την οριοθέτηση και περίφραξαν με σιδηροπασσάλους και δικτυωτό, ενσωματώνοντας λωρίδα συνολικά 967,98 τ.μ. Το επίδικο είναι τμήμα 550,57 τ.μ. εντός του βόρειου τμήματος του αγροτεμαχίου του 1963, οριζόμενο από σημεία 23-24-2-1-23.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 1045 ΑΚ προβλέπει κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία όταν υπάρχει νομή με διάνοια κυρίου για εικοσαετία. Τα άρθρα 1033 ΑΚ (μεταβίβαση κυριότητας με μεταγραφή) και 1094 ΑΚ (διεκδικητική αγωγή) συμπληρώνουν το πλαίσιο. Παράλληλα, το άρθρο 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ απαιτεί επαρκείς και σαφείς αιτιολογίες στο αιτιολογικό. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι ο νομέας νέμεται από το 1963 το ακίνητο, το καλλιεργεί συνεχώς με σιτηρά και το σύνολο των εμβαδών, βάσει πραγματογνωμοσύνης, είναι 5.250,39 τ.μ. (πρώτο), 2.467,56 τ.μ. (δεύτερο) και 1.600 τ.μ. (τρίτο). Η λωρίδα των 550,57 τ.μ. εντοπίζεται με στοιχεία 23-24-2-1-23 και περιλαμβάνεται στο ακίνητο του 1963, παρά την ατελή περιγραφή του τίτλου. Εφαρμόζοντας το άρθρο 1045 ΑΚ, το δικαστήριο έκρινε ότι η εικοσαετής νομή καλύπτει και την επίδικη λωρίδα, ακόμη και αν ο τίτλος είχε αόριστα όρια. Τα επιχειρήματα περί διαφορετικών εμβαδών και οριοθέτησης κρίθηκαν ως ζήτημα εκτίμησης αποδείξεων και δεν ανέτρεψαν το σαφές πόρισμα της πραγματογνωμοσύνης.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Ο λόγος από το άρθρο 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ απορρίφθηκε διότι η εφετειακή απόφαση διέλαβε πλήρεις και σαφείς αιτιολογίες και εφάρμοσε ορθά τα άρθρα 1033, 1045 και 1094 ΑΚ για την κυριότητα επί λωρίδας 550,57 τ.μ. μέσω πολυετούς νομής. Ο λόγος από το άρθρο 559 αριθ. 8 ΚΠολΔ απορρίφθηκε ως αβάσιμος, αφού η αγωγή περιείχε τα πραγματικά περιστατικά έκτακτης χρησικτησίας (νομή από το 1963 έως 29-6-1999, άνω της εικοσαετίας). Ο λόγος από το άρθρο 559 αριθ. 11 ΚΠολΔ κρίθηκε απαράδεκτος βάσει του άρθρου 562 § 2 ΚΠολΔ, επειδή ο ισχυρισμός περί ομολογίας δεν προτάθηκε νόμιμα με ειδικό λόγο έφεσης στο Εφετείο.

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 20-7-2009 αίτηση των Α. Κ. κ.λπ. για αναίρεση της 386/2009 απόφασης του Εφετείου Θεσσαλονίκης. Καταδικάζει τους αναιρεσείοντες στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσιβλήτων, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν η συνεχής και αδιατάρακτη νομική και πραγματική εξουσίαση (νομὴ με διάνοια κυρίου) επί εδαφικής λωρίδας για χρονικό διάστημα άνω της εικοσαετίας αρκεί για κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία, ακόμη και όταν ο τίτλος κτήσης περιγράφει μικρότερη έκταση ή αόριστα όρια.

Αναφορές σε Νόμους

Αριθμός

1136/2011

Έτος

2011

Δείτε την πλήρη απόφαση→

775/2012

2012Άρειος ΠάγοςΔικονομικό ΔίκαιοΑστικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 95.8%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Ακίνητο (αγροτεμάχιο) στον Δήμο Αγίου Στεφάνου Αττικής, συνολικού εμβαδού περίπου 10.800 τ.μ., αποτελούμενο από κληροτεμάχια υπ’ αρ. 829 (2.750 τ.μ.), 498 (5.313 τ.μ.), 832 (3.010 τ.μ.) και 833 (3.000 τ.μ.). Τα κληροτεμάχια παραχωρήθηκαν αρχικά σε ιδιώτες και εκποιήθηκαν με συμβόλαια 1963-1964 κατόπιν άρσης απαγορεύσεων του Αγροτικού Κώδικα. Το 1984 έγινε αποδοχή κληρονομίας του δικαιοπαρόχου, και στις 10-04-1985 συνήφθη συμβόλαιο μεταβίβασης προς το Δημόσιο για συμψηφισμό φόρου κληρονομίας, με μεταγραφή στις 20-05-1985. Ο κάτοχος ισχυρίστηκε πολυετή καλλιέργεια περίπου 11 στρεμμάτων, χωρίς ακριβή προσδιορισμό έναρξης και ορίων ώστε να ταυτίζονται με το επίδικο. Το 1989 αποφασίστηκε αναγκαστική απαλλοτρίωση τμήματος για διάνοιξη οδού (ΦΕΚ 389Δ/14-06-1989), χωρίς επίκληση ή διεκδίκηση αποζημίωσης από τον κάτοχο. Το 2003 πραγματοποιήθηκαν κατασκευές: διάδρομος σκυροδέματος πλάτους ~1 μ. με μήκη 70 μ. (δυτικά), 13 μ. (βόρεια), 14 μ. (νότια), και λωρίδα ~20 μ. x 30 μ. (εμβαδόν 600 τ.μ.).

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 1045 ΑΚ προβλέπει κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία με συνεχή νομή επί εικοσαετία, ενώ το άρθρο 974 ΑΚ απαιτεί διάνοια κυρίου για τη νομή και το άρθρο 976 ΑΚ επιτρέπει κτήση νομής με παράδοση. Επιπλέον, το άρθρο 2 παρ.1 α.ν. 1539/1938 θεωρεί το Δημόσιο νομέα ακινήτου που απέκτησε κατά κυριότητα, έστω και χωρίς πράξεις νομής. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι το επίδικο αποτελείται από κληροτεμάχια 829 (2.750 τ.μ.), 498 (5.313 τ.μ.), 832 (3.010 τ.μ.) και 833 (3.000 τ.μ.), συνολικά ~10.800 τ.μ. Οι αρχικοί τίτλοι εκδόθηκαν 1950-1969 και εκποιήθηκαν 1963-1964. Το Δημόσιο απέκτησε με συμβόλαιο 10-04-1985, μεταγραφή 20-05-1985. Οι μαρτυρίες για καλλιέργεια ~11 στρεμμάτων ήταν αόριστες ως προς χρόνο έναρξης και όρια. Αναφέρθηκε απόφαση απαλλοτρίωσης (ΦΕΚ 389Δ/14-06-1989) χωρίς επίκληση αποζημίωσης. Εφαρμόζοντας τα ανωτέρω, έκρινε ότι δεν αποδείχθηκε συνεχής εικοσαετής νομή με διάνοια κυρίου μετά την άρση των απαγορεύσεων μέχρι το 1985, ούτε προσδιορίστηκε επακριβώς ο χρόνος έναρξης και ταύτιση της έκτασης. Συνεπώς, δεν θεμελιώθηκε έκτακτη χρησικτησία, ενώ το Δημόσιο απέκτησε κυριότητα και θεωρείται νομέας. Οι αναιρετικοί λόγοι περί εσφαλμένης εφαρμογής ουσιαστικού δικαίου και παραμόρφωσης εγγράφου απορρίφθηκαν.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Οι πρόσθετοι λόγοι ήταν εκπρόθεσμοι, διότι κατατέθηκαν στις 21-12-2011 ενώ η αρχική δικάσιμος είχε οριστεί για 09-03-2011 (άρθρο 569 παρ.2 ΚΠολΔ), και η προθεσμία υπολογίζεται από την αρχική δικάσιμο. Κατά την ουσία, δεν αποδείχθηκε εικοσαετής νομή με διάνοια κυρίου ούτε ορισμένος χρόνος έναρξης της νομής στα επίδικα κληροτεμάχια· οι μαρτυρικές βεβαιώσεις ήταν αόριστες και δεν ταύτιζαν την καλλιεργούμενη έκταση με το επίδικο, ενώ δεν υπήρξε επίκληση αποζημίωσης από την αναφερόμενη απαλλοτρίωση. Αντιθέτως, το Δημόσιο απέκτησε κυριότητα με συμβόλαιο (10-04-1985) και μεταγραφή (20-05-1985) και θεωρείται νομέας κατά το άρθρο 2 παρ.1 α.ν. 1539/1938. Επομένως, οι λόγοι αναίρεσης από τα άρθρα 559 αριθ. 1, 8, 19 και 20 ΚΠολΔ κρίθηκαν αβάσιμοι ή απαράδεκτοι, και η αναίρεση απορρίφθηκε.

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 22.7.2010 αίτηση της Δ. χήρας Α. Β. για αναίρεση της 6984/2009 απόφασης του Εφετείου Αθηνών, καθώς και τους από 20.12.2011 πρόσθετους λόγους. Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσιβλήτων, τα οποία ορίζει για το πρώτο μεν αναιρεσίβλητο Ελληνικό Δημόσιο σε τριακόσια (300) ευρώ και για τη δεύτερη αναιρεσίβλητη σε χίλια οκτακόσια (1.800) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν η συνεχής άσκηση νομής επί εικοσαετία, με διάνοια κυρίου και με εμφανείς πράξεις που προσιδιάζουν στη φύση του ακινήτου, μετά την άρση των απαγορεύσεων του Αγροτικού Κώδικα, αρκεί για κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία και απαιτείται συγκεκριμένος προσδιορισμός του χρόνου έναρξης της νομής.

Αριθμός

775/2012

Έτος

2012

Δείτε την πλήρη απόφαση→

1258/2013

2013Άρειος ΠάγοςΔικονομικό ΔίκαιοΑστικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 95.8%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Κληρονομούμενος κατείχε και νέμεται αγροκτήματα, κάποια αποκτηθέντα με παραχωρητήρια (275.112/28-5-1963 και 314.597/20-8-1964, μεταγραφές 1-10-1963 και 24-2-1965) και τα λοιπά με έκτακτη χρησικτησία μετά από άτυπη διανομή αγροκτήματος 1.741 στρεμμάτων το 1966. Άσκησε πράξεις νομής επί >20 έτη: καλλιέργεια, συλλογή καρπών, εκμίσθωση, εισπράξεις μισθωμάτων, βοσκή, επιδοτήσεις, οριοθέτηση, καθώς και χορήγηση υποθήκης (αίτηση 12-9-1985) στην Αγροτική Τράπεζα. Παρείχε πληρεξουσιότητα (3-5-1979) στον υιό για αγροτικά δάνεια (συμβάσεις 10-1-1983, 3-8-1983, 10-9-1985). Ειδικό ακίνητο στη θέση «...» έκτασης 120.300 τ.μ. είχε συγκυριότητα 575,6/600 (κληρονομούμενος) και 24,4/600 (υιός). Ο κληρονομούμενος απεβίωσε 30-11-1987· οι κληρονόμοι (τέκνα) αποδέχθηκαν με δηλώσεις (1988, 4-4-2003) και απέκτησαν ποσοστά 1/4 εξ αδιαιρέτου επί των επιδίκων. Ο υιός με συμβόλαια 4-12-2000 πώλησε/δωρήθηκε στην σύζυγο αγρούς (π.χ. 15.116 τ.μ., 9.716 τ.μ., 45.271 τ.μ., 15.500 τ.μ., 3.940 τ.μ., 29.286 τ.μ.) έναντι 27.002.000 δρχ. και με προσύμφωνο/οριστική δωρεά 1-2-2002 μεταβίβασε 1/4 εξ αδιαιρέτου σε άλλους αγρούς.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 1045 ΑΚ ορίζει ότι η κυριότητα σε ακίνητο αποκτάται με έκτακτη χρησικτησία μετά από εικοσαετή νομή· το άρθρο 974 ΑΚ απαιτεί φυσική εξουσία με διάνοια κυρίου, ενώ τα άρθρα 980 και 986 ΑΚ επιτρέπουν άσκηση νομής μέσω βοηθού. Τα άρθρα 1710, 1846, 1193 και 198 ΑΚ ρυθμίζουν την καθολική διαδοχή και τη μεταγραφή, και το άρθρο 1871 ΑΚ την αγωγή περί κλήρου. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι ο κληρονομούμενος νέμεται επί >20 έτη τους αγρούς, με καλλιέργεια, συλλογή καρπών, εκμίσθωση και εισπράξεις, χρησιμοποιώντας τον υιό ως βοηθό νομής. Τεκμηριώθηκε με πληρεξούσιο (3-5-1979), δανειακές συμβάσεις (1983, 1985), αίτηση υποθήκης (12-9-1985) και βεβαίωση επιδοτήσεων, καθώς και με παραχωρητήρια και μεταγραφές. Για συγκεκριμένο ακίνητο 120.300 τ.μ. υπήρχε συγκυριότητα 575,6/600 και 24,4/600. Εφαρμόζοντας τα ανωτέρω, έκρινε ότι η νομή με διάνοια κυρίου, και μέσω βοηθού, θεμελίωσε χρησικτησία υπέρ του κληρονομούμενου, ενώ οι κληρονόμοι απέκτησαν παραγώγως κυριότητα με αποδοχή και μεταγραφή. Η αγωγή περί κλήρου απαιτεί αντιποίηση του κληρονομικού δικαιώματος, η οποία δεν συνέτρεξε, ενώ η διεκδικητική αξίωση στηρίζεται στα κτητικά περιστατικά και ποσοστά.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Απορρίφθηκε ο λόγος περί κακής σύνθεσης (559 αρ. 2 ΚΠολΔ) διότι η διαφορετική σύνθεση κατά τη δημοσίευση είναι νόμιμη. Οι πρόσθετοι λόγοι που στρέφονταν κατά του μη εκκληθέντος κεφαλαίου καρπών της πρωτόδικης (ποσά 34.513,17 ευρώ) κρίθηκαν απαράδεκτοι, επειδή δεν κατατέθηκαν στη γραμματεία του εκδόντος Πρωτοδικείου (569 παρ. 1-2 ΚΠολΔ). Ως προς την ουσία, το Εφετείο ορθά ερμήνευσε και εφάρμοσε τα άρθρα 1045, 974, 980, 986 ΑΚ και τις κληρονομικές διατάξεις, δεχόμενο ότι ο δικαιοπάροχος των εναγουσών απέκτησε κυριότητα με έκτακτη χρησικτησία, ασκώντας νομή με διάνοια κυρίου και μέσω βοηθού, και ότι οι ενάγουσες απέκτησαν παραγώγως κυριότητα με αποδοχή και μεταγραφή. Δεν υπήρξε παράβαση των άρθρων 559 αρ. 1 και 19 ΚΠολΔ ούτε λήψη μη επιτρεπτών αποδεικτικών μέσων (559 αρ. 11) ή παραμόρφωση εγγράφων (559 αρ. 20). Η ένσταση καταχρηστικής άσκησης (281 ΑΚ) ήταν νομικά αβάσιμη, διότι δεν συντρέχει όταν ο αντίδικος αρνείται την ύπαρξη του δικαιώματος. Κατ’ αποτέλεσμα, η αίτηση αναιρέσεως και οι πρόσθετοι λόγοι απορρίφθηκαν, όπως και το αίτημα επαναφοράς (579 παρ. 2 ΚΠολΔ).

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 21-9-2009 αίτηση και τους από 12-10-2009 προσθέτους λόγους της Α. χας Σ. Ξ., το γένος Δ. Κ., για αναίρεση της υπ' αριθμό 315/2009 αποφάσεως του Εφετείου Λάρισας και της υπ' αριθμό 11/2007 αποφάσεως του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Λάρισας. Απορρίπτει την αίτηση περί επαναφοράς των πραγμάτων στην προτέρα κατάσταση. Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στη δικαστική δαπάνη των αναιρεσιβλήτων, την οποία ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια (2.700) Ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν η επί εικοσαετία άσκηση νομής επί αγροτικών ακινήτων με υλικές, εμφανείς πράξεις και μέσω βοηθού νομής θεμελιώνει κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία, και αν για τη θεμελίωση αγωγής περί κλήρου απαιτείται αντιποίηση του κληρονομικού δικαιώματος από τον κάτοχο.

Αναφορές σε Νόμους

Αριθμός

1258/2013

Έτος

2013

Δείτε την πλήρη απόφαση→

370/2015

2015Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 95.8%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Ακίνητο εμβαδού περίπου 4.500 τ.μ. σε αγροτική θέση, με όρια προς αγροτικό δρόμο και γειτονικές ιδιοκτησίες τρίτων. Από το 1957 ο δικαιοπάροχος των συγκυρίων κατείχε και νέμονταν τον χώρο ως βοσκότοπο, συνέλεγε καρπούς (χαρούπια) και εκμίσθωνε για βοσκή (1981-1985) με ετήσιο μίσθωμα 5.000 δραχμές. Το 1985 το ακίνητο παραχωρήθηκε άτυπα στα τέκνα του κατά 1/2 εξ αδιαιρέτου έκαστο, τα οποία περιέφραξαν τρεις πλευρές (συρματόπλεγμα, σιδερένιοι πάσσαλοι) και συνέχισαν πράξεις νομής. Συμβόλαια γειτονικών ακινήτων των ετών 1986, 1990 και 1991 αναφέρουν ως όριο το ακίνητο των κληρονόμων του δικαιοπαρόχου. Απόφαση επιτροπής (16/2006) χαρακτήρισε τον χώρο ως εγκαταλελειμμένο αγρό με δασική βλάστηση. Το 2006 ο αντίδικος αφαίρεσε τμήμα της περίφραξης και επιχείρησε καλλιέργεια, και το 2007 προχώρησε σε εκχέρσωση περίπου της μισής έκτασης.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 1045 ΑΚ ορίζει ότι η κυριότητα επί ακινήτου αποκτάται με έκτακτη χρησικτησία όταν ο νομέας νέμεται συνεχώς και αδιαλείπτως επί είκοσι έτη με διάνοια κυρίου, ασκώντας πράξεις που προσιδιάζουν στη φύση του πράγματος. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι ο δικαιοπάροχος κατείχε το ακίνητο από το 1957, ως βοσκότοπο, συλλέγοντας καρπούς και εκμισθώνοντας για βοσκή (1981-1985) με μίσθωμα 5.000 δραχμών. Από το 1985 οι συγκύριοι το περιέφραξαν με συρματόπλεγμα και σιδερένιους πασσάλους και συνέχισαν πράξεις νομής. Συμβόλαια γειτονικών ακινήτων (1986, 1990, 1991) μνημονεύουν ως όριο την ιδιοκτησία των κληρονόμων του δικαιοπαρόχου. Απόφαση 16/2006 επιτροπής ανέφερε εγκαταλελειμμένο αγρό με δασική βλάστηση, αποκλείοντας πρόσφατη συστηματική καλλιέργεια. Εφαρμόζοντας το άρθρο 1045 ΑΚ, η συνεχής νομή με διάνοια κυρίου από το 1957, με προσμέτρηση στο χρόνο των δικαιοπαρόχων, υπερέβη την εικοσαετία. Οι πράξεις ήταν προσιδιάζουσες στη φύση του ακινήτου. Η γνησιότητα του ιδιωτικού συμφωνητικού άτυπης διανομής δεν ήταν κρίσιμη, διότι η κυριότητα θεμελιώθηκε αυτοτελώς μέσω της έκτακτης χρησικτησίας.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε διότι: (1) Ο λόγος από το άρθρο 559 αρ. 11 ΚΠολΔ ήταν αβάσιμος και απαράδεκτος: το Εφετείο έλαβε υπόψη όλα τα έγγραφα, η πράξη αποδοχής κληρονομιάς δεν είχε αποφασιστική επιρροή και δεν προσδιορίστηκε ότι επικλήθηκε για ουσιώδη ισχυρισμό. (2) Ο λόγος από τα άρθρα 559 αρ. 14 και 559 αρ. 8 περ. β’ ΚΠολΔ ήταν αβάσιμος και απαράδεκτος: ο ισχυρισμός πλαστότητας έπρεπε να προβληθεί πρωτοδίκως λόγω παραγραφής του αδικήματος και, επιπλέον, η γνησιότητα του ιδιωτικού συμφωνητικού (9/3/1957) δεν επηρέαζε το διατακτικό, αφού η κυριότητα των αντιδίκων κρίθηκε ότι αποκτήθηκε με έκτακτη χρησικτησία από το 1957 έως το 2006, με συνεχή πράξεις νομής (εκμίσθωση 1981-1985 με 5.000 δρχ., περίφραξη).

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 5/7/2014 αίτηση της Μ. Π. για αναίρεση της 94/2014 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Ανατολικής Κρήτης. Διατάσσει την εισαγωγή του κατατεθέντος παραβόλου στο δημόσιο ταμείο. Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στη δικαστική δαπάνη των αναιρεσιβλήτων την οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2700) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν η κτήση κυριότητας επί ακινήτου με έκτακτη χρησικτησία θεμελιώνεται με συνεχή και αδιάλειπτη νομή με διάνοια κυρίου και πράξεις που προσιδιάζουν στη φύση του ακινήτου, με προσμέτρηση της νομής του δικαιοπαρόχου, ανεξαρτήτως της γνησιότητας ιδιωτικού συμφωνητικού άτυπης διανομής.

Αριθμός

370/2015

Έτος

2015

Δείτε την πλήρη απόφαση→

703/2015

2015Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 95.8%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Κληρούχος απέκτησε αγροτικό κλήρο στην εποικισμένη περιοχή με οριστική διανομή του 1932, κυρωθείσα με απόφαση 378/28-1-1937 (ΦΕΚ Β/317/29-7-1937), και τίτλο 23-12-1957. Το επίδικο αγροτεμάχιο εμβαδού 4.000 τ.μ. μεταβιβάστηκε άτυπα στον υιό πριν το 1944, ο οποίος το καλλιεργούσε συνεχώς (σιτηρά, κρεμμύδια). Από 23-5-1968 και έως 7-2-1992 ο υιός νέμεται αποκλειστικά με διάνοια κυρίου για διάστημα άνω των 20 ετών και άφησε ιδιόγραφη διαθήκη (2-2-1992) εγκαθιστώντας κληρονόμους. Κληρονόμος συνέχισε τη νομή, καλλιεργώντας ή εκμισθώνοντας το ακίνητο με ιδιωτικά συμφωνητικά μίσθωσης στις 10-10-1996 και 10-10-2001. Οι λοιποί συγγενείς είχαν γνώση της προγενέστερης άτυπης παραχώρησης από τον κληρούχο.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 79 § 2 του Αγροτικού Κώδικα, σε συνδυασμό με τις § 1 και § 3 και το άρθρο 1 § 1 του α.ν. 431/1968, προβλέπει πλασματική νομή κληρούχου/διαδόχων έως 23-5-1968 και δυνατότητα χρησικτησίας μετά την ημερομηνία αυτή. Τα άρθρα 1045, 974 και 1051 ΑΚ ορίζουν την έκτακτη χρησικτησία και τον συνυπολογισμό της νομής δικαιοπαρόχου. Τα άρθρα 787, 980, 994 (και 981, 983, 1113) ΑΚ ρυθμίζουν σχέσεις συγκυρίων και τη γνωστοποίηση όταν μεταβάλλεται ο τρόπος νομής. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι η οριστική διανομή έγινε το 1932 και κυρώθηκε με 378/28-1-1937 (ΦΕΚ Β/317/29-7-1937). Ο κληρούχος απέκτησε τίτλο 23-12-1957. Το επίδικο είναι 4.000 τ.μ., καλλιεργούνταν με σιτηρά και κρεμμύδια, και ο δικαιοπάροχος της ενάγουσας νέμεται αποκλειστικά από 23-5-1968 έως 7-2-1992 (>20 έτη). Συντάχθηκε ιδιόγραφη διαθήκη στις 2-2-1992. Η ενάγουσα συνέχισε την κατοχή, περιλαμβανομένης εκμίσθωσης (10-10-1996, 10-10-2001). Οι συγκληρονόμοι είχαν γνώση της άτυπης παραχώρησης. Εφαρμόζοντας τα ανωτέρω, εξετάστηκε αν συμπληρώθηκε εικοσαετής νομή με διάνοια κυρίου μετά 23-5-1968 και αν απαιτείται γνωστοποίηση προς συγκληρονόμους. Διαπιστώθηκε ότι πληρούνται οι όροι του άρθρου 1045 ΑΚ, ο χρόνος νομής υπερέβη την εικοσαετία και η γνώση των συγκληρονόμων καθιστά περιττή την τυπική γνωστοποίηση. Συνεπώς, δεν υφίσταται παραβίαση ουσιαστικών διατάξεων ούτε έλλειψη νόμιμης βάσης.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Οι λόγοι αναίρεσης απορρίφθηκαν διότι, ανεξαρτήτως της εσφαλμένης αιτιολογίας ως προς την πλασματική νομή προ της 23-5-1968, το κρίσιμο διατακτικό στηρίζεται σε παραδοχές ότι ο δικαιοπάροχος νέμεται αποκλειστικά το κληροτεμάχιο από 23-5-1968 έως 7-2-1992, ήτοι για διάστημα μείζον των 20 ετών, και έτσι απέκτησε κυριότητα με έκτακτη χρησικτησία (άρθρο 1045 ΑΚ). Η γνωστοποίηση προς τους συγκληρονόμους δεν ήταν αναγκαία, καθόσον αυτοί είχαν γνώση της άτυπης παραχώρησης και της αποκλειστικής νομής. Επιπλέον, οι αιτιολογίες της απόφασης είναι πλήρεις, σαφείς και μη αντιφατικές, καθιστώντας εφικτό τον αναιρετικό έλεγχο και αποκλείοντας την πλημμέλεια του άρθρου 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ.

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 7.6.2012 αίτηση των Χ. Ζ. κ.λπ. για αναίρεση της 508/2012 απόφασης του Εφετείου Θεσσαλονίκης. Καταδικάζει τους αναιρεσείοντες στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2700) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν, μετά την ισχύ του α.ν. 431/1968, είναι δυνατή η κτήση κυριότητας κληροτεμαχίου με έκτακτη χρησικτησία από πρόσωπο που νέμεται αποκλειστικά το ακίνητο, και αν απαιτείται γνωστοποίηση στους λοιπούς συγκληρονόμους όταν η κατοχή προέρχεται από άτυπη δωρεά του κληρούχου πριν τον θάνατό του.

Αναφορές σε Νόμους

Αριθμός

703/2015

Έτος

2015

Δείτε την πλήρη απόφαση→

1183/2018

2018Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 95.8%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Ακίνητο έκτασης 237.120 τ.μ. στη θέση "..." της κτηματικής περιφέρειας Ελληνοχωρίου, αποτελούν τμήμα μεγαλύτερου ακινήτου 800.000 τ.μ. περίπου, θαμνώδους και βραχώδους έκτασης, στανοτόπι-βοσκότοπος. Το ακίνητο αναγνωρίστηκε ως ιδιωτικό δάσος με απόφαση Υπουργού Γεωργίας 1-12-1969, δόθηκε άδεια εκχέρσωσης με απόφαση Νομαρχίας 26-5-1970 και άδεια εκποίησης με απόφαση Νομάρχη 9-5-1973. Πωλήθηκε με συμβόλαιο 16-11-1973 από κληρονόμους αρχικού ιδιοκτήτη σε ανώνυμη εταιρεία που είχε συσταθεί το 1973 με σκοπούς κτηνοτροφικές και πτηνοτροφικές μονάδες. Το 1979 ανακλήθηκε η άδεια σύστασης της εταιρείας λόγω μη καταβολής μετοχικού κεφαλαίου και τέθηκε υπό εκκαθάριση. Το 2005 διεγράφη από το Μητρώο Ανωνύμων Εταιρειών και το 2009 αναβίωσε. Ενάγων ισχυρίστηκε άτυπη αγορά το 1979 με τίμημα 1.680.000 δραχμών και άσκηση νομής από τότε με καλλιέργεια και μισθώσεις σε τρίτους.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 974, 1045 και 1051 ΑΚ προβλέπουν ότι για την κτήση κυριότητας ακινήτου με έκτακτη χρησικτησία απαιτείται άσκηση νομής επί συνεχή εικοσαετία, με υλικές και εμφανείς πράξεις που προσιδιάζουν στη φύση και τον προορισμό του ακινήτου, με τις οποίες φανερώνεται η βούληση του νομέα να έχει το πράγμα σαν δικό του. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι τα προσκομισθέντα στοιχεία ήταν ασαφή, αντιφατικά και αλληλοαναιρούμενα: κατά τα έτη 1980-1987 φερόταν να καλλιεργεί συνεχώς με σιτάρι και συγχρόνως να βρίσκεται σε αγρανάπαυση, κατά τα έτη 1987-2004 φερόταν να μισθώνει ολόκληρο το ακίνητο και συγχρόνως να το καλλιεργεί ο ίδιος και να μισθώνει τμήματα σε άλλους, ενώ από αεροφωτογραφίες προέκυπτε ότι η εκχέρσωση έγινε το τελευταίο χρονικό διάστημα. Εφαρμόζοντας τα κριτήρια των άρθρων 974 και 1045 ΑΚ, το δικαστήριο έκρινε ότι δεν μπορούσε να σχηματίσει πλήρη δικανική πεποίθηση για την ύπαρξη νομής, τον τρόπο άσκησής της και την εικοσαετή διάρκειά της, και επικουρικά ότι ακόμη και αν υπήρχαν πράξεις νομής, αυτές δεν ανάγονταν πριν το 1990, οπότε δεν συμπληρωνόταν εικοσαετία μέχρι το 2008.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε διότι το Εφετείο, με βάση τα ασαφή, αντιφατικά και αλληλοαναιρούμενα στοιχεία που προσκομίστηκαν, δεν μπόρεσε να σχηματίσει πλήρη δικανική πεποίθηση για την ύπαρξη νομής του ενάγοντος στο επίδικο, τον τρόπο άσκησής της (αυτοπροσώπως ή δια αντιπροσώπου) και την εικοσαετή διάρκειά της. Επικουρικά, ακόμη και αν υπήρχαν πράξεις νομής, αυτές δεν ανάγονταν στο χρονικό διάστημα πριν το έτος 1990, σύμφωνα με την κατάθεση μάρτυρα, με αποτέλεσμα να μην συμπληρώνεται εικοσαετία μέχρι την άσκηση της αγωγής το 2008. Η κυριότητα που είχε αποκτηθεί με παράγωγο τρόπο από την εναγομένη δεν αποσβέστηκε, και δεν ήταν καταχρηστική η προβολή του δικαιώματος κυριότητας χωρίς συνδρομή άλλων στοιχείων.

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 4-9-2017 αίτηση με αριθμ. έκθ.κατάθ ….2017 για αναίρεση της υπ' αριθμ.255/2016 αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Ναυπλίου . Διατάσσει την εισαγωγή στο Δημόσιο Ταμείο του κατατεθέντος από τον αναιρεσείοντα παραβόλου. Και Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στη δικαστική δαπάνη της αναιρεσίβλητης, την οποία ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια (2700) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν για την κτήση κυριότητας ακινήτου με έκτακτη χρησικτησία απαιτείται η απόδειξη συνεχούς και αδιάλειπτης άσκησης νομής επί εικοσαετία με σαφή και μη αντιφατικά στοιχεία ως προς τον τρόπο άσκησης (αυτοπροσώπως ή δια αντιπροσώπου) και την έκταση των πράξεων νομής, και αν η έλλειψη διακατοχικών πράξεων από τον κύριο ακινήτου καθιστά καταχρηστική την επίκληση του δικαιώματος κυριότητας χωρίς συνδρομή άλλων ειδικών περιστάσεων.

Αναφορές σε Νόμους

Αριθμός

1183/2018

Έτος

2018

Δείτε την πλήρη απόφαση→

1048/2013

2013Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 95.8%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Ακίνητο αγροτικού χαρακτήρα συνολικής έκτασης 46.875 τ.μ., με δύο επίδικα τμήματα 10.280 τ.μ. και 19.003 τ.μ., συνορεύοντα με κοινοτικό κτήμα που χρησιμοποιείται ως χώρος εναπόθεσης απορριμμάτων και με παλαιά/νέα αγροτική και δημοτική οδό. Υπάρχει τίτλος του έτους 1908 που περιγράφει το ακίνητο με σύνορα κοινοτικής οδού και κοινοτικού κτήματος. Οι συγκληρονόμοι με τον τίτλο του 1908 δεν προέβησαν επί δεκαετίες σε οριοθέτηση, καλλιέργεια ή άλλες πράξεις νομής. Από το 1960 έως το 1990 τα επίδικα τμήματα κατέχονταν από τρίτους με διάνοια κυρίου, ασκώντας πράξεις νομής (ιδίως επαναλαμβανόμενες μισθώσεις σε κτηνοτρόφους για βοσκή και χρήση του γηπέδου). Τεχνικά τοπογραφικά (1984, 1985, 1988, 2004) και αεροφωτογραφίες (1945, 1960, 1983) επιβεβαίωσαν τα όρια και τη θέση των δρόμων και του κοινοτικού κτήματος. Το 1986 επιχειρήθηκε περίφραξη του χώρου με σιδηροπασσάλους και συρματόπλεγμα.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 1045 ΑΚ προβλέπει ότι η κυριότητα ακινήτου αποκτάται με έκτακτη χρησικτησία μετά από εικοσαετή νομή, ενώ το άρθρο 1051 ΑΚ επιτρέπει τον συνυπολογισμό της νομής του δικαιοπαρόχου. Το άρθρο 559 αρ. 1 Κ.Πολ.Δ ιδρύει λόγο αναιρέσεως για παραβίαση ουσιαστικού δικαίου, το άρθρο 559 αρ. 19 Κ.Πολ.Δ για έλλειψη νόμιμης βάσης (ανεπαρκείς ή αντιφατικές αιτιολογίες) και το άρθρο 559 αρ. 11 γ Κ.Πολ.Δ για μη συνεκτίμηση εγγράφων, που απορρίπτεται όταν βεβαιώνεται η συνεκτίμηση όλων των αποδείξεων. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι το ακίνητο έχει έκταση 46.875 τ.μ., με επίδικα τμήματα 10.280 τ.μ. και 19.003 τ.μ., συνορεύοντα με κοινοτικό κτήμα (χώρος απορριμμάτων) και αγροτικές/δημοτικές οδούς. Από το 1960 έως το 1990 ασκήθηκαν πράξεις νομής με διάνοια κυρίου στα επίδικα τμήματα, ιδίως μισθώσεις σε κτηνοτρόφους, ενώ οι δικαιούχοι του τίτλου του 1908 δεν άσκησαν πράξεις νομής μετά το 1960. Τα τοπογραφικά διαγράμματα και αεροφωτογραφίες επιβεβαίωσαν τα όρια. Εφαρμόζοντας τα άρθρα 1045 και 1051 ΑΚ, το δικαστήριο έκρινε ότι η συνεχής, εμφανής 20ετής νομή με πράξεις προσιδιάζουσες στη χρήση του αγρού θεμελιώνει έκτακτη χρησικτησία. Διαπιστώθηκε η συνεκτίμηση όλων των εγγράφων, απορρίπτοντας τους λόγους του άρθρου 559 αρ. 11 γ και 19 Κ.Πολ.Δ, και δεν εντοπίστηκε παραβίαση ουσιαστικού δικαίου κατά το άρθρο 559 αρ. 1 Κ.Πολ.Δ.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε διότι το Εφετείο, με σαφείς, πλήρεις και μη αντιφατικές αιτιολογίες, δέχθηκε ότι οι κάτοχοι ασκούσαν νομή επί των επιδίκων τμημάτων από το 1960 έως το 1990 με πράξεις προσιδιάζουσες στη φύση του ακινήτου (ιδίως μισθώσεις σε κτηνοτρόφους), ενώ οι συγκληρονόμοι του τίτλου του 1908 δεν άσκησαν νομή μετά το 1960. Έτσι συνέτρεξαν οι προϋποθέσεις των άρθρων 1045 και 1051 ΑΚ για κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία, οπότε η ένσταση ιδίας κυριότητας ήταν βάσιμη. Επιπλέον, η προσβαλλόμενη απόφαση βεβαίωσε τη συνεκτίμηση όλων των αποδεικτικών μέσων, καθιστώντας αβάσιμο τον λόγο του άρθρου 559 αρ. 11 γ Κ.Πολ.Δ, και δεν εμφάνισε έλλειψη νόμιμης βάσης ή αντιφάσεις, ώστε ο λόγος του άρθρου 559 αρ. 19 Κ.Πολ.Δ να είναι επίσης αβάσιμος.

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 12-12-2011 αίτηση των 1. Σ. Ε. χήρας Γ., 2.Μ. Μ., 3. Χ. συζ. Ι. Μ., 4. Ε. Μ., 5. Α. Κ., 6. Κ. Τ., 7. Μ. Δ., 8. Ν. Σ., 9. Γ. Π., 10. Σ. χήρας Κ. Σ., 11. Π. Σ., 12. Α. Σ., 13. Ι. Σ. για αναίρεση της υπ' αριθμ. 251/2011 αποφάσεως του Εφετείου Αιγαίου και τους προσθέτους αυτής λόγους. Καταδικάζει τους αναιρεσείοντες στη δικαστική δαπάνη των αναιρεσιβλήτων την οποία ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια (2.700) ευρώ συνολικώς για τους πρώτο και δεύτερο από αυτούς και σε δύο χιλιάδες επτακόσια (2.700) ευρώ για τον τέταρτο από αυτούς.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν η άσκηση νομής επί εικοσαετία με πράξεις που προσιδιάζουν στη φύση του ακινήτου (π.χ. μίσθωση σε κτηνοτρόφους) αρκεί για κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία, με δυνατότητα συνυπολογισμού της νομής του δικαιοπαρόχου.

Αναφορές σε Νόμους

Αριθμός

1048/2013

Έτος

2013

Δείτε την πλήρη απόφαση→

1413/2023

2023Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 95.7%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Αδελφός του ενάγοντος απέκτησε αγροτεμάχιο συνολικής εκτάσεως 6.026,07 τ.μ. στη θέση Φ. ή Μ., εν μέρει με αγορά (4.000 τ.μ. κατά 21/24 εξ αδιαιρέτου δυνάμει συμβολαίου 1985, μεταγραφέντος νομίμως) και εν μέρει με κληρονομιά (3/24 εξ αδιαιρέτου από πατέρα που απεβίωσε 1966), καθώς και με άτυπη γονική παροχή (2.026,07 τ.μ. από μητέρα το 1980). Ο αδελφός νεμόταν το ακίνητο με διάνοια κυρίου από το 1980 (ως προς τα 2.026,07 τ.μ.) και από το 1985 (ως προς τα 4.000 τ.μ.) μέχρι το θάνατό του στις 23-12-2017, καλλιεργώντας το με σιτάρι συνεχώς και αδιαλείπτως, χωρίς να ενοχληθεί. Το ακίνητο είχε πάντοτε αγροτικό χαρακτήρα, οριοθετούμενο από δρόμους στις τρεις πλευρές. Κατά την κτηματογράφηση, τμήμα 2.840,11 τ.μ. καταχωρήθηκε εσφαλμένα ως αγνώστου ιδιοκτήτη εντός μείζονος γεωτεμαχίου 39.613 τ.μ. με ΚΑΕΚ ...33046/0/0. Ενάγων κληρονόμησε εκ διαθήκης τον αδελφό του και αποδέχθηκε νομίμως την κληρονομιά.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 1045 ΑΚ προβλέπει ότι όποιος έχει στη νομή του για μια εικοσαετία ακίνητο γίνεται κύριος με έκτακτη χρησικτησία. Για την πληρότητα αναγνωριστικής αγωγής κυριότητας με παράγωγο τρόπο, ο ενάγων πρέπει να αναφέρει ότι κατέστη κύριος με συμβολαιογραφικό έγγραφο και μεταγραφή και ότι ο δικαιοπάροχός του ήταν κύριος. Μόνον αν το Δημόσιο αμφισβητήσει την κυριότητα του δικαιοπαρόχου, υποχρεούται ο ενάγων να αναφέρει τρόπο κτήσης, όπως έκτακτη χρησικτησία. Δεν απαιτείται να επικαλεστεί ότι το ακίνητο ήταν δεκτικό χρησικτησίας ή ότι συμπληρώθηκε χρησικτησία πριν τις 11/9/1915, καθόσον αυτό αποτελεί ένσταση που πρέπει να προταθεί και αποδειχθεί από το Δημόσιο. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι το επίδικο ακίνητο εμβαδού 6.026,07 τ.μ. αποκτήθηκε εν μέρει με αγορά (4.000 τ.μ. το 1985) και κληρονομιά, και εν μέρει με γονική παροχή (2.026,07 τ.μ. το 1980). Ο δικαιοπάροχος το νεμόταν με διάνοια κυρίου, καλλιεργώντας το με σιτάρι συνεχώς από το 1980 και 1985 μέχρι το 2017, για χρονικό διάστημα πέραν της εικοσαετίας. Το Δημόσιο δεν προσκόμισε αποδεικτικά στοιχεία ότι το ακίνητο ήταν δημόσιο κτήμα. Εφαρμόζοντας τους κανόνες περί βάρους απόδειξης, το δικαστήριο έκρινε ότι οι ισχυρισμοί του Δημοσίου περί ιδίας κυριότητας συνιστούν ενστάσεις που πρέπει να αποδείξει το ενιστάμενο Δημόσιο. Επειδή δεν αποδείχθηκε ύπαρξη κυριότητας του Δημοσίου, η αγωγή δεν απορρίπτεται ως αβάσιμη.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε διότι το Εφετείο ορθά έκρινε ότι η αγωγή ήταν ορισμένη χωρίς να απαιτείται να εκτίθενται διακατοχικές πράξεις των δικαιοπαρόχων με τα προσόντα της έκτακτης χρησικτησίας του βυζαντινορωμαϊκού δικαίου πριν από τις 11/9/1915, αφού ο ισχυρισμός αυτός πρέπει να προβληθεί και αποδειχθεί από το εναγόμενο Δημόσιο. Επίσης, το Εφετείο δεν υπέπεσε σε εσφαλμένη επιβολή του αντικειμενικού βάρους απόδειξης, καθόσον οι ισχυρισμοί του Δημοσίου περί ιδίας κυριότητας συνιστούν ενστάσεις και τις συνέπειες του μη σχηματισμού πλήρους δικανικής πεποίθησης τις έφερε το ενιστάμενο Δημόσιο. Τέλος, το Εφετείο ορθά δεν εφάρμοσε τις διατάξεις περί δημοσίων κτημάτων, αφού δέχθηκε ότι το επίδικο είχε ανέκαθεν αγροτικό χαρακτήρα και υπέκειτο σε ιδιωτική εξουσίαση.

Τελική Απόφαση

ΑΠΟΡΡΙΠΤΕΙ την από 14-5-2021 αίτηση για αναίρεση της υπ'αριθ. 574/2020απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Λάρισας. ΕΠΙΒΑΛΛΕΙ τα δικαστικά έξοδα του αναιρεσίβλητου εις βάρος του αναιρεσείοντος τα οποία ορίζει στο ποσό των τριακοσίων (300) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν σε αναγνωριστική αγωγή κυριότητας ακινήτου κατά του Ελληνικού Δημοσίου, όταν ο ενάγων επικαλείται παράγωγο και επικουρικά πρωτότυπο τρόπο κτήσης με έκτακτη χρησικτησία, απαιτείται για το ορισμένο της αγωγής να εκτίθενται διακατοχικές πράξεις των δικαιοπαρόχων με τα προσόντα της έκτακτης χρησικτησίας του βυζαντινορωμαϊκού δικαίου πριν από τις 11/9/1915, και αν οι ισχυρισμοί του Δημοσίου περί ιδίας κυριότητας συνιστούν ενστάσεις που φέρει το βάρος απόδειξης το Δημόσιο.

Αναφορές σε Νόμους

Αριθμός

1413/2023

Έτος

2023

Δείτε την πλήρη απόφαση→

623/2020

2020Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 95.7%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Κληρονομούμενος είχε στην περιουσία του έξι κληροτεμάχια από οριστική διανομή αγροκτήματος: (1) τμήμα κληροτεμαχίου 8.123,44 τ.μ. στη θέση Μ… (αρχικά 10.875 τ.μ., με απαλλοτρίωση 2.751 τ.μ. για την ε.ο. Πρέβεζας–Ηγουμενίτσας), (2) κληροτεμάχιο 625 τ.μ. στη θέση Μ…, (3) κληροτεμάχιο 11.125 τ.μ. στη θέση Γ… (επίδικο), (4) κληροτεμάχιο 2.460 τ.μ. στη θέση Σ…, (5) κληροτεμάχιο 16.250 τ.μ. στη θέση Λ…, (6) κληροτεμάχιο 26.660 τ.μ. στη θέση Λ…. Ένα κληροτεμάχιο στη θέση Μ… παραχωρήθηκε άτυπα προικοδοτικά σε θυγατέρα, ενώ κληροτεμάχιο στη θέση Λ… πωλήθηκε το 1993 σε νύφη και εγγονό με μεταγεγραμμένο συμβόλαιο. Ο υιός εγκαταστάθηκε στο κληροτεμάχιο 11.125 τ.μ. στη θέση Γ… κατόπιν άτυπης δωρεάς και επί πλέον των 20 ετών φύτεψε 50 ελαιόδενδρα, μπόλιασε 10, φύτεψε οπωροφόρα, συνέλεγε καρπούς, καλλιεργούσε, περιέφραξε με μπετόν αρμέ και σιδηροπασσάλους, κατασκεύασε γεώτρηση, άρδευσε, ηλεκτροδότησε και όρισε τα σύνορα σε συμφωνία με ομόρους. Λοιπά κληροτεμάχια καλλιεργούνταν και επιβλέπονταν από τον ίδιο για λογαριασμό όλων των συγκληρονόμων. Συγγενείς έλαβαν γνώση αμφισβήτησης δικαιωμάτων τους το 2012.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 1 § 1 του α.ν. 431/1968 ορίζει ότι μετά την 23-5-1968 οι κληρούχοι και οι κληρονόμοι τους δεν θεωρούνται νομείς αν δεν κατέχουν πράγματι τον κλήρο, επιτρέποντας κτήση νομής και κυριότητας από τρίτο με χρησικτησία. Κατά το άρθρο 1045 ΑΚ, κυριότητα αποκτάται με εικοσαετή νομή με διάνοια κυρίου. Κατά το άρθρο 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ, έλλειψη νόμιμης βάσης υπάρχει όταν οι αιτιολογίες είναι ανεπαρκείς ή αντιφατικές σε ουσιώδες ζήτημα. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι ο υιός του κληρονομούμενου έλαβε άτυπα το κληροτεμάχιο 11.125 τ.μ. στη θέση Γ… και από το 1968 και εφεξής, για διάστημα άνω της εικοσαετίας μέχρι τον θάνατό του, άσκησε εμφανείς πράξεις νομής: φύτευση 50 ελαιοδένδρων και μπόλιασμα 10, φύτευση οπωροφόρων, συλλογή καρπών, καλλιέργεια, περίφραξη με μπετόν αρμέ και σιδηροπασσάλους, γεώτρηση, άρδευση, ηλεκτροδότηση και οριοθέτηση με ομόρους. Εφαρμόζοντας τις ανωτέρω διατάξεις, έκρινε ότι μετά το 1968 ήταν δυνατή η κτήση της κυριότητας του αγροτεμαχίου με έκτακτη χρησικτησία από τον υιό, και οι αιτιολογίες του Εφετείου για τη συνδρομή των προϋποθέσεων του άρθρου 1045 ΑΚ ήταν πλήρεις και σαφείς, αποκλείοντας την πλημμέλεια του άρθρου 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Το δικαστήριο έκρινε ότι το εφετείο παρέθεσε πλήρεις και σαφείς παραδοχές ότι ο υιός νέμονταν το επίδικο κληροτεμάχιο στη θέση Γ… συνεχώς και αδιαλείπτως επί χρόνο πολύ άνω των 20 ετών, μετά την ισχύ του α.ν. 431/1968, με πράξεις νομής που προσιδιάζουν στη φύση του ακινήτου (εκτεταμένες καλλιέργειες, περίφραξη, γεώτρηση, άρδευση, ηλεκτροδότηση, οριοθέτηση), θεμελιώνοντας κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία κατά το άρθρο 1045 ΑΚ. Κατά συνέπεια, ο κληρονομούμενος δεν ήταν κύριος του επιδίκου κατά τον θάνατό του και αυτό δεν ανήκε στην κληρονομία. Η αιτίαση του άρθρου 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ περί ανεπαρκών ή αντιφατικών αιτιολογιών απορρίφθηκε ως αβάσιμη, ενώ το σκέλος περί αντιφάσεων κρίθηκε επιπλέον απαράδεκτο λόγω αντίφασης με το προηγούμενο σκέλος, και οι λοιπές αιτιάσεις απορρίφθηκαν ως απαράδεκτες διότι πλήττουν την εκτίμηση αποδείξεων.

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 04/04/2019 αίτηση για αναίρεση της 6/2019 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Ιωαννίνων. Διατάσσει την εισαγωγή στο δημόσιο ταμείο του παραβόλου που κατατέθηκε από τους αναιρεσείοντες κατά την άσκηση της αναίρεσης. Και Καταδικάζει τους αναιρεσείοντες στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων των αναιρεσιβλήτων, τα οποία ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια (2700) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν αγροτεμάχιο προερχόμενο από οριστική διανομή μπορεί, μετά την έναρξη ισχύος του α.ν. 431/1968, να αποκτηθεί με έκτακτη χρησικτησία από τρίτο που νέμεται με διάνοια κυρίου και αν οι αιτιολογίες του δευτεροβάθμιου δικαστηρίου αρκούν, κατά το άρθρο 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ, για τη διαπίστωση των όρων του άρθρου 1045 ΑΚ.

Αναφορές σε Νόμους

Αριθμός

623/2020

Έτος

2020

Δείτε την πλήρη απόφαση→

823/2021

2021Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 95.6%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Ενάγων απέκτησε με το συμβόλαιο …/2001 γονική παροχή από πατέρα του αγροτεμάχιο εμβαδού 1.223,15 τ.μ. στη θέση «...» Σπάτων Αττικής. Στο συμβόλαιο αναφερόταν ότι ο πατέρας είχε καταστεί κύριος με έκτακτη χρησικτησία από το 1973. Το ακίνητο καταχωρήθηκε αρχικά με ΚΑΕΚ … στο όνομα του ενάγοντος. Μετά από ένσταση της εναγομένης, που επικαλέστηκε συμβόλαιο αγοράς από το 1984, η Δευτεροβάθμια Επιτροπή Κτηματολογίου το κατέτεμε σε δύο γεωτεμάχια: ΚΑΕΚ … (943 τ.μ.) στο όνομα της εναγομένης και ΚΑΕΚ … (445 τ.μ.) στο όνομα του ενάγοντος. Από φωτογραμμετρική αξιοποίηση αεροφωτογραφιών 1990, 1998, 2001 προέκυψε ότι συρματοπερίφραξη εμφανίστηκε μόνο το 2001 και όχι το 1989 όπως ισχυρίζονταν. Ενάγων με συμβόλαιο δωρεάς …/1994 είχε αποκτήσει από τη γιαγιά του όμορο ακίνητο 474,37 τ.μ. (ΚΑΕΚ …), νότια του επίδικου, στο οποίο συμβόλαιο και στη διορθωτική πράξη ως βόρειο όριο αναφερόταν ιδιοκτησία αγνώστου και όχι ιδιοκτησία του πατέρα. Πατέρας του ενάγοντος δήλωσε το επίδικο στο έντυπο Ε9 το 2001, ενώ ο ενάγων είχε δηλώσει το όμορο ακίνητό του το 1999.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 1043 παρ. 2 ΑΚ ορίζει ότι στα ακίνητα δεν υπάρχει νομιζόμενος τίτλος χωρίς μεταγραφή. Για την απόκτηση κυριότητας με γονική παροχή απαιτείται ο παρέχων να είναι κύριος του ακινήτου κατά το χρόνο της παροχής. Για την κτήση με τακτική χρησικτησία απαιτείται νόμιμος ή νομιζόμενος τίτλος, καλή πίστη και δεκαετής νομή, ενώ για την έκτακτη χρησικτησία απαιτείται εικοσαετής συνεχής νομή. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι από τις αεροφωτογραφίες 1990 και 1998 δεν εμφανιζόταν περίφραξη, που εμφανίστηκε μόνο το 2001. Επίσης, στα συμβόλαια του όμορου ακινήτου (1990, 1994) ως βόρειο όριο αναφερόταν ιδιοκτησία Δ. Φ. ή αγνώστου και όχι του πατέρα. Η άτυπη δωρεά που επικαλείται ο ενάγων δεν συνιστά νόμιμο ή νομιζόμενο τίτλο. Ο πατέρας δήλωσε το ακίνητο στο Ε9 μόνο το 2001. Εφαρμόζοντας τις διατάξεις περί χρησικτησίας, το δικαστήριο έκρινε ότι δεν αποδείχθηκε άσκηση πράξεων νομής από τον πατέρα πριν το 2001, άρα δεν κατέστη κύριος με χρησικτησία. Από το 2001 έως το 2006 που ασκήθηκε η αντίθετη αγωγή δεν συμπληρώθηκε ο απαιτούμενος χρόνος νομής (10 ή 20 ετών), ενώ ο ενάγων δεν μπορεί να προσμετρήσει χρόνο νομής του πατέρα.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε διότι το Εφετείο ορθά εφάρμοσε τις διατάξεις των άρθρων 974, 1041, 1042, 1043, 1045, 1051 ΑΚ, κρίνοντας ότι ο ενάγων δεν απέδειξε την κυριότητά του επί του επιδίκου. Ο δικαιοπάροχος πατέρας δεν είχε αποκτήσει κυριότητα με χρησικτησία μέχρι το 2001, καθόσον δεν αποδείχθηκε άσκηση πράξεων νομής, η άτυπη δωρεά δεν αποτελούσε νόμιμο ή νομιζόμενο τίτλο, και η περίφραξη εμφανίστηκε μόνο το 2001. Ο ενάγων δεν συμπλήρωσε τον απαιτούμενο χρόνο νομής (10ετία ή 20ετία) από το 2001 έως το 2006, ούτε μπορούσε να προσμετρήσει χρόνο νομής του πατέρα που δεν νεμήθηκε ποτέ το επίδικο. Οι αναιρετικοί λόγοι ήταν απαράδεκτοι λόγω αοριστίας ή αβάσιμοι.

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 20/11/2019 αίτηση και τους από 09/11/2020 πρόσθετους επ' αυτής λόγους του Μ. Ι., για αναίρεση της υπ' αριθμ. 2970/2019 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. Διατάσσει την εισαγωγή του κατατεθέντος παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο. Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στη δικαστική δαπάνη της αναιρεσίβλητης, την οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν για την απόκτηση κυριότητας ακινήτου με παράγωγο τρόπο (γονική παροχή) απαιτείται ο μεταβιβάζων να ήταν κύριος του ακινήτου κατά το χρόνο της μεταβίβασης και αν η μη άσκηση πράξεων νομής από το δικαιοπάροχο αποκλείει την κτήση κυριότητας με χρησικτησία και τη δυνατότητα προσμέτρησης χρόνου νομής από τον καθολικό διάδοχο

Αναφορές σε Νόμους

Αριθμός

823/2021

Έτος

2021

Δείτε την πλήρη απόφαση→

307/2015

2015Άρειος ΠάγοςΔικονομικό ΔίκαιοΑστικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 95.6%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Αγροτική έκταση (άμπελος) στη θέση Αρνός, περιφέρειας Κοινότητας Μαραθώνος Αττικής, συνορεύουσα ανατολικά με άμπελο άλλου, δυτικά με άμπελο άλλου, βόρεια με κληρονόμους άλλου και νότια με άμπελο άλλου. Η έκταση προσδιορίστηκε ως 12 στρέμματα και επίσης ως 14.405,70 τ.μ. Κατακυρώθηκε σε τρεις υπερθεματιστές σε πλειστηριασμό στις 19-7-1964, οι οποίοι εγκαταστάθηκαν στις 4-9-1965 και έκτοτε καλλιεργούσαν με εργάτες (κλάδεμα, σκάψιμο, συλλογή καρπών) και πωλούσαν τους καρπούς. Το 1965 πωλήθηκε αποκοπή καρπού εσοδείας αντί 31.000 δραχμών. Το 1971 μεταβιβάστηκε μερίδιο σε τρίτο μέσω νόμιμα μεταγεγραμμένου συμβολαίου. Το 1977 εστάλη εξώδικη διαμαρτυρία για κατακράτηση εσόδων. Το 2007 μεταβιβάστηκαν τα δύο μερίδια στον τρίτο συγκύριο. Δικαιούχος ισχυρίστηκε νομή από το 1957 ή 1964 και προσκόμισε μόνο τοπογραφική αποτύπωση το 1977, χωρίς άλλες εμφανείς πράξεις νομής. Η επίδικη συγκυριότητα αντιστοιχούσε σε ποσοστό 8,66/16 εξ αδιαιρέτου.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 568 § 4 ΚΠολΔικ απαιτεί, για τη νόμιμη κλήτευση, επίδοση κλήσης και αντιγράφου του αναιρετηρίου όταν επισπεύδει άλλος διάδικος, ενώ τα άρθρα 1033 ΑΚ και 974, 1041, 1042, 1045, 1051 ΑΚ καθορίζουν ότι η παράγωγος κτήση κυριότητας ακινήτου γίνεται με τίτλο και μεταγραφή (πλειστηριασμός/συμβόλαιο), και η χρησικτησία με εμφανείς πράξεις νομής επί 10/20 έτη· η μόνη σύνταξη σχεδίων δεν συνιστά νομή. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι το ακίνητο (άμπελος 12 στρ. / 14.405,70 τ.μ.) στη θέση Αρνός κατακυρώθηκε το 1964, οι υπερθεματιστές εγκαταστάθηκαν στις 4.9.1965, καλλιεργούσαν με εργάτες και πωλούσαν καρπούς, έγινε μεταβίβαση μεριδίου το 1971 και περαιτέρω μεταβιβάσεις το 2007. Ο ισχυρισμός νομέα για κατοχή από το 1957 στηρίχθηκε κυρίως σε τοπογράφηση του 1977, χωρίς άλλες εμφανείς υλικές πράξεις νομής. Εφαρμόζοντας τα ανωτέρω, έκρινε ότι δεν αποδεικνύονται οι προϋποθέσεις έκτακτης χρησικτησίας για τον ισχυριζόμενο νομέα, ενώ η κατακυρωτική έκθεση και τα νόμιμα μεταγεγραμμένα συμβόλαια, σε συνδυασμό με την πολυετή νομή και καλλιέργεια, θεμελιώνουν την παράγωγο κτήση κυριότητας για τον αντίδικο, ενισχυόμενη και από τακτική/έκτακτη χρησικτησία των δικαιοπαρόχων.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Απορρίφθηκε ο λόγος αναίρεσης διότι δεν αποδείχθηκαν εμφανείς και συνεχείς πράξεις νομής του δικαιούχου από το 1957 ή 1964· η μόνη τοπογράφηση του 1977 δεν αρκεί για χρησικτησία. Αντίθετα, αποδείχθηκε ότι η κυριότητα επί ποσοστού 8,66/16 εξ αδιαιρέτου αποκτήθηκε παραγώγως με νόμιμα μεταγεγραμμένο συμβόλαιο του 2007 από πωλητές που είχαν αποκτήσει με κατακυρωτική έκθεση πλειστηριασμού (1964) και συμβόλαιο (1971), και πρωτοτύπως με πολυετή νομή και καλλιέργεια (δεκαετία/εικοσαετία). Οι αιτιάσεις περί μη λήψης υπόψη εγγράφων απορρίφθηκαν: η απόφαση μνημονεύει γενικά την συνεκτίμηση όλων των προσκομισθέντων, τα επικαλούμενα έγγραφα δεν συνιστούν “πράγματα” κατά το 559 αρ. 8 εδ. β ΚΠολΔικ, και η φωτοερμηνεία του 2009 δεν είχε επικληθεί εμπροθέσμως στη δευτεροβάθμια δίκη. Εξ αυτού ο μοναδικός λόγος από 559 αρ. 1 και 11 περ. γ ΚΠολΔικ κρίθηκε αβάσιμος/απαράδεκτος.

Τελική Απόφαση

Χωρίζει την υπόθεση ως προς τους απολιπομένους δεύτερο αναιρεσίβλητο και τον υποκατασταθέντα στη θέση της τρίτης αναιρεσίβλητης καθού η κλήση Ι. Α. του Γ.. Κηρύσσει ως προς αυτούς απαράδεκτη τη συζήτηση. Απορρίπτει την από 23.2.2013 αίτηση του Ι. Π. του Μ. κατά του Σ. Κ. του Ι. για αναίρεση της υπ'αριθμ. 1513/2012 αποφάσεως του Εφετείου Αθηνών. Διατάσσει να εισαχθεί στο Δημόσιο Ταμείο το κατατεθέν παράβολο. Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στη δικαστική δαπάνη του πρώτου αναιρεσίβλητου, την οποία ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια (2.700) Ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν η κυριότητα ακινήτου μπορεί να αποκτηθεί με έκτακτη χρησικτησία όταν δεν αποδεικνύονται εμφανείς και συνεχείς πράξεις νομής επί εικοσαετία, και αν η περίληψη κατακυρωτικής έκθεσης πλειστηριασμού με νόμιμη μεταγραφή, καθώς και τα μεταγενέστερα νόμιμα μεταγεγραμμένα συμβόλαια, επαρκούν ως τίτλοι για παράγωγο κτήση κυριότητας.

Αναφορές σε Νόμους

Αριθμός

307/2015

Έτος

2015

Δείτε την πλήρη απόφαση→

210/2011

2011Άρειος ΠάγοςΑστικό ΔίκαιοΔικονομικό Δίκαιο

Σχετικότητα: 95.6%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Δικαιοδόχος απέκτησε με δωρεά (12-10-2001) αγροτεμάχιο 1.997,53 τ.μ. σε αγροτική θέση, με όρια σε χέρσες εκτάσεις και χωματόδρομο. Η δικαιοπάροχος απέκτησε προγενέστερα από κληρονομιά (έτος 1960) κατόπιν δημόσιας διαθήκης (1958) και νόμιμης αποδοχής (2001) με μεταγραφή. Η νομή ασκήθηκε συνεχώς από το 1960 έως τουλάχιστον το 2004 με διάνοια κυρίου: εποπτεία, οργώματα (1983, 1984, 1995), παραχώρηση για εγκατάσταση στρούγκας και βόσκηση ζώων τρίτου. Οργανισμός Τοπικής Αυτοδιοίκησης μίσθωσε περίπου 500 τ.μ. του αγρού σε ανώνυμη εταιρία κινητής τηλεφωνίας (25-5-2001) για εγκατάσταση κεραίας, γεγονός που προκάλεσε εξώδικη διαμαρτυρία (29-10-2001) από τον νομέα.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 1045 ΑΚ προβλέπει κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία όταν ασκείται νομή επί εικοσαετία με διάνοια κυρίου, ενώ το άρθρο 1051 ΑΚ επιτρέπει στον ειδικό διάδοχο να συνυπολογίσει τον χρόνο νομής του δικαιοπαρόχου. Το άρθρο 1033 ΑΚ ρυθμίζει την παράγωγη μεταβίβαση κυριότητας με συμβολαιογραφική πράξη και μεταγραφή, και το άρθρο 560 αριθ. 1 ΚΠολΔ θεμελιώνει λόγο αναίρεσης για ευθεία παραβίαση ουσιαστικού δικαίου. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι το ακίνητο (1.997,53 τ.μ.) κατεχόταν με διάνοια κυρίου από τη δικαιοπάροχο από το 1960 και από τον ειδικό διάδοχο μετά τη δωρεά της 12-10-2001. Ασκήθηκαν εμφανείς υλικές πράξεις νομής: εποπτεία, οργώματα τα έτη 1983, 1984, 1995, και παραχώρηση σε τρίτο για στρούγκα και βόσκηση. Ο ΟΤΑ μίσθωσε τμήμα ~500 τ.μ. σε εταιρία κινητής τηλεφωνίας το 2001. Εφαρμόζοντας τα άρθρα 1045 και 1051 ΑΚ, το δικαστήριο έκρινε ότι ο χρόνος νομής υπερέβη την εικοσαετία και οι πράξεις συνιστούν νομή με διάνοια κυρίου, θεμελιώνοντας έκτακτη χρησικτησία. Δεν απαιτούνται πράξεις προ του 1960 για την εφαρμογή του ΑΚ. Οι αιτιάσεις περί μη συνεκτίμησης ισχυρισμών/αποδείξεων και μη διενέργειας αυτοψίας/πραγματογνωμοσύνης δεν υπάγονται στους περιοριστικούς λόγους του άρθρου 560 ΚΠολΔ.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αναίρεση απορρίφθηκε διότι, βάσει των ανελέγκτων παραδοχών, ασκήθηκαν επί πλέον της εικοσαετίας εμφανείς πράξεις νομής με διάνοια κυρίου (εποπτεία, οργώματα 1983/1984/1995, παραχώρηση για βόσκηση), με συνυπολογισμό του χρόνου νομής του δικαιοπαρόχου, επαρκείς για κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία. Επιπλέον, οι προβαλλόμενες πλημμέλειες περί μη λήψης υπόψη ισχυρισμών/αποδεικτικών μέσων και μη διαταγής αυτοψίας/πραγματογνωμοσύνης δεν στοιχειοθετούν λόγο αναίρεσης κατά το άρθρο 560 ΚΠολΔ και κρίθηκαν απαράδεκτες.

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 25 Σεπτεμβρίου 2007 αίτηση του Δήμου Σιάτιστας, για αναίρεση της 26/2007 αποφάσεως του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Γρεβενών, που δίκασε ως Εφετείο. Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα Δήμο Σιάτιστας στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσιβλήτου, τα οποία καθορίζει σε εξακόσια (600) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν η συνεχής και αδιάλειπτη νομή επί εικοσαετία με διάνοια κυρίου, ασκούμενη με πράξεις εποπτείας, οργώματος και παραχώρησης για βόσκηση, από τον δικαιοπάροχο και τον ειδικό διάδοχο με συνυπολογισμό του χρόνου του πρώτου, θεμελιώνει κτήση κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία.

Αναφορές σε Νόμους

Αριθμός

210/2011

Έτος

2011

Δείτε την πλήρη απόφαση→

Έκτακτη χρησικτησία ΑΚ 1045 — αδιάλειπτη νομή 20 ετών χωρίς τίτλο / αναγνώριση κυριότητας

1. Νομικό Πλαίσιο

ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ

2. Νομολογία

Α) Ενισχυτικά επιχειρήματα

Β) Αντιμετώπιση αντιρρήσεων

3. Προτεινόμενη Επιχειρηματολογία

4. Νομολογιακή Ισχύς

5. Πρακτικές Συστάσεις

Αναζητήστε για τη δική σας υπόθεση