Αποζημίωση πεζού σε τροχαίο — συντρέχον πταίσμα ΑΚ 300

ΑΚ Άρθρο 300

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα 94.5%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 300: Ζημία από οικείο πταίσμα Αν εκείνος που ζημιώθηκε συντέλεσε από δικό του πταίσμα στη ζημία ή την έκτασή της, το δικαστήριο μπορεί να μην επιδικάσει αποζημίωση ή να μειώσει το ποσό της. Το ίδιο ισχύει και όταν εκείνος που ζημιώθηκε παρέλειψε να αποτρέψει ή να περιορίσει τη ζημία ή δεν επέστησε την προσοχή του οφειλέτη στον κίνδυνο ασυνήθιστα μεγάλης ζημίας, τον οποίο ο οφειλέτης ούτε γνώριζε ούτε όφειλε να γνωρίζει. Η διάταξη αυτή εφαρμόζεται και για το πταίσμα των προσώπων για τα οποία ευθύνεται εκείνος που ζημιώθηκε.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Άνοιγμα άρθρου

ΑΚ Άρθρο 914

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα 89.9%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 914: Έννοια Όποιος ζημιώσει άλλον παράνομα και υπαίτια έχει υποχρέωση να τον αποζημιώσει.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Άνοιγμα άρθρου

ΑΚ Άρθρο 932

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα 84.1%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 932: Ικανοποίηση της ηθικής βλάβης Σε περίπτωση αδικοπραξίας, ανεξάρτητα από την αποζημίωση για την περιουσιακή ζημία, το δικαστήριο μπορεί να επιδικάσει εύλογη κατά την κρίση του χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης. Αυτό ισχύει ιδίως για εκείνον που έπαθε προσβολή της υγείας, της τιμής ή της αγνείας του ή στερήθηκε την ελευθερία του. Σε περίπτωση θανάτωσης προσώπου η χρηματική αυτή ικανοποίηση μπορεί να επιδικαστεί στην οικογένεια του θύματος λόγω ψυχικής οδύνης.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Άνοιγμα άρθρου

ΚΟΚ Άρθρο 43

Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας

Σχετικότητα 89.5%

Κείμενο Άρθρου

ΚΟΚ Άρθρο 43: Συμπεριφορά των οδηγών προς τους πεζούς 1. Οι οδηγοί πρέπει να αποφεύγουν να συμπεριφέρονται με τρόπο που μπορεί να θέσει σε κίνδυνο τους πεζούς. Τηρουμένων της παρ. 1 του άρθρου 16, περί κανόνων οδικής συμπεριφοράς, της περ. στ) της παρ. 3 του άρθρου 21, περί προσπέρασης, κυκλοφορίας σε στοίχους, επιτρεπτής αλλαγής λωρίδας και κίνησης μοτοποδηλάτων και μοτοσυκλετών σε πυκνή κυκλοφορία, και της παρ. 1 του άρθρου 23, περί ταχύτητας και απόστασης μεταξύ οχημάτων, όπου σε οδοστρώματα υπάρχουν διαβάσεις πεζών, οι οποίες έχουν σημανθεί με πινακίδες ή διαγραμμίσεις και η κυκλοφορία των οχημάτων ρυθμίζεται με φωτεινή σηματοδότηση ή τροχονόμους, οι οδηγοί οχημάτων υποχρεούνται: α) Να σταματούν πριν από τη διάβαση, όταν απαγορεύεται σε αυτούς με σήμα να προχωρήσουν ή όταν τυφλοί χρησιμοποιούν και επιδεικνύουν το λευκό μπαστούνι τους, για να δείξουν ότι πρόκειται να διασχίσουν την οδό ή όταν τα άτομα με αναπηρία πρόκειται να διασχίσουν την οδό. Όταν επιτραπεί να προχωρήσουν, να μη διακόπτουν ή παρεμποδίζουν τη διέλευση των πεζών, τυφλών ή των ατόμων με αναπηρία, οι οποίοι έχουν ήδη εισέλθει και προχωρούν στη διάβαση, σύμφωνα με το άρθρο 42, περί κανόνων κυκλοφορίας πεζών. β) Αυτοί που προτίθενται να στρίψουν σε άλλη οδό, στην είσοδο της οποίας υπάρχει διάβαση πεζών, να κινούνται αργά και να παραχωρούν προτεραιότητα στους πεζούς που ήδη χρησιμοποιούν ή εισέρχονται στη διάβαση, κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 42. Σε περίπτωση ανάγκης υποχρεούνται να διακόπτουν την πορεία του οχήματός τους. 2. Αν σε σημασμένη διάβαση πεζών η κυκλοφορία των οχημάτων δεν ρυθμίζεται με φωτεινή σηματοδότηση ή με τροχονόμο, οι οδηγοί υποχρεούνται να πλησιάζουν στη διάβαση με μικρή ταχύτητα ώστε να μην εκθέτουν σε κίνδυνο τους πεζούς. Αν πεζοί χρησιμοποιούν ή ετοιμάζονται να χρησιμοποιήσουν τη διάβαση, οι οδηγοί ακινητοποιούν το όχημά τους μέχρι να εξέλθουν της διάβασης οι πεζοί. Σε σημασμένους με ειδική σήμανση πεζοδρόμους, τα οχήματα τα οποία επιτρέπεται να εισέλθουν σε αυτούς οφείλουν να κινούνται με ταχύτητα βαδίσματος και να παραχωρούν προτεραιότητα στους πεζούς. Στους οδηγούς οδικών οχημάτων επιβάλλεται να παραχωρούν προτεραιότητα στις διαβάσεις πεζών ή ποδηλατιστών, όταν σε αυτές κινούνται πεζοί ή ποδηλατιστές αντίστοιχα. 3. Σε περιοχές κατοικίας και πολεοδομικά κέντρα που έχουν χαρακτηρισθεί και σημανθεί ως περιοχές ήπιας κυκλοφορίας εφαρμόζονται οι εξής ειδικοί κανόνες: α) Οι πεζοί μπορούν να χρησιμοποιούν το οδόστρωμα σε όλο το πλάτος του. β) Οι οδηγοί πρέπει να προχωρούν με πολύ χαμηλή ταχύτητα, η οποία σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να υπερβαίνει τα είκοσι (20) χιλιόμετρα την ώρα. γ) Οι οδηγοί μηχανοκίνητων οχημάτων δεν πρέπει να θέτουν τους πεζούς σε κίνδυνο ούτε να συμπεριφέρονται με παρεμποδιστικό τρόπο, αλλά να παραχωρούν προτεραιότητα σε πεζούς, ποδήλατα και Ε.Π.Η.Ο. Αν είναι αναγκαίο πρέπει να σταματούν. δ) Οι πεζοί δεν πρέπει να εμποδίζουν χωρίς λόγο την κυκλοφορία των οχημάτων. ε) Απαγορεύεται η στάθμευση, εκτός από εκεί που επιτρέπεται από σήματα στάθμευσης. στ) Σε διασταυρώσεις, χρήστες της οδού που εξέρχονται από περιοχή κατοικίας πρέπει να παραχωρούν την προτεραιότητα στους άλλους χρήστες της οδού. 4. Οι οδηγοί, οι οποίοι πρόκειται να στρίψουν σε άλλη οδό στην οποία δεν υπάρχουν σημασμένες με πινακίδες διαβάσεις πεζών ή διαγραμμίσεις στο οδόστρωμα, υποχρεούνται να παραχωρούν προτεραιότητα στους πεζούς, οι οποίοι στις περιπτώσεις της παρ. 2 του άρθρου 42, έχουν κατέλθει στο οδόστρωμα της οδού, στην οποία πρόκειται να εισέλθουν οι οδηγοί. Σε περίπτωση ανάγκης, υποχρεούνται να διακόπτουν την πορεία του οχήματός τους. Οι οδηγοί υποχρεούνται να δείχνουν ιδιαίτερη προσοχή στους πεζούς που διασχίζουν την οδό προκειμένου να επιβιβαστούν σε μέσα μαζικής μεταφοράς ή όταν απομακρύνονται από αυτά. 5. Οι οδηγοί που προτίθενται να προσπεράσουν από δεξιά, όταν αυτό επιτρέπεται, όχημα δημόσιων συγκοινωνιών, που βρίσκεται σε στάση σε καθορισμένο σημείο, υποχρεούνται να σταματούν, για να επιτρέπουν την αποβίβαση ή επιβίβαση των επιβατών. 6. Οι παραβάσεις του παρόντος για τον οδηγό κατατάσσονται στην κατηγορία E2-Α και στην κατηγορία Σ.

Κώδικας

Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας

Άνοιγμα άρθρου

ΠΔ237 Άρθρο 6

Π.Δ. 237/1986 - Υποχρεωτική Ασφάλιση Αυτοκινήτων

Σχετικότητα 89.3%

Κείμενο Άρθρου

ΠΔ237 Άρθρο 6: 1. Η ασφάλιση πρέπει να καλύπτει την αστική ευθύνη του κυρίου, του κατόχου και κάθε οδηγού ή προστηθέντος για την οδήγηση ή υπεύθυνου του ασφαλισµένου αυτοκινήτου. Εξαιρείται η αστική ευθύνη των προσώπων που επελήφθησαν του αυτοκινήτου µε κλοπή ή βία και αυτών που προκάλεσαν το ατύχηµα εκ προθέσεως. 2. Η ασφαλιστική κάλυψη πρέπει να περιλαµβάνει την έναντι τρίτων αστική ευθύνη εξαιτίας θανάτωσης ή σωµατικής βλάβης ή ζηµιών σε πράγµατα, στην οποία περιλαµβάνεται και η χρηµατική ικανοποίηση για ψυχική οδύνη ή ηθική βλάβη καθώς και την αστική ευθύνη λόγω θανάτωσης ή σωµατικών βλαβών έναντι των µελών της οικογένειας του ασφαλισµένου, οδηγού ή κάθε άλλου προσώπου του οποίου η αστική ευθύνη καλύπτεται σύµφωνα µε την πρώτη παράγραφο, ανεξάρτητα από δεσµό συγγένειας. Η ασφαλιστική κάλυψη επίσης περιλαµβάνει και την αστική ευθύνη του κυρίου ή κατόχου έναντι τρίτων σε περίπτωση αυτοκινήτων που έχουν, είτε κλαπεί, είτε αποκτηθεί µε χρήση βίας. Τα πράγµατα που µεταφέρονται µε το εξαιρούνται της υποχρεωτικής ασφάλισης. ίδιο αυτοκίνητο Εξαιρείται της κάλυψης η αστική ευθύνη έναντι προσώπων τα οποία συγκατατέθηκαν να µεταφερθούν µε αυτοκίνητο, εφόσον ο ασφαλιστής αποδείξει ότι γνώριζαν ότι το αυτοκίνητο αφαιρέθηκε από το νόµιµο κάτοχό του µε αθέµιτα µέσα ή χρησιµοποιείται προς εκτέλεση εγκληµατικής πράξης. 3. α) Ο ασφαλιστής ευθύνεται βάσει ενιαίου ασφαλίστρου, έναντι των τρίτων που ζηµιώθηκαν από την κυκλοφορία αυτοκινήτων που έχουν τον τόπο συνήθους στάθµευσης στην Ελλάδα, στα εδάφη των Κρατών – Μελών της Ε.Ε., σύµφωνα µε τη νοµοθεσία και τις υποχρεωτικές καλύψεις του κράτους του ατυχήµατος ή την κάλυψη που προβλέπεται από το ασφαλιστήριο ή την ελληνική νοµοθεσία, όταν αυτή είναι υψηλότερη. Το ίδιο ισχύει και για τα λοιπά κράτη, των οποίων τα Εθνικά Γραφεία ∆ιεθνούς Ασφάλισης έχουν προσυπογράψει την κατά το άρθρο 2 παρ. 2 του παρόντος σύµβαση. β) Ο ασφαλιστής ευθύνεται και έναντι των υπηκόων Κρατών – µελών της ΕΟΚ, που ζηµιώθηκαν από αυτοκίνητο, που έχει τόπο συνήθους στάθµευσης στην Ελλάδα, κατά τη διέλευσή του από περιοχή η οποία συνδέει απευθείας την Ελληνική Επικράτεια µε το έδαφος Κράτους – µέλους, εφόσον δεν υπάρχει στο Κράτος της διέλευσης Εθνικό Γραφείο ∆ιεθνούς Ασφάλισης. Η ευθύνη τούτου καθορίζεται κατά τις διατάξεις του παρόντος. γ) Την κατά το εδάφιο α ευθύνη έχει και το Γραφείο ∆ιεθνούς Ασφάλισης από την κυκλοφορία αυτοκινήτων που έχουν τον τόπο συνήθους στάθµευσης στην Ελλάδα στα εδάφη των παραπάνω Κρατών. 4. Αν το αυτοκίνητο πρόκειται να εκτεθεί σε ειδικούς κινδύνους αστικής ευθύνης, η ασφαλιστική κάλυψη πρέπει να περιλαµβάνει και αυτούς, εκδιδοµένου ειδικού πιστοποιητικού ασφάλισης. Στην προκειµένη περίπτωση, εφαρµόζονται οι διατάξεις της παραγρ. 4 του άρθρου 4 . Η υποχρέωση αυτή ισχύει ιδίως για την περίπτωση που το αυτοκίνητο πρόκειται να µετέχει σε αγωνίσµατα που επάγονται ειδικούς κινδύνους, ως αγώνες ή διαγωνισµοί ταχύτητας, ακριβείας ή δεξιοτεχνίας (ειδική κάλυψη). 5. Το ασφαλιστικό ποσό είναι τουλάχιστον ίσο µε αυτό που καθορίζει κάθε φορά µε αποφάσεις του ο Υπουργός Εµπορίου, για κάθε είδος κινδύνου που υπάγεται στην υποχρεωτική ασφάλιση. Βλέπε παρατήρηση στο άρθρο 4 παράγραφο 4 ∆εν µπορεί όµως για κάθε ατύχηµα να οριστούν ποσά κατώτερα από αυτά που προβλέπονται ακολούθως : Από 1ης Ιανουαρίου 1996, 500.000 ECU για σωµατικές βλάβες, ανεξαρτήτως αριθµού θυµάτων και 100.000 ECU για υλικές ζηµίες. Από 1ης Ιανουαρίου 1993 ποσοστό 31% των ποσών αυτών. 6. Ο ασφαλιστής υποχρεούται εντός τριάντα (30) ηµερών από την υποβολή δήλωσης ατυχήµατος σ’ αυτόν εκ µέρους του ασφαλισµένου, να έχει ολοκληρώσει τη διαδικασία διακανονισµού της ζηµιάς. Η µη συµµόρφωση του ασφαλιστή προς την υποχρέωση αυτή επισύρει τις κυρώσεις του άρθρου 38 παρ. 1 και 2 του παρόντος. 7. Στην περίπτωση που ο ζηµιωθείς είναι µόνιµος κάτοικος κράτους µέλους εκτός της Ελλάδος και έχει υποστεί ζηµιά από αυτοκίνητο µε τόπο συνήθους στάθµευσης την Ελλάδα ή σε άλλο κράτος µέλος και ασφαλισµένο σε ασφαλιστική επιχείρηση εγκατεστηµένη στην Ελλάδα (µε έδρα την Ελλάδα ή µε υποκατάστηµα), η ασφαλιστική επιχείρηση υποχρεούται εντός τριών (3) µηνών από την κοινοποίηση της αίτησης αποζηµίωσης του ζηµιωθέντος εις αυτήν ή στον αντιπρόσωπό της για τον διακανονισµό ζηµιών, που έχει διορίσει σύµφωνα µε τα άρθρα 15 παρ. 1 στοιχ. στ) και 20 παρ. 2Α στοιχ. στ) Ν.∆. 400/70, όπως ισχύει. α) να υποβάλει αιτιολογηµένη προσφορά αποζηµίωσης σε περίπτωση που η ευθύνη δεν αµφισβητείται και η ζηµιά έχει αποτιµηθεί. β) να υποβάλει αιτιολογηµένη απάντηση επί των σηµείων που περιέχονται στην αίτηση, στην περίπτωση που η ευθύνη αµφισβητείται ή δεν έχει ακόµα διαπιστωθεί σαφώς ή σε περίπτωση που η ζηµιά δεν έχει αποτιµηθεί πλήρως. Σε περίπτωση παράβασης της περίπτωσης του εδαφίου α) της Παρούσας παραγράφου, οφείλεται ο εκάστοτε προβλεπόµενος τόκος υπερηµερίας επί του ποσού της αποζηµίωσης την οποία προσφέρει η ασφαλιστική επιχείρηση στον ζηµιωθέντα, µετά την λήξη του τριµήνου και µέχρι την ηµέρα της προσφοράς. Η µη συµµόρφωση της ασφαλιστικής επιχείρησης προς τις ανωτέρω υποχρεώσεις επισύρει τις κυρώσεις του άρθρου 38 του Π.∆. 237/1986 (Α’ 110), όπως τροποποιήθηκε από τον Ν. 2170/93 (Α’ 150) και τον Ν. 2496/97 (Α’ 87)». 8. Με απόφαση του Υπουργού Εµπορίου που δηµοσιεύεται στην Εφηµερίδα της Κυβέρνησης (ΤΑΕ και ΕΠΕ) καθορίζονται οι γενικοί όροι του ασφαλιστηρίου συµβολαίου που καλύπτει αστική ευθύνη από ατυχήµατα τηρουµένης της διαδικασίας του άρθρ. 30 του Ν.∆. 400/1970.

Κώδικας

Π.Δ. 237/1986 - Υποχρεωτική Ασφάλιση Αυτοκινήτων

Άνοιγμα άρθρου

ΚΟΚ Άρθρο 24

Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας

Σχετικότητα 87.5%

Κείμενο Άρθρου

ΚΟΚ Άρθρο 24: Όρια ταχύτητας, αρμοδιότητα καθορισμού τους, έλεγχος τήρησής τους, κατηγορίες παραβάσεων και κυρώσεις για μη τήρηση ορίων ταχύτητας, ελλιπή εξοπλισμό επαγγελματικών οχημάτων και παρεμβάσεις σε αυτόν, κατοχή μηχανισμών παρεμπόδισης ελέγχου ταχύτητας, μη ορθή χρήση Ελαφρού Προσωπικού Ηλεκτρικού Οχήματος 1. Το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο ταχύτητας, μέσα στις κατοικημένες περιοχές, ορίζεται σε τριάντα (30) χιλιόμετρα την ώρα. Σε μονόδρομους στους οποίους υπάρχουν δύο (2) τουλάχιστον λωρίδες κυκλοφορίας, διαχωριζόμενες με κατά μήκος διαγραμμίσεις, και σε οδούς διπλής κατεύθυνσης με τουλάχιστον δύο (2) λωρίδες ανά κατεύθυνση, διαχωριζόμενες με κατά μήκος διαγραμμίσεις, και σε οδούς διπλής κατεύθυνσης με διαχωριστική νησίδα, το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο ταχύτητας ορίζεται σε πενήντα (50) χιλιόμετρα την ώρα. Τα όρια ταχύτητας της παρούσας εφαρμόζονται, εφόσον δεν ορίζεται διαφορετικά με ειδική σήμανση, κατά τα προβλεπόμενα στην περ. γ) της παρ. 7 του άρθρου 112, περί εξουσιοδοτικών διατάξεων. 2. Εκτός κατοικημένων περιοχών τα ανώτατα επιτρεπόμενα όρια ταχύτητας, για τις διάφορες κατηγορίες αυτοκίνητων οχημάτων και των συνδυασμών αυτών, ορίζονται στον παρακάτω πίνακα Σε μη ασφαλτοστρωμένους δρόμους εκτός κατοικημένων περιοχών, το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο ταχύτητας ορίζεται σε σαράντα (40) χιλιόμετρα την ώρα, εκτός αν άλλως ορίζεται με ειδική σήμανση. 4. Για τα φορτηγά αυτοκίνητα που μεταφέρουν πρόσωπα, το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο ταχύτητας ορίζεται σε τριάντα (30) χιλιόμετρα την ώρα μέσα σε κατοικημένες περιοχές και σε πενήντα (50) χιλιόμετρα την ώρα έξω από αυτές. 5. Για τα μοτοποδήλατα το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο ταχύτητας ορίζεται σε σαράντα πέντε (45) χιλιόμετρα την ώρα με την επιφύλαξη της παρ. 1. Για τα αγροτικά μηχανήματα και τα μηχανήματα έργου, το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο ταχύτητας ορίζεται σε σαράντα (40) χιλιόμετρα την ώρα με την επιφύλαξη της παρ. 1. Ειδικώς αν τα αγροτικά μηχανήματα, τα μηχανήματα έργου ή τα ρυμουλκούμενα από αυτά στερούνται ελαστικών με αεροθάλαμο, το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο ταχύτητας ορίζεται σε δεκαπέντε (15) χιλιόμετρα την ώρα. 6. Για τα Ε.Π.Η.Ο. το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο ταχύτητας ορίζεται σε είκοσι πέντε (25) χιλιόμετρα την ώρα. Τα Ε.Π.Η.Ο. απαγορεύεται να κυκλοφορούν σε οδούς όπου το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο ταχύτητας των αυτοκίνητων οχημάτων υπερβαίνει τα πενήντα (50) χιλιόμετρα την ώρα. 7. Στα φορτηγά αυτοκίνητα, στα ρυμουλκούμενα από αυτά και στα λεωφορεία αυτοκίνητα αναγράφεται στο οπίσθιο μέρος του αμαξώματός τους, με στοιχεία ύψους δεκαπέντε (15) εκατοστών μαύρου χρώματος σε άσπρη κυκλική επιφάνεια, ο αριθμός των χιλιομέτρων την ώρα του επιτρεπόμενου ανώτατου ορίου ταχύτητάς τους. 8. Ο έλεγχος της ταχύτητας των οδικών οχημάτων μπορεί να γίνεται από τις αρμόδιες αστυνομικές αρχές και με ειδικές ηλεκτρονικές τεχνικές συσκευές ή με άλλα τεχνικά μέσα. 9. α) Με την επιφύλαξη της περ. β), η παράβαση της υπέρβασης του ανώτατου ορίου ταχύτητας: αα) έως είκοσι (20) χιλιόμετρα την ώρα, κατατάσσεται στην κατηγορία Ε2-Α, αβ) πάνω από είκοσι (20) χιλιόμετρα την ώρα έως και τριάντα (30) χιλιόμετρα την ώρα, κατατάσσεται στην κατηγορία Ε2-Β, αγ) πάνω από τριάντα (30) χιλιόμετρα την ώρα έως και πενήντα (50) χιλιόμετρα την ώρα κατατάσσεται στην κατηγορία Ε3-Β. β) Με την επιφύλαξη των περ. γ) και δ), κατατάσσονται στην κατηγορία Ε3-Β οι παραβάσεις της κίνησης οχημάτων: βα) στους αυτοκινητόδρομους με ταχύτητα πάνω από εκατόν πενήντα (150) χιλιόμετρα την ώρα, ββ) στις οδούς ταχείας κυκλοφορίας με ταχύτητα πάνω από εκατόν τριάντα (130) χιλιόμετρα την ώρα, βγ) στο υπόλοιπο οδικό δίκτυο με ταχύτητα πάνω από εκατόν είκοσι (120) χιλιόμετρα την ώρα. γ) Με την επιφύλαξη της περ. δ), η παράβαση της υπέρβασης του ανώτατου ορίου ταχύτητας πάνω από πενήντα (50) χιλιόμετρα την ώρα κατατάσσεται στην κατηγορία Ε4 και στον παραβάτη επιβάλλονται διοικητικό πρόστιμο επτακοσίων (700) ευρώ και το διοικητικό μέτρο της επιτόπου αφαίρεσης της άδειας οδήγησης για εξήντα (60) ημέρες. δ) Η παράβαση της οδήγησης με ταχύτητα ανώτερη των διακοσίων (200) χιλιομέτρων την ώρα κατατάσσεται στην κατηγορία Ε4 και στον επιβάτη επιβάλλονται διοικητικό πρόστιμο δύο χιλιάδων (2.000) ευρώ και το διοικητικό μέτρο της επί τόπου αφαίρεσης της άδειας οδήγησης για ένα (1) έτος. ε) Η παράβαση της οδήγησης με ταχύτητα κατώτερη του ελάχιστου επιτρεπόμενου ορίου ταχύτητας και η παράβαση της παρ. 7 κατατάσσονται στην κατηγορία Ε1-Α. 10. Η παράβαση της θέσης σε κυκλοφορία και της οδήγησης αυτοκίνητου οχήματος χωρίς να είναι εφοδιασμένο με τις συσκευές της περ. στ) της παρ. 7 του άρθρου 112, καθώς και η παράβαση της παράλειψης τοποθέτησης του φύλλου ή άλλου συστήματος καταγραφής ταχογράφου κατατάσσονται στην κατηγορία Ε3-Β. Στην ίδια κατηγορία κατατάσσονται και οι παραβάσεις επενέργειας με οποιονδήποτε τρόπο στον μηχανισμό της ανωτέρω συσκευής, με σκοπό να την καταστήσει ανενεργή ή να αλλοιωθούν οι καταγραφόμενες ενδείξεις. Εάν αμφισβητηθεί από τον οδηγό η παράβαση, το όχημα μεταφέρεται, συνοδεία αστυνομικού, στην αρμόδια για τη διενέργεια ελέγχου υπηρεσία της οικείας Περιφερειακής Ενότητας. Για τις ως άνω παραβάσεις που αφορούν σε φορτηγά οχήματα εφαρμόζεται ο ν. 3446/2006 (Α’ 49). 11. Η παράβαση της οδήγησης μηχανοκίνητου οχήματος με εξοπλισμό εντοπισμού συσκευών μέτρησης ταχύτητας, καθώς και της οδήγησης μηχανοκίνητου οχήματος με εξοπλισμό παρεμπόδισης συσκευών μέτρησης ταχύτητας κατατάσσεται στην κατηγορία Ε3-Β. 12. Ειδικά για τα Ε.Π.Η.Ο.: α) η οδήγηση κατά παράβαση του πρώτου εδαφίου της παρ. 6: αα) με ταχύτητα έως και τριάντα πέντε (35) χιλιόμετρα την ώρα, κατατάσσεται στην κατηγορία Ε1-Α και η θέση του σε κυκλοφορία κατατάσσεται στην κατηγορία Ε2-Α, αβ) με ταχύτητα άνω των τριάντα πέντε (35) χιλιομέτρων την ώρα κατατάσσεται στην κατηγορία Ε2-Α και η θέση του σε κυκλοφορία κατατάσσεται στην κατηγορία Ε3-Α, β) η οδήγηση κατά παράβαση του δεύτερου εδαφίου της παρ. 6 κατατάσσεται στην κατηγορία Ε1-Α.

Κώδικας

Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας

Άνοιγμα άρθρου

ΚΟΚ Άρθρο 42

Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας

Σχετικότητα 87.3%

Κείμενο Άρθρου

ΚΟΚ Άρθρο 42: Κανόνες κυκλοφορίας πεζών 1. Οι πεζοί υποχρεούνται να χρησιμοποιούν τα πεζοδρόμια ή τα ειδικά γι’ αυτούς ερείσματα. Κατ ’ εξαίρεση, μπορούν να χρησιμοποιούν το οδόστρωμα, αφού λάβουν τις αναγκαίες προφυλάξεις: α) Πεζοί που ωθούν, σύρουν ή μεταφέρουν ογκώδη αντικείμενα, οι οποίοι, αν βάδιζαν στο πεζοδρόμιο ή το έρεισμα, θα προκαλούσαν σοβαρή δυσχέρεια στην κίνηση των άλλων πεζών, β) ομάδες πεζών, όταν οδηγούνται από ειδικά για τον σκοπό αυτό επιφορτισμένο πρόσωπο ή σχηματίζουν πομπή, γ) άτομα με αναπηρία, τα οποία κινούνται σε αναπηρικά καθίσματα. 2. Αν είναι αδύνατη η χρησιμοποίηση των πεζοδρομίων ή των ερεισμάτων, που προορίζονται για τους πεζούς, ή δεν υπάρχουν πεζοδρόμια ή ερείσματα, οι πεζοί μπορούν να βαδίζουν στο οδόστρωμα, με τρόπο ώστε να μην παρεμποδίζουν την κυκλοφορία. Αν το οδόστρωμα διαθέτει λωρίδα για ποδήλατα ή μοτοποδήλατα, μπορούν να βαδίζουν σ ’ αυτή, αν το επιτρέπει η πυκνότητα της κυκλοφορίας και δεν παρεμποδίζουν την κίνηση των μοτοποδηλάτων ή ποδηλάτων στη λωρίδα. Οι πεζοί δεν επιτρέπεται να υπερπηδούν εμπόδια όπως δοκούς, αλυσίδες, νησίδες, στηθαία και κιγκλιδώματα, που έχουν τοποθετηθεί από τις αρμόδιες αρχές για ειδικούς λόγους. Η ύπαρξη τέτοιων εμποδίων σημαίνει απαγόρευση εισόδου του πεζού στην αποκλεισμένη επιφάνεια της οδού. 3. Οι πεζοί που χρησιμοποιούν το οδόστρωμα υποχρεούνται να βαδίζουν αντίθετα με την κατεύθυνση της κυκλοφορίας και όσο το δυνατόν πλησιέστερα στο άκρο του οδοστρώματος, εκτός αν κατ ’ αυτόν τον τρόπο κινδυνεύουν ή δεν το επιτρέπουν ειδικές περιστάσεις. Κατ’ εξαίρεση, πρόσωπα που ωθούν ή σύρουν χειράμαξες, ωθούν ποδήλατο, μοτοποδήλατο ή μοτοσικλέτα, άτομα με αναπηρία, που κινούνται σε αναπηρικά καθίσματα και ομάδες πεζών, όταν σχηματίζουν πομπή ή οδηγούνται από ειδικά επιφορτισμένο πρόσωπο, υποχρεούνται να βαδίζουν πλησίον του δεξιού άκρου του οδοστρώματος. Οι πεζοί που βαδίζουν στο οδόστρωμα, αν δεν σχηματίζουν πομπή, υποχρεούνται να βαδίζουν σε απλό στοίχο, όταν το απαιτεί η ασφάλεια της κυκλοφορίας, εξαιτίας των συνθηκών ορατότητας, της πυκνότητας ή άλλων λόγων. Ομάδες πεζών που κινούνται στις οδούς υποχρεούνται να αφήνουν ελεύθερη στα δεξιά της οδού επαρκή επιφάνεια του οδοστρώματος, ώστε να μπορεί να διέρχεται ένα όχημα. 4. Οι πεζοί προκειμένου να διασχίσουν το οδόστρωμα, υποχρεούνται: α) Αν υπάρχουν στο οδόστρωμα διαβάσεις πεζών, να τις χρησιμοποιούν, β) αν στη διάβαση πεζών την οποία πρόκειται να χρησιμοποιήσουν, υπάρχουν φωτεινοί σηματοδότες πεζών, να συμμορφώνονται στα σήματά τους, γ) αν στη διάβαση δεν υπάρχουν φωτεινοί σηματοδότες πεζών, αλλά η κυκλοφορία ρυθμίζεται με φωτεινούς σηματοδότες οχημάτων ή από τροχονόμους και δίνεται σήμα για να προχωρήσουν τα οχήματα, να μην κατέρχονται στο οδόστρωμα, δ) σε διαβάσεις που η κυκλοφορία τόσο των πεζών όσο και των οχημάτων δεν ρυθμίζεται με φωτεινούς σηματοδότες, να μην κατεβαίνουν στο οδόστρωμα πριν λάβουν υπόψη τους την απόσταση και την ταχύτητα των οχημάτων τα οποία πλησιάζουν, ε) αν δεν υπάρχουν στο οδόστρωμα διαβάσεις πεζών, να μην κατεβαίνουν σ ’ αυτό, αν δεν βεβαιωθούν ότι δεν θα παρεμποδίσουν την κυκλοφορία των οχημάτων, στη συνέχεια δε να διασχίζουν το οδόστρωμα κάθετα προς τον άξονά του, στ) σε ισόπεδους οδικούς κόμβους, στους οποίους η κυκλοφορία ρυθμίζεται με φωτεινούς σηματοδότες οχημάτων ή τροχονόμους, να διασχίζουν το οδόστρωμα βαδίζοντας παράλληλα με τα κινούμενα οχήματα, ζ) να διασχίζουν το οδόστρωμα κάθετα, χωρίς να βραδυπορούν ή να σταματούν σε αυτό αδικαιολόγητα. 5. Οι παραβάσεις του παρόντος κατατάσσονται στην κατηγορία Ε1-Α.

Κώδικας

Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας

Άνοιγμα άρθρου

ΠΔ237 Άρθρο 10

Π.Δ. 237/1986 - Υποχρεωτική Ασφάλιση ΑυτοκινήτωνΤροποποίηση: ν. 3557/2007

Σχετικότητα 87.2%

Κείμενο Άρθρου

ΠΔ237 Άρθρο 10: 1. Το πρόσωπο που ζηµιώθηκε, έχει από την ασφαλιστική σύµβαση και µέχρι το ποσό αυτής, ιδία αξίωση κατά του ασφαλιστή. 2. Η αξίωση αυτή παραγράφεται μετά πάροδο πέντε (5) ετών από την ημέρα του ατυχήματος, επιφυλασσομένων των διατάξεων της κείμενης νομοθεσίας για την αναστολή και τη διακοπή της παραγραφής. 3. Σε περίπτωση που έχουν ζηµιωθεί περισσότερα πρόσωπα όταν το σύνολο των αποζηµιώσεων που πρέπει να καταβληθούν από τον υπαίτιο υπερβαίνει το ασφαλιστικό ποσό, το δικαίωµα καθενός από αυτούς κατά του ασφαλιστή περιορίζεται σύµµετρα µέχρι τη συµπλήρωση του όλου ασφαλιστικού ποσού. Αν ο ασφαλιστής ο οποίος αγνοεί την ύπαρξη ή το µέγεθος άλλων απαιτήσεων ή µετά από δικαστική απόφαση, κατέβαλε σε κάποιο από τα πρόσωπα αυτά ποσό ανώτερο από το µερίδιο που αναλογεί σ' αυτόν, ο ασφαλιστής υποχρεούται έναντι των λοιπών ζηµιωθέντων µόνο µέχρι τη συµπλήρωση του ασφαλιστικού ποσού. Τα πρόσωπα αυτά έχουν δικαίωµα αναγωγής κατά αυτού που αποζηµιώθηκε καθ' υπέρβαση. 4. Όταν το πρόσωπο που ζηµιώθηκε είναι µόνιµος κάτοικος της αλλοδαπής, επιτρέπεται η καταβολή του ασφαλίσµατος στο νόµισµα της χώρας όπου ο δικαιούχος έχει τη µόνιµη κατοικία του. 5. Η συζήτηση της κύριας αγωγής κατά ασφαλιστικής εταιρίας, του κατά το άρθρο 19 του παρόντος νόµου Επικουρικού Κεφαλαίου ή άλλου υπόχρεου για απώλεια εισοδήµατος λόγω ατυχήµατος που προκλήθηκε από αυτοκίνητο κηρύσσεται απαράδεκτη, αν δεν προσαχθεί βεβαίωση περί προηγούµενης κοινοποίησης αντιγράφου της αγωγής στην αρµόδια ∆ηµόσια Οικονοµική Υπηρεσία του ενάγοντος.

Κώδικας

Π.Δ. 237/1986 - Υποχρεωτική Ασφάλιση Αυτοκινήτων

Άνοιγμα άρθρου

ΚΟΚ Άρθρο 23

Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας

Σχετικότητα 86.5%

Κείμενο Άρθρου

ΚΟΚ Άρθρο 23: Ταχύτητα και απόσταση μεταξύ οχημάτων 1. Ο οδηγός οδικού οχήματος επιβάλλεται να έχει τον πλήρη έλεγχο του οχήματός του ώστε να μπορεί σε κάθε στιγμή να εκτελεί τους απαιτούμενους χειρισμούς. 2. Ο οδηγός επιβάλλεται να ρυθμίζει την ταχύτητα του οχήματός του, λαμβάνοντας συνεχώς υπόψη του τις επικρατούσες συνθήκες, ιδιαίτερα τη διαμόρφωση του εδάφους, την κατάσταση και τα χαρακτηριστικά της οδού, την κατάσταση και το φορτίο του οχήματός του, τις καιρικές συνθήκες και τις συνθήκες κυκλοφορίας, με τρόπο ώστε να είναι σε θέση να διακόψει την πορεία του οχήματός του μπροστά από οποιοδήποτε εμπόδιο που μπορεί να προβλεφθεί και το οποίο βρίσκεται στο ορατό από αυτόν εμπρόσθιο τμήμα της οδού. Υποχρεούται επίσης να μειώνει την ταχύτητα του οχήματός του και, σε περίπτωση ανάγκης, να διακόπτει την πορεία του, όταν οι περιστάσεις το επιβάλλουν. 3. Ο οδηγός επιβάλλεται ιδιαιτέρως να μειώνει την ταχύτητα του οχήματός του σε τμήματα της οδού με περιορισμένο πεδίο ορατότητας, στις στροφές, πλησίον των σχολείων, πλησίον των ισόπεδων οδικών κόμβων, στις απότομες κατωφέρειες, πλησίον των μέσων μαζικής μεταφοράς, που σταθμεύουν για να αποβιβάζουν ή επιβιβάζουν επιβάτες, κατά τις νυκτερινές ώρες, σε περίπτωση ομίχλης, βροχής, χιονιών, παγετού και γενικά όταν το οδόστρωμα είναι ολισθηρό. Την ίδια υποχρέωση έχει και κατά τη διέλευσή του από στενές διόδους και αν η διασταύρωσή του με άλλα οχήματα καθίσταται δυσχερής, όταν υπάρχουν ζώα επί της οδού που παρουσιάζουν σημεία ταραχής, κατά τη διέλευσή του από κατοικημένες περιοχές, αν πεζοί, που βρίσκονται στην τροχιά του, καθυστερούν να απομακρυνθούν, καθώς και σε κάθε άλλη ειδική περίπτωση κατά την οποία επιβάλλεται μετριασμός ταχύτητας. Οι οδηγοί αυτοκινήτων οχημάτων που κινούνται σε οδό με χιόνια υποχρεούνται, εφόσον το όχημα δεν φέρει ειδικά ελαστικά, να τοποθετούν στους δύο (2) τουλάχιστον κινητήριους τροχούς αντιολισθητικές αλυσίδες ή άλλα ανάλογα αντιολισθητικά μέσα. Την ίδια υποχρέωση έχουν οι οδηγοί των πιο πάνω οχημάτων και όταν κινούνται σε οδό με παγετό, εφόσον ειδοποιούνται προς τούτο με ρυθμιστικές πινακίδες ή από τις αρμόδιες αρχές. Αν δεν συμμορφωθεί ο οδηγός, τα αστυνομικά όργανα μπορούν να επιβάλουν ακινητοποίηση του οχήματος στο άκρο της οδού ή σε άλλο κατάλληλο σημείο, μέχρι την αποκατάσταση της κανονικής κυκλοφορίας. 4. Ο οδηγός οχήματος υποχρεούται να μην παρεμποδίζει την ομαλή πορεία άλλων οχημάτων κινούμενος με ασυνήθη βραδύτητα, χωρίς αποχρώντα λόγο. 5. Απαγορεύεται στους οδηγούς οχημάτων να συναγωνίζονται μεταξύ τους στην ταχύτητα. 6. Στην τήρηση των πιο πάνω διατάξεων υποχρεούνται και οι οδηγοί ζώων έλξης, φορτίου ή ιππασίας. 7. Ο οδηγός οχήματος, το οποίο κινείται πίσω από άλλο, υποχρεούται να τηρεί αρκετή απόσταση για την αποφυγή σύγκρουσης αν, το προ αυτού κινούμενο όχημα, μειώσει ξαφνικά την ταχύτητά του ή διακόψει την πορεία του. 8. Εκτός των κατοικημένων περιοχών, για τη διευκόλυνση της προσπέρασης, οι οδηγοί οχημάτων, για τα οποία επιβάλλεται περιορισμός ταχύτητας, ή συνδυασμού οχημάτων συνολικού μήκους πάνω από επτά (7) μέτρα, υποχρεούνται, εκτός των περιπτώσεων κατά τις οποίες ή προσπερνούν ή ετοιμάζονται να προσπεράσουν, να τηρούν αρκετή απόσταση από τα προ αυτών κινούμενα μηχανοκίνητα οχήματα, ώστε τα άλλα οχήματα που τους προσπερνούν να μπορούν ακίνδυνα να κινηθούν στον εμπρόσθιο χώρο του οχήματός τους. 9. Η παρ. 8 δεν έχει εφαρμογή: α) όταν η κυκλοφορία είναι πυκνή, β) σε περιπτώσεις που απαγορεύεται η προσπέραση, γ) στις οδούς οι οποίες έχουν δύο (2) ή περισσότερες λωρίδες κυκλοφορίας, κατά την κατεύθυνση των οχημάτων, δ) όταν πρόκειται για φάλαγγα ενόπλων δυνάμεων. 10. Οι παραβάσεις του παρόντος κατατάσσονται στην κατηγορία Ε1-Α, με εξαίρεση την παράβαση της παρ. 5 που κατατάσσεται στην κατηγορία Ε4 και επιβάλλονται στον παραβάτη διοικητικό πρόστιμο δύο χιλιάδων (2.000) ευρώ και το διοικητικό μέτρο της επιτόπου αφαίρεσης της άδειας οδήγησης για ένα (1) έτος.

Κώδικας

Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας

Άνοιγμα άρθρου

ΑΚ Άρθρο 929

Αστικός Κώδικας

Σχετικότητα 86.1%

Κείμενο Άρθρου

ΑΚ Άρθρο 929: Σε περίπτωση βλάβης του σώματος ή της υγείας Σε περίπτωση βλάβης του σώματος ή της υγείας προσώπου η αποζημίωση περιλαμβάνει, εκτός από τα νοσήλια και τη ζημία που έχει ήδη επέλθει, οτιδήποτε ο παθών θα στερείται στο μέλλον ή θα ξοδεύει επιπλέον εξαιτίας της αύξησης των δαπανών του. Υποχρέωση αποζημίωσης υπάρχει και προς τον τρίτο, ο οποίος είχε κατά το νόμο δικαίωμα να απαιτήσει την παροχή υπηρεσιών από τον παθόντα και τις στερείται.

Κώδικας

Αστικός Κώδικας

Άνοιγμα άρθρου

ΚΟΚ Άρθρο 114

Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας

Σχετικότητα 79.5%

Κείμενο Άρθρου

ΚΟΚ Άρθρο 114: Μεταβατικές διατάξεις 1. Μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2026 διατηρείται το γενικό όριο ταχύτητας των πενήντα (50) χιλιομέτρων την ώρα σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 20 του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (ν. 2696/1999, Α ’ 57). Μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2026 διατηρείται το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο ταχύτητας των σαράντα (40) χιλιομέτρων, για τα φορτηγά οχήματα που μεταφέρουν πρόσωπα εντός κατοικημένων περιοχών. 2. Η αφαίρεση της άδειας οδήγησης για επτά (7) έτη της υποπερ. βε) της περ. β) της παρ. 3 του άρθρου 110 του παρόντος, εφαρμόζεται και για τις παραβάσεις της παρ. 6 του άρθρου 28 του ν. 4530/2018 (Α’ 59) που βεβαιώθηκαν στο χρονικό διάστημα από την ημερομηνία έναρξης ισχύος του ν. 4530/2018 έως την ημερομηνία έναρξης ισχύος του παρόντος. 3. Μέχρι τη θέση σε ισχύ της κοινής απόφασης της παρ. 40 του άρθρου 112 του παρόντος εξακολουθεί να ισχύει η υπό στοιχεία οικ. 21504/2601/25.4.2007 κοινή απόφαση των Υπουργών Μεταφορών και Επικοινωνιών και Δημόσιας Τάξης «Σύστημα Ελέγχου Συμπεριφοράς Οδηγών Αυτοκινήτων, Μοτοσικλετών και Μοτοποδηλάτων (Σ.Ε.Σ.Ο.)» (Β’ 623) και παραβάσεις που έχουν τελεσθεί υπό την ισχύ της λαμβάνονται υπόψη κατά την εφαρμογή των κυρώσεων του άρθρου 110, περί συστήματος ελέγχου συμπεριφοράς των οδηγών. 4. Κανονιστικές πράξεις που έχουν εκδοθεί κατ’ εξουσιοδότηση του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (ν. 2696/1999, Α ’ 57), εξακολουθούν να ισχύουν.

Κώδικας

Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας

Άνοιγμα άρθρου

ΑΠ 437/2017

Αστικό Δίκαιο · Δικονομικό Δίκαιο2017Άρειος Πάγος

Σχετικότητα 96.4%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Πεζός διέσχιζε κάθετα οδό με πορεία από τη Λεωφόρο Θηβών προς την οδό σε σημείο όπου δεν υπήρχε διάβαση πεζών και ακινητοποιήθηκε στη μέση της οδού στο ύψος της διπλής διαχωριστικής γραμμής. Οδηγός ΙΧΕ αυτοκινήτου, θέλοντας να προσπεράσει έμπροσθεν αυτού κινούμενο όχημα, πραγματοποίησε ελιγμό προς τα αριστερά παραβιάζοντας την υπάρχουσα επί του οδοστρώματος διπλή συνεχόμενη διαχωριστική γραμμή και εισήλθε στο αντίθετο ρεύμα κυκλοφορίας χωρίς να ελέγξει αν θα προξενούσε κίνδυνο. Ο οδηγός οδηγούσε υπό την επήρεια μέθης με ποσοστό οινοπνεύματος 0,46 χιλ. του γραμμαρίου ανά λίτρο εκπνεόμενου αέρα κατά την πρώτη μέτρηση και 0,26 χιλ. του γραμμαρίου ανά λίτρο εκπνεόμενου αέρα κατά την δεύτερη μέτρηση, ανώτερες της επιτρεπόμενης τιμής των 0,25 χιλ. του γραμμαρίου ανά λίτρο εκπνεόμενου αέρα. Το αυτοκίνητο παρέσυρε τον πεζό.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 300 ΑΚ προβλέπει ότι σε περίπτωση συντρέχουσας υπαιτιότητας του ζημιωθέντος στην πρόκληση της ζημίας, η υποχρέωση προς αποζημίωση μειώνεται ανάλογα με τις περιστάσεις. Τα άρθρα 297, 298, 330 και 914 ΑΚ ορίζουν ότι προϋπόθεση της ευθύνης για αποζημίωση από αδικοπραξία είναι η υπαιτιότητα, η παράνομη συμπεριφορά και η ύπαρξη αιτιώδους συνάφειας μεταξύ της παράνομης συμπεριφοράς και της ζημίας. Οι κανόνες του ΚΟΚ επιβάλλουν υποχρέωση στους πεζούς να διασχίζουν την οδό από διάβαση πεζών και στους οδηγούς να καταβάλλουν την απαιτούμενη επιμέλεια και προσοχή. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι ο πεζός κατήλθε στο οδόστρωμα και προσπάθησε να διασχίσει κάθετα την οδό σε σημείο χωρίς διάβαση πεζών και ακινητοποιήθηκε στη μέση της οδού, παραβιάζοντας τα άρθρα 12 και 38 ΚΟΚ. Ο οδηγός οδηγούσε υπό την επήρεια μέθης με ποσοστό οινοπνεύματος 0,46 και 0,26 χιλ. του γραμμαρίου ανά λίτρο εκπνεόμενου αέρα, παραβίασε τη διπλή διαχωριστική γραμμή και εισήλθε στο αντίθετο ρεύμα κυκλοφορίας χωρίς έλεγχο, παραβιάζοντας τα άρθρα 5, 12 παρ. 1, 16, 19, 21 και 42 ΚΟΚ. Εφαρμόζοντας τα κριτήρια των άρθρων 297, 298, 300, 330 και 914 ΑΚ και τα διδάγματα της κοινής πείρας, το δικαστήριο κατένειμε τη συνυπαιτιότητα σε ποσοστό 30% για τον πεζό και 70% για τον οδηγό, κρίνοντας ότι η υπαίτια συμπεριφορά και των δύο συνέβαλε στην πρόκληση του ατυχήματος.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε διότι το Εφετείο ορθά ερμήνευσε και εφάρμοσε τις διατάξεις των άρθρων 297, 298, 300, 330 και 914 ΑΚ και τα διδάγματα της κοινής πείρας. Τα αποδειχθέντα πραγματικά περιστατικά πληρούν το πραγματικό της νομικής έννοιας της συντρέχουσας συνυπαιτιότητας του πεζού κατά ποσοστό 30% και της υπαιτιότητας του οδηγού κατά ποσοστό 70%. Η απόφαση έχει νόμιμη βάση με πλήρεις, σαφείς και χωρίς αντιφάσεις αιτιολογίες που καλύπτουν τη συνυπαιτιότητα και τον αιτιώδη σύνδεσμο της υπαίτιας συμπεριφοράς του πεζού με το ζημιογόνο αποτέλεσμα. Η επικουρική αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε διότι μετά την απόρριψη της κύριας αίτησης η επικουρικά αναιρεσείουσα δεν έχει πλέον έννομο συμφέρον προς άσκησή της.

Τελική Απόφαση

Συνεκδικάζει την από 27-2-2015 αίτηση αναιρέσεως και την από 4.12.2015 επικουρικά ασκηθείσα αίτηση αναιρέσεως της 3504/2014 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. Απορρίπτει την από 27-2-2015 αίτηση αναιρέσεως, καθώς και την από 4.12.2015 επικουρικά ασκηθείσα αίτηση αναιρέσεως κατά της ως άνω αποφάσεως. Διατάσσει την εισαγωγή των παραβόλων στο Δημόσιο Ταμείο. Και Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα Σ. Τ. στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων της αναιρεσίβλητης από δύο χιλιάδες επτακόσια (2.700,00) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν η παράβαση των κανόνων οδικής κυκλοφορίας από πεζό που διασχίζει οδό εκτός διάβασης πεζών και ακινητοποιείται στη μέση της οδού συνιστά συνυπαιτιότητα στην πρόκληση τροχαίου ατυχήματος κατά την έννοια του άρθρου 300 ΑΚ και σε ποιο ποσοστό κατανέμεται η ευθύνη μεταξύ πεζού και οδηγού που οδηγεί υπό την επήρεια μέθης και παραβιάζει κανόνες προσπέρασης.

Άνοιγμα απόφασης

ΑΠ 1303/2017

Αστικό Δίκαιο · Δικονομικό Δίκαιο2017Άρειος Πάγος

Σχετικότητα 96.3%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Στις 5.10.2012 και ώρα 20:50, πεζός κινούμενος στο πεζοδρόμιο της διπλής κατευθύνσεως παραλιακής οδού, επιχείρησε να τη διασχίσει κάθετα με φορά από τον Ι.Ν. Αγ. Διονυσίου προς την παραλία. Η οδός ήταν διπλής κατευθύνσεως, με μία λωρίδα κυκλοφορίας ανά κατεύθυνση πλάτους 7,20 m. η καθεμία και διαχωριστική νησίδα στο μέσον. Στο σημείο δεν υπήρχαν φωτεινοί σηματοδότες (υπήρχαν σε απόσταση 120 m. πριν το σημείο του ατυχήματος), ούτε σημασμένες διαβάσεις πεζών (υπήρχαν σε απόσταση 30 m. μετά το σημείο του ατυχήματος). Κατά τη στιγμή που ο πεζός βρισκόταν στο μέσο του ενός ρεύματος με φορά προς τη διαχωριστική νησίδα, οδηγός μοτοσικλέτας, κινούμενος στο ίδιο ρεύμα κυκλοφορίας με ταχύτητα περίπου 80 km/h (όριο 50 km/h λόγω κατοικημένης περιοχής), επέπεσε επ' αυτού και τον εκτίναξε σε απόσταση 20,50 m. διαγωνίως προς τα δεξιά του. Η μοτοσικλέτα με τον οδηγό ανατράπηκαν, σύρθηκαν στο οδόστρωμα και ακινητοποιήθηκαν σε απόσταση 35 m. από το σημείο παράσυρσης. Ο πεζός υπέστη κάταγμα σπλαχνικού κρανίου, κάταγμα αριστερού ηβοϊσχιακού κλάδου και κάταγμα αριστερού λαγονίου οστού και αιμάτωμα σπλήνα. Νοσηλεύτηκε επί 16 ημέρες και του συστήθηκε αποθεραπεία 6 μηνών. Διατηρούσε ατομική επιχείρηση internet cafe με καθαρά έσοδα € 500,00/μήνα. Κατά την εξάμηνη οίκοι νοσηλεία το κατάστημα παρέμεινε κλειστό. Ο ηλεκτρονικός εξοπλισμός του καταστήματος είχε αγοραστεί έναντι € 50.796,80 τρία χρόνια ενωρίτερα (Οκτώβριο-Δεκέμβριο 2007) και είχε υποβαθμιστεί κατ' αξία σε ποσοστό 70%, ήτοι ήταν αξίας € 15.240. Πούλησε 5 ηλεκτρονικούς υπολογιστές με τα παρελκόμενά τους έναντι τιμήματος € 1.250,00.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 914 ΑΚ σε συνδυασμό με τα άρθρα 297, 298, 299, 300 και 330 εδ. β' ΑΚ ορίζουν ότι η αδικοπρακτική ευθύνη προϋποθέτει παράνομη και υπαίτια συμπεριφορά, ζημία και αιτιώδη σύνδεσμο. Αμέλεια υπάρχει όταν δεν καταβάλλεται η επιμέλεια του μέσου συνετού ανθρώπου. Αιτιώδης σύνδεσμος υπάρχει όταν η παράνομη συμπεριφορά ήταν ικανή να επιφέρει τη ζημία. Δεν αποκλείεται η ύπαρξη αιτιώδους συνδέσμου από συνυπαιτιότητα του βλαβέντος. Το άρθρο 12 παρ. 1 ΚΟΚ επιβάλλει στους οδηγούς να αποφεύγουν συμπεριφορά που εκθέτει σε κίνδυνο πρόσωπα και να οδηγούν με σύνεση. Το άρθρο 38 παρ. 4 ΚΟΚ υποχρεώνει τους πεζούς να χρησιμοποιούν διαβάσεις πεζών όπου υπάρχουν, και όπου δεν υπάρχουν να βεβαιώνονται ότι δεν θα παρεμποδίσουν την κυκλοφορία και να διασχίζουν κάθετα το οδόστρωμα. Το Εφετείο διαπίστωσε ότι ο οδηγός κινείτο με ταχύτητα 80 km/h αντί 50 km/h σε κατοικημένη περιοχή, νύχτα με τεχνητό φωτισμό, χωρίς να ασκεί έλεγχο του οχήματος ώστε να διακόψει την πορεία προ του ορατού εμποδίου. Ο πεζός διέσχισε το οδόστρωμα σε σημείο χωρίς διαβάσεις, ενώ υπήρχαν σε απόσταση 30 m., σε χρόνο μειωμένης ορατότητας λόγω νύχτας, και παρέμεινε ακίνητος στη μέση του οδοστρώματος αντί να επιταχύνει τη διάσχιση. Εφαρμόζοντας τους κανόνες των άρθρων 914, 300 ΑΚ και 12, 38 ΚΟΚ, το Εφετείο έκρινε κυρίως υπαίτιο τον οδηγό σε ποσοστό 70% λόγω υπερβολικής ταχύτητας και έλλειψης ελέγχου, και συνυπαίτιο τον πεζό σε ποσοστό 30% λόγω μη χρήσης διαθέσιμης διάβασης και παραμονής ακίνητου στο οδόστρωμα.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε διότι το Εφετείο ορθά εφάρμοσε τις διατάξεις των άρθρων 914, 300 ΑΚ και 12 παρ. 1, 38 παρ. 4 ΚΟΚ, υπάγοντας τα αποδειχθέντα περιστατικά στους κανόνες αυτούς. Ειδικότερα, δέχτηκε συνυπαιτιότητα του πεζού σε ποσοστό 30%, διότι διέσχισε το οδόστρωμα από σημείο χωρίς διαβάσεις πεζών, ενώ υπήρχαν σε απόσταση μόλις 30 μέτρων, σε χρόνο μειωμένης ορατότητας λόγω νύχτας, και παρέμεινε ακίνητος στη μέση του οδοστρώματος. Η απόφαση διέλαβε σαφείς και πλήρεις αιτιολογίες ως προς την υπαιτιότητα και τον αιτιώδη σύνδεσμο. Ως προς το διαφυγόν κέρδος, ορθά επιδικάστηκε το ποσό των 9.793 ευρώ (μειωμένο κατά 30% λόγω συνυπαιτιότητας) για την απαξίωση του ηλεκτρονικού εξοπλισμού της επιχείρησης, καθώς η υποβάθμιση της αξίας του εξοπλισμού ήταν απότοκος του τραυματισμού και της εξάμηνης διακοπής λειτουργίας της επιχείρησης συνεπεία της ανικανότητας προς εργασία.

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 6-2-2015 (αρ. κατ. ...2015) αίτηση για αναίρεση της υπ' αρ. 5911/2014 οριστικής απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών, που εκδόθηκε με την ειδική διαδικασία των αυτοκινητικών διαφορών. Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου, που έχει κατατεθεί, στο Δημόσιο Ταμείο. Και Καταδικάζει την αναιρεσείουσα ασφαλιστική εταιρεία στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσιβλήτου, που ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια (2.700) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν η διάσχιση οδοστρώματος από πεζό σε σημείο χωρίς διαβάσεις πεζών, κατά τη νύχτα, με παραμονή ακίνητου στο μέσο του οδοστρώματος, συνιστά συνυπαιτιότητα κατά την έννοια του άρθρου 300 ΑΚ, παρά την υπέρβαση του ορίου ταχύτητας από τον οδηγό μοτοσικλέτας, και αν η απαξίωση ηλεκτρονικού εξοπλισμού επιχείρησης λόγω διακοπής λειτουργίας της κατά την περίοδο ανικανότητας προς εργασία του παθόντος συνιστά διαφυγόν κέρδος με αιτιώδη σύνδεσμο προς το τροχαίο ατύχημα.

Άνοιγμα απόφασης

ΑΠ 1178/2023

Αστικό Δίκαιο · Δικονομικό Δίκαιο2023Άρειος Πάγος

Σχετικότητα 96.0%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Την 21-5-2016 και περί ώρα 17:40, πεζή ευρισκόταν στο βόρειο πεζοδρόμιο πλάτους 2,30 μέτρων της Λ. Σταμαθιουδάκη Ρεθύμνου στο ύψος του οικοδομικού αριθμού 93, όπου υπήρχε διαγραμμισμένη διάβαση πεζών. Η λεωφόρος ήταν ευθεία, διπλής κατεύθυνσης, με οδόστρωμα πλάτους 6 μέτρων και δύο λωρίδες κυκλοφορίας. Το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο ταχύτητας ήταν 50 χλμ/ώρα (κατοικημένη περιοχή). Η ορατότητα δεν περιοριζόταν από εμπόδια, η κυκλοφορία οχημάτων ήταν πυκνή και πεζών αραιή. Οδηγός τουριστικού λεωφορείου έβαινε με ταχύτητα που δεν υπερέβαινε τα 50 χλμ/ώρα με κατεύθυνση από πλατεία 4 Μαρτύρων προς κόμβο Ατσιπόπουλο. Όταν έφθασε στον οικοδομικό αριθμό 93, αντελήφθη την πεζή να κινείται βιαστικά επί του πεζοδρομίου και αίφνης να κατέρχεται στο οδόστρωμα διαγώνια για να διασχίσει κάθετα το οδόστρωμα. Ο οδηγός τροχοπέδησε και επιχείρησε αριστερό ελιγμό, αλλά η απόσταση ήταν μικρή και επέπεσε με την εμπρόσθια δεξιά γωνία του λεωφορείου επί της πεζής. Η πεζή υπέστη πολλαπλά κατάγματα θωρακικών πλευρών (2ης, 3ης, 4ης, 5ης, 7ης και διπλό 8ης), κάταγμα αριστερής κλείδας, αιμοπνευμοθώρακα αριστερά, ρωγμώδες κάταγμα Θ10 σπονδυλικού σώματος. Νοσηλεύθηκε στο Γενικό Νοσοκομείο Ρεθύμνου από 21-5-2016 έως 26-5-2016 και εκ νέου από 3-7-2016 έως 12-7-2016 λόγω πνευμονίας και πλευριτικής συλλογής. Κατέβαλε 160 ευρώ για αμοιβές ιατρών. Χρειάστηκε βοηθό για 3 μήνες. Διατηρούσε κατάστημα λιανικού εμπορίου γυναικείων ενδυμάτων από το 2014. Για το φορολογικό έτος 2014 δήλωσε ακαθάριστα έσοδα 54.277,61 ευρώ και ζημία 42.754,48 ευρώ, άρα καθαρά εισοδήματα 11.523,60 ευρώ. Διέκοψε τη λειτουργία της επιχείρησης στις 18-1-2017 και προσλήφθηκε ως πωλήτρια στις 9-12-2016 με μηνιαίες αποδοχές 761,90 ευρώ.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 297, 298, 300, 330 και 914 ΑΚ σε συνδυασμό με τα άρθρα 12 § 1, 19 §§ 1, 2, 3 και 38 παρ. 4 του ΚΟΚ προβλέπουν ότι προϋπόθεση της ευθύνης για αποζημίωση από αδικοπραξία είναι η υπαιτιότητα του υπόχρεου, το παράνομο της πράξης ή παράλειψης και η ύπαρξη αιτιώδους συνάφειας. Η κρίση του δικαστηρίου της ουσίας ως προς την συνδρομή υπαιτιότητας και συνυπαιτιότητας υπόκειται σε αναιρετικό έλεγχο ως προς την ορθή υπαγωγή των περιστατικών στην αόριστη νομική έννοια της αιτιώδους συνάφειας. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι ο οδηγός δεν είχε τον πλήρη έλεγχο του οχήματος, δεν ρύθμισε την ταχύτητα ενόψει της διάβασης πεζών, και ενώ αντελήφθη την πεζή να κινείται βιαστικά, δεν μείωσε την ταχύτητα. Η πεζή δεν άσκησε τον προσήκοντα έλεγχο της κυκλοφορίας εξ αριστερών της πριν κατέλθει στο οδόστρωμα. Εφαρμόζοντας τα κριτήρια των άρθρων 297, 300 και 330 ΑΚ, το δικαστήριο έκρινε ότι συνέτρεχε υπαιτιότητα του οδηγού κατά 40% και συνυπαιτιότητα της πεζής κατά 60%, καθορίζοντας την αποζημίωση στο ποσό των 12.260 ευρώ και τη χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης στο ποσό των 10.000 ευρώ.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε διότι το Εφετείο ορθά ερμήνευσε και εφάρμοσε τις διατάξεις των άρθρων 297, 298, 300, 330 και 914 ΑΚ, καθώς τα αποδειχθέντα πραγματικά περιστατικά πληρούν το πραγματικό των εννοιών της υπαιτιότητας του οδηγού (40%) και της συνυπαιτιότητας της πεζής (60%). Η προσβαλλόμενη απόφαση διέλαβε πλήρεις, σαφείς και χωρίς αντιφάσεις αιτιολογίες ως προς την ύπαρξη αιτιώδους συνδέσμου και την συνυπαιτιότητα. Το επιδικασθέν ποσό χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης (10.000 ευρώ) δεν παραβιάζει την αρχή της αναλογικότητας ούτε υπερβαίνει τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας του δικαστηρίου, λαμβανομένων υπόψη του είδους του τραυματισμού, της ηλικίας, του βαθμού συνυπαιτιότητας της πεζής (60%) και της οικονομικής και κοινωνικής κατάστασης των διαδίκων.

Τελική Απόφαση

ΑΠΟΡΡΙΠΤΕΙ την από 9-3-2020 αίτηση της Μ. Χ. του Γ., για αναίρεση της υπ' αριθμ. 518/2020 τελεσίδικης απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. ΔΙΑΤΑΣΣΕΙ την εισαγωγή του παραβόλου που καταβλήθηκε από την αναιρεσείουσα στο Δημόσιο Ταμείο. ΚΑΤΑΔΙΚΑΖΕΙ την αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσιβλήτων, τα οποία ορίζει στο ποσό των χιλίων οκτακοσίων (1.800) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν η κρίση του δικαστηρίου της ουσίας για την ύπαρξη συνυπαιτιότητας πεζού στην πρόκληση τροχαίου ατυχήματος υπόκειται σε αναιρετικό έλεγχο ως προς την ορθή υπαγωγή των πραγματικών περιστατικών στην αόριστη νομική έννοια της αιτιώδους συνάφειας και της υπαιτιότητας, και αν η κρίση για τον καθορισμό του ύψους της χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης υπόκειται σε αναιρετικό έλεγχο ως προς την τήρηση της αρχής της αναλογικότητας.

Αναφορές σε Νόμους

Άνοιγμα απόφασης

ΑΠ 677/2011

Δικονομικό Δίκαιο · Αστικό Δίκαιο2011Άρειος Πάγος

Σχετικότητα 95.1%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Πεζός προσπάθησε να διασχίσει τη Λεωφόρο Συγγρού εκτός διάβασης, υπερπηδώντας προστατευτικά κιγκλιδώματα, προς το ρεύμα προς Αθήνα, περί ώρα 05:10 της 7-12-2002, υπό συνθήκες νύκτας και αραιής βροχόπτωσης. Οδηγός ΙΧΕ κινείτο στην αριστερή λωρίδα με ταχύτητα περίπου 95 χλμ./ώρα (όριο 90 χλμ./ώρα) και αντιλήφθηκε τον πεζό σε απόσταση 15-20 μέτρων· παρά τον αποφευκτικό ελιγμό επήλθε παράσυρση. Ο πεζός υπέστη βαριές κακώσεις (κεφαλής, θώρακα, ήπατος) και απεβίωσε στις 11-12-2002. Η συνδρομή υπαιτιότητας κατανεμήθηκε σε 40% για τον οδηγό και 60% για τον πεζό. Η αστική ευθύνη του οχήματος ήταν ασφαλισμένη σε ασφαλιστική εταιρία. Οι συγγενείς υπέστησαν ψυχική οδύνη και απώλεια συνεισφοράς στη διατροφή, προσδιοριζόμενη σε 60 ευρώ μηνιαίως για 11 έτη.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 300 § 1 ΑΚ προβλέπει ότι όταν ο ζημιωθείς συντέλεσε από δικό του πταίσμα στη ζημία ή την έκτασή της, το δικαστήριο μπορεί να μην επιδικάσει αποζημίωση ή να μειώσει το ποσό της. Παράλληλα, το άρθρο 932 ΑΚ παρέχει διακριτική ευχέρεια στο δικαστήριο να επιδικάσει εύλογη χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης ή ψυχικής οδύνης, με βάση τα περιστατικά και τους κανόνες κοινής πείρας, κρίση που δεν υπόκειται σε αναιρετικό έλεγχο κατά το άρθρο 561 § 1 ΚΠολΔ. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι ο οδηγός κινείτο με ταχύτητα περίπου 95 χλμ./ώρα με όριο 90 χλμ./ώρα, σε νύκτα και αραιή βροχόπτωση, και αντιλήφθηκε τον πεζό σε απόσταση 15-20 μέτρων. Ο πεζός διέσχιζε τη Λεωφόρο Συγγρού εκτός διάβασης, υπερπηδώντας προστατευτικά κιγκλιδώματα, χωρίς προηγούμενο έλεγχο της κίνησης. Επακολούθησε παράσυρση και θάνατος στις 11-12-2002. Η συνυπαιτιότητα προσδιορίστηκε σε 40% για τον οδηγό και 60% για τον πεζό. Εφαρμόζοντας τις ανωτέρω διατάξεις, το δικαστήριο συνεκτίμησε τις συνθήκες (καιρικές, ορατότητα, ταχύτητα, συμπεριφορά πεζού) και έκρινε ότι υφίσταται συγκλίνουσα αμέλεια, δικαιολογώντας τη μείωση της αποζημίωσης κατά το άρθρο 300 § 1 ΑΚ και την επιδίκαση εύλογης χρηματικής ικανοποίησης κατά το άρθρο 932 ΑΚ, ως κρίσεις ουσίας μη ελεγκτές αναιρετικά.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αναίρεση απορρίφθηκε διότι η απόφαση του Εφετείου περιείχε πλήρεις, σαφείς και μη αντιφατικές αιτιολογίες για τη συνδρομή αδικοπραξίας και συνυπαιτιότητας (40% οδηγός, 60% πεζός), είχε συνεκτιμήσει όλα τα αποδεικτικά μέσα (σχεδιάγραμμα τροχαίας, φωτογραφίες) αποκρούοντας τον λόγο του άρθρου 559 § 11, ενώ ο καθορισμός της ψυχικής οδύνης (άρθρο 932 ΑΚ) και των ποσοστών συνυπαιτιότητας (άρθρο 300 § 1 ΑΚ) συνιστούν κρίσεις πραγματικών περιστατικών μη ελεγκτές αναιρετικά κατά το άρθρο 561 § 1 ΚΠολΔ. Επιπλέον, δεν υπήρξε υπέρβαση δικαιοδοσίας κατά το άρθρο 559 § 4 ΚΠολΔ, αφού επρόκειτο για διαφορά ιδιωτικού δικαίου.

Τελική Απόφαση

Καταργεί τη δίκη ως προς τους δεύτερο και τρίτο των αναιρεσιβλήτων Ε. Κ. και Ε. Π.. Απορρίπτει την από 20-6-2008 και με αριθμό έκθεσης κατάθεσης 1016/29-7-2008 αίτηση για αναίρεση της 9262/30-11-2005 απόφασης του Εφετείου Αθηνών ως προς την πρώτη αναιρεσίβλητη ασφαλιστική εταιρεία. Και Καταδικάζει τους αναιρεσείοντες στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων της πρώτης αναιρεσίβλητης, τα οποία ορίζει σε χίλια οκτακόσια (1.800) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν η διάσχιση οδού εκτός διάβασης από πεζό με υπερπήδηση προστατευτικών κιγκλιδωμάτων και η κίνηση οδηγού με ταχύτητα υπερβαίνουσα το επιτρεπόμενο όριο θεμελιώνουν συνυπαιτιότητα και οδηγούν σε μείωση της αποζημίωσης και στον καθορισμό εύλογης χρηματικής ικανοποίησης λόγω ψυχικής οδύνης των συγγενών.

Άνοιγμα απόφασης

ΑΠ 1853/2024

Δικονομικό Δίκαιο · Αστικό Δίκαιο2024Άρειος Πάγος

Σχετικότητα 95.0%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Την 1-11-2013, ώρα 20:30, σε επαρχιακή οδό στη Νήσο Σέριφο, σε τμήμα μικρής γέφυρας με πεζοδρόμια πλάτους 1,5 μ. εκατέρωθεν και χωρίς καθόλου φωτισμό, πεζή βάδιζε κατά μήκος του οδοστρώματος αντί του πεζοδρομίου. Όχημα κινούμενο με αυξημένη ταχύτητα και χωρίς πλήρη έλεγχο από την οδηγό δεν αντιλήφθηκε την πεζή και την προσέκρουσε. Η παθούσα υπέστη πολλαπλές βαριές κακώσεις και απεβίωσε στις 6-11-2013 στο νοσοκομείο «Αττικόν». Οι οικείοι της (σύζυγος, τέκνα, γαμβροί, εγγόνια) υπέστησαν ψυχική οδύνη. Η συνυπαιτιότητα επιμερίστηκε 70% στην πεζή και 30% στην οδηγό. Επιδικάστηκαν ποσά χρηματικής ικανοποίησης: 20.000 ευρώ στον σύζυγο, 10.000 ευρώ σε κάθε τέκνο, 2.000 ευρώ σε κάθε γαμβρό και 3.000 ευρώ σε κάθε εγγόνι.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 38 § 1 Κ.Ο.Κ. επιβάλλει στους πεζούς τη χρήση πεζοδρομίων, ενώ τα άρθρα 12 § 1 και 19 §§ 1-3 Κ.Ο.Κ. επιβάλλουν στον οδηγό σύνεση, πλήρη έλεγχο και προσαρμογή ταχύτητας στις συνθήκες. Κατά τα άρθρα 914 και 300 ΑΚ, παράνομη και υπαίτια συμπεριφορά που τελεί σε αιτιώδη συνάφεια θεμελιώνει ευθύνη και μειώνει την αποζημίωση σε περίπτωση συντρέχοντος πταίσματος. Το άρθρο 932 ΑΚ καθοδηγεί τον καθορισμό εύλογης χρηματικής ικανοποίησης, τηρουμένης της αναλογικότητας. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι την 1-11-2013, 20:30, σε επαρχιακή οδό στη Σέριφο, σε γέφυρα με πεζοδρόμια 1,5 μ. και παντελή έλλειψη φωτισμού, η πεζή κινούνταν στο οδόστρωμα. Όχημα με αυξημένη ταχύτητα, χωρίς πλήρη έλεγχο, δεν την αντιλήφθηκε, επήλθε σύγκρουση, σοβαροί τραυματισμοί και θάνατος στις 6-11-2013. Επιμερίστηκε συνυπαιτιότητα 70% στην πεζή και 30% στην οδηγό. Οι συγγενείς (σύζυγος, τέκνα, γαμβροί, εγγόνια) έλαβαν 20.000, 10.000, 2.000 και 3.000 ευρώ αντίστοιχα. Εφαρμόζοντας τα ανωτέρω, έκρινε ότι η μη χρήση του υφιστάμενου πεζοδρομίου συνιστά οικείο πταίσμα σε αιτιώδη συνάφεια, ενώ η υπερβολική ταχύτητα/έλλειψη ελέγχου του οχήματος συνιστά αμέλεια της οδηγού. Ο επιμερισμός 70/30 είναι νομίμως αιτιολογημένος και τα επιδικασθέντα ποσά ψυχικής οδύνης είναι εύλογα και ανάλογα, σύμφωνα με τα κριτήρια του άρθρου 932 ΑΚ και την αρχή της αναλογικότητας.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η απόρριψη της έφεσης ως απαράδεκτης ήταν νόμιμη, διότι δεν κατατέθηκε ούτε προσκομίστηκε το παράβολο των 200 ευρώ του άρθρου 495 § 4 ΚΠολΔ πριν από τη συζήτηση, και οι αντίθετοι ισχυρισμοί περί μεταγενέστερης καταβολής δεν επικαλέστηκαν με προτάσεις. Οι αιτιάσεις περί αντισυνταγματικότητας/αντισυμβατικότητας του παραβόλου απορρίφθηκαν ως αβάσιμες, αφού η ρύθμιση δεν παραβιάζει τα άρθρα 20 § 1 και 4 § 1 Συντ. και 6 § 1 ΕΣΔΑ, δεδομένης και της δυνατότητας ευεργετήματος πενίας. Στην ουσία, η πρωτόδικη κρίση περί συντρέχουσας αμέλειας (70% πεζή που βάδιζε στο οδόστρωμα νύχτα, χωρίς φωτισμό, με υφιστάμενο πεζοδρόμιο 1,5 μ., και 30% οδηγός με αυξημένη ταχύτητα και έλλειψη ελέγχου) ήταν ορθά και επαρκώς αιτιολογημένη, χωρίς εκ πλαγίου παράβαση των άρθρων 297, 298, 300, 330 και 914 ΑΚ ή των άρθρων 12, 19 και 38 ΚΟΚ. Τα επιδικασθέντα ποσά ψυχικής οδύνης (20.000, 10.000, 2.000, 3.000 ευρώ) δεν υπερβαίνουν ούτε υπολείπονται των ορίων της αναλογικότητας κατά το άρθρο 932 ΑΚ.

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την, από ...2020, αίτηση για αναίρεση των τελεσίδικων αποφάσεων: α) με αριθ. ...2020 του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών και β) με αριθ. ...2014 του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών. Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου, που κατέθεσαν οι αναιρεσείοντες, για την άσκηση της αίτησης αναίρεσης, στο Δημόσιο Ταμείο. Καταδικάζει τους αναιρεσείοντες στη πληρωμή των δικαστικών εξόδων κάθε ομάδας των παριστάμενων αναιρεσίβλητων, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ, για καθεμιά ομάδα από αυτές.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν η κίνηση πεζού στο οδόστρωμα, ενώ υπάρχει βατό πεζοδρόμιο, ιδίως νυχτερινή ώρα χωρίς φωτισμό, συνιστά συντρέχον πταίσμα που, σε συνδυασμό με την υποχρέωση του οδηγού να ρυθμίζει την ταχύτητα και να έχει πλήρη έλεγχο του οχήματος, θεμελιώνει επιμερισμό ευθύνης και επηρεάζει το ύψος της χρηματικής ικανοποίησης λόγω ψυχικής οδύνης.

Αναφορές σε Νόμους

Άνοιγμα απόφασης

ΑΠ 71/2019

Αστικό Δίκαιο · Δικονομικό Δίκαιο2019Άρειος Πάγος

Σχετικότητα 94.9%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Την 03.10.2010 και περί ώρα 19:00, σχεδόν νύχτα, πεζός επιχείρησε να διασχίσει κάθετα την οδό, διπλής κατεύθυνσης, πλάτους 12 μέτρων, εντός ορίων πόλης, με ανώτατο όριο ταχύτητας 50 χιλιόμετρα ανά ώρα. Στο σημείο δεν υπήρχε διάβαση πεζών, υπήρχε ελαφρά καμπύλη, δημοτικός φωτισμός μη επαρκής, περιορισμένη ορατότητα. Πεζός φορούσε ανοιχτόχρωμες φόρμες με φωσφορούχες λωρίδες, ήλεγξε την κυκλοφορία, διαπίστωσε ανυπαρξία κινούμενων οχημάτων, επιχείρησε διέλευση από ανατολικά προς δυτικά. Είχε διανύσει 5,5 μέτρα επί του οδοστρώματος όταν οδηγός ΙΧΕ αυτοκινήτου, κινούμενος με ταχύτητα τουλάχιστον 70 χιλιομέτρων ανά ώρα, επέπεσε με το εμπρόσθιο δεξιό μέρος επί του σώματος του πεζού, παρασύροντάς τον για 28 μέτρα και εκτινάσσοντάς τον σε απόσταση 12 επιπλέον μέτρων. Οδηγός αντιλήφθηκε πεζό από απόσταση 100 μέτρων τουλάχιστον, δεν έκανε χρήση κόρνας, δεν ακινητοποίησε όχημα, δεν ενεργοποίησε πέδηση, απέσυρε πόδι από γκάζι και επιχείρησε αποφευκτικούς ελιγμούς. Στο αίμα πεζού ανιχνεύθηκε οινόπνευμα σε ποσότητα 0,50 γραμμαρίου ανά λίτρο αίματος. Πεζός υπέστη συντριπτικό κάταγμα δεξιάς κνήμης περόνης, γόνατο, εξάρθρωση-κάταγμα στερνιαίου άκρου, ρήξη ήπατος, ρήξη ημιδιαφράγματος, κάταγμα κλείδας, κάταγμα λεκάνης, εκδορές προσώπου, έγκαυμα τριβής.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 330 ΑΚ προβλέπει ότι η αδικοπρακτική ευθύνη προς αποζημίωση προϋποθέτει συμπεριφορά παράνομη και υπαίτια, επέλευση ζημίας και αιτιώδη σύνδεσμο μεταξύ της συμπεριφοράς του δράστη και της ζημίας. Αμέλεια υπάρχει όταν δεν καταβάλλεται η επιμέλεια που απαιτείται στις συναλλαγές, με μέτρο τη συμπεριφορά του μέσου συνετού ανθρώπου. Η παράβαση των διατάξεων του ΚΟΚ δεν θεμελιώνει αυτή καθ' εαυτή υπαιτιότητα, αλλά αποτελεί στοιχείο που στάθμιση του κρίνεται σε σχέση με την ύπαρξη αιτιώδους συνδέσμου. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι ο οδηγός κινείτο με ταχύτητα τουλάχιστον 70 χιλιομέτρων ανά ώρα (ενώ το όριο ήταν 50), υπό συνθήκες νύχτας και μη επαρκούς φωτισμού, αντιλήφθηκε τον πεζό από απόσταση 100 μέτρων, δεν ενεργοποίησε πέδηση, δεν ακινητοποίησε το όχημα, αλλά επιχείρησε αποφευκτικούς ελιγμούς. Ο πεζός φορούσε φωσφορούχες λωρίδες, ήλεγξε την κυκλοφορία πριν διασχίσει, και η ποσότητα αλκοόλ στο αίμα του δεν αποδείχθηκε ότι επηρέασε τον έλεγχο των κινήσεών του. Εφαρμόζοντας τα κριτήρια των άρθρων 297, 298, 300 και 330 ΑΚ, το δικαστήριο έκρινε ότι η αμελής συμπεριφορά του οδηγού (υπερβολική ταχύτητα, μη πέδηση, μη ακινητοποίηση) συνδέεται αιτιωδώς με το ατύχημα, ενώ οι παλίνδρομες κινήσεις του πεζού οφείλονταν σε δικαιολογημένο τρόμο και δεν συνιστούν συνυπαιτιότητα.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε διότι η προσβαλλόμενη απόφαση διέλαβε επαρκείς και μη αντιφατικές αιτιολογίες ως προς το αποκλειστικό πταίσμα του ασφαλισμένου οδηγού. Το δικαστήριο αιτιολόγησε επαρκώς πώς η αμελής συμπεριφορά του οδηγού (υπερβολική ταχύτητα τουλάχιστον 70 χλμ/ώρα, μη ενεργοποίηση πέδησης, μη ακινητοποίηση οχήματος παρά την αντίληψη του πεζού από 100 μέτρα) συνδέεται αιτιωδώς με το ατύχημα. Η ένσταση συνυπαιτιότητας του πεζού απορρίφθηκε βάσιμα, καθώς αποδείχθηκε ότι ήλεγξε επιμελώς την κυκλοφορία, φορούσε φωσφορούχες λωρίδες, δεν υπήρχε διάβαση πεζών στο σημείο, και η ποσότητα αλκοόλ στο αίμα του (0,50 gr/l) δεν αποδείχθηκε ότι επηρέασε τον έλεγχο των κινήσεών του ή τα αντανακλαστικά του. Οι παλίνδρομες κινήσεις του οφείλονταν σε δικαιολογημένο τρόμο προ του επελαύνοντος με υπερβολική ταχύτητα οχήματος.

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 9-7-2017 αίτηση αναίρεσης της εκδοθείσας κατά την ειδική διαδικασία των διαφορών για ζημίες από αυτοκίνητο υπ` αριθμ. 13/2017 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Θράκης. Διατάσσει την εισαγωγή στο δημόσιο ταμείο του εκ τετρακοσίων πενήντα (450) ευρώ παραβόλου, το οποίο κατέθεσε η αναιρεσείουσα για την άσκηση της αναίρεσης και για το οποίο εκδόθηκε το υπ` αριθμ. 15..…….15 e- παράβολo του Δημοσίου. Και Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων του αναιρεσίβλητου, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν η παραβίαση των διατάξεων του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας από οδηγό αυτοκινήτου θεμελιώνει αυτή καθ' εαυτή υπαιτιότητα στην επέλευση αυτοκινητικού ατυχήματος ή απαιτείται η ύπαρξη αιτιώδους συνδέσμου μεταξύ της παραβάσεως και του επελθόντος αποτελέσματος, και αν η ύπαρξη οινοπνεύματος στο αίμα πεζού που διέσχιζε οδόστρωμα συνιστά συνυπαιτιότητα όταν δεν αποδεικνύεται ότι επηρέασε τον έλεγχο των κινήσεών του.

Αναφορές σε Νόμους

Άνοιγμα απόφασης

ΑΠ 1034/2015

Δικονομικό Δίκαιο · Αστικό Δίκαιο2015Άρειος Πάγος

Σχετικότητα 94.8%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Στις 14/6/2010, ώρα 13:25, σε τμήμα της Λεωφόρου Αθηνών κοντά στη διαχωριστική νησίδα (αριθ. 105), δίκυκλη μοτοσικλέτα κυβισμού 748 c.c., ασφαλισμένη για αστική ευθύνη έναντι τρίτων, κινήθηκε στην αριστερή λωρίδα κοντά στη νησίδα με υπερβολική ταχύτητα, πέραν του επιτρεπόμενου ορίου των 50 χλμ/ώρα, από οδηγό χωρίς άδεια ικανότητας. Η μοτοσικλέτα προσέκρουσε με την αριστερή πλευρά του τιμονιού σε πεζό που είχε κατέλθει στο οδόστρωμα πλησίον της νησίδας για να διασχίσει κάθετα, σε σημείο χωρίς διάβαση ή φωτεινούς σηματοδότες. Το όχημα σύρθηκε δημιουργώντας αποξέσεις μήκους 16,40 μ. και, λόγω της σφοδρότητας, ο πεζός εκτινάχθηκε στη νησίδα. Προκλήθηκαν κατάγματα στη λεκάνη και ανοιχτά τραύματα στην κοιλιακή χώρα, παρατεταμένη νοσηλεία σε ΜΕΘ, χειρουργικές επεμβάσεις, μόνιμα προβλήματα υγείας και έντονη ψυχική οδύνη. Η μοτοσικλέτα χωρίς επιβάτες ζύγιζε 203 κιλά.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 38 § 4 ν. 2696/1999 (ΚΟΚ) υποχρεώνει τους πεζούς να χρησιμοποιούν διαβάσεις ή, ελλείψει αυτών, να μην κατεβαίνουν στο οδόστρωμα χωρίς να βεβαιωθούν ότι δεν θα παρεμποδίσουν την κυκλοφορία. Το άρθρο 914 ΑΚ, σε συνδυασμό με τα άρθρα 297, 298 και 300 ΑΚ, θεμελιώνει αδικοπρακτική ευθύνη και συνυπαιτιότητα όταν υπάρχει παράνομη και υπαίτια συμπεριφορά και αιτιώδης σύνδεσμος. Κατά τα άρθρα 12 § 1, 16 § 1 και 19 § 1-2 ΚΟΚ, ο οδηγός οφείλει σύνεση, τεταμένη προσοχή και προσαρμογή της ταχύτητας. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι ο οδηγός κινούνταν κοντά στη διαχωριστική νησίδα με αυξημένη ταχύτητα, υπερβαίνοντας το όριο των 50 χλμ/ώρα, και χωρίς άδεια ικανότητας. Η μοτοσικλέτα (748 c.c., 203 κιλά) προσέκρουσε με το αριστερό τιμόνι σε πεζό που είχε εισέλθει στο οδόστρωμα χωρίς διάβαση ή σηματοδότες, και ακολούθησαν αποξέσεις 16,40 μ. Ο πεζός υπέστη κατάγματα στη λεκάνη, ανοιχτά κοιλιακά τραύματα, νοσηλεία σε ΜΕΘ και χειρουργεία, με σοβαρή ψυχική βλάβη. Εφαρμόζοντας τα ανωτέρω, το δικαστήριο εξέτασε τον αιτιώδη σύνδεσμο και στάθμισε τις παραβάσεις του ΚΟΚ από αμφότερους, καταλήγοντας σε συντρέχουσα υπαιτιότητα πεζού και οδηγού. Παράλληλα, έλαβε υπόψη βαθμό πταίσματος, έκταση τραυματισμού, διάρκεια νοσηλείας και προσωπικά στοιχεία για τον προσδιορισμό εύλογης χρηματικής ικανοποίησης.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε διότι δεν υπήρξε ευθεία παραβίαση των ουσιαστικών διατάξεων (άρθρα 12 § 1, 16 § 1, 19 § 1-2 και 38 § 4 ΚΟΚ, 914 και 300 ΑΚ) ούτε παραβίαση των διδαγμάτων της κοινής πείρας: το Εφετείο ορθά εντόπισε συντρέχουσα υπαιτιότητα οδηγού και πεζού και αιτιώδη σύνδεσμο. Ο λόγος του αριθ. 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ κρίθηκε αβάσιμος, καθώς η απόφαση περιέχει πλήρεις, σαφείς και χωρίς αντιφάσεις αιτιολογίες επί των ουσιωδών ζητημάτων. Ο ισχυρισμός περί παραβίασης του άρθρου 25 Συντάγματος για την αρχή της αναλογικότητας στην εύλογη χρηματική ικανοποίηση κρίθηκε απαράδεκτος, επειδή ο προσδιορισμός του ποσού εναπόκειται στην εύλογη κρίση του δικαστηρίου της ουσίας και δεν υπόκειται σε αναιρετικό έλεγχο.

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 30-9-2014 αίτηση για αναίρεση της υπ. αριθμ. 5003/2014 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. Διατάσσει την εισαγωγή του καταβληθέντος παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο. Και Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στην δικαστική δαπάνη του αναιρεσιβλήτου, την οποία ορίζει σε χίλια εκατό (1.100) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν η παραβίαση κανόνων οδικής κυκλοφορίας από πεζό που διασχίζει εκτός διάβασης και από οδηγό που κινείται με υπερβολική ταχύτητα θεμελιώνει συνυπαιτιότητα στην πρόκληση οδικού ατυχήματος και επηρεάζει τον προσδιορισμό της εύλογης χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης.

Αναφορές σε Νόμους

Άνοιγμα απόφασης

ΑΠ 1458/2012

Αστικό Δίκαιο · Δικονομικό Δίκαιο2012Άρειος Πάγος

Σχετικότητα 94.6%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Πεζός κινήθηκε τη 14-12-2002, ώρα περίπου 20:45, στη λεωφόρο Σαλαμίνος (διπλής κατεύθυνσης, πλάτος οδοστρώματος 7,5 μ. ανά κατεύθυνση, δύο λωρίδες ανά ρεύμα, διαχωριστική νησίδα 3,5 μ., χωρίς διάβαση πεζών), με όριο ταχύτητας 50 χλμ./ώρα. Επιχείρησε κάθετη διάσχιση από τη νησίδα χωρίς διάβαση ή σηματοδότες και παρασύρθηκε από ΙΧΕ που κινούνταν στην αριστερή λωρίδα πλησίον της νησίδας. Καθορίστηκε συνυπαιτιότητα: πεζός 80%, οδηγός 20%. Προκλήθηκαν κάταγμα έσω μηριαίου κονδύλου (ΔΕ), κάταγμα κάτω πέρατος κερκίδας (ΑΡ), εκδορές· έγινε εσωτερική οστεοσύνθεση με 4 βίδες στις 15-12-2002, νοσηλεία έως 3-1-2003, επανελέγχοι 20-1-2003 και 19-2-2003, φυσιοθεραπεία. Εργαζόταν ως γαζώτρια με 30 ευρώ ημερησίως· απώλεσε εισόδημα 60 εργάσιμων ημερών (1.800 ευρώ). Δεν παρέμεινε αναπηρία ή παραμόρφωση με επίδραση στο μέλλον. Ηλικία 45, έγγαμη με οικογένεια.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 38 § 4 ν. 2696/1999 επιβάλλει στους πεζούς χρήση διάβασης και, ελλείψει αυτής, βεβαίωση ότι δεν παρεμποδούν την κυκλοφορία πριν διασχίσουν κάθετα. Κατά τα άρθρα 297, 298, 300, 330 εδ. β’ και 914 ΑΚ, απαιτούνται παράνομη και υπαίτια συμπεριφορά, ζημία και αιτιώδης σύνδεσμος· παράβαση ΚΟΚ δεν θεμελιώνει αυτοτελώς υπαιτιότητα αλλά συνεκτιμάται. Το άρθρο 931 ΑΚ επιτρέπει εύλογη χρηματική παροχή λόγω αναπηρίας/παραμόρφωσης που επιδρά στο μέλλον, χωρίς ανάγκη συγκεκριμένης περιουσιακής ζημίας. Το άρθρο 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ απαιτεί πλήρεις και μη αντιφατικές αιτιολογίες. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι η διάβαση έγινε εκτός διάβασης, με κανονική κυκλοφορία και καλές συνθήκες, σε ευθύ τμήμα, πλάτος 7,5 μ. ανά ρεύμα και νησίδα 3,5 μ. Ο οδηγός κινούνταν στην αριστερή λωρίδα πλησίον της νησίδας· η σύγκρουση έγινε με το εμπρόσθιο αριστερό τμήμα. Καθόρισε συνυπαιτιότητα: πεζός 80%, οδηγός 20%. Κατεγράφησαν συγκεκριμένα τραύματα, χειρουργείο με 4 βίδες, 20ήμερη νοσηλεία, απώλεια 60 ημερών εργασίας (1.800 ευρώ), χωρίς μόνιμη αναπηρία. Εφαρμόζοντας τα ως άνω, συνεκτίμησε την παράβαση του άρθρου 38 § 4 ως στοιχείο συνυπαιτιότητας του πεζού και την ανεπαρκή επιμέλεια του οδηγού ως 20% υπαιτιότητα. Επιδίκασε απώλεια εισοδημάτων 60 ημερών, ενώ απέρριψε την αξίωση του άρθρου 931 ΑΚ λόγω μη απόδειξης αναπηρίας/παραμόρφωσης με επίδραση στο μέλλον. Οι αιτιολογίες κρίθηκαν πλήρεις, αποκλείοντας λόγο αναίρεσης του άρθρου 559 αριθ. 19.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η απόφαση του Εφετείου περιέχει πλήρεις, σαφείς και μη αντιφατικές αιτιολογίες για: α) τον καταμερισμό συνυπαιτιότητας στο τροχαίο (πεζός 80%, οδηγός 20%), β) την επιδίκαση απωλεσθέντων εισοδημάτων 60 ημερών (30 ευρώ ημερησίως, συνολικά 1.800 ευρώ) και γ) την απόρριψη της αξίωσης του άρθρου 931 ΑΚ λόγω έλλειψης αποδεδειγμένης αναπηρίας ή παραμόρφωσης που να επιδρά στο μέλλον. Επομένως, οι προβαλλόμενοι λόγοι του άρθρου 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ είναι αβάσιμοι, ενώ οι υπόλοιποι πλήττουν την ανέλεγκτη εκτίμηση αποδείξεων και απορρίπτονται ως απαράδεκτοι κατά το άρθρο 561 § 1 ΚΠολΔ.

Τελική Απόφαση

Απορρίπτει την από 23-5-2011 αίτηση για αναίρεση την 2859/2008 απόφασης του Εφετείου Αθηνών. Και Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων της παριστάμενης τετάρτης αναιρεσίβλητης ασφαλιστικής εταιρείας, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν η πεζή που διασχίζει οδό εκτός διάβασης χωρίς προηγούμενη βεβαίωση ασφάλειας υπέχει συνυπαιτιότητα και αν η επιδίκαση παροχής κατά το άρθρο 931 ΑΚ προϋποθέτει αποδεδειγμένη αναπηρία ή παραμόρφωση με επίδραση στο μέλλον χωρίς ανάγκη συγκεκριμένης περιουσιακής ζημίας.

Άνοιγμα απόφασης

ΑΠ 334/2024

Αστικό Δίκαιο · Δικονομικό Δίκαιο2024Άρειος Πάγος

Σχετικότητα 93.6%

Κρίσιμα Πραγματικά Περιστατικά

Στις 12-7-2014 και περί ώρα 21:20, οδηγός οδηγούσε Ι.Χ. αυτοκίνητο επί της οδού Λαγκαδά Θεσσαλονίκης, στο ύψος της δεύτερης πεζογέφυρας, με κατεύθυνση προς το κέντρο της πόλης. Η οδός ήταν διπλής κατεύθυνσης, με τρεις λωρίδες κυκλοφορίας ανά κατεύθυνση, συνολικού πλάτους οδοστρώματος 10,50 μέτρων ανά ρεύμα και πλάτους λωρίδας 3,50 μέτρων. Μεταξύ των αντιθέτων ρευμάτων υφίστατο διαχωριστικό τσιμεντένιο στηθαίο ύψους ενός μέτρου. Η ανώτατη επιτρεπόμενη ταχύτητα ήταν 60 χλμ/ωρα. Στο σημείο υπήρχε πεζογέφυρα ύψους 7,50 μέτρων, με κλίμακες και ανελκυστήρες εκτός λειτουργίας. Είχε παρέλθει μισή ώρα από τη δύση του ηλίου, επικρατούσε σκότος και ο τεχνητός φωτισμός ήταν εκτός λειτουργίας. Οδηγός εκινείτο στην αριστερή λωρίδα με ταχύτητα περί τα 60 χλμ/ωρα, με φώτα διασταύρωσης, κάνοντας χρήση κινητού τηλεφώνου. Πεζός 60 ετών, φορώντας σκούρα ρούχα, επιχείρησε να διασχίσει κάθετα το οδόστρωμα, αφού υπερπήδησε το διαχωριστικό στηθαίο, αντί να χρησιμοποιήσει την πεζογέφυρα. Ο πεζός ήρθε σε επαφή με τον δεξιό εξωτερικό καθρέπτη του αυτοκινήτου, παρασύρθηκε και τραυματίστηκε θανάσιμα, αποβιώνοντας τρεις ημέρες μετά (15-7-2014). Το αυτοκίνητο ήταν ασφαλισμένο σε ασφαλιστική εταιρία. Ο θανών ήταν σύζυγος, πατέρας δύο θυγατέρων, πενθερός, παππούς τριών εγγονών και αδελφός τριών αδελφών.

Νομική Σκέψη του Δικαστηρίου

Το άρθρο 297, 298, 330 και 914 του ΑΚ ορίζουν ότι προϋποθέσεις της ευθύνης από αδικοπραξία είναι η υπαιτιότητα, το παράνομο της πράξης και η αιτιώδης συνάφεια. Αμέλεια υπάρχει όταν δεν καταβάλλεται η επιμέλεια που απαιτείται στις συναλλαγές. Τα άρθρα 12 και 19 ΚΟΚ επιβάλλουν στον οδηγό να οδηγεί με σύνεση, διαρκώς τεταμένη προσοχή, να ρυθμίζει την ταχύτητα λαμβάνοντας υπόψη τις συνθήκες και να μειώνει την ταχύτητα σε τμήματα με περιορισμένο πεδίο ορατότητας. Το άρθρο 38 ΚΟΚ απαγορεύει στους πεζούς να υπερπηδούν εμπόδια και επιβάλλει χρήση διαβάσεων πεζών όπου υπάρχουν. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι ο οδηγός εκινείτο με ταχύτητα 60 χλμ/ωρα, κάνοντας χρήση κινητού τηλεφώνου, υπό συνθήκες σκότους και ανεπαρκούς φωτισμού, χωρίς να μειώσει την ταχύτητα. Ο πεζός επιχείρησε να διασχίσει οδό συνολικού πλάτους 21 μέτρων, φορώντας σκούρα ρούχα, τη νύχτα, χωρίς να χρησιμοποιήσει την υπάρχουσα πεζογέφυρα, υπερπηδώντας το διαχωριστικό στηθαίο. Εφαρμόζοντας τις διατάξεις, το δικαστήριο έκρινε ότι ο οδηγός υπέπεσε σε αμέλεια κατά 40%, καθώς δεν είχε τεταμένη την προσοχή του λόγω χρήσης κινητού και δεν μείωσε την ταχύτητα υπό τις επικρατούσες συνθήκες. Ο πεζός συνυπαίτιος κατά 60%, καθώς επιχείρησε παράνομη και επικίνδυνη διέλευση.

Κύριοι Λόγοι Απόφασης

Η αίτηση απορρίφθηκε διότι το Εφετείο δέχθηκε ορθώς τη συνυπαιτιότητα του οδηγού κατά 40% και του πεζού κατά 60%. Ο οδηγός υπέπεσε σε αμέλεια καθώς έκανε χρήση κινητού τηλεφώνου κατά την οδήγηση, υπό συνθήκες σκότους και ανεπαρκούς φωτισμού, χωρίς να μειώσει την ταχύτητα, παραβιάζοντας τα άρθρα 12 και 19 ΚΟΚ. Ο πεζός συνυπαίτιος καθώς επιχείρησε να διασχίσει κάθετα οδό ταχείας κυκλοφορίας συνολικού πλάτους 21 μέτρων, φορώντας σκούρα ρούχα, τη νύχτα, χωρίς να χρησιμοποιήσει την υπάρχουσα πεζογέφυρα, υπερπηδώντας το διαχωριστικό στηθαίο, παραβιάζοντας το άρθρο 38 ΚΟΚ. Τα επιδικασθέντα ποσά χρηματικής ικανοποίησης (35.000€ για τη χήρα, 20.000€ για κάθε θυγατέρα, 5.000€ για κάθε γαμβρό, 8.000€ για κάθε εγγονό και 10.000€ για κάθε αδελφό) κρίθηκαν εύλογα και δεν παραβιάζουν την αρχή της αναλογικότητας, λαμβανομένων υπόψη των συνθηκών τελέσεως της αδικοπραξίας, του βαθμού υπαιτιότητας, της ηλικίας του θανόντος (60 ετών), του στενού συγγενικού δεσμού και της έντασης του ψυχικού πόνου.

Τελική Απόφαση

Συνεκδικάζει τις: 1) από 10-6-2021 (με αριθμό εκθέσεως καταθέσεως .../18-8-2021) και 2) από 27-5-2021 (με αριθμό εκθέσεως καταθέσεως .../28-5-2021) αιτήσεις αναιρέσεως κατά της υπ' αριθμ. 285/2021 τελεσιδίκου αποφάσεως του Μονομελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης. Α) Απορρίπτει την από 10-6-2021 αίτηση αναιρέσεως. Διατάσσει την εισαγωγή στο Δημόσιο Ταμείο του, καταβληθέντος από τους αναιρεσείοντες, παραβόλου. Και Καταδικάζει τους αναιρεσείοντες στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσιβλήτων, το ποσό των οποίων ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια ευρώ (2.700€). Β) Απορρίπτει την από 27-5-2021 αίτηση αναιρέσεως. Διατάσσει την εισαγωγή στο Δημόσιο Ταμείο του, καταβληθέντος από τους αναιρεσείοντες, παραβόλου. Και Καταδικάζει τους αναιρεσείοντες στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσιβλήτων, το ποσό των οποίων ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια ευρώ (2.700€).

Ακριβές Νομικό Ερώτημα

Αν η χρήση κινητού τηλεφώνου από οδηγό κατά την οδήγηση, σε συνδυασμό με νυκτερινές συνθήκες και ανεπαρκή φωτισμό, συνιστά αμέλεια κατά την έννοια των άρθρων 297, 330 και 914 ΑΚ και αν η κάθετη διέλευση πεζού σε ταχείας κυκλοφορίας οδό με υφιστάμενη πεζογέφυρα, φορώντας σκούρα ρούχα τη νύχτα, συνιστά συντρέχον πταίσμα που επηρεάζει τον καθορισμό της χρηματικής ικανοποίησης λόγω ψυχικής οδύνης κατά το άρθρο 932 ΑΚ και αν η επιδίκαση συγκεκριμένων ποσών ως χρηματική ικανοποίηση παραβιάζει την αρχή της αναλογικότητας.

Αναφορές σε Νόμους

Άνοιγμα απόφασης

Αποζημίωση πεζού σε τροχαίο — συντρέχον πταίσμα ΑΚ 300, επιμερισμός ευθύνης

ΑΚ Άρθρο 300

ΑΚ Άρθρο 914

ΑΚ Άρθρο 932

ΚΟΚ Άρθρο 43

ΠΔ237 Άρθρο 6

ΚΟΚ Άρθρο 24

ΚΟΚ Άρθρο 42

ΠΔ237 Άρθρο 10

ΚΟΚ Άρθρο 23

ΑΚ Άρθρο 929

ΚΟΚ Άρθρο 114

ΑΠ 437/2017

ΑΠ 1303/2017

ΑΠ 1178/2023

ΑΠ 677/2011

ΑΠ 1853/2024

ΑΠ 71/2019

ΑΠ 1034/2015

ΑΠ 1458/2012

ΑΠ 334/2024

Αναζητήστε για τη δική σας υπόθεση

Σύνδεση

Αποζημίωση πεζού σε τροχαίο — συντρέχον πταίσμα ΑΚ 300, επιμερισμός ευθύνης

ΑΚ Άρθρο 300

ΑΚ Άρθρο 914

ΑΚ Άρθρο 932

ΚΟΚ Άρθρο 43

ΠΔ237 Άρθρο 6

ΚΟΚ Άρθρο 24

ΚΟΚ Άρθρο 42

ΠΔ237 Άρθρο 10

ΚΟΚ Άρθρο 23

ΑΚ Άρθρο 929

ΚΟΚ Άρθρο 114

ΑΠ 437/2017

ΑΠ 1303/2017

ΑΠ 1178/2023

ΑΠ 677/2011

ΑΠ 1853/2024

ΑΠ 71/2019

ΑΠ 1034/2015

ΑΠ 1458/2012

ΑΠ 334/2024

Αναζητήστε για τη δική σας υπόθεση